장음표시 사용
441쪽
est Filius Dei naturalis. 431nitatis Filium praedicare Ecclesia quippe Dei vivi, columna et firmamentum veritatis l. Tim. 3, 5), unum ciens Patrem unius Filii, et unum sciens Spiritum sanctum atris et Filii, nunquam potest esum Christum Filium Trinitatis dicere : quia neque duo Patre S neque du0 Filios, neque duos Spiritus sanctos pote8 aliquatenu praedicare. Jesus Christus itaqu0 non solum s sicundum divinitatem in qua naturaliter aequali est De Patri), sed et secundum animam et carnem in qua idem Deus consubstantialis est matri non solum Filius Dei Patris est, verum etiam unigenitus Filius. Denique f. in ea theoria vix effugitur error in ChriSt duo esse Filios, alterum proprie naturalem, alterum analogice naturalem, quod paulum distat ab errore adoptianorum. Cf. Stentru th. 39 s.
541. Seholiona Eaeceptionibus satissit - Qui Christi divinitatem no-gant, triplicem excogitarunt cauSam, propter quam ipSe Singulari ratione appelletur Dei Filius, Scil. 1. propter coelestem ejus originem de Spiritu . secundum illa Luc. 1, 25 Spiritus anctus superveniet in te, et virtus Altissimi obumbrabit tibi. Ideoque et quod nascetur eae te Sanctum, vocabitur Filius Dei; 2. Ob ejus munu et missionem plane singularem juxta illa Joan. 10, 36: Quem Pater sanctisseavit et misit in mundum, vos dicitis: Quia blasphemas, quia diaei Filius Dei sum a propter admirabilem a m0rtui re Surrectionem, qua etiam Paulus Aet. 13, 33 adimpleta fuisse dicit verba Ps. 2, 7 Filius meus es tu, ego hodie genui te. Secundum eg scheide Institui theologia0 82 Christus quadruplici significatione Filius Dei dicitur ,1 physica, qua non a patre humano originem duxisse traditur Luc. I, 31. 35 2 theogratica et messiana, qua esus Messias hoc nomine designatur Matth. 3, 7 16, 13 etc. 3. metaphysica, qua noti naturae et dignitatis, humanae quidem naturae et experientiae fines longe Superanti exprimitur Joan. I, I S. etc. 4 ethica, quatenus Jesus propter similitudinem cum Deo moralem ab eo unice dilectus et hominibus tamquam archetypus cogitandi agendique propositus est hilip 2. si 542. Quod primam filiationis rationem attinet, mirabilem scit Christi
conceptum ex Virgine, reSpondemus, hune non 8 Se auSam et rationem, cur
Christus sit dicaturque Dei Filius, sed esse divina filiationis consectarium et collatis . . vaticiniis ejusdem filiationis divinae argumentum et manifestationem. ossit tamen illis verbis significari etiam ratio divina filiationis, si nomine Spiritus sancti vel saltem virtutis Altissimi intelligatur cum pluribus patribus ipsum Verbum illabens Virgini atque in ipso illapsu hypostatice assumens
sibique efformans naturam humanam. Quod ad Lea a m filiationis rationem spectat, quam repetunt ex speciali Christi missione, concedimus quidem Verba J0. 10, 3 difficultatem forte exegeticam prae se erre, Sed nullatenus negare
Christi divinitatem filiationemque naturalem, quam ipse sibi tam clare ib. vindicat Christus de blasphemia accusatus v. 33, hane a se amoliri nititur. Utitur autem argumento a minori ad majus: Si Scriptura absque blasphemia illos dixit deos, quos Deus judices constituit neque blasphemia erit, Si meipsum Filium Dei dicam, quem ater sanctificavit tantoque signorum plendore atque tot missionis divina indiciis v. 32. 37. 38 misit in mundum cum tantus sanctitatis quomodocunquo demum haec sanctificatio explicetur mis-Si0nisque divinae splendor plus sit quam constitui populi judicem. Quare Christus haec immediate non dicit ut explicet, quo sensu sit Filius Dei; sed ad re-
442쪽
432 rael. VII de Verbo incarnato. Num Christus dicatur creatus. pellendam blasphemiae calumniam, quae repelleretur etiam, si esset filius tantum adoptione. Quo autem sensu revera se dixerit volueritque se intelligi
Dei Filium, satis patet ex antecedentibus et consequentibus n. 186). f. etrus en in 1 ad Petr de S. Joanne Mig. 89 493 8s.). - De tertia scit. de resurrectione Christi et 13, 33, quatenus refertur ad ejus filiationem, satis diximus 138 . 543. Seholion II. Quaeritur, num Christus dici possit creatus creatura
