De anima brutorum quae hominis vitalis ac sensitiva est, exercitationes duae. Prior physiologica ejusdem naturam, partes, potentias & affectiones tradit ; altera pathologica morbos qui ipsam, & sedem ejus primariam, nempe cerebrum & nervosum genus af

발행: 1672년

분량: 637페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

251쪽

huc ad tempus perstaret, quae tamen post treS circiter men sis penitus cessabat, scilicet postquam sensorii ad externas injurias patescentiS crasiS everteretur. Istiusmodi autem circa auditum janitoris ossicio MDm- osseusorum. sanism recte defungi possit, expansum ejus pro data occaia nec muscu-- stringi, aut relaxari debet, veluti nimirum oculi pu- illa, prout res exigit, contrahi, aut dilatari solet. Qua propter huic auris et Jmpano, non secus ac bellico, machinae, sive taeniae quaedam apponuntur, quae superficiem ejus modo tensioi em, modo laxiorem reddant: hoc enim efficiunt tria praedicta ossicula, cum musculo, & ligamento. Ausculus malleum attollens dum se contrahit, 2 3mpanum distenditur, cum nisum suum remittit, illud relaxari sinitur , ligamentum vero musculi actionem moderatur, inhibetque, ne malleus nimium attractus, Umpanum Lascisae ad disruptionem distendat: quod autem radius, sive temo cujus malleus quaedam pars est membranae affixus, eumque ad musculi motum trahens, non sit unicum os,sed tria ossicula inter se inarticulata, ratio est, tum ut membranae tractio,

non sit dura, & nimis rigida, sed cum radii cessione&sexibilitate quadam, sine qua tympanum, cum tenuissima sit pellicula, disrumpi periclitaretur ue tum insuper ut pert0t radii inarticulationes, tractionis motus in varias taeulsic partes, pro data occasione determinaretur: ob simi- ζmsere usum haec pars , ac os floides pluribus ossiculissimub inarticulatis constat. . QRQ d masculi attollentis actionem, videtur MM'in isi ἔμβM0d ea potissimum insoluntaria sit, ac naturae in

λιηδαμ quodam juxta ossis indigentias peragatur , si qRλR

Q facile laedant, aut obruant. Revera t)mpanum non aua si sed meliori tutiorique auditioni confert. Si haec pars destruatur, sensio adhuc aliquamdiu, rudi licet modo, taei possit: quippe experimento Olim in cane facto con

dia . nerforato uti iussiue auris tympano,auditio ad-

252쪽

do enim sonus nimis vehemens aures appellit, insciti. hic nisum remittit, ut tympanum relaxatum seu fortius obtundat , sin tenuior, aut hebetior sensis musculus contractus tympanum distendit, ut impiis. alias obscura sensibilior evadat: siquidem plures vosti, ac soni auribus confusi ingeruntur, probabile est qhoi tympanum actione diversimoda species allatas disposiit, it Velut cum delectu quodam intus admittit. tarditat . Quanquam auditus a Umpano, Velut proprio sentiae innit resis---minime peragitur, tamen iste in tantum ab hoc cratione proce- pendet, ut non raro a tympani actione laesa, aut impetula,sensus illius privatio, aut diminutio pr0cedat. Enimvero surditatis species quaedam 'ccurrit,in qua l icet affecti ae j. tus sensu penitus carere videantur, quamdiu tamen ingessifragor,uti bombardarum,campanarum,aut tympani bellici, prope aures circumstrepit, adstantium colloquia disti aste capiunt, & interrogatis apte respondent, cessante Ver0 la mani isto strepitu, denuo statim obsurdescunt. Accepi olla a viro fide digno, se mulierem novisse, quae licet surda isti rat, quousque tamen intra conclave tympanum pulsatust , Verba quaevis clare audiebat; quare Maritus ejus TIR 'nistam pro servo domestico conducebat, ut illius ope, L. loquia interdum cum uxore sua haberet. Etiam de aliosa: dastro mihi narratum est,qui prope campanile dζgςβ in x ista una plures campanae resonarent, vocem quamvis ii RRdire, & non alias potuit. Proculdubio horum ratio ς -- 'RQd tympanum in se continuo relaxatum , soni veliq*Ixiori impulsu ad debitam tensitatem, quo munere Ny q*ῆxζRus defungi poterit, cogeretur. Verum ad sin qgani auditorii partes ordine procedamus. ' tarove tympa- PQR Umpanum cavitas . sive spbeus quidam sub in

intimis. suscipiat, collocarunt: quod quidem v q-bsimile est , nam quia Dat uadulatio adhuc uix i*Ν

