장음표시 사용
411쪽
κ ro. Er, scilicet Ionathae. Graec. eis, scilicet invicem. CApriviTATEM , id est
V. 73. GLADtus, id est bellum . IunI-cARE, id est gubernare, seu rus dicere.
Q sTAM REM FACERE', UT FUGIAMUs AB EIs, ET NON INrERAM Us CRIMEN GLORIAE NosTRAE. D. Ambros.
Lib. I. ossi c. cap. x LI. non dubitavit hoc factum Iudae laudare, dicitque eum glori Osam potius mortem, quam turpem sugam suasille illis verbis: Ne crimeo nosrae relinquamus gloriae, sic enim ille legit pro eo quod habemus, ι eramus. Et concludens; Habes, inquit, fortitudinem bellicam , in qua non mediocris honesti, ac decori sor. ma est: quod mortem laevituti praeseratae turpitudini. Haec Ambrosius ; quae etiam publice lesit ecclesia in Officio, Ma tutinarum dominita tertia in obris . Ex quibus etiam perspieuum fit, Iudam in hoc suo facto nec temeritate , nec tentatione Dei peccasse. Quia enim saepe divinam opem sibi praesentem seliserat in rebus valde dubiis, eum iam causa iusta esset perieulo se committendi, non dubitavit, rebus humano iudicio deploratis, opem & salutem a Deo exsperure; nee in hoc tentatur Deus, sed magis honoratur . Cur igitur, inquies, frustratus fuit hae sua exspectatione , ti in periculo derelictus Res iustos probrie sua exspectatione numquam frustrari, nee in periculis deseri a Deo; quia vel hoc ipsum quod petunt , consequuntur; vel visibiliter deserti, invisibiliter
Vers. r. TNTEREA UT AUDI v IT DEME- 1 TR ius. Gotth. ubi audivit De. metrius. Sed perinde est. DEx TRUM COR-Nu , id est tertiam sui exercitus partem. In acie duo erant cornua, & medium cor. pus . In dextro cornu lectissimi milites. V. Σ. UIAM RUAE DUCO IN GALGA. xx. Urbs erat hoc nomine ultra Iordanem, Iosue rv. 2 o. Hic tamen pro'Galilaea sumitur, ex Iosephi Lib. XII. cap. xvIII. Et alioqui quorsum Bacchides iret
ultra Iordanem petens Ierosolymam I CksTRA Pol UERUNT IN MAsALOTH . Iosephus, in Arbella ἔ sed oppida erant conium eia, & Maseloth in Arbelis, ut hie dicitur . V. 3. IN MENfE PRIMO: is erat Nisan, veris initio, bello sumendo idoneus . APOPLICUERUNT Ex ERCITUM , seu casta posuerunt ad Ierusalem hostes t παρεν βαλον. V. IUDAs pos UERUNT CA RA IN LAI-sa . Urbs in tribu Iuda, Iosephus in Bemetaetho ait. Eadem urbs aut vicus fortassis alio nomine. TRIA MILLIA: milite tantum
Iosephus, scilicet habuit Iudas .
R. 7. DissoLUTus EsT, scilicet Iudas rtimuit, concidit animo , quia paucos se cum milites habebat.
V. II. Mout T Ex ERCITUS DE CAITRII. Temerarius videatur conatus. Nec est minoris virtutis recusare aliquando certamen, quam sumere . Iudas tamen virtute suo. tum MLhat, quos e Iedios habuit, vers. 3. ac praesertim ope Dei, cui facile est, paucorum armis multitudinem sterne ie . PRIMI CERTAMINis . Graec. primι pusnatores.
OMNEs POTENTEs . In praelio fortissimi milites ponuntur in primo ordine &acie, duces, tenturiones, antesgna nil
V. xx. PRoxIMAvIT LEGIO . Phalanx, agmen, acies. Ex D Arus PARTIBVs, id
est divisa in duo cornua: sic erant hostium copiae. V. Is . USQUE AD MONTEM AZOTIIudas secutus est hostes . Aetolus in tribu Iud : Ios xv. 46. Una e quinque ui bibus Philisthinorum, templo Dagon nobilis: I. Reg. v I. 17. Cadit Iudas . U. I9 IONATHAs in StMON TULERUNT Iu DAM, induciis eum hoste factis: Iosephus Lib. XII. cap. XIX. U. 22. NON suo DΕsCRIPTA Iudae
omnia hellat quod de Christi miraculis di. xit Joan. xx. go. Fuit dux populi & Pontifex, non post Alcimum , nec triennio tantum, ut dieit Iosephus Lib. XII. cap. xv II. & xl x. sed a morte patris sui , quisuit etiam Pontifex Iosephus Lib. XX.