Vel Servus. De priori quaestione statuimus: 1 ex patribus alios hunc loquendi modum reprobare, alio vero permittere vel etiam eo uti. 2. Christum hominem considerari posse secundum natura qua habet, secundum subsistentiam. Si priori modo consideratur, cum humana natura sit creatura, secundum hane dici poterit creatus, minus bene creatura, cum hae Oce fere semper designetur substantia Secundum subsistentiam etiam creata Si vero Christum consideras secundum subsistentiam, dici nequit creatura vel creatus secundum hanc enim persona est divina. 3. Si voce creationis significatur actio, qua res non Simpliciter, Sed Secundum quid esse incipit, poterit Christus dici creatus, factus, praesertim cum apposito quis sit factus, apostolus, pontifeX, mediator etc. nam ChriStu quiutalis non erat ante incarnationem. Quibus positis patres facile ad harmoniam reVocantur. Fatendum tamen est, melius esse hae loquendi ratione propter haereticorum abusum abstinere, nisi explicatio addatur. Cf. Thomas 3 q. 16 q. 20 c. gentes IV, 48. . Quamvis dici possit Deus laetus homo, dicere tamen non licet homo factus est Deus, quia terminus homo supponit pro persona Christi, quae Semper fuit Deus. Quare si haec propositio reperiatur apud VetereS, necesse Stut ita exponatur Is qui factus est homo est Deu etc. 544. Circa alteram quaestionem certum est, non deesse patres, qui Christum nolint appellare servum alii praeeuntibus Scripturis ab hac appellatione non abhorrent, qui tamen facile ad harmoniam revocantur. Si enim 1. VOX servi accipitur Sensu stricto et proprio hypostatice), quatenus eblicet servus opponitur filio sive adoptivo, sive naturali, Christus diei nequit Servus. Quandoque Verora sensu latior et minus proprie eum designat, qui etsi forte filius, alterius voluntati obsequitur et obedit hoc sensu Christus diei potest servus Dei Patris, denominatione scilicet desumpta ex operationibus Christo libere susceptis propter servilem susceptam oeconomiam. Quare hae appellatione non excluditur ratio filii naturalis, nec significatur inferioritas personae sed includitur inferioritas naturae humanae, secundum quam Olam potos Filius Dei exhibere obedientiam. Verum 3 juxta loquendi rationem N. . in quo Christus nunquam dicitur servus, hujusmodi locutio sine explicatione non est frequentanda. f. et avius VII, 6 8. 545. Seholion III. De praedestinatione Christi. - audis expedienda est etiam quaestio, num et quo sensu Christus dici possit praedestinatus.1 Prae oeulis habeas in hac quaestione praedestinationem generatim esse aeternam ordinationem in mente divina operis, speciatim beneficii, Supernaturalis unde praedestinatum dici potest objectum ipsum Seu opus Super naturale in complexu, i. e. aliquid alicui, vel praedestinatus aliquis ad aliquid. Porro praedestinatio et exsecutio in tempore sibi respondent. Quidquid erg0
443쪽
D Christi praedestinatione. 433. in mysteri incarnationis laetum est in tempore, id praedestinatum etiam est ab aeterno. Quare sicut dici pote8 Christus factus est in tempore, ita diei potest praedestinatus ab aeterno Scilicet a praedestinatum est ipsum opus incarnationis h. humanae Christi naturae praedestinata est gratia unionis, seu humana natura est praede8tinata ad unionem cum Verbo in qua praedestination includitur e praedestinatio ad omnes gratiae et gloriae thesauros, qui unione supposita huic homini Sunt connaturales et consequentia qaudam debiti. 2. Quaeritur jam num Christus diei possit praedestinatus esse Filius Boi,so ad hoc, ut sit Filius Dei. Huic quaestioni occasionem praebuerunt auli verba Rom. J, 3 s. ubi de Jesu Christo Filio Dei dicitur: Qui uotus est ei ersemine David secundum carnem, qui praedestinatus est Filius Dei in virtute secundum Spiritum sanct eationis eae resurrectione mortuorum . Christi Domini nostri. In textu graeco pro praedestinatus legitur optad autoc Jam vero, inquit Chrysostomus h. 2 in h. l. n. 2, quid sibi vult illud opto θε eoc 3
Ostensus, declaratuS, indicatus, confeSSUS, Omnium judicio et calculo, a prophetis, ab ineXSpectato ortu Secundum carnem, a potentia Signorum, a Spiritu, per quem sanctificationem dedit, a resurrectione, qua mortis Πannidem solvit. Hunc in sensum alii etiam patres verba explicant, et hae Xplicatione
omnis evanescit difficultas, quae alioquin haud levis est, Si stricte sequimur vim verborum VerSionis. Quod Si qui ob versionem vulgatam dixerint, Christum eqse praedestinatum Filium Dei, propositio ita est intelligenda, ut significetur, praedestinatum est, ut Filius Dei sit homo et homo sit Filius Dei. Nam prae-d0stinatum est illud, quod factum est in tempore. Atqui in tempore non homo Jesus praeexsi8tens factus est Filius Dei, sed factum est, ut Filius Dei sit homo Jesus et hie homo sit Filius Dei. Hoc ergo, non illud praedeStinatum est.