253쪽

letur quod particulae so-um, intra nunc specum 3 - 1 est particulas lonorificas,

sdie: Isto inclusas aliquatenus absumi, ideo ab hoc condo: Diiss in palatum dehiscit ue eo tamen modo, ut valvula insuperiori ejus parte apposita, aerem a palato,quoties opus erit, petitum admittat , eidem vero in auris specum admisib, exitus eadem via praecludatur. Propter hanc canalem est, quod surdastris quibusdam sonus palato, potiusquam auritas illatus, sensibilis evadat 3 nempe cum tympani munus aboletur, impressio sensibilis altera istac via quadantenus ad fensorium deserat . Caeterum a praedicto specu pone Umpanum consi-Meatus alter o meatus alter versus partem istam, quae proprie auditus organum est, ducit; nimirum in extremo praedictae cavita' si υρὴ 'pistis pariete; ostium, sive foramen quoddam ovale, tenui dictus in cο- membrrna obtectum, vulgo fenestra dictum habetur, at-- ςςηque ultra illud foramen, scit in fine, sive processu acuto ossis petrosi, choclea continetur: unde liceat inferre, quod Onii regio i 0mpano camerum ei proximam traducta,

exinde impulsu suprafenestram facto in cochleam propa

getur.

Est autem corpus structurae mirabilis, quod peculiari ossis petrosi recessu fabrefactum a quibusdam Ia- scriptio. risibus, ab aliis cochlea vocatur, quia nempe ad testud, ηis ritum ductus, sive cavitas ejus, conVolutione tortuosa, sive spirali circumfertur. Hujus duae extant par-xς , seu potius binae sunt cochleae, prior juxta foramen Male principium habens a spira, seu capacitate ampliori in mi-ηorem sensim minuitur, atque in perexiguum desinit, Moid ab hujus extremitate cochlea alia, cum spira pereX R Φηςipiens, in progressu sensim ampliatur, ejusque extremi' ςm apertura majori in specum , seu cameram aliam Rixx consitam, cum aperto ore, hoc est sine membr*Mω Urute, dehiscit. QuQdsus se orium convehi debet vicnorificae, quae illius vehiculum s

254쪽

EJustisas. Quod ad oebleam spectat,ejus usus videtur esse.tis cies audibilis per labyrintheos ade0 gyros traducit indeque a multiplici refractione, rζflectioneq- augm iis suscipiens, clarior, & sensibilior evadat; tum in Cunaquaeque impressio perangusta hac Via, S longa adibi ge circumacta, sensorio magis distinctat adveniat: quin hac ratione cautum est, ne plures una species confuta gerantur. Ad exemplum & similitudinem hujus cochi , artificiosi specus, meandrique arcuati pro V0cibus, di tanis augendis, iisque admiram distantiam distincte propi. gandis, ab architectss fabricari solent. Porro su

alius, isque non minus insignis cochleae usus, nempe et species audibiles non sed paulatim,ac velut injusti proportione, eccimenso, nervorum sensibilium, hic ita insertorum, fibris, ac finibus imprimantur. Nervii Audia De nervis auditoriis qui speciem sensibilem excipitat imi & versus commune sensorium deferunt, alibi disseruiaeus, atque ostendimus, quod utrinque paris septimi proces,smollior huic muneri destinatur, quapropter istius perri

extremitas in cameram cochlea proximam terminatatiunde liquet quod impressio sensibilis a cochlea in camer a istam deposita, illinc nervi istius ductu versus inii iura A Insuper Vero quod non prius advertimui)hini proessis, 0bserVare est, quod iste processus auditorius melli RUnus tendit in duOS ramos finditur: quorum unus, eo modo qum V

