Nicolai BurgundI ... Historia Belgica, ab anno 1558

191쪽

tem diffidentia tua imposuit. uuis autem damnare potest, quod vita fortum que praefidium

quae eram- , quarum amore etiam ferae adulti ma compelluntur i Namsi tutiori remedio consulere potes dester atis , non dubitamus admittere. Securitatem tantaxat circumsticimus adversus malevolentiam UProcerum ct iracundiam tuam. aut vi, aut abo genere prosequaris, nemini denique libellumst audi efficias.e una GHmondanus , ct Hornanud rerum nostrarum flatum ante omnes intesigunt. Cum illis nobis frequens sermo intercesit.. Ope pretiumseceris,si

tuo iussu buseceperint patrocinium foederis ampsis

isque mandatis instructi, eonsilia nobiseum conferant. Gedubile est tantam xndolem nonpeccaturam in fidem. Nisi denisse suasuram contra μου sibi, ct compendium publicum. Virtutem, tu

factenus elaruerunt, vadem , prademque habes. uuanquam hoc sumi lare nisi pro tempore napotes postulare tamen a Rege potes, ut decreto tuo acitum adiiciat inGeneralium indinum concilium. Catem, Domιna, celare te non decet Sancto-Trnrini agentibus oblatu nobis esse tibellu a multi tudine. Copιam ejud hic adiunximus. Arma qua provocari accepe rint,posituros rofitebantur,re

Mionisque negotiumsubmissuros Generalibus eo- minis,st interpositoide nostra redderemm securos. Non expediebat nobis tanta invidia condicione ubire. Sed pravatu Vortuna publica. Igitur, miserorum causam suscepimM, patrono lue nos

192쪽

182, NI eo LAI BURGUNDI diximus adversus in unam. Proinde si tranqui litatem amas , distribu endi sumus per oppida, arma populo erepturi. ne forte illesibi retictus, pe-

regrinis accediat, aemulo siue Ualgos accersim au talium. Hoc tibi imprimis denuntiatum volumin, G rasienti prostιcιμ nece stati. nesi atrocius quid acciderit taciturnitatem nostram accuses. uuod reliquum est, Maiestati rursim obseqmum vove- mus, esintum. Gubernatrix nihil quietum suspicata: tame ad simulationem comparaverat vultum, contumaces irritare verita duriori supercilio. Ab Egmondano, Assicourtio, &Αssonuillio jussit exspectare responsum. Pridie Auriacum Antverpiam dimiserat, sed andis motibus , quibus rursus studere videbatur populus ille, in tanta licentia nunquam tranquillus. Scripserat ad eam senatus, Praetorem Brabantiae in proximis visim cum equiti-hus,& hinc formidinem incessisse sectari;s,sacra sua contra fas turbari criminantibus. Vereri itaque, ne aut locum concionibus occuparent in urbe, aut ferrum, quod deposuissent, reciperent. Praetor ergo movere inde jussus. Eg-mondano imperatum , ut codicillos deferret ad Conjuratos, in haec verba. Nescire siuberna tricem quid in offfcium imprudens peccaverit, aut

quid Abi velit tam confusa rescriptio ; cHim plaviorem ιnterpretationem desideraret. Sectarios m inculis detineri, vel quί de causet, nondum ad eam relatum esse. Perperam igitur contumacia

193쪽

III s T. BELO. LIB. III. 18sinsimulari. V promise 6- fuerint, abunia

seroata esse. Sed econtra illos non exprimere operam, quam tu coercendis concionibus attulerint. Si eandide agerent, nominarent vasalus, s subditos, pro quibuη tantopere sollicitarentur. IVam securitatis pignus, vadesque quo flagitarent ipsi,mcisemse exigere. Conjurati contra in hunc modum rescribunt. Multa a nobis, Domina, de industria praetermi Ua sunt, quorum rat O , confiitium ad te pertinent. Hunc vero qiua ita iubes , non erit gravem cor am xmpingere, quam

eri cribendo effugimus, ne super tuo sermone

re , rectius a Tornacensibus, Insulensibus, Montensibus, Ariensibus, Bethuniensibus , ct Athen- M accipies. Hugenisis denique, ct Gandavenses nonpaucos in custodia habent.Diligenti m --ro no iram in tranquillanda plebe, sola signora , quamprimum dimitte per provincia. , qui consistoria , ct Ministros interrogent. Ι rrinatorum co-mιtiorum ratιonem stu ira requiris a nobis. Eius tibi causa exigenda est a populo. uuaeritur ille vocatos in comitia , quibud ju suffragi' non erat.

