장음표시 사용
332쪽
nihil utique peceati, nec qu0d a nascente trahitur nee qu0da uiuente additur. hanc iste n0luit n0minare in his 0mnibus, quae c0mmem0rauit, naturalibus b0nis, de qua etiam nuptia0c0nfunduntur, quae de his b0nis 0mnibus gl0riantur. nam quare illud 0pus e0niugat0rum subtrahitur et abse0nditur setiam 0culis fili0rum, nisi quia n0n p088unt esse in laudanda c0mmixti0ne sine pudenda libidin03 de hac erubuerunt etiam qui primi pudenda texerunt, quae prius pudenda n0n fuerunt, sed tamquam dei 0pera praedicanda atque gl0rianda. tune
erg0 texerunt, quand0 erubii erunt, tunc autem erubuerunt, 10 quand0 p0st in0b00dientiam suam in0b00dientia membra senserunt. de hae erubuit etiam iste laudat0r; c0mmem0rauit enim sexuum diuersitatem, c0mmem0rauit c0mmixti0nem, c0mmem0rauit fecunditatem, illam uer0 c0mmem0rare uerecundatus est. Dest mirum, si pudet laudantes, qu0d videmus ip808 16 pudere generantes.
15. Ssed adiungit et dieit: 'per quid igitur sub diab0l0 sunt
qu0s deus sedit γ' sibique ueluti ex n0stra u0ce resp0ndet: 'per peccatum', inquit, 'n0n per naturam'. deinde n0strae resp0n8i0ni suam referens 'sed ut n011 p0test', inquit, 'sine Sexibus e880 26 fetus, ita nec sine u0luntate delictum'. ita uer0, ita est; sic enim per unum h0minem pec datum intrauit in mundum et per peccatum mors, et ita in omnes h0mines pertransiit, in qu0 0mnes peccauerunt. per unius illius
1 in utiquo K nec-trahitur om. P 3 commemorat N 4 Omnibus b0nis p. 6 nisi om. IV laudando SIV 9 gloriandaJ laudanda C10 texeruntJ dixerunt B tunc autem erubuerunt om. P 11 suam om. IV inobedientiae R 15 uidimus K pudere ipsos B 17 ad- iugit S ergo m 18 facit F uelut A respondit K 19 inquis P Ν responsioni nostrae nostrae s. l.) B 20 inserens Pesse om. CI KN; esse add. post uoluntate VP 21 sine om. Sita sin. om. P si e m. 2 C 22 in mundum intrauit S 23 et ita ot pr. et ε. l. m. 2) C
333쪽
de nuptiis et concupiscentia II 15
ille unus fuerunt, de qu0 pr0pterea singuli peccatum 0riginale traxerunt. 'dicis enim', inquit, 'id00 ill0s esse sub diab0l0, quia
5 delicti, quia de illa c0mmixti 0ne sunt nati, quae sine pudenda libidine n0n p0test etiam qu0d h0nestum est 0perari. dixit
h0e etiam beatissimae mem0riae Ambr0sius edelesiae Medi0lanensis episc0pus, eum Christi carnalem natiuitatem ideo diceret expertem esse delicti, quia c0nceptus eius utriusque 10 Sexus e0mmixti0nis est expers; nullum autem h0minum esse sine deliet0 qui d0 illa c0mmixti 0 ne c0nceptus sit. nam eiUS uerba ista sunt: fide0', inquit, 'et quasi h0m0 per uniuei Satemptatus est et in similitudine h0minum euneta sustinuit, sed quia de spiritu natus, abstinuit a peccat0. 0mnis enim h0m015 mendax et nem0 sine pesteat0 nisi unus deus. Seruatum est