cap. paenultimo utrumque e numero Pomtificum eximit, sibi contrarius . V. 24. AD DIT SE RACCHiDt o MNis REGI : τυro. 'λησεν. defecιι, scilicet ad Baeinchidem , ut noster ait. EORUM CUM IPSIS,
scilicet Iudaeorum eum ipsis habitatoribus eius, se Bacchidi tradidit . Talis asstictio non suit
412쪽
V. 27. Ex DIE QUA NON EST ursus PRO META . Ultimus Prophetarum fuit Malachias, quem Hebraei Esdram putant, ut ex Hieronymo diximus iii: tio eius Prophetae . E quinque rebus quae ia secundo templo desuerunt, una fuit Prophetia. V. 3r. SusCEPIT IONATHAS .... PRIN CIPATUM , seu dueatum . Suscepit etiam sacerdotium .' Iosephus Lib. XX. cap. nultimo. Fugit Ionathas V. 33. IN DEs Tu M THECUAE . Urbs erat prope Bethleem, unde Thecuites femina prudens, II. Reg. x Iv. a. Uerum haec Thecua alia urbs erat , & trans Iordanem , ut colligitur ex veri. 34. V. 33. ET IONATHAs Misi T. Graece &Gotth. Ea mira : sed necelsario suppletur Ionathas. FRATREM SUUM: nempe Ioannem , qui primus ponitur inter fratres filios Mathathiae, cap. II. 2. An natu maximus non omnes consentiunt . NABU UAEos: seu Nabathaeos rogavit . Naboth seu Nabo erat in tribu Ruben , Num. xxxi I. 38. APPARATUM commodarent , scilicet bellicum, arma, machinas. V. 36. FILII IAM ARI Ex MADAB Arseu
I Iodaha , Nabathaeorum urbs in Arabia Stephano , in Arabia Petraea Ptolomaeo
V. 37. CUM AMBITIONE , παρα προ πης,
pompa, apparatu magno ducunt sponsam. V. 43. IN v IRTUTE MAGKA, id est cum exercitu magno venit Bacchides. Gotth. in virtute mcitia: sic Grate. V. 44. NON EsT ENIM HODIE sICUT
HERr, ait Ionathas, id est non est loeus quieti uti antea. Neque loeus fugae est: hine hostes, inde fluvius, paludes & sal. tus. Supere:t caeleste praesidium ; illud elamore invocate. V. 47. DIUERTIT AB EO RETRO seu
detlinaυit, fugit Bacchides. V. *8. Dis SIMIT IONATHAs, seu miliis. IN IORDANEM: cessit loco, ut fluvium
hosti opponeret. ET TRANSNATAvERUNT AD Eos . Ad quos ρ Graece: m transnata-νunt in ulteriorem partem y additurque, Et non transerant ad eos Iordanem, se ilicet ad Iud eos adversarii. V. 4'. REvERSI suNT IM IER UsALEM:
hostes scilicet; nam in eorum ditione erat. V. so PORTIS , ET sERis , seu inctibus Bacchides munivit: μοχλῶς, certatos andaῶν. V. s . ET Pos UIT eus Di AM , id est praesidium militare . UT INIMICITIASἶ - θραι riis. inimico in Israel animo. V. 32. BETHsURAM munivit . De hae
arce cap. Iv. bo. ET ARCEM : nempe Ierosolymitanam, propter articulum H, a κρυ, arcem illam . V. 34. MENfE sECUNDO . nempe Iiar, R. prili. MUROS DOMUs s ANCTAE INTERIORISν
seu interiores, ut Regia, praecepit Alcimus delirui. Peribolo pepercit verum murum qui atria circumdabat, everti voluit. Erat templum instar arcis ; ne ergo Iudaei eo praelidio rebellarent , providebat . op ER LPROPHETARUM. Plerique e Prophetis minoribus, ut id templum extrueretur , impense curarunt , uti ex eorum vaticiniis constat. V. 37. SrLUIT TERRA ANNIs DUOBUs.
Sic Gotth. quievit, non fuit bellum. Graece terra Iuda. Sed vox Iuda addititia videtur. Quae tamen in multis Latinis e diei bus legitur. V. 6 I. ET AppREHENDIT. Quia Iona.
thas. QUI PRINCIPES ERANT MALInIAE.
Sic lege, non militia, ut plerique codices
V. 62. BETHBEssΕΝ . Palaestinae urbs in deserto. In quo deserto , non explicant. eius hoe tantum loco mentio extat. V. 63. Hrs, UI IN IUDAEA ERANT, DENUNTIAvIT: Bacchides , nempe ut ipsum sequerentur. V. 63. UENIT CUM NUMERO . militum
sellieet, id est multis militibus: ἀρδμων,
pro ι γὰρ 'μων, eum numeris. εκ 66. COEPIT CAEDERE. Graece, per extere. ET CREscERE IM v IRTVTinus, id
est augeri copiis militaribus . Graece , σascendit eum copiis. V. 68. CONsi LIUM Erus ET LONGRES-sus: ἔφσδες, exitus eius vanus . Initium
expeditionis & finis non succellarunt. Bacis ehides
V. 6st. IRATus ΕsT CONTRA FIROS IMI- Quos . Proditor exosus est iis etiam quibus gratificari vult, ac nraesertim si conaistus inllit . V. 7o. REDDERE CAPTIvITATEM , id est eaptivos in eo bello dimitteret Bace hides , impetratum. V. 73. CEssAVIT GLADrus e non fuit
413쪽
bur exercitus. Ex DUABUS PARTIBVs : uis MENOCHI I. trumque cornu contra Iudaeos promovens. Acies enim regiorum erat lunata. Mors. r. Ex TRUM CORNU CUM IL- V. II. COMMOTA : concussa , reddit
Ira Lis, id est & illis eam par- sono , & per montes , & valles repe
Iam copiarum attribuit, quae in dextro cor.'cusso. nu pugnare solebat. κ 28. IUDAS CECIDiT, ET cETERI Fu-V. a. CAsTRA posUERUNT IN MAIA-aGERUNT : ut sere accidit cum Dux exemLOTH, QUAE EsT IN ARBEL Lis . At bel-acitus in praelio occiditur.