teros , aut omnino non vocatos, aut exacto co

mitiorum dis adesse iussos. Adhae quod delectis civitatum exemplar edisti petentibus non indulseris. Quod stacium, dum ad collegia referrent,non dederis. Quod publica domo inclusi 1 u'sint con Alism capere , neo pravi inde exire passi quam re-

194쪽

Nico LAt BV RG v Ni Idonsium dedissentpro tuo arbitrio. IIterroga conscientiam tuam, an non violaveris obertatem pu-bbcam , quae modo Gubernatorum sententias promisiis emeris, modo litteris sollicitaveris delecto rumsi fragia. Populud ergo iure de te quaeritura nos de Proceribus , quorum multos nobis i in videas. Congressus, ct occursM nostros vitantpraeter consevetuae nem. Tanquam rebelles aua laesa matelatis liaculo contaminatossa indunt. Co sanguineos quoque suos , atque amicos deterrent imaginepericu4 , 4noilro commercio. Speraramnae plerisve ontiniant,si a nobiου consiti egre' verint. Multorum quoque auribus haut ob insinuant, ubi Rex in Tei um venerit, aut gem non fore, nefario Ianguinepairentaturum

iniimouae,poxiiseque daturum supplicia. Hi apud

tesunt. Cottidie tecum consulunt. Regis aures imbuunt secretioribus consibis , ct bonitatem illius in ossiora e imulant, Tot Nereianos iam remisit ania e nullin tamen poΗμla rum nos horum

mentionem atriait. thusippum Regem accipiamus iter sibi, ct legionibuu per Dibas solscitare. Ab earim gente subsidia in nos exigere. Ducem

Sabaudia auxιlia luseruere. Froceres tanquam contagionem metuentes ,securitannostra ιιment accedere. Ha causae compulere nos μή externaου ammicitias. uuvi cum Gallis tamen nusta. contram

ximus. A Vasalus, ct subditos scire vis pro qMbu merito sollicitamur , Belga sent. Hi nempe qui

causi nostrast semine. Sed nec illos , nec caeteros faederatos

195쪽

HIs r. BELG. LIB. III. I 8ssederatos securas reddere possumuι, nisi in uia tua , ct iret syi Proceres Mem interponant suam.

Hos veluti medios inter te Regemque nos co Uitue,mhdutique acturos, nisiex tuo arbitrio. Datamen, ut non mititem conseribvi, non aliunde adsistari quam sub illorum a meιis. Hi duces, iacenturione 2 chiliarchas Acant. Scimus id mul tis provinciarum rectorita gravesere. Commiabus tamen nobis cavere non potes. Praesentem regu-bbeas tum invidiaepostferimus. Ninque ut mentem nostram propius accipias, ad tempus tantaxat

exigimuη fidem vestram. Desticiet interim ' lx resindere velit, an admittere. Uuem si recusere contigerat aequum est satium anquot concia iij dempromisiissubnixume ut interim securitati nostra consulamvi. Tres septimanae in issu secerant. Cautionem quam vicisem postul- ,supervacuam ducimin. Quia nihil acturisiumus ne Auriaci, mondam, ct Hornam consibo. Haec eLinostra cautio. 'res namque quas floris contraximin, offeramus ad obsequium I saiestatis.exequiparati,1Md

quid ex si fragio Ordinum ille iusserit.