I, ', camerae praedicti inseritur, alter autem p muni, minus insignis ramus ipsi cochleae circa medietatem ζjy,sVe juxta utriusque tib)rinthi commissuram implanx IV ita quidem ut hic ramus cochlea prioris, atque altei yyy dictus cochleae posterioris depositum suscipere vide)xR

Alter in ipsam EXtremitas utriusque nervi auditorii, quaecj cycet hy m utriusque cochleae implantatur, in tenuia filamζη g nens, insertionum loca fibris nervosis utrobiquς, membranulam quandam expansis , obducς ς

255쪽

-de sequitur quod circa finem utriusque cochleae, proprim auditus senserium collocari debeat ue ibi namque sensu est ubi nervus sensitonis Ideam excipiens implanta iit attamen cum & duplex sit cochlea , ac nervi audi

ibiit pariter bifidi duplex sit insertio, sequetur, quod

etiam in utraque aure duplex sit auditus organum: quem Veto ob usim hoc ita fiat, non ita plane constat. Super his ut conjectare liceat, forsan opus erat speciem iudibilem duplici via versus sensorium commune deferri, ut commeatus ejus certior fiat, & rei sensatae perceptio extra dubium habeatur ue at vero potius hoc sensorium ibdeo duplicatum constitui censemus, ut saepe cum plurium sonorum Idear simul audiri, & percipi debeant,

quaeda hac via , aliaeque isthac,sine contufione pertranseant. Enimvero observare est, quod auditus non tantum uti

reliqui sensus, plura objecta simul excipit, eaque mox unita, sive confusa, eodem sensionis actu comprehendit,sed insuper ista facultas res saepe diversas una auribus admissas inter audiendum ita distingvit, ut una post aliam exaudiri

videatur: passim accidit & sit confusa vocum & sonoru multitudine, me peculiaria cujusdam hominis verba audiendo advertere, dein paulo postea innotescat, me alia quaedam alterius hominis verba eodem tempore audivisse, quod tamen n0n antea percipiebam, cujus ratio est, quod hic sonus pia cum isto acceptus, non eodem instanti ad commune senserium pertingebat: quare opinari fas sit, quod prioris seni species sensibilis, una tantum cochlea superata, a primo nervi auditorii ramo ad commune sensorium citius convehitur, alterius vero species sensibilis, quia in 2 Vm nervo una deferri nequiit, ideo gyratione alia per inradam cochleam facta, demum a 20 nervi auditorii

x md auferatur, adeoque sero adveni,

256쪽

wunt receysis constrictoria , an m lyteri t. ejRS bina ostiis scennum a palato, valla uim intus admittens, aluta, foramen ovale emittens : posterioris generis sunt Δ, cochlea , cum duobus nervi auditerii ramis. Utraeque pii tes quoad pleraque, in cuncti. animalibus simili, si conformationis , maxima discriminis ratio est quoad ... risulas, suae partim ornatus, partim usus diversim0di iii tia , varie configurantur ue & quoad antrum iηterius pone t3 nnum consistit: namque hoc in Vitulo, ove , litorian quibusdam aliis animalibus, ex ossibus spongiosis& longas eavernas, recessusque in se habentibus, lai ucatur 3 in homine uni & canibus, forsan & multis aliis, o booia ἱn Ruditu acutiori pollent, haec cavitas osse rothado,& planam latus superficiem habente concluditur, dati quadrupedi- senus fortius reflectitur in cochleam, at vero in vitulo, α -- μ' & ove, sonus multo refringi , & debilitari videtur in dis' cavernosis ossibus , quare isthaec animalia pigrai anti habere dicantur , talibus enim ad pascendum , guescendum destinatis, non expedit acute audire, et u quemvis strepitum excitentur, aut terreantur,

257쪽

Si pro dignitate certamen esset, fere om- risus est sen-stium consensu visioni, uti potentiae nobilissimae , m,ili 'palma deferetur ue eo nimirum quod facultas haec res lon-

te distantes, sub specie subtilissima, perceptione celerrima, cumque maxima delectatione apprehendit , adeo hic sensus quod animae immateriali, ac aeternae, Virtute proximum est , agit: nempe coelum, & terras in puncto temporis perlustrat, ac metitur, quaeque in utrisque corpora longe dissita, & a contactu nostro valde remota existunt, in amplexus suos deducit.