lam provinciam facit Scriptura, in qua op. ν 22. UERBA, id est gesta. lidum Masaloth collocat. Iosephus Arbel- V. 23 ExoRII suNT: coorti sunt, emerisam oppidum Galilaeae superioris iacie , &lserunt: qui scilicet metu Iudae aut absconis Masaloth missam iacit . Adrichom ius u-ldebant se, aut pietatem simulabant. iramque in tribu Nephthali constituit. ANI- H 29. UINDICABAT IN ILLos , ET IL-MAs Ho Mi NuM , id est homines. LUDEBAT. Ex is tortos primum , cruciatose V. 3. APPLICUERUNT. xERCITUM ADtque cui librium , in postremo omnes ad u-IER UsAEEM : quaerebant enim Iudam cumanum enecabat, inquit Iosephus.copiis suis. Ipso enim ineolumi nihil ipsis V. 27. Ex DIE, QUA Nou EsT v susIutum tu Iudaea fore merito arbitraban-iPROPHETA IN ISRAEL: scilicet a tem p tur. re reaedificari templi, quando nimirum ut V. 4. SuRREx ERUNT ET ARIERUNT:ltimi prophetae floruerunt, sive . ut habet
Iuda non invento. IN BEREAM : videtvrsIosep bus, post captivitatem Bablanicam. suisse oppidulum aliquod non longe posi- V. 33. IN DEsERTUM THECUAE: tam tum a Drusalem. Iosephux Belete thua ap-i desertum Thecuae, quam lacus Asphar erat pellat. lin tribu Iuda, non longe a Bethlehem di V. 3. IM LAis . Graeci textus habent vide Adrichom . in Iuda num. 39. Eleosa nec est eadem ha c Laisa eum il- κ 34. DιE s ABBATORUM: vel in conia Ia, quae erat ad Libanum montem ,&kn- temptum legis Iudaicae , ut Nicanor instates Iordanis, quae etiam Daci dicta est. Lib. II. xv. I. vel, ut quietos Iudaeos ,
V. 7. cisso LuTus Es T r animo conster- incautosque opprimat; exilii mans non re natus . pugnaturos propter religionem Dei. V. 8. Si POTERIM Us puGNλRE ADvΕR- V. 33. FRATREM SUUM , DUCEM P sus Eos. In Graeco est, si sorte possimus PULI: fratrem suum Ioannem cum mana debellara eoν. militum, ideoque eum vocat δειem popu-V. IO. IN v IRTu τε , id est sortiter .lli. NABUTHAEos AMIcos suos: qui Ion- CRIMEN. Graece αινιαν, id est accusatio- gius trans Iordanem habitabam versias Onem, seu reprehensionem; quasi dicat: Ne riemem . UT COMMODARENT ILLIs Ap-
minuamus gloriam nostram . eoque repre- PARRIUM SUUM. Ad vel hum ex Graecohendamur; licet enim nussum est et dede-lhabetur: Deponere apud imos apparatum , cus tam impares viribus ad tempus cede- id est impedimenta , supellectilem suam , re, immo id recta ratio postularet , erat ta-l ut nimirum ad pugnandum essent expedimen in eius opinione, idque in Deum re- liores. Iosephps habet: Misit fratrem sua
dundare existimabat , cui vitae suae termi- Ioannem ad Nabathos, Arabas , ut apud nos committebat cum dicebat, si APPRO- vos impedimenta deponeret . Quare , quodHAvIT TEMPUs NosTRUM, MORIAMUR in textu nostro dicitur, commodarent, ali P. II. Movi T EXERCIT us,' scilicet, Bac-iqui legunt commendarent . pmpius ad
chidis . ET sTETERUNT i Lis o avrAM: sensum Graec. textus , in quo habemus ex adverso Iudaeis. Equi TEs , regii . IN παραγισθαι. DUAs PARTEs : in duo cornua . Pal Mi P . 36. Ex MADABA . Sita erat ea urbs.
CERTAMtNIs: qui in primis erant ordini- trans Iordanem in tribu Ruben , ad tor bus sertissimi erant. rentem Arnon, in tabulis Adricho i. V. Ia- ET PRox IMATIT LEGIO: phalanx V. 37. VERBA, id est gesta. Graece, more Macedonico, haec erat gra. V. 38. SANGUINis, id est caedis . TE- i. armatura peditum, & praecipuum ro- GUMENTO, id est latebra.
414쪽
V. 43. VENIT DIE IABBATORUM : vide dicta supra num. 34 H 4 . NON ENiM EsT HODIE sICUT HERI , ET NUDIusTERTIUs cum sciliceteramus in delerio Thecuae, & liberum erat nobis prauium aut admittere , aut declinare. Nunc autem hostem ex adverso, hoe est a fronte habemus, & idcirco necessario nobi ς pugnandum est , cum flumine, & paludibus interclusi evadere alia ratione non possimus. R. 46. IN CAELUM: ad Deum. V. 49. PERCUTERE BACCHioEM e ut sublato duce reliquum exercitum in fugam verteret. DIvERTIT: Bacchides ictum de .clinavit. V. 8. Dissi LlIT IONATHAst iam de vi. ctotia desperans. ET TR ANGNATA v ERUNT AD Eos. In Graeco est υ διέβησανεατ αιτο:ς, ω nou transierunt ad res , id est milites Bacchidis Iudaeos ultra Iordanem non sunt persecuti.