Haec mutuo metu, & simulatione retenti, invicem scribeb*nt.. Horrebant tamen Pru dentiores ad sceleris novitatem, auribus Regum insolitam a quae non conveniretcum no mine Principis summoque imperio, nec siue pestilenti exemplo proferretur in populum Caeterum Gubernatrix non solum terrore

196쪽

13s Ni eo x AI Bu RavNDI Proceres cum quibus conferret , fere non habebat. Auriacus Antve lae haerebat. Mansveldius , Arenbergius , & Megemus

suas curabant provincias. Arscholanus Montibus Hannoniae retentum se simulabat infirma uxoris valetudine. Hactenus enim nullo publico munere excultus , tragoediae speciem eminus aspexerat. Hornanus injuria saucius , curia abstinebat ; praetextu aegritudinis leviti sui absentiam excusans. Praeter Egmondanum , & Bariat montium nemo aderat. Vtrumque ergo cum Privatae curiae senatoribus ad se accersitos, interrogabat, quid sibi agendum in tam perplexo rerum articulo. At ego, inquit Egmondanus, de Inquisitione, ct edictis, ct abolitione non quaerendum am

plius censeo. Vuorum iam nullim est usius, singulis a libidine βί modum fugit, exigentibM. Nihil

enim valent leges, nihil judicia, nihil ιmperia, ubi vis , or audacia regnant, ubi mali, atquescelesti, carceribus eripiuntur ab insana multimiune. Idnunc agitur, bellam, an pacem vetimus, alter utrum nobis foederatis promittentibus. Post ergo admittimusGeneratia ordinum comitia, grabunt omnia civili disicordiά, armaque propeinem praefribus Ηrepentia audiemus. Da vero utcumque periculosesint consilia , neque utina publice; tamen ut necessaria suadeo I ut apparatum armorum foederati defituant, sectara' vero remit- .

rant sepercilium. Multum quoque Hucia decedet

- . . Diuiti sed by Cooste

197쪽

ΗIs T. BELG. LIB. III. I87 externis, destitutos se sentientibus constiratione nobιbum3 quos e contra pro Rege suo oblinatos, abominarι seditiones viderint. A1umma ex duobus malis, eligendum 'minimum. Omnes quidem laudabant Egmondani sententiam. Via glius tamen non placere sibi dicebat tam periculos remedia, neque tantum si tribuere comitηs, ue ab his exstectavossi religionis incolumitas. De-

ni Regusui de tos, novitatibus Non oblectari ' olis biceri tamen nemopotest,nihil utique illos anteve tendis calamitatibus concessuros libellis, quassectarii ex omnι parte uno animo impetuque obtru P dent. Haut frustra olim placitum principibus, ne absentibus esis Oranes haberentur. Cum vel I fientes cohibere vix Vmt,ne vel; urasa augeat popuIus,velsieptroru libertatem asybingat. Hoc enim periculi in se habent ii a comitia; ubi quod Ilagub non auderent, vives consentiunt, infesta

semper, ct nunquam sat si lecta dominantibus.

2 am ne Regem quidem velle exi mo.Scit enim quam procaciter sibi nuper illuserint. Populo cum P=rincipιbus nun uam eonvemt. Domnara illi volunt, hie bber ese. uuaeres igitur, quάd eenseam, quando nec recusare comitia, nee admitte Anepericulopossum Meaferreisententia caustam esse Coniurastis, re aequaler iniqua conci

handos reipubliea.Comitiorum vero negotιum de

ferendum ad Regem 3 uripsi fatuat εμοέ potis' simum rei exegerint. Huic sententiae Gubern

trix

198쪽

188 Nico LAI BUR G V ND Ιtrix accessit. Nam caeteri quoque non dubitabant quin optime Viglius dixisset. Secundum laec statuitur, cespondendum esse Conjuratis, de postulatis eorum Gubernatrici curae fore. Ρaucorum dierum inducias petere. intra quos mitteret ad Regem , Proceresque contraheret incuriam, quos in XV. Cal. proximas adesse omnes jusserit. Praedes quos exigerent absentes esse. Inuitos autem vadari non posse. Ad hoc decretum Conjuratis deserendum Egmondanus deligitur. Datum illi praeterea in m*ndatis, ut quoquo modo pa-i caret contumaces., hortareturque diβblvere Cederis nexum, sub cujus fiducia sectarii tam

flagitiosa peccarent. .h - . V

o . Gubernatrix postridie ad Regem scripsit.