Vt Visio ita ad distans peragatur, necesse est, ut tu sese per specisi suas longe, lateque diffundant, ac peragitur pr ubivis propagent ue adeo ut ubicunque sistatur oculus, ibi plerris itiμ

corporum quorumvis objectorum simulachra occurrant.

Qu0 tamen ritu hoc fiat , qualique modo species sensibilis ab organo excipitur, paulo altius inquirere oportebit. QR0ad prius quandoquidem lux, colores, & imagines Lux, ΟΝ de l0co in locum moveri, & speculorum ope, huc illuc transferri solent, ac ejusmodi ipsorum motu Oculum re- substantia. Vera afficiunt, manifestum est eadem non meras qualitates, sed c0rpora quaedam esse, sive corpusculis tenuissimis constare. Haec tria inter se multum affinia, parum, aut nihil essentiam ab invicem differunt ue enimvero eadem ς uvia, sive corpuscula, quatenus e corpore lucido pr v idat, dicuntur lux, quatenus e corpore opaco sub certap xdra, & coitione reflectuntur, objecti μμlacbr myth iunt; in quantum vero eosdem lucis radios inter re dum, a corpore opaco hoc, aut illo modo, refringi A a a aut

258쪽

aut intorqueri contingit, hujus, aut illius eois, irentiam repraesentari faciunt. Quoad ipsos vero radios, sive corpuscul0rum trai-A sciunt, quid des, quorum . i, di csileris, aut inici fiat. chrorum repraesentationes exhibet, multum ambibila

utrum isti sunt tantum e via , e c0rp0re lMido jacul Uatque inter emanandum repercussa, atque hue illuc nutos, uri sit, , prodi G se' si, & quibusdam aliis agetithii pis fietic a vel an non particulae a corpore lucido enaisiae movent alii, corpore lucido symbolas particulas aeri insitas, easque velut accesseehebςMoμyt luminosas reddunt, atque istae demum alias, adeoque v. cis , aut i aginum quaquaversus diffusio, velut unculi. tione quadam propagatur. Contra priorem opinionem objicitur, impossibile viti. ri, quod flamma, sive ignis effuvia adeo citissime expli. cari, ac in immensum dilatari queant: cum enim a de accensa e-vestigio camera per totum illuminatur, vj a concipi potest, quod ignea istius flammae corpuscula, ἔ- deo consertim ac denso agmine erumpant, ut tam ingeri Velanmnρο- spatium ictu oculi citius impleant. Enimvero flammae re i . accenta mius, & incrementa, tardiora, ipsoqui

z. ν , ἡ ' Visu perceptibilia existunt , quomodo igitur Inci, fqaj

-ραηλ dem haec tantum flamma tenuior est , motum , sive ob tatione adeo incredibiliter pernicem assingamus Praeter cum eodem instanti, quo lumen in loco eminenti collua

tum accenditur, illud ad plurium milliarium dist prconspicitur, vix putet quispiam particulas ab eo ς*Ρ'xam longo spatio, saltem non ita brevi tempore ed pQste 3 at vero qui supponendum erit, quod effluvi ab exiguo lumine emanantia, illico totum hemisph ti;