V. A P. REYERsI suNT, scilicet, milites Bacchidis.
V. 3o. AEDIFICAVERUNT CivITATEs MUNITAs , id est aedificando munierunt. V. II. UT INIMICI Ti s Ex ERCERENT
IN IsR AEL ; id est, ut bello inses irent I raelem, & hostiliter se gererent ; hoc enim est
RioRIs r atrii scilicet interioris Levitarum ,& Sacerdotum. Pnopi ετ λυM; scilicet Aggaei, & Zachariae, quorum exhortatione post captivitatem Babylonicam tem plum reaedificatum.
r. 3s. OCCLUsUM EsT os EI Us t usu vocis privatus. MANDARE DE DOMO SUA: disponere domui suae : testamentum con
37. Si Lui T, id est quievit a bellis. V. s8. IN si LENTio, id est quiete. V. 6 I. Appa EMEuor τοῦ scilicet , Iona
res fuerant pravi illius consilii Bacchididali. V. 62. IN BETMεss gruo in deserto Iericho , in tribu Beniamin , non longe a
V. 63. DENUNci Aut T : ut praesto essent ad expugnandam Bethbessen. V. 63. CUM Nu MERO : scilicet , militum .
chidis exercitu. CAEDERE, hostes . CRE
SCERE IN vi RTUTIBUst rebus praeclare Ee stis clarescere . V. 68. CONsILIUM EI Us, ET CONGRES-sus EI UI ERAT INANis, irrita scilicet tanti apparatus expeditio, quae in dedecus, Sccladem eius cederet. V. 7o. REDDERE EI CAPTI viTATEMοῦ captivis utrinque redditis : ut fit cum pax cum hostibus initur, etiam Bacchidem captivos reddidisse conitat ex num. 72. V. 72. IN TERRAM sUAM: Antiochiam
scilicet, ad regem Demetrium . R 73. GLAnius, id est bellum. INMA-c HMAS et oppidum, quod erat in confinio tribuum Beniamin , & Ephraim. I DsCARE, id est gubernare, seu ius dicere.
GEsIMt SECUNDI regni Graecorum APPLI-cUERUNT Bacchides & Alcimus Ex ERCITUM AD IER UsALEM , triginta armatorum
millia enumerat Gorionides a. Quid istieegerint, vel quamdiu haeserint incertum. Forte spe potiundae urbis exclusi, Iudae cum suis adventanti procedendum obviam putarunt. Ergo relictis hinc inde pro prae idio, vel in areibus octo millibus , soluta obsidione Ierosolymae,
Iudas V. 3. IN LAIsA , Graece , in Eleafa ,
non haberet universum nisi TRIA MILLIA, sed sortium Et electorum virorum tunc tamen temporis minus constantium , minus
fidelium: nam duo millia dc ducenti conspecta hostium tanta multitudine , suorum vero paucitate , panico correpti timore ,
desertis in praesenti periculo sociis , obliti
fiduciae in Deum, sua TRAXERUNT SE DECAso Is Iudae , ET NON REMANfERUNT cum eo Nisi OCTINGENTI VlRI. V. 7. Hic IUDAs CONFRACTus mT CORDE ET DIssoLUT Us EsT o nempe Perturbato naturaliter animo, dubius quid in tantis angustiis ageret , & inops consilii haerebat, ac pene concidebat . Sed rebus humana via desperatis, mentem mox eri
git ad Deum, & ex certa in ipsum fiduis
415쪽
eia, simul & ex ipsal necessitate
recipiens, V. S. Dixit resduis, sociis suis: EA MusAD profligandum ADvERsARIM NOSTROS ,
non nostris nixi viribus, sed ope eaelesti: tentemus f psismus prospere PUGNARE ,
que enim Deo vel dissicile, vel insolitum esse, ipsi met saepius experti sumus h , per
Paucos profligare etiam maximas hostium copias. olim vero tantis adversariorum exercitibus ut obviam irent Abraham , Iosue, Gedeon, Ionathas , David , & totatu, quantillas ipsi copias eduxerunti His, simul & magnificis Dei promissis Deuter. xxviii. & passim in Prophetis , animatus Iudas, potuit prudenter, pie & sortiter ,
etiam cum tam paucis incurrere in consertos hostes . Heroica enim fortitudo , non Communem tritamque viam , sed arduam