3. Tenendum est personam divinam per Se non esse Subjectum praedestinationis. Qua de re bene e canus theol. Schol. p. 3 c. 19 q. I , Quamvis probabile sit, dici posse Filium Dei praedestinatum esse ab aeterno, ut sat homo seu ad esse hominis probabilius tamen est oppositum. Priorem tenet Suare disp. 50 . I, et citat pro Se d. Thomam et quosdam alios. Batio ejus est, quia proprie dicimus, Verbum factum est homo ergo etiam Verbum praedestinatum est, ut seret homo. osteriori probatur R. ecdictiS, quia Filius Dei non est subjectus gubernationi divinae providentiae cujus proprie est praedestinari f. n. ); . quia alias praedestinasset seipsum, ut fieret homo e quia nomen praedestinationis significat, praedestinatum ordinari ad aliquod beneficium vel gratiam suscipiendam a respectu Filii Dei non est beneficium aut gratia, quod sat homo. Vide Thomam . 24 a 2 ad 3 et Durandum in Ddist . Potest amen secundum s. Thomam in p. ad Bom. c. I leel. 3, praedestinatio attribui personae Christi, secundum quod subsistit in humana natura, licet non attribuatur ei secundum quod subsistit in divina. Quod ita jam expressit cone toletanum XI , Hic tamen pro eo, quod de Deo atre sine initio prodiit, natus tantum nam neque laetus, neque praedestinatu accipitur), per hoc tamen quod de Maria V. natus St, et natus
et factus et praedestinatus esse credendus est. Cf. Frangeli Scholion OStth. 38 De Rubois in adm0nit praeviari. 6 opp. Thomae d. Ven. n. 3.
546. Iiesi CLVI. Christus homo I. non solam immuni fuit
Hur ter, Ompend theologiae II, 9. d. d
444쪽
434 Trach. VII de Verbo incarnato Thesis LVI. Christus
Demonstrati p. I. X unione Verbi sponte sua et Onnaturaliter redundavit in humanam naturam summae Sane tituti praerogativa de qua plure Statuimus propositiones. Et primo quidem, Christum Sanetum Sanctorum immunem fuisse a quovis peceat aestivi a Di teStantur Seripturae 1. Petr. 2, 22 Qui peccatum non fecit, nec inventus 8 dolus in ore ejus; IS 53 9 2 Cor. 5, 21 1 do. 3, 5. in Christus Onsidenter adverSario Suo provocare potuit: Quis eae vobis arguet me de
peccato Joan. 8, 46 et 14, 30 testatur Venit princeps mundi hujus, et in me non habet quidquam Talis enim decebat, inquit Paulus Hebr. 7, 26,
ut nobis esset pontifeae, sanctus, innocen8, impollutu8, egregatu a peccatoribus et eaecelsior coeli8 factus.
547. Christum fuisse immunem etiam a peeeat Originali, patet tum ex doctrina Pauli Rom. 8, 3 doeentis, Filium missum fuisse in similitudinem carnis peccati coli Hebr. 4, 15 Ubi idem apoStolu teStatur, eum tentatum fuisse per Omnia pro Similitudine ab8que peccato tum X appellatione agni Dei, qui tollit peccatum mundi Joan. 1, 29; tum ex HUS conceptione de Spiritu S. Lue. 1, 35. Et Sane si nostra regenerati de Spiritu S. et aqua, quae illius Si tantum adumbratio Omnis pesteati est impatiens et quodcunque adsit delet, quanto magis Christi nativitas Omnem Xelusit peeeat aditum 3 Quo Spiritu, inquit Atto vereeli in
10: Qui dicit, quod Christus pro Se obtulisset semetipsum Oblationem
et non potius pro nobis Solis non enim eguit Oblatione, qui peeeatum prorSus nescivit), A. S. et Cone florentinum in deor prociaeobitis: -Firmiter credit, profitetur et Oeet, neminem e vir seminaque Onceptum diaboli dominatione suisse liberatum nisi per meritum mediatoris Dei et hominum . Christi D. N. qui in peeeat ConeeptuS, nutu et
mortuus humani generi hoStem pestenta nostra delendo, Solia Sua morte prOStravit.
