장음표시 사용
71쪽
VINDICIAE quod saepius in scriptura reperiatur,ad Dei magnam misericordiam erga Istaelitas testandum , quod Deus Balaamum noluerit audire, & ab eo imminentem maledictionem in benedictionem converterit. Vide inquit, Deut 23:6. Jofa :i o. ' Nehemiae I 3: a. At facile intelligi id potest, etiamsi nulla in Balaamo sanctitas agnoscatur, qualiscunque ille antea suerit, Israelitae meriti erant eo tempore maledictionem l cujus etia sertasse horrore, seu tunc seu aliquanto post non parum fuerant perculsi. Merito ergo magnae Dei misericordiae hic favor adscribitur. Quare nihil stultius, , quam haec authoris verba quae protinus pro clausula subjungit. si resine dubio Deo accepti muserat , nam impiorum orationes maledicta Deum minime movent. Imo vero ex his Scripturae testimoniis colligitur, & demonstratur, impium fuisse Balaamum , cujus orationem Deus
exaudire noluit, & cujus animo conceptam maledictionem in benedictionem convertit, quia impiorum orationes & maledicta Deum minime movent. Prophetandi donum Deus ei non
abstulit, sed scelestam linguam compressit., 7. Et haec obiter dicta sunto, ut intelligat
Lector,quam parum accurate & sincere hic Philosophus Scripturas alleget. Quod non aliunde evidentius apparere potest, quam ex hoc ipso loco, in quo pag. 7 .d ad secundum caput suum provocat , ac gloriatur se clare ostendisse
propheticis rationes, seu qua ex revelatione a
Prophetu formata fuerunt , non elicita fui se ex notionibus universat bini communibus , Jea
72쪽
ex concessis quamvis absura , c, opinionibuὸ ω-
rum qu ibus refrevelabantur, addito,sive quos βλritus audias reminccre volebat: ad quod posterius i membrum, ut videtur, evincendum id quoque - sum se non modo ibi multis exemplis illustrasse irma sed c, testimonio etiam Pauli,qui cum Judaeis Judaeus erat, c, cum G Graecus. Quae verba ego & malitiae & mendacii plena esse dico. Na etsi prophetae aliquando ad eos,quos Spiritus Sanctus revincere volebat, argumentis ad hominem , ut in Scholis loquimur, esient usi, ex con cessis scilicet eorum opinionibus, etiam absurdis, quod omnes recte fieri posse intelligunt,quid ini-
rationes quas sormaverunt, tunc etiam cum res
aliud fieri postulabat,ex notionibus universalibus& communibus non elicitas suisset Non potest non ubique omnia hic homo in pejorem partem rapere. Sed aliud quid puto hic latet. Dicit in illo secundo capite,Deum voluntatem siuamProphe tis revelasse aut verbis aut signis seorsim, aut utrisque simul junctis; & tamen urget ibidem satis prolixe, non potuisse ipsum Prophetis eam revelare, nisi si ea cum ipsorum corporis tempe ramento conveniret : perinde ac si quis dicat, me nec verbis nec signis nec utrisque etiam junctis cuiquam mentem meam aperire posse ab ejus corporea constitutione diversam:eoque &,quasi omnium & singulorum Prophetarum fiuisset noster hic homo medicus cubicularius, singulorum temperamenta exacte , sine mendacio , si
credere ipsi velis,describit, ut intelligas, eos quo-D rum
73쪽
fimm erat laeta compictio laeta, & quorum tristis tristia, & sic alios itidem pro siua quemque natura , consuetudine, opinione alia atque alia prophetalle: nam supponit in manu Dei non fuisse, neque ut iis satis clara vel verba en unciaret, vel signa exhiberet, neque ut sibilo . si necessarium erat, temperamenti ipQrum constitutionem immutaret : haec scilicet extra divinae potentiae limites erant. Talia sunt quae per totum illud caput agit, in quo profitetur spag. i 6. a.b. Se ostensiu-rum, prophetias variavisse, non tantum pro ratione imaginationis, & temperamenti corporis cujusque prophetae, sed etiam pro ratione opinionum,quibus fuerant imbuti: ita suspectas reddere conatur prophetias, quasi ex ip iorum hominum cerebro depromptae fuerint,eoque errOrum plenae. At de eorum imaginationibus, temperamentis, aut opinionibus, cum quibus prophetae rem habebant, aut quos Spiritus sanctus convincere volebat, in toto illo capite nullum invenio verbum. Sic dc nullum in eodem comparet Pauli de ulla re testimonium, ac ne id quidem ibi invenies quod is & Judaeis & Gentibus se accommodabat : nihil aliud de Paulo inest, praeter haec verba , quibus eum s p. 28.d.) quibusdam
Prophetis contraria scilicet docentem introducit: At Paulin tanti . inquit, nisi Iapertim doce , quam quod homines nullam imperiam, nisi ex Dei sint Mari vocatione c, gratia is carnis ton-
Ubi Deo justitiam tribuit, e colo igit quod huma-
74쪽
is mone sic loquatur,qpropter carnis imbecisi ratem. En viri fidem.