igitur', inquit, 'ut ex uir0 et muliere, id est per illam c0rp0rumc0mmixti0nem nem0 uideatur expers esse delicti. qui autem expers delicti. expers etiam huius m0di c0ncepti0nis'. numquid etiam istum, 0 Pelagiani et Caelestiani, audebitis dicer0 26 Manicheum 3 qu0d eum dicebat esse I0uinianus haereticus e0ntra cuius inpietatem uir ille sanctus etiam p08t partum permanentem uirginitatem sanctae Mariae defendebat. si ergo illum Manicheum dicere n0n audetis, n08, cum in eadem causa eadem sententia fidem eath0lidam defendamus, cur di-Y5 citis Manich00s 3 aut si et illum fidelissimum uirum h0e
munione Τ 4 esse pr. om. P 7 memoriae beatissimae P beatus ambrosius mediolanensis ecclesiae N 9 utriusq; sq; add. m. β) C11 est FE uerba eius Ire N 13 similitudin0 PF disp0suit T14 quia quasi 2 bd 15 unus om. P igitur est W 18 expers est delicti Rbd expers est bd 20 esse om. P 23 cum Om. W24 quur K 25 Manicheos om. Τ
334쪽
secundum Manich00s sapuisse laetatis, laetate, laetate, ut mensuram I0uiniani p0rlaetius inpleatis; n0s cum ill 0 h0mine dei patienter uestra maledicta et c0nuicia su8tinemus. et tamen haeresia relies uester Pelagius fidem et purissimum in Seripturis Sensum sic laudat Ambr0 sit, ut dieat ne i Dimicum quidem 5aUSUm e S Se reprehendere. qu0 erg0 pr0gressi fueritis adtendite et u0s ab ausibus I0uiniani tandem aliquand0 c0hibete . quamuis ille nimis laudand0 nuptias satietae illas uirgiuitati adaequauit et tamen nuptiarum fructibus ab uter0 etiam recentibus Christum saluat0rem et de p0 testate diaboli redempt0rem 10 nece 88arium 110n negauit: qu0d u08 negatis et, quia u0bi8 pr0e0rum Salute, qui n0ndum pr0 80 l0 qui p08sunt, et pr0 fidei
cath0licae fundamentis resistimus Manich008 1108 088e iactati S. sed iam sequentia uideam IS. VI. 16. Rursus quippe interr0gans dicit: 'quem igitur par- i5uut 0rum c0nfiteris auct0r0m 3 deum uerum γ' resp0nde0: deum uerum. deinde subiungit: 'sed malum ille n0n fecit' ad rursus interr0gat, utrum diab0lum paruul0rum e0nfiteamur auct0rem, rursusque resp0ndet: 'sed naturam h 0 minis ipse n0n c0ndidit'. deinde quasi c0 eludit atque infert: 'si mala e0mmixti 0, delarmis 20 et c0nditi0 c0rp0rum et id00 00rp0ra qu0que mal0 a te deputantur auct0ri'. cui resp0nde0: mal0 auct0ri n0n deput0 e0rp0ra Sed delicta, qu0rum causa factum est, ut, cum in e0rp0ribu8,h0e est in dei 0peribus t0tum placeret, accideret tamen maSeut 0 et feminae qu0d puderet, ut n0n esset 00mmixti0 24 quali S esse p0tuit in c0rp0re uitae illius, sed qualem videmus erube Scentes in c0rp0re m0rtis huius. 'deus uer0', inquit, 'diuisit
1 utrumque iactate om. T, alterum iactato om. N 2 i0uiani P perfectius hab. F in t tu, in my. defeetus 4 heresiarces m. I Q Theresi arehes K heresiarches FMS 6 adtende p. 7 ioviani P 8 uirginitate S 12 quiJ quia Ire fide F 13 esse om. S 16 uerum
deum T resp. deum uerum om. m. I C respondebo p. 18 ..terr0gat F
335쪽
de nuptiis et concupiscentia II 16 17 269