548. Dein0nstrati p. II. Caruit Christus et eo neu piseentia, quod probatur 1. ex desectu ausae. Consequitur enim illa in praesenti rerum ordine eeentum Originale et Oneeptionem concupi Seentia insectam. Atqui Christus et peceat originali funditus caruit, et ipsius Onceptio utpote de Spiritu Sanet a quavis coneupiseentiae umbra fuit immunis Id 2. Xiomatis instar erat non Solum patribus, sed etiam haeretici arianis, apollinaristis, monotheletis, qui propterea negabant Christum habuisse vel animam vel animam rationalem vel voluntatem humanam, quod putabant, his semel admissis Christum non lare prorsus immunem a qua-Vi interna pugna. s. et avius IX, 11. dem 3 patres diSerte te- Stantur. Ita X. gr. Augustinus p. impers. IV, 47 QuiSqui credit
445쪽
a quovis peccato fuit prorsus immunis. 435
carnem Christi contra Spiritum concupisse, anathema Sit; et iterum . eundem ulianum V, 15 n. 52: Quisquis carnem Christi ita comparat
earn nascentium hominum eterorum, Ut RSSerat utramque SSe puritatis aequalis detestandus haereticu invenitur. AEt sane 4. Oneupiscentia est in ratione inverSa vigori rationi voluntatisque in partem inseriorem; oritur senim ex desectu dominii Atqui in Christo homine virtute pericli resis maximus erat Vigor parti Superiori in inseriorem. Quare cone. Oecumeni eum V. an. 12 Statuit: Si quis defendit Theodorum impiissimum OpSueStenum, qui dixit, alium esse Deum Verbum et alium
Christum, et passionibu animae et OneupiSeentii Carnis molestatum, et a malis paulatim Separantem Se et ita expromotione Operum melioratum, et e vitae converSatione ineontaminatum Onstitutum et , A. S. CL Thomas 3 q. 15 R. 1. 2.549. Imo , probabilius est, inquit latet ius in synops curs theol de
inearn. c. 54 3 n. 286, Verbum non potuiS8e aSSumere naturam cum motibus inordinatis appetitus ensitivi ita Suare et, raepositus, Amicus et alii communius contra a Sque et Lugo. robatur, quia isti motus fuissent interpretative voluntarii Supposito, a quo proce8SiSSent, adeoque peccaminosi. gQuare sicut nobis non licet motus concupiscentiae inordinatos admittere, si illos cavere possumus cita Videtur Christus non potuisse illos assumere, cum illos impedire potuerit.