magis ac di mei liorem ingreditur, Dei potius quam humano robore confisa . Dices, Fugere dum necessitas urget, non minoris virtutis est, quam certamen inire . Respondeo, Nulla hie absoluta necessitate putabat Iudas se premi fidebat enim virtute & robore suorum , quoς etsi paucos, tamen selectos habuit , fidebat &ope divina, ut dixi. Et certe eventus, &victoria docuit, non temere tale ab ipso consilium susceptum suisse. Dices secundo, Fugere noluit, ne, ut dicitur, matulam inferret gloriae suae. Respondeo, Gloria illa ipsius non erat vana &futili; gloriola mundana , sed vera , religiosa & solida gloria , quam Lib. II. cap. ult. vers. 18. & alibi e diserte explicuit, nempe quae ex defensione floriae Dei, verae religionis, templi, patriae , & piorum icivium subnascebatur e ita S. August. Ambi, d & alii SS. Patres . Ergo , Moriamur , inquit, io υirtute, id est sortiter, generose, gloriose , se ex decreto divino appropiavit tempust nostrum, ut ex hac vita excedamus. Neque enim gloriosiore morte de-lansi possumus , quam pro sacris aris, prosocis, pro Deo . V. I 8. At c Rc DIT IUDAs, ET CETERI eius socii vel tum saltem FUGERUNT. Respondeo , Fugerunt certe, sed post gloriosissimam vi cseriam , post eontritum cornu dextrum exercitus regii, poli caela tot hostium millia, cum viribus iam exhausti , diutius arma tractare non possent . Quod vero dux omnium Iudas eadere a Deo petis missus sit, altioris consilii suit , quam ut a nobis capi possit. Auguratur Rupertus ,
Petrus Blesensis e , Emanuel Sa,& quidam alii, displicuitse Deo foedus initum cum Romanis. Ad5it Lucas Osiander & filii haeretici , aliquid humani passum hie suisse Iudam, debuille plus fidere divino auxilior Ionathae quoque & Simoni fratribus eius
ab innovato foedere cum Romanis omnia infelicius cessisse, immo cito extinctos esse. Uerum temerarium videtur ex eventu consilia metiri. Et quis tantos viros ausit tantae vecordiae, vel de Deo dissidentiae ae. cusare ρ Cur vero & hos potius damnemus , quam Abrahamum, Isaacum, Iacobum , Da videm Asam, & tot alios, qui
eum Gentilibus laedera societatemque in inierunt An non permittunt divinae leges, an non suadet ratio naturalis , ut ad sui
suorumque defensionem , humana divinis praesidia iungantur Vita , patria , religiγmediis omnibus quae vetita esse non coninstet propugnentur Potius dixerim, motatem in sorti pugna & pleno victoriae praelio Iudae nostro, & omnibus viris cord tis non inter adversa vel poenas , sed i
ter trophaea adnumerandam esse, uti merito adnumeratur Samsoni, Ionathae , Sauli, Iosiae & tot aliis heroibus. Uide de hoc fusius Serarium f.
DAE, id est plurimae aliae res in bello se
liter gestae a Iuda , NON SUNT descripta ia is Hie enim liber non nisi breve quoddam excerptum, seu compendium est heroie rum virtutum. Exstincto Iuda, V. 23. EMERsERUNT & cristas eri, gere coeperunt 2 N I Q.V apostatae, qui a tea metu illius nec hiscere audebant .
V. 24. FAMEs exorta EsT MAGNA , se te stutibus ab hoste protritis . Cum ergo,
emino hosti, bello simul & fami , resissendo non essent Iudaei , urgerentque R. postatae ut pacem eum hostibus . etsi ini. quis conditionibus, inirent, TRADIDIT SE
ipsis incolis, exceptis Machabaeis, eorumque asseclis, quorum iussu V. 3I. SusCEPIT IONATHAs PRi-tPA- Turui tum Ecclesiasticum, tum politicum LOCO IUDAE FRATRis sui. Qui mox uncum sociis, quod pauci admodum essen ac
416쪽
Me tuti in urbibus Baechidi iam levotis, xeteitus IN IERusAIIM , subditam sbi
FUGERUNT trans Iordanem ρ. tum urbem. Nec ausus exinde bello lactia U. 3. IN DE ERTUM THECUAE, quae sere Ionatham, munitiones solum constru-
alia urbs est ab illa Thecua eis Iordanem xit hinc inde, ρο custodiam , id est praesi- prope Bethlehem, unde Thecuitis femina diarios, iis imposuit:
prudens, II. Reg. xlv. a. V. II. UT t Ni MICITIAS EXERCERENTCum arma & instrumenta belliea dees- iN IsRAEL, id est excursionibus inde iactissent fugitivis Machabaeis ; ex Thecuae de- divexarent Iudaeo S.