iuro teneantur'. iam dictum est n0n 00s id00 10 eri, quiali 0mines sunt, qu0d naturae n0men est, cuius auct0r diab0lusio n0n est, sed quia peccat0re8 Sunt, qu0d culpae n0men est, cuius diab0lus auct0r e St. VII. 17. Sed inter t0t 110mina b0narum rerum, id est c01 90rΠm, seXuum, c0ni uneti0num, libidinem uel c0ncupiscentiam carnis iste n0n n0minat. tacet, quia pudet, et mira - si diei 15 p0t0st - pud 0ris inpudentia, qu0d n0minare pudet, laudare n0n pudet. denique uide, quemadm0dum magis eam circum-l0quend0 maluerit signiscare quam dicere. 'p08tquam autem vir', inquit, 'naturali adpetitu e0gn0uit ux0rem'. ecce iterum dicere n0luit: carnis c0ncupiscentia c0gn0uit UX0rem, Sed, 20 'naturali', in quit, 'adpetitu', ubi adhuc p0ssumus intellegere ipsam u0luntat0m iustam et h0nestam, qua 110luit fili 08 pr0 creare,n0n illum libidinem, de qua iste sic erubescit, ut ambigu0 nobis l0 qui malit quam perspicue qu0d sentit exprimere. quid
est 'naturali adpetitu' 3 ann0n et uelle esse saluum et uelle 25 ip808 SHScipere, nutrir0, erudire sti0s naturalis est adpetitus idemque rati0nis est, n0n libidinis 3 sed quia huius n0uimus
336쪽
intenti0nem, ide0 n0n eum putamus his uerbis nisi libidinem membr0rum genitalium Significare u0luisse. 110nne tibi uidentur haec uerba lalia esse ficulneae, sub quibus latet quid aliud
quam id qu0d pudet 3 ita quippe iste sibi circuml0cuti0nis
huius 0bstaeula sicut illi suecinet0ria c0nsuerunt. c0ntexat et dicat: 'p0stquam autem uir naturali adpetitu c0gn0uit UX0rem, dicit scriptura diuina, concepit Eua et peperit filium, et u0 cauit n0men eius Cain. sed quid', inquit, 'didit Adam audiamus: adquisiui h0minem per deum. unde c0nstat opus dei e8se, quem per deum adquisitum scriptura diuina testatur.' quis hinc dubitet 3 quis h0e neget, maxime cath0licus christianus 3 0pus dei est h0m0; sed carnis c0ncupiscentia, Sine qua, Si peccatum 110n praedes sisset, tranquillae u0luntati ob0edientibus si eut cet0ra membra genitalibus seminareturh0m0, n0n est a patre, Sed e X mund0 e St. 18. Verum nune, 0bsecr0 te. paul0 adtentius intuere, qu0dn0men inuenerit, qu0 rursus 0periret qu0d erubescit aperire. genuerat enim eum', inquit, 'Adam p0tentia membr0rum, n0n diuersitate merit0rum'. quid dixerit 'diuersitate merit0rum', fate0r, n0n intelleg0; sed p0tentia membr0rum, cred0, illudu0luit dicere, qu0d pudet euidenter dicere. maluit enim dicere membr0rum p0tentiam quam carnis e0ncupi80entiam. plane, etiamsi n0n e0gitauit, significauit aliquid, qu0d ad rem pertinere uideatur. quid enim p0tentius membris h0minis, quand0
non est homo sed est c0ncupiscentia quo n0n est ex patre sed ex mundo est h0mo non est concupiscentia quae non ex patre sed ex mundo
est KRN est om. T aJ ex Τ 17 nouum n0men VP I9 quid - meritorum om. Τ diuersitatem F 20 potentiam F membr0rum meritorum P 22 potentia TR bd concupiscentia TERVMd 23 pertineret m 24 uideatur Om. m
337쪽
de nuptiis et concupiscentia II 18 19 271110n seruiunt u0luntati h0 minis 3 quae tamen etsi frenentur temperantia uel c0ntinentia, USUS e0rum aliquantlim, m0tus tamen e0rum n0n est in h0 minis p0testate. genuit erg0 Adam
fili0s hac, ut iste dicit, membr0rum Su0rum p0tentia, de quao priusquam ill08 gigneret, erubuit p08t peccatum. Si autem n0n
br0rum 0b0edientia. ipse quippe esset p0tens, ut eis subiectis u0luntate imperaret, Si p0tenti0ri et ipse subiectus eademu0luntate Seruiret.