6 8. Errores qu oque duo hic insunt, quanis quam eos prolixius persequi non liquet. Unus, quod sic inter se pugnare putat sanctos Prophe- . tas & Apostolos, ut ip rum dicta nullo respe ctavere conciliari possint. Alter, quod putet Paulum ad Rom. c. 9. Libertatem arbitrii humani negare, cum ejus mens non alia sit, quam haec,
quod Deus neglectis antecedentibus, seu bonis seu malis hominum operibus, prol mero beneplacito suo, aliam ex Evangelio per Apostolos docebat viam salutis obtinendae, ab ea, quam hactenus Judaei agnoverant, atque ita repudiatis
J udaeis infidelibus alium sibi Isiraelem, seu Ecclesiam vellet eligere, quae per Evangelii fidem salutem consequeretur: sic ut Dei gratia in hoc ipso
consisteret, quod hominibus omnibus, Col. I. et s. proponeret bonum, quod esset ab ipsis, ut liberum habentibus arbitrium, eligendum: tantum abest vh eos velut automata quaedam, quo
ipse volebat, impelleret. 6 4s. Subsistamus iterum adhuc non nihil ad contemplandam itum gloriationem, qua lumen suae philosbphiae, ad agnoscendam Dei providentiam , supra omnium prophetarum doctrinam extollit; cum ait pag. 74.a.ὶ quod illis valis obscurum su/t, iaphilosophis. qui non ex miracu-
75쪽
suisse , nisi tandem veram beatitudinem inteLiexisset: id est , si credere velis philosopho sic Asaphi verba studio immutanti, ut eo sensiu quo sunt ab illo dicta intelligi non possint,) nisi ad philosophos se applicuisset. 6 SQ. Quosnam vero i Jam eos tibi descripsit
ex parte: ut qui non ex promisso miraculosae ex mortuis resiniectionis, & aeternae vitae subsecuturo praemio,beatitudinem metiuntur. Nam ista miracula omnia viro huic ipsum Deum tollerent.
Unde ergo Z Id te docet altera descriptionis philosophorum suorum parte, cum eos ita depingit, quo Ioelicitatem icola virtute γ' tranquillitate animi constituant, id est, ut superiori capite pluribus verbis est prosecutus,quod nullum aliud virtutis praemium,quam ipsam Virrutem, nec improbitatis aliud stupplicium,quam ipsam malorum hominum stultitiam agnoscant. Quibus philosophis indicat illam animi irranquillitatem existere
ex eo, quod certe sciuut, Deum naturam dirigere prout edim leg es universales, non autem prout humana natura particulares leges exigunt, arioque Deum nonsolius humani generis, sed toti ν natura
rationem habere. Non video, quid haec ad providentiam Dei circa singulos, atque imprimis pios, quae prophetis nonnunquam obscura visa est, statuendam, conserant. Falsium igitur est, hinc clarum evadere philosophis, quod prophetis obscurum fuit. Dubito vero an non velit potius suis philosophis animi tranquillitatem petendam esse ex ipsa providentiae illius particularis negatione et Deum quippe universalia, non singularia curarC, aut
76쪽
aut si etiam singularia, omnia ipsum eodem Ordine habere ; etsi in superioribus alicubi asserula Magister nosten, probos ac pios ei esse gratissimos, impios vero displiceret, illosque eo nominet
beatos, hos necessario miserosesse. Novi itaque hi
sunt philosophi, tui cum hoc homine censent, si
credere licet, ipsi ina ex animo ita censere, quod probi non possint dion elle omnium mortalium beatissina quantumvis infelices videantur improbi vero omnium semper miserrimi, quantumVis
omnibus votis optatis rerum silccessibus sine fine potiantur. Nam Apostolorum quidem sententia, nos omnium esse miserrimos, si in hac solum vita in Deum speramus, huic sectis pa-
Iam salsa est, ne ulla miracula scilicet admittantur. Quae nos contra tam multa cile edita didicimus,. ad religionem,quam docuit Christus,ac nominatim ipuus e morte excitationem, in signum etia nostrae resiurrectionis siuo tempore secuturae,confirmandam; quae δc non temere, sed post accurata demum examina credita, & per orbem terrarum a pijssimis mortalibus an nunciata fuerunt;