550. Demonstrati p. III. Tenendum praeterea St, naturam h Urnanam Christi, impe eeabilitati praerogativa fuisse donatam, quod recentiori aetate Sehola glintheriana in dubium vocat. Et sane 1 Christum hominem esse impeccabilem prinoipii inconuussi instar
erat tum patribUS, tum haeretieiS, quo Supra nominavimus. Praeteren2 patre ses. n. 456 Saepe inelaleant, eum tantum potuisse redimere genia humanum, delere peccata, morbo Sanare, qui ipSe in Servitutem inuidere, peceatum Ommittere non OSSet, quique SSet Supra omnem vim morbi. S. Thoma hane rationem urget inra. d. 12 q. 2 a. 1, quod Christus fuerit dux noster dirigens nos Seeundum iam reetam. In quolibet autem genere Oportet primum regulans torqueri non pOSSe, quia alias esset error in omnibuS, quae ad ipsum regulantur. Ad haec 3 Christus Si peceaSSet egisset sentra propriam voluntatem divinam quae certe in ipso dominabatur. Omnia quae haelenus StatuimUS, doeentur in Sehemate eit patribus One vati ea ni propOSit e. m. 5
coli lae VII, 560 hisce verbis: At vero carni et sanguini participans
eum infirmitate naturae culpae maculam nequaquam Suscepit, et licet Vero libero arbitri praeditus, non solum non peeeavit, Sed nee peccare potuit. Qui neque passionibus animae aut carnis concupiscentiis molestatus est, neque a mali paulatim Sese Separavit eone Oeeum. V. an. 12), Verum
446쪽
430 Trach. VII de Verbo incarnato Christi impeccabilitas
in purissimae Virgini uter de Spiritu S. Sanetus Oneeptu et natus est. Cf. te ut gen n. 268 S. 551. Hujus vero impeccabilitatis radix una est visio beatifica, quae donata erat jam a conceptione anima ChriSti n. 556); praecipua vero uni hypostatica atque perichoreSis, Ut paSSim Oeent putres. Et sano 1 si visio beatifica reddit Sanctos impleuabiles, a sortiori uni hypostatica naturam aSSumptam: Si enim uni longe aretior et quo magis quis unitus est Deo regulae omni boni et reeti, e minUS S peeent obnoXius. Quare natura humana SubStantialiter Verbo unita impeccabilitat veluti imbibita ruitur. Tum 2. Certum St, anetitatem SubStantialem non posse desieer i. e. peeeare Verbum Vero SSe pSum Sanctitatem substantialem et quidem etiam in natura aSSumpta Atqui naturae aSSumpta aetus, in primi liberi, perSOnae i. e. Verbo Sunt imputandi. Si ergo Christus peccaret, ipsum Verbum peccare dieendum SSet, quod eum infimita ejus sanetitate conciliari nequit. Quare humana Christi natura poe-cato est plane inaeeeSSa. Ad hae 3. Si vel gratia Sanetifieans componi nequit eum peceat 1. Joan. 3 9 quant magi Sanctitas Substantialis hypostatice unita absterget omnem peccandi possibilitatem. Dein 1. desciundi possibilitas in creaturis inde videtur etiam repetenda, quod sunt naturae et personae a Deo distinctae, quod de Christo nullo modo dicere licet Insuper 5 peccatum OnSistit in prosecutione Oni Deo contrarii: ropugnat autem amori ChriSti proprio, ut prosequatur bonum sibi contrarium. Cf. At Zberge die Unsundiichk0it Christi Monachii 1883.
gativa sanctitatis Christi jam ad positiva aecedamus. In primis tuentur theologi unanimes, Chri Stum fuisse Sanetum anelitate Substantiali. Quod patres es Petavius XI, 7 S.; leut gen n. 176SS.ὶ tunc potissimum Signifieant, quando affirmant, humanitatem ipsa divinitate inunctam fuisse et non tantum Operatione, ut in alii christis Seu unctis, Sed totiu unguenti praeSentia, ut loquitur Gregori US AZ. r. 30 n. 21. Idem hae ratione Suaderi potest Certum est, homines Sancti- sicari participatione divinitatis, quae est ipsa Sanetita essentialis. At nulla potest esse major divinitatis partiei patio quam per unionem Substantialem eum perSOna divina, atque hine eum ipsa natura divina. Ergo hae maxime natura humana assumpta Sanetiseatur. Quod ita cum Anto in plenius explicari poterit theol uni v tr de inearn. e. 6 a 2s 1:-Humanitas Christi Sanctifieatur per Verbum sormaliter seu tamquam performam aut quasi formam sanetificantem ei substantialiter unitum. Ergo sanctifieatur sanetitate substantiali per Verbum nam Verbum S Sanctitas Substantialis, cum sit osse divinum substantiale. Probo anteeedens Illud humanitatem sanctificat formaliter, quod reddit illam parti-
447쪽
et sanctitas. 437cipem esse divini, De gratam et dignam Supernaturali amicitia Dei, X- cludit ab ea omne eecatum, tum actuale, tum habituale, et dat ei us ad beatitudinem aeternam: nam hae Omnia Sunt esseetu sorinales Sanetitatis. Atqui Verbum haec Omnia humanitati Suae praestat propter unionem hypostatistam. Num Verbum Seipsum Ormaliter ommunicat etiam physice humanitati Suae hoc ipso, quod ei personaliter unitur et humanitas propter Verbum ibi Ommunicatum phySiee est speetatissimo modo gratissima Deo dignissima Supernaturali amicitia Dei, habet jus infrustabit ad beatitudinem aeternam, si non Olum immuni a pesteato, Sed etiam impeccabilis. Ergo humanitas Christi sancti steatur sormaliter per Verbum ratione unioni hypOStatieae.