10 VIII. 19. Ρ0st aliquanta iterum: 'dicit scriptura diuina', inquit, 'e0gn0uit Adam Euam ux0rem suam et c0ncepit et pop0rit filium. et u0eauit n0m0n eius Seth dicens: suscitauit mihi d0 minus semen aliud pr0 Abel, quem decidit Cain', doinde addit et dicit: 'ad d0 cum se tum instituti ab e0itus ipsum semen diuinitas dicitur excitasse'. n0n intellexit h0m0 iste qu0d seriptum est; putauit enim ad h0c esse dictum: suscitauit mihi d0 minus semen aliud pr0 Abel, ut crederetur deus illi 0xcitasse libidinem c00undi, cuius m0tu excitaretur semen, ut gremi0 feminae p08sit infundi. nescit 20 130n esse dietum 0xcitauit mihi semen' nisi 'dedit mihi filium'. denique h0e Adam n0n dixit p08t 00itum suum, qu0 Semen emi8it, sed p08t e0niugis partum, qu0 filium d00 d0nante Suscepit. nam quae gratulati0 est nisi Drte libidin0s0rum et
suum uas in m0rb0 c0ncupis dentiae, qu0d uetat ap08t0lus,25 p08sidentium, si 80men 0xtrema e00undi u0luptate fundatur nec Sequatur c0nceptus aut partu 8, ubi nuptiarum uerus est fructus 3
1l Gen. 4, 25 24 cs. I Thess. 1, 51 quae qua MSMAm 1 tamen tam ΤΚPN frenetur FKI 2 ausus I RVPN aliquantulum VP 3 ergo om. VP 4 ac VP8 imperareti temperaret R 10 diuina scriptura P 12 uocauitque C sedit CKR 14 hain SIV addidit CK- 15 diuinitus BMSI Ap.
16 enim om. I KRV 17 suscitauit enim Τ N aliud semon Naliud om. E 18 deus illi deus m libidinem om. m. I E 19 excitatur I KRBMSWAm excitatu p. in gremio W p0sset m. 2 F, bd 20 aliud dictum P, aliud in my.) F 2b extremum N uoluntate T
338쪽
20. Neque h00 id 00 dixerim, qu0d alius putandus sit praeter
summum et uerum deum uel humani seminis uel ipsius h0minis creat0r ex Semine; sed h00 tranquilla de h0mine 0b0edientia membr0rum ad nutum u0luntatis exisset, Si peccatum n0n praecessis Set. neque nunc agitur de natura h0 minis, sed de
uiti0. illa quippe habet a uet0rem deum; ex ist0 autem trahitur 0riginale peccatum . nam si semen ipsum nullum habet uitium, quid est qu0d scriptum est in libr0 Sapientiae: n0n ign0ransqu0niam nequam est nati 0 ill 0rum et naturalis malitia ip80rum, et qu0niam n0n p0terat mutari e0gitati 0 ill 0rum in perpetuum; semen enim ill 0rum erat male die tum ab initi03 nempe de quibuscum quo dicat ista; de h0minibus dieit. qu0m0d0 est erg0 euiuslibet h0minis malitia naturalis et semen maledictum ab initi0 nisi ad illud respiciatur, qu0d per unum h0minem pede a tum intrauit in mundum et per peccatum m0rs, et ita in 0mnes h0 min6s pertran8iit, in qu0 0mnes peccauerunt 3 cuius autemh0minis mala e0gitati0 n0n p0test mutari in perpetuum, niSi qHia per Se ipsum n0n p0test. Sed si gratia diuina subueniat 3 qua n0n subueniente quid sunt h0mines nisi, qu0d ait ap0st0lus Petrus, uelut muta animalia pr0 creata naturaliter in captiuitate et interitu 3 unde un0 l000 Paulus ap08t0lus
utrumque c0mmem0rans, et iram dei, cum qua na80imur, et gratiam, qua liberamur, et n08 0mnes, inquit, aliquand03 cf. Op. imp. IV 123 7 ib. IV 123 si ab initio) 8 Sap. 12.10. 11 12 Op. imp. IV 123 nempe-dicit) 15 R0m. 5, 12 21 II Petr. 2, 12 24 Eph. 2, 33 ex Semine s. semine adi m. 2 istere) C existere b 5 hominis Eb humani seminis 2 KRV seminis d T Origenale K 8 ignorant K N 9 eorum A et om. P 10 c0g. illorum mut. Pil imperpetuum E enim om. RP ill0rum Cb. om. cet. 12 die,at K iste P 13 quomodo enim B ergo est C hominisom. R 14 allud m. I C 17 transiit B cucus m. I K cuius autem
Quid est autem in ras. F 18 in perpetuum mutari bd 19 perJ ab C subueniat in my. p0test) F 20 quaJ quia R agit IC petrus ap0stolus C 22 captiuitatem et interitum VPI bd 23 ira IV 24 gratia K
339쪽
de nuptiis et concupiscentia II 20 21 27300nuersati sumus in desideriis carnis n0strae, facientes u0luntatem carnis et affecti0num, et eramus
natura filii irae sicut et ceteri; deus autem, qui diues est in miserie 0rdia, pr0pter multam dilecti0nem, quas dilexit n0s et, cum essemus m0rtui peccatis, e0nui Uificauit n0s Christ0, cuius gratia sumus salui facti. quid est erg0 malitia naturalis h0 minis ot 801110n maledictum ab initi0 et pr0ereati naturaliter in captiuitate et interitu et natura filii ira03 numquid in Adam natura ista sic c0ndita 16 est 3 absit; sed quia in ill0 uitiata, sic per 0mnes iam naturaliter cucurrit et currit, ut ab hae perditi0Π0 n0n liberet nisi gratia dei per Iesum Christum d 0minum n08trum.