ς cup Verint Quippe in tota circumcirca regione l. censa oculo ubivis posito occurrit. Praeterea cum δc dela quaedam lucis, aut ignis species in redinti

x, - - distras percipitur, si propter ignea Pyh et

259쪽

animalculo emanantia, apparitio isthaec fieret, unde: eeor tantae απιρροι αε fomes s ppeditature Propter has ilias quasdam rationes Opinari ducimur . quod cum me ues adeo citissime illuminatur, praeter effluvia e corpo lueidb jaculata etiam alia aeri intertexta , & instita, abii, esuviis commota , & Velut accensa illuminationi con Pro hujas explicatione huc referri debent, quae alibi de natura , dicta sunt, nempe ostendimus niticulis sulphureia e corpore inflammabili erumpentibus

alias ab aere nitrosa accedere, cumque ipsis accendi ue adeoque non nisi ambas conjunctim accensas ignem, aut fiammam constituere. Par omnino ratio reddi debet de luce, & consequenter de simulachris, coloribus asamma, aut lumine citissime productis: scilicet particulae quaedam sulphureae ultra flammae ambitum provectae, alias nitrosas consciscunt, ac levius accendunt, proindeque flammam tenuissimam, scilicet lucem, producunt. Enimis vero ab igne accenso Particulae sulphureae densissime ea manantes illico plures, aut saltem Pares nitrosas apprehendunt , flammam crassiorem, & fere opacam

constituunt , haec utpote pinguis & spissa, vitri poros haud transit, & quamvis ex sua natura lineis rectis efferii apta sit, tamen venti fiatibus huc, illuc deflecti, & incurvari, quinimo intra tubos valde tortuosos traduci solet. Attamen Iux particulis sulphureis paucioribus, & subtilio-xihils constat, quae scilicet primum incendium praeter-gyinae, longe , lateque quaquaversus avolant, adeoque Rixistus ubique plurimis occurrentes, flammam tenuissi- albicantem, & sine calore constituunt ue haec via, di corpora quaeque diaphana facillime pertransit et radii ejus, siquidem magis e corpusculis nitr0 i 'N ζηconstant, lineis tantum rectis seruntur, adeo ut cum

P mm restecti ζaut refringi soleant, haud tmen incurVRri

miliat. Eubjecta

suae opinis verisimillarυidetur. Flammaea Iucis disserent

260쪽

corpora luci. da sunt aut coelesia,

subjectis particulas igneas, simulque luciferas m tentia, e caelistibus sunt sol, dchdera , autem quaecunque sulphure rellari , ad deflagrin i- apta sunt. Debito advertimus, qR0d ubicunque in test, conspici potest , lucem claram diffundit, ita si ti

ret subluna- observamus stadia.

ixae , quia scilicet ab hoc telluris globo nimis Idistant. Quoad lumina autem sabinnaria observat Irim in quorum tria velut studia , in quibus eorum radii diversirae lum/ης habent: scilicet primo in corporis lucidi ambitu fines, consistit, quae & calida est, &calorem quaquaverses, viciniam, non modo per aerem apertum, sed& per co .pora quaecunque, scilicet & per diaphana, & opaca, per solida, & rara dispergit. 20. Extremo fiammae lin. bo succedit lucis sphara, quae prope flammam illustrio sensim attenuatur, donec plane in obscurum desistit. Ultra terminum corpus lucidum sui imaginem, sive simulachrum longe propagat , lucerna enim accensi ad plura milliaria in tenebris conspicitur: cujus trajectio ri detur fieri, propter impressionem particulis nitrosis ydaerem diffusis iactam quare cum accensio ciri lac ilimbum desinit, exinde tamen ipsarum commotarum ea dulatio citissima flammae sive lumisis Ideam quaquayz'sus longissime transmittit. sstare tu fi- Radiorum lucis trajectio, sive eadem directa, sye t me resexa αμt flexa , aut restacta fuerit, limis sicut modo inodi mi reπ- ς minime obliquis, & tortuosis pergit. ratio est quod particulae igneae, sive luci- , pote subtilissimae, & summe agiles, aeris poros, ὸς tus iacillime, ac sine impedimento quovis pertranst Tjusque deeursui sive torrenti minime obsequuntdy cum particulae igneae uti videtur figurφexiguae tantum molis existunt, earum

tantum rectis peragitur: quia scilicet cum globoli qqd0dam erumpentes, quaquaversus densissimq

SEARCH

MENU NAVIGATION