553. Ad difficilem qua0stionem, quare humana Christi natura a Verbi satietitate diei possit sancta, non autem ab hujus omnipotentia Omnipotens, respondet et avius c. 124 12: De hoc nihil apud patres legere memini,
quare a Seholarum doeotribu mutuo sumere oportet, quod illi respondeatur. Munt igitur hoc interesse inter sanctitatem et attribui cetera, quod auetitas sit morale quiddam, nec mere, ut loquuntur, physicum, quod nimirum ech0minum more et prudenti judici rationis aestimationem habet ac dignationem, quam non Solum derivat in OSSeSSOres, Sed in pleraque alia, quae cum ipsis utcunque cohaerent et copulantur quemadmodum regia vel pontificia dignitas praeter eos, quibus insunt, at scit etiam ac denominat alia pleraque cum illis juncta et utcunque copulata, quae itidem pretium et excellentiam nescio quam accipiunt. Multo ergo magis divina et increata sanctitas tamquam illius generis forma cohaerentem sibi et in personae communionem receptam homini naturum sanctam faciet et peccati funditus expertem. Remittit dein lectores ad Maeratium de inearnat disp. 3 a. 1 gQ s.
554. Sed praeterea in Christo admittendam ASe gratiam Suneti-seantem neeidentalem, erentum, dona S. Spiritus, Virtute infUSAS, Verbo plenitudinem gratiarum distinetum a Sanctitate SubStantiali, Communis est theologorum doetrina, quam ita egregie probatis Phim a S 3 p. q. TR. 1: Dieendum, quod neeeSSe est ponere in Christo gratiam habitualem propter tria primo quidem propter unionem animae illius ad Verbum Dei: quanto enim aliquod receptivum est propinquius ausae influenti, tanto magis partieipati influentia ipsius. In fluxus autem gratiae S a Deo, et ideo maxime fuit conveniens, ut anima illa reciperet influxum di-Vinae gratiae i); Secundo propter nobilitatem illius animae, Ciuia operatione Oportebat propinquissime attingere ad Deum per cognitionem et amorem, ad quod neceSSe St, elevari rationalem naturam per gratiam;
tertio propter habitudinem ipsius Christi ad genus humanum. ChristuA
DJoan Damascenus . . IlI, 22 : Nam si caro a primo statim ortu Vere De Unita est . . . qui fieri potuit, ut non omnibus prorsus sapientiae et gratiae dotibus affluxerit q
448쪽
438 Trach. VII de Verbo incarnato Gratia Christi.
enim in quantum homo est mediator Dei et hominum, et ideo portebat, quod haberet gratiam etiam in alios redundantem Seeundum illud Joan. 1, 16 De plenitudine ejus omnes coepimus et gratiam pro gratia. De qua gratiarum plenitudine praeelare disserit Chrysostomus in Ps. 44 11. 2. 3, ubi inter alia habet: Omnis gratia effusa est in illud templum. Non dat enim ille Spiritum in mensura nos enim de ejus plenitudine aecepimus illud autem templum integram et univerSam Reeepit gratiam. Hoc Isaias quoque Significans dicebat: Requiescet super ipsum Spiritus sapientiae et intelligentiae, Spiritus consilii et irtutis, Spiritus scientiae
et pietatis Spiritus timoris Dei implebit ipsum 11, 2 3). Sed illic quidem
est integra et universa gratia in hominibus parum quid et gutta ex illa gratia ete. Et revera Si Christus est caput OStrum, e quo in no Sunmembra Omnis virtus et vita supernaturali redundat Si est vitis, quae justis velut palmitibus virtutem serendi fruetu manentes in vitam aeternam Subministrat, sons esse debet inexhauStu omni gratiae Merito ergo
th0ologi triplicem in Christo distinguunt gratiam, Substantialem, aesti dentalem et gratiam capitis. CL Sehoeben Mysterien4 51.555. Disputant theologi de certitudine assertionis, in Christo fuisse gratiam habitualem creatam Suare censet eam ad fidem eatholicam pertinere aeriter refragatur a SqueZ, Secundum quem haereticum non foret, quamvis temerarium, hanc reprobare sententiam. usqueSi adstipulantur Valentia, Lugo, Maeratiu8, et avius. De quaestione num gratiarum plenitudo in Christo fuerit infinita, e . . Thomas de verit. q. 29 a. x in primis Omp. theol. e. 215. , Scilicet est infinita non in ratione entis, Sed secundum propriam rationem gratiae, pro quanto se Xtendit ad omnes gratiae operationes et effectus ut sic aecipitur infinitas extensiva); tum praetereaeSt in summo gradu,