serto. 1 f. U. sa. Imposuit. etiam apparatum esca-U. 33. MisIT IONATHAs FRATREM 'rum frumentum, vinum & commeatum. UUM loannem , an seniorem incertum, 'omnigenum, ut obsidionem ferre possent, certum primo loco inter fratres numera- si a Ionatha urgerentur. tum cap. H. a. & hic popuLI DUCEM at V. 33. ACCEPIT quoque FlLIos PRt Ionatha de sigilatum suisse , missumque adici pUM totius REGioms Iudaeae in OB INAsu THAEos se dictos ab urbe Nabo in DΕs, ne parentes ipsorum rebellare,&cum tribu Ruben, Num. xxx H. 38. vicinos &J Ionatha conspirare auderent . Quid inter
AMICOs suos, UT eommodata Iudaeis daren x APPARATUM sUUM bellicum, arma,
machinas. Sed Iambrita , Bacchidi magis quam Iudaeis addicti, V. 36. Ex oppido MAn Aa L hostiliter aggressi IOANNEM, eiusque socios, & impedimenta OMNIA rapuerunt, & Ioannem occiderunt . Cuius mortem ultus egregie Ionathas U. 42. Rediit obviam Baechidi AD RI. v Aha IORDANis. Ubi suos ad fortiter prae- Iiandum inflammat. U. qq. NON EsT HODIE , inquiens, s CUT HERI ET NUDI Us TERTI Us , ut proli- hito declinare polsimus impetum hostilem, vel fuga nobis consulere . Necessitas nos
cogit, & quidem inevitabilis , cum hoste confligere. Mox impetu in hostes facto,
perruptis aciebus, U. 47. Ex TENDIT IONATHAI MANUM SUAM ut percaleret & occideret BACCurisDEM , qui Iudam nuper devicerat & occiderat . Sed Bacchides effugit ictum, ET DIVERTIT AB EO RETRO: cumque in Ionatham eiusque socios agmina hostilia undique
V. 48. Dissi LIiT ex composito IONA- haec pseudopontifex Alcimus
U. I . Is eodem ANNO CENTESlMO QUINQUAGEslMO TERTIO , MENSE SECUNDO, PRAEc EPIT DEsTRUI MUROS DOMUS SANAECTAE INTERIouis . Graece, sula, seu atrii
templi. Nempe iussit delici muros interiores arcis quam in atrio templi Iudas Machabaeus cap. IV. 6O. adversus munitionem hostilem construxerat, non propria inventione , sed ad exemplum operum olim a prophetis Aggaeo, Zacharia & aliis designatorum , ut praesidium & tutelam perpetuam haberent Iacerdotes & Levitae in suo templo . Hoc praesidio ne iam gauderent, & adversus arcem regiam se tutarentur Iudaei, iussit impius Alcimus muros ab intus destrui t sed
destructionis initio, divina vindicta
V. 33. PARALYsl PERCUςsUs interiit. Coepto tamen operi institerunt ipsius asseelae. Nam septirno demum post anno re. stauravit muros illos Ionathas, cap. x. II. In te tim Alrimi huius morte territus V. 37. BACCHIDEs recurrit in Syriam AD REGEM suum Demetrium . Et sic bien nio toto pax & quies a bello Iudaeis suit quam etiam Florius i describit. Quam dum aegre ferrent impii apostatae, Machabaeorum Ti As eiusque socii IN IORDANEM , ΕΥ l aemuli, revocant Bacchidem HAMNATAVERUNT in ulteriorem ripam, ut est in Graecor nee amplius reversi sunt ad Bacchidem impugnandum . Quid vero hie hostes Non transnataverunt ipsi IoRV. 6t. Sed pRINCIPEs tantae MALITIAE paeisque publicae turbatores AppREHEND TIonathas , ET OCClDIT . NQUAGINTA vi Ros . Advolat interim Bacchides eum eis DANEM AD Eos persequendos , nam asse-lxercitu mulio e sed a Machabaeis vers. 68.3ui non potuissent. Ita in Gineo & apud caesus ET CONTRtTUs, in impios apostatas,osephum . Ergo desideratis ex sua par- V. 69. QUI CONSILlUM Et DEDERUNT, te mille viris, Iosephus h ponit duo mil- UT REDIRET IN Iudaeam, iras omnes ver ita
417쪽
V. N. Interpellatus de paee , ultro dedit, captivis omnibus ei redditis , neque amplius in Iudaeam rediit . Gotionides h dicit , sugientem Bacchidem in desertum, a Ionatha eiusque fratribus captum , cum supplex iis esset, iurasse, se quae e Iudaea abduxerat, omnia redditurum , atque ita firmata eum illis pace liberum in Syriam demissiun ella. Fides sit penes auctorem.
Reg. 48. IMILI lT IONATHAs, &e. ET EI 4ς. t I TANsNATAvERUNT AD EOS IORDANEM ; In Graeco est negatio , εἰ διζησώ ἰπῶυγώς, ut sit sensus: Ionathas stu- strato ictu contra Bacchidem, natando tra-leeit, & Baechidati non sunt persecuti Machabaeum natatu; & hune sensum dat Iosephus. Hostis redit in Ierusalem, vers. 49. nam erat in hostium ditione. H. 32. Muniendis locis vacat hostis: eeL satum ab excursionibus, quando hostis to .
ia m regionem, & firmiora loca oeeupatisset. Dum vero Alcimus laetum sibi pollie tur Ierosolymis pontificatum , en tibi s nestum casum , ac demum pacem per duos annos, ut habet hic reliquum caput , de mox subiiciam . V. 4. SURREx ERUNT: videntes non esse ibi Iudam. V. s. L Is Ad est ex Tribu Iuda urbs. V. H. E. ITE se scilicet regii. V. II. AZOTus. Etiam in Tribu Iuda est, & una ex quinque philisthinorum uris bibus, Iosue xv. q6. Porro V. 33. DESERTUM THECUAE . urbis iuxta Bethleem. Erat etiam in alia Theis
V. 33. NABATHA Eos. Erat Nabo, vel Naboth in Tribu Ruben. Num. xxxII. vers. 38. COMMODARENT APPARATUM , deponerent ibi impedimenta : hinc aliqui lea
V. 36. MADABA NABATHAEORUM rurbs in Arabia. V. 48. Desperans de victoria. U. F2. BETHsURA: urbs montana prope Ierusalem V. Io. ρο sq. AEDrpIc AvΕRUNT, id est muniverunt. PROPHETARUM Aggaei&L
chariae. V. 62. BET BEssEN: urbs Palaestinae. V. To. REDDERE CAPTIUITATEM : restituere captivos.