ut dicendum sit, si hac in parte homines decepti sunt, a Deo ipso deceptos esse. S si. Blasphemia vero esset haec tam horrenda, ut eam etiam hic noster ipse detestari alicubi velle videatur, ubi dixit in a. Opcris capite, prae Cipuam causam, ob quam statuendum est prophetas solidam de Dei revelationibus certitudinem habutile, in eo consistere, quod non possit Deus sanctos decipere: nam Deus pios & electos
nunquam decipit: Haec ipsius verba sunt p. 17 o
77쪽
At quid manisestius, quam ipsem ad hanc blas
phemiam delabi, si agnoscit, permisiile Deum, ut infiniti mortales,supra alios omnes probissimi, quales nec ipse in praefatione libri sui negare videtur auctor primos Christianos fuisse) tam indigne ab ijs seducerentur, qui falsam illam Iesu
Christi e mortuis resurrectionem,&piorum itemper eundem resurrectionem ac beatitudinem secuturam esse pnaedicarunt,ut ob eam fidem parati fuerint quosvis, etiam quam maxime horrendos,
subire cruciatus, quos & stultissime innumeri ipsorum, Deo sicilicet gratissimi expecti fiunt, ipsis Deo interim nullum excitante philosiophum, hujus nostri similem, qui aut ab errore ejus fidei ac religionis ipsos revocaret, in quem per miracula deJucebantur, aut doceret saltem, non posse eos non semper esse omnium beatissimos, in quocunque statu viverent, licet vel per longissima
etiam tempora in equuleis torquerentur. At docuit eos, imo etiam per ipsa miracula, ut non
crederent, se in hac vita beatitudinem sibi debere promittere. Quis erso non agnoscat hic hominis istius in Deum blasipnemiam is set. Iam ad tertiam quaestionem veniamus, ubi scilicet ex Scriptum ostendit auctor, p. 7 S. s
Dei decreta γ' mandata, cir coii seq-lter prodi-deatiam, nihἶl esse revera rater natura ordinem:
hoc est inquit, quando Scriptura dicit,hoc vel istud a Deo , vel Dei voluntate factum , eam nihil aliud revera intestigere, quam quod illa ipse msecureaeum leges ordinem natura fuerit factaem Mu autem , ut vulguέ opinatur, quia natWa tam
78쪽
iu cessadit agere, aut quod ejus ordo aliquam im interruptus fuit.
s 33. Provinciam me judice duram suscipit, eum id Scriptura quod ipse hoc ipso in loco fatetur, directe non doceat. Quo modo igitur docebit ipse i Ex quibus in Scriptura historiis, inquit, quae casu olixivi cs' pluribus circumstantiis
narrantur. Ergo ad immum, inquam ego, in quibusdam tantum historijs ostendet,dici, Deum aliquid facere, etsi id non saciat extra ordinem naturae: quod facile admittent Theologi,quibus natura est ordinarium Dei instrumentum. Ualcat ergo hoc argumentum adversus eos, si qui sunt, qui conservationem naturae non admittunt
providentiae divinae partem statui posse : At ipsi
convincendum ex Scriptura est, providentiam rotam quantam in eo solo consistere: dixit enim providentiam nihil aliud esse revera,praeter natu ne ordinem non interrumpendum. 3 s . Hoc ergo demonstraturus ait p. 7S.c.
I libro I. Samuelis c. 9.D. I S.I6. narratur, quod
Deus Samuel, revelavit, se Saulum ad eum mi linum. Id vero auctori nostro factum dicitur secundum ordinem naturae, quoniam amissis asi-riabus, cum redire domum in animo haberet, ex
oonsilio famuli sui Samuelem ipse ad ijt. Resp. primo, concedi poste, impropriam hic esse locutionem,ut dicatur Deus missurus adSamuelem eum, quem essecturus erat,ut ad ipsium veniret. Secundo resipondeo, si Scriptura hoc pro miraculo Darrat, Deum effecisse per oblatas aliquas occasiones, quae, nisi ipso rem dirigente, oblatae non D citent,
79쪽
esient,vel ut asinae amitterentur, vel ut consilium hoc famulo in mentem veniret, vel etiam aliud quid intercedere potuisse, unde colligatur, non evinci ex hoc Scripturae testimonio, rem eam ex ipso ordine causarum naturalium, a principio ad finem usque inter se dependentium, ita evenisse.
At ego quae sit mihi tertia responsio) in isto Samuelis loco , miraculum in eo potius statui puto, quod Deus id Samueli indicaverit, quam quod
Saulum ad eum miserit. Qtiae res manifestum est miraculum,nisi probaverit adversarius, per ordinem causarum naturalium fuisse necessarium, ut revelatio ista Samueli