qui possibilis est haburi in actuali non in omni possibili ordine a divina sapientia definito et sic accipitur infinitas intensiva). Ita illo de orbo
incarn. p. 1 c. 2 h. 17, qui ibidem notat , evidentissimum est, non posse dari summum in gratia, hoc sensu quod de potentia etiam absoluta repugnet gradu major et persectior. Quare . Thomas . 7 a. 12 ad 2 expresse dicit,
quod virtus divina potest facero aliquid majus et melius, quam sit habitualis gratia Christi. Cf. Bonaventura reviloquii p. 4 4 Thomas sinus l. 6 c. 1 f. Franget in h. 41 Schagler, die Lehre voti de Wirhsamheit de Sacramente4 4, ubi erudit doctrinam scholae de gratia Christi exponit. 556. hesis LVII. De inteἰἐectus humani in Christo Tree
Demonstrati p. I. Doctrinam veram de scientia Christi ita paucis complectitur One. Oloniense a. 1860: Fuisse in anima ChriSti praeter Seientiam aequisitam etiam scientiam infusam, imo et viSionem bea-
449쪽
Thesis CLVII. Christus ruebatur visione Dei. 439
torum et quidem inde ab ortu magno consensu docent theologi. Revera animam Christi donatam fuisse visione beatisie ab ipso suae exsistentia exordio colligitur ex dignitate Filii Dei naturalis et ex unione hypo- Statiea, quam eonSequitur plenitudo gratiarum ae donorum spiritualium in intellectu et voluntate, ultra quam nullia pOSSit eSSe prosectuS. CujuSconsecutionis veritu comprobatur unanimi theologorum consensu. Im ut recte scribit Petavius XI, 4, nulla est haetenus, non dicam inter doetos ac theologos, sed inter ChriStiano de ea re OntroverSin . . . tametSine Scripturae disertis hoe verbi eXpressisque testistoentur et paucissimi ex antiquis patribus illud aperte prodiderint. Quoeire Sententiam Ontrariam, quam restentiori aetate Sehola glintheriana ampleXa est etiam Eliae, Schidi te ), passim temerariam pronunciant. Et sane si Christi dignitas exigit, ut fuerit gratiae consummatiSSimUS gratia ultra Omnem prosectum repletus, fruebatur Visione beati ea, quae est Seeundum theologo gratiae consummatio. Ad hae humana natura vi unioni hypoStaticae, qua nulla Sublimior concipi potest, in unitatem personae fuit aS- Sumpta. Qui ergo Concipi potest, eam minori, quae visione beatisfiea habetur, utSSe privatam fuisse peregrinam et XSulem a Deo 3 peregrini enim Sunt a Domino, teSte Paulo . Cor. 5, 6 S., qui per Speciem illum non contemplantur. Neque omni probandi vi ea renido. 3, 11 13 Amen, umen dico tibi, qui quod scimus loquimur, et quod vidimu te8tamur . . . Si terrena diae vobis et non creditis, quomodo si nobis diaeero coele8tia credetis Atqui Christus testis erat divinorum qua homo. Cf. V. 31. 32 8, 48: Ego quod id apud Patrem meum loquor.
557. Seholion Moestioni satissit - Haud levis tamen difficultas petitur ex Christi passione, praesertim ex summa ejusdem tristitia et desolatione, quae vix conciliari potest cum visione beatifica, cum gaudium inde obortum natura Sua Omnem angorem, tri8titiam, desolationem Xcludat Verum Si potuit Verbum ita uniri natura humanae, quin propterea extuderet ab ea miseria et gloria redundaret in corpus potuit etiam esse in anima Christi gaudium beatificum, quin propterea redundaret in vires inferiores ita, ut has omnes abSorberet quare divina dispensatione laetum est, ut locus relinqueretur tristitiae neque repugnat in eadem facultat ex objecti diversitate simul eSSe gaudium et dolorem, ut subinde etiam in sanctis contingit. Virtute divinitatis Christi, inquit s. Thomas 3 p. q. 13 a. 5 ad , dispenSative Sic beatitudo in anima continebatur, quod non derivabat ad corpus, ut ejus RS- sibilitas et mortalitas tolleretur. Et eadem ratione delectatio contemplationis Si retinebatur in mente, quod non derivabatur ad vires sensibiles, ut per hoc dolor ensibilis excluderetur; et s. Bonaventura in .diSL I a. m. 2:, Non tantum hujusmodi dolor et gaudium non sunt contraria, Sed unum Stmateriale respectu alterius. Et ideo simul eidem inesse poterunt, sicut in vero poenitente videmus, quod simul dolet et de dolore gaudet. Sic et anima Christi Seeundum naturam corpori patienti compatiebatur, tamen de illa passione et compassione laetabatur. AEL Baut Katholi I 88 l. I, 25 I S.