Materiamque consternationis subtrahendam rata, omne positum esse edocuit in celeritate remedium. Rempublicam in extremo si tam, & cito perituram ni festinaret occurrere. Siquidem Rex propria indole ad consilia

tardus, ctiam cum tot tumultuum admone

rctur , post VIII. Cal. Apr. nihil rescripserat. Id praecipuum alimentum malorum fuit. Cum suspensa Gubernatrix, & quid actura es-st a Rege semper exspectans , protraheret cottidie remedia , quae in tempore adhibere

debuerat.

Iam Gandavenses,jam Silvaeducenses,&in

Zeelandia Middelburgenses , majorum sacra fastidire

199쪽

Is T. BELG. LIB. III. fastidire coeperant. Harlemum, Lugdunum, Ultrajectum, Neomagum, Trajectum, Ziri-xaea, Tornhaestum, & proxima quaeque concionibus foedabantur. Amsterdam enses semel iterumque portas civitatis occluserant sectatariis, ad conciones prorumpentibus. Praevaluit tandem ira multitudinis 3 quamvis etiam tum Magistratui ab optimo quoque pareretur.Nanec corrigi contumaces poterant, nec sisti furentes. Infirmitate retinentium magis accendebantur. Non Ipras, non caetera Flandriae primorum constantia in fide retinuit. Instar morbi scelus, & amentia urbes, municipia, vi cos pervagabantur. Vna Brugarum civitas. erat, quam tempestas illa non libaverat.Hanc ,

sectarij per epistolas alliciebant in consortium, & si resisteret magistratus, vim, & ultionem minabantur. Momentoque temporis quatuor armatorum millia Brugas contendunt, templumque Sactae Crucis in ipsis suburbiis concionibus incestant. Neque civium hoc crimen crat; sed eorum maxime , qui nuper Gandavum juxta insani, facem audacia praetulerant. Ducentos tamen Brugensium interfitisse comperio. Quorum pervicaciam magistratus timens , Gubernatricem invocavit. Missusque eo Egm5danus,trecentos civili adlegit in stipendium .Et sic hautqgre suppres.sum est scelus, in cujus etiam odium genius urbis duraverat. Insignis ea tempestate Han-

nouum

200쪽

rso NIco LAI BVM VN. nonum constantia fuit. Α Valencenensibus sollicitabantur crebris epistolis. Et haut procul Montibus concionem edixerant. Ad dissicutiendos eos Latrunculatot Hannoniae egres.sus, idonea manu in ipso conatu furentes oppressit. Montensem Vrbem Arscholanus obsequio sibi demeruerat, & si caetera nutassent, Gubernatrici servabat ad receptaculum. Lu-xenburgum discreta spatiis regio, vitiis alia rum non miscebatur. Nec alia sane provincia per civiles hos motus modestius egit. Eadem

prope Namurci quies fuit. In Artesia denique integritas praevaluit. Flandrorum tamen & Valencenensium contactus , finitia mos aliquot vicos , quasi agitantibus ventis,

contagione infecerant. Proaitumque memoriae est, ex tot satrapis, quibus ea regio abundat , haut amplius septem conjuratis acces.sisse. Regebat tum Atrebatum Vice-comes Gandavensis, vir nulli aut fide secundus, aut obsequio. de cujus virtutibus trademus potaea. Nusquam fides in reliquis provinciis, quas fatalis tabes usque ad desperationem corripuerat. Geldria , Frisiaque crebris quatie bantur motibus , Gubernatoribus frustra

obnitentibus , quorum constantia in con temptum venerat. Scires omnia ad seditiones vergere. Libidinem concionum multo

armatorum praesidio Seetarii tutabantur. Equites in turmas componebant. Vt quisque

opibus