418쪽
. sexandro Nob lis ut oebi filio occupante PtolemaIda, conatur Demetrius se νἰre fidus cum Ionatha, semel ae iterum plurima pollicens: at ille praeelegit oblatas ab Alexandro amicitias I qui Alexander , demitti occisoque Demetrio, ducit uxorem Cleopatram Ptolemaei regis Aravii filiam , Hu-ν mum Ionathan honorans: porro Apollonium ducem iunioris Demetriι λυι- cit Ionathas, succensa . 'to templo Dagon : rursumque ab Alexandro honoratur, data Mi Accaron ac fibi Ia aurea. T anno centesimo sexagesimo ascendit Alexander An.
tiochi filius , qui cognominatus est Nobilis : & occv.
pavit Ptolemaidam: & receperunt eum, & regnavit i l. lic. 2. Et audivit Demetrius rex, & congregavit mxercitum copiosum valde, & exivit obviam illi in praelium . 3. Et misit Demetrius epistolam ad Ionathan verbis pacificis, ut magnificaret eum . 4. Dixit enim: Anticipemus facere pacem cum eo , priusquam faciat cum Alexandro adversum nos; s. recordabitur enim omnium malorum, quae fecimus in eum,
di in fratrem eius, & in gentem eius. 5. Et dedit ei potestatem congregandi exercitum, & fabricare arma, & esse ipsum socium eius & obsides, qui erant in arce, iussit tradi ei. 7. Et venit Ionathas in Ierusalem, & legit epistolas in auditu omnis populi, & eorum qui in arce erant.
8. Et timuerunt timore magno, quoniam audierunt quod dedit ei rex potestatem congreaandi exercitum. q. Et traditi sunt Ionatae obsides, & redis didit eos parentibus suis: Io. & habitavit Ionathas in Ierusalem , & coepit aedificare & innovare civitatem. II. Et dixit facientibus opera, ut existruerent muros, & montem Sion in circuitu lapidibus quadratis ad muni. tionem: & ita secerunt. Ιχ. Et sugerunt alienigenae, qui erant in munitionibus, quas Bacchides aedificaverat: I3. ' & reliquit unusquisque locum suum, & abiit in terram sua me I 4. tantum in Bethsura remani erunt aliqui, ex his qui reliquerant legem & praecepta Deir erat enm haec eis ad refugium. I s. Et audivit Alexander rex promi ssa , quae promisit Demetrius Ionathae: & narraverunt ei praelia, & virtutes, quas ipse secit, Scfratres eius, & labores, quos laboraverunt, I s. & ait: Numquid inveniemus aliquem virum talem Τ & nunc faciemus eum amicum , bc socium nostrum. I7. Et scripsit epistolam, & misit ei secundum haec verba, dicens: 18. REx Alexander fratri Ionathar salutem. Ist. Audivimus de te, quod vir potens sis viribus, & aptus es ut sis amicus noster: 2o. & nunc conis stituimus te hodie summum sacerdotem gentis tuae, & ut amicus voceris
regis, s & misit ei purpuram, & coronam auream ) & quae nostra sunt
sentias nobiscum, & conserves amicitias ad nos. 2I. Et induit se Ionathas stola sancta leptimo mense, anno centesimo sexagesimo, in die sollemni sce Bib. Ge. Tom. XXII. Ggg nope-
419쪽
nopegiae e & congregavit exercitum, & fecit arma copiosa. 22.' Et audivis Demetrius verba ista, & contristatus est nimis, & ait: a 3. Quid hoe s cimus, quod praeoccupavit nos Alexander apprehendere amicitiam Iudaeorum ad munimen suiὶ 24. Scribam & ego illis verba deprecatoria, & di. gnitates, & dona: ut sint mecum ire 'adiutorium. 23. Et lcripsit eis in haec verba: Rex Demetrius genti Iudaeorum salutem: 25. Quoniam servallis ad nos pactum, & mansistis in amicitia nostra, & non accessistis ad inimicos
nostros, audivimus, & gavisi sumus. 27. Et nunc perseverate adhuc conis servare ad nos fidem, & retribuemus vobis bona pro his quae secistis nobiscum. 28. Et remittemus vobis praestationes multas , & dabimus vobis donationes. 29. Et nunc absolvo vos & omnes Iudaeos a tributis, & preistia salis indulgeo, & coronas remitto, & tertias seminis: go. & dimidiam parrem fructus ligni, quod est portionis meae , relinquo vobis ex hodierno die, & deinceps, ne accipiatur a terra Iuda , & a tribus civitatibus , quae additae sunt illi ex Samaria & Galilaea, ex hodierna die & in totum tempus: 3I. & Ierusalem sit sancta, & libera cum finibus suis r & decimae & tributa ipsius sint: 32. Remitto etiam potestatem arcis , quae est in Ierusalem: & do eam summo sacerdoti . ut constituat in ea viros quos cumque ipse elegerit, qui custodiant eam. 33. Et omnem animam Iudae rum , quae captiva est a terra Iuda in omni regno meo, relinquo libera nigratis, ut omnes a tributis solvantur, etiam pecorum suorum. 34. Et omnes dies sollemnes, & sabbata, & neomeniae, & dies decreti , & tres dies ante diem sollemnem, & tres dies post diem sollemnem , snt omnes ii
munitatis & remissionis omnibus Iudaeis, qui sunt in regno meo : 33. &nemo habebit potestatem agere aliquid, & movere negotia adversus aliquem illorum, in omni causa. 35. Et ascribantur ex Iudaeis in exercitu regis ad tris inta millia virorum, & dabuntur illis copiae ut oportet omnibus exercitibus regis , & ex eis ordinabuntur qui sint in munitionibus regis magni: 37. & ex his constituentur super negotia regni , quae aguntur ex fide, & principes sint ex eis, & ambulent in legibus suis, sicut praecepit