450쪽
440 Trach. VII de Verbo incarnato Thesis CLVII. Christi scientia.
558. Demonstratio . ΙΙ. Praeter visionem beatificam amplissima rerum aliarum Seientia Christum hominem ab ipsa conceptione divinitus fuisse praeditum, quae propterea infusa diei solet, manifestum videtur, Siquidem in ipso omnes thesauri sapientiae et scientiae Dei absconditi erant ColOSS. 2, 3); Super ipsum requievit teste ISalaesi, 2 Spiritus sapientiae et intellectus, Spiritus consilii et Scientiae, quem ei non ud mensuram dedit Deus Joan. 3, 34); ipse constitutu fuit magi Ster Upremus noster Matth. 23, 10), rex judex et caput no Strum. Quod in Super ita Suaderi potest: Nulla porsectio est deneganda Christo homini, niSi Opponatur vel visioni beatificae, ut sidus vel impeceabilitati, ut poenitentia vel ossicio
Redemptoris, ut gloria consummata. Atqui Seientia rerum in se perlaetio est intellectus creati, nec adversatur visioni beatisiene nam theologi praeeunte Augustino in beatis distinguunt Scientiam matutinum et veSpertinam, quae Si distineta a visione beatis ea), ne etiam adversatur Re demptoris ossi olo. Ergo ea non ea ruit ChriStUS.
559. Scientia autem Christi nequo tanta fuit ut comprehenderet Deum, damnata enim fuit prop. Augustini de Roma in concilio basileensi sess. 22:, Anima Christi videt Deum tam clare et intense, quam clare et intense Deus videt seipsum g neque ea fuit infinita, perfectissima tamen et amplissima est
cen8enda. Nam generatim cognitio rerum extra Deum beatis divinitus conceSSa respondet perfectioni, statui, auctoritati ac potestati uniuscujusque in re et personas aliqua ratione sibi subjectas et a se pendentes. Atqui Christus Secundum humanam naturam est lapis angularis, fastigium et ultima perfectio totius ordinis creati et humana natura in Christo in ordine ascendente ab imis ad summa a velut in scala conjunctionis cum Deo et participationum divinarum S in gradu Supremo ultra quem non modo alius non St, Sed neue8se potest potestati ejus ac moderationi subjecta sunt omnia, et universum creatum, qua late patet, Si ejus regnum creata omnia ad eum vergunt velut ad suum Solem, in ipso, cum ipso et per ipsum sunt in honorem et gloriam Dei iam per decursum historiae mutabilem quam in consummatione immutabili; ipse omnium Si mediator, judex vivorum et mortuorum, centrum totius historiae. Quare ejus eientiae objectum est amplissimum, omnia Seil. quae aliquando aetu fuere, Sunt et erunt complectens. Cf. Bonaventura reviloquii
p. 44 6 Franget in thes. 32; leut gen 195 s. et patrum Suffragium apud Thomas Sinum VII, 1 s. - De exceptione agnoetarum, qui Christo adscribebant tignorantiam propter Verba Marc. 13, 32 es. Supram. 16 I. Ad testimonia patrum, quae objici possunt es et avium XI, l), notetur, patres quamdiu adversus artanos solliciti solum erant de vindicanda Christi divinitate, satis aliquando habuisse respondere, verba illa non de divina, sed de humana Christi natura esse intelligenda, praetermissa interim quaestione, quali eSSet haec ignorantia, quae illi adscribitur; verum in controversia alia, ubi data opera loquuntur de Christo homine nominatim adversus Theodorum ops. Ne Storium et agno elas, damnant quamvis ignorantiae Suspicionem etiam Secundum naturam aSSumptam. Cf. at Alexander diss. 7 in see. VI; Si his id dio Lehro de Ag- noeten Zettsehr. sitra Theol. 1895 p. 651 s. - Αlias subtiliores chntroverSias de scientia Christi es apud Thomam 3 p. qq. - 12 et commentatores in hasqq.