VIIII. 2 l. Quid est erg0 qu0d iste adiungit et dicit d0N00 et filiis eius, qu0d 'similiter bonodieti sint ut Adam et
15 Eua dicente d00: crescite et multiplicamini et replet 0 terram et d0 minamini eius 'γ quibus dei usti bis addit sua dicens: 'u0luptas erg0 ista, quam tu diab0lieam uis uideri, iam in supradietis e0niugibus habebatur, qua se ut instituti0n0b0na ita etiam ben0dicti0110 permansit. n0n enim dubitatur 20 de hac ad N00 et fili 0s eius e0rp0rum e0mmixti0ne dietum, cuius iam usus in0leuerat: crescite et multiplicamini et replete terram'. 11011 0pus 08t eadem multis uerbis repetere . de uiti0 hic agitur, qu0 est deprauata natura b0na, cuius uitii auct0r est diab0lus, n0n de naturae ipsius b0nitate, 25 cuius audi0r est deus, qui neque ab ipsa uitiata deprauataque
11 cs. Rom. 7, 25 15 Gen. 9, 13 diuis K 5 dilexit nos misertus est nostri et cum essemus miSextuS- eSSemus in ras.) F et om. N 7 naturalis malitia P 8 et Om. SIVAmp. captiuitatem et interitum VPNbd 9 nunquid m. 2 num in nun semper mut.) F 11 perditi0nis massa VP libe
XXXXII Aug. Seci. VIII pars II.
340쪽
natura suam abstinuit b0nitatem, ut auferret h0minum fecunditatem, uiuacitatem, sanitatem ipsamque substantiam animi et c0rp0ris, Sen8u8 atque rati0nem, alimenta, nutrimenta. ingrementa, qui etiam facit 0riri 80lem suum super b0n0set mal0s et pluit super iust0s et iniust0s et quidquidb0ni est natura0 humanae a d 00 b0n0 etiam in illis h0minibus
qui n0n liberabuntur a mal0.22. V0luptat0m tamen iste et hie dixit, quia p0test u0luptas
et h0nesta esse, n0u dixit carnis c0ncupis dentium uel libidinem, quae pudenda est. Sed in c0nsequentibus aperuit uerecundiam suam nee dissimulare p0tuit ab 00, qu0d ui0lenter ipsa natura praescripsit. 'et illud', inquit, 'pr0pter h0c relinquet h0mo patrem et matrem et adhaerebit ux0ri suae, et erunt duo in carne una, et p0st haec dei uerba Sua ipse subiungens, ut exprimeret', inquit, 'fidem 0perum, pr0pheta pr0pepericulum pud0ris accessit'. 0 aperta pr0rsus et ui ueritatis ext 0rta confessi0l pr0pheta erg0. ut exprimeret fidem 0perum pr0pe periculum pud0ri 8 accessit, quia dixit: erunt du0 in carne una, ubi c0mmixti 0nem maris et seminae intellegi 110luit. dicatur causa, cur in exprimendis 0peribus dei pr0pheta pr0pe periculum pud0ris accesserit. itane uer0 humana opera
pudenda e880 n0n debent, sed plane gl0rianda, et diuina pudenda sunt 3 itane uer0 in el0quendis et exprimendis 0peribus dei non h0n0ratur pr0phetae uel am0r uel lab0r, sed periclitatur pud0r 3 quid enim deus p0tuit facere, qu0d eius praedicat0rem