rex in terra Iuda. 38. Et tres civitates, quae additae sunt Iudaeae ex reis gione Samariae, cum Iudaea reputentur: ut sint sub uno, ' & non obediant alii potestati, nisi summi sacerdotis. 39. Ptolemaida , & confines Gius, quas dedi donum sanctis, qui sunt in Ierusalem, ad necessarios sumis plus sanctorum. 4o. Et ego do singulis annis quindecim millia sesorum
argenti de rationibus regis, suae me contingunt: ψI. & omne quod reliquum. fuerit, quod non reddiderant qui super negotia erant annis prioribus, & hoc dabunt in opera domus . 42. Et super haec quinque millia s-esorum argenti, quae accipiebant de sanctorum ratione per singulos annos:& haec ad sacerdotes pertineant, qui ministerio funguntur. 43. Et quicumque confugerint in templum, quod est Ierosolymis , & in omnibus finibus eius, obnoxii resi in omni negotio dimittantur, & universa, quae sunt eis in regno meo, libera habeant. 44. Et ad aedificanda vel restauranda opera sanctorum, sumptus dabuntur de ratione resis.' 4s. ' & ad extruendos muros Ierusalem, & communiendos in circuitu, sumptus dabuntur de ratione regis, & ad construendos muros in Iudaea . 46. Ut audivit autem
420쪽
Ionathas & populus sermones istos, sa) non crediderunt eis, nec receperunt eos: quia recordati sunt malitiae magnae, quam secerat in Israel , &tribulaverat eos valde. 47. Et complacuit eis in Alexandrum, quia ipse fuerat eis princeps sermonum pacis, & ipsi auxilium serebant omnibus diebus. 48. Et congregavit rex Alexander exercitum magnum , & admovit castra contra Demetrium. 49. Et commiserunt praelium duo reges, & s
git exercitus Demetrii, & insecutus est eum Alexander , & incubuit super eos. so. Et invaluit praelium nimis, donec occidit sel: & eecidit Demetrius in die illa. s I. Et misit Alexander ad Ptolemaeum regem AEgypti legatos secundum haec verba, dicens: sa. Quo Ni ΑΜ regressus sum in re. gnum meum, & sedi in sede patrum meorum, & obtinui principatum, &contrivi Demetrium, & possedi regionem nostram, sq. & commisi pugnam cum eo, & contritus est iple, & castra eius, a nobis & sedimus in sede regni eius: s . & nunc statuamus ad invicem amicitiam : & da mihi filiam tuam uxorem, & ego ero gener tuus, & dabo tibi dona , & ipsi, digna te. ss. Et respondit rex Ptolemaeus, dicens : FELIx oles , in qua reversus es ad terram patrum tuorum, & sedisti in sede regni eorum .s6. Et nunc faciam tibi quod scripsisti di sed occurre mihi Ptolemaidam, ut videamus invicem nos , & spondeam tibi sicut dixisti . s7. Et exivit Ptolemaeus de AEgypto, ipse, & Cleopatra filia eius, & venit Ptolemaidam , anno centesimo sexagesimo secundo. 38. Et occurrit ei Alexander
rex , & dedit ei Cleopatram filiam suam & secit nuptias eius Ptolemaidae, sicut reses, in magna gloria. sq. Et scripsit rex Alexander Ionathae, ut veniret obviam sibi. 6o. Et abiit cum gloria Ptolemaidam , & occurrit ibi duobus regibus, & dedit illis argentum multum, & aurum, & dona: & invenit gratiam in conspectu eorum. 6 I. Et convenerunt adversus
eum viri pestilentes ex Israel, viri iniqui interpellantes adversus eum : Rnon intendit ad eos rex. 62. Et iussit spoliari Ionathan vestibus suis , &indui eum purpura: & ita secerunt. Et collocavit eum rex sedere secum. 5 . Dixitque principibus suis: Exite cum eo in medium civitatis, & praedicate, ut nemo adversus eum interpellet de ullo negotio, nec quisquam ei molestus sit de olla ratione. O. Et factum est, ut viderunt qui interpellabant gloriam eius, quae praedicabatur, & opertum eum purpura, sugerunt omnes: 6s. & magnificavit eum rex, & scripsi eum inter primos amicos, & posuit eum ducem, & participem principatus . 65. Et reversus est Ionathas in Ierusalem cum pace, & laetitia. 67. In anno centesimo sexagesimo quinto , venit Demetrius filius Demetrii a Creta in terram patrum suorum. 68. Et audivit Alexander rex, & contristatus est valde, &Te versus est Antiochiam. 69. Et constituit Demetrius rex Apollonium ducem, qui praeerat Coelesyriae. & congregavit exercitum magnum, & accessit ad Iamniam. & misit ad Ionathan summum sacerdotem , 7 . dicens :Tu solus resistis nobis : ego autem factus sunt in derisum , & in opprobrium , propterea quia tu potestatem adversum nos exerces in montibus . II. Nunc ergo si confidis in virtutibus tuis, descende ad nos in campum, di comparemus illic invicem: quia mecum est virtus bellorum. 72. Inter.
rosa, & disce quis sum ego, & ceteri , qui auxilio sunt mihi , qui &Ggg a diis Distrigod by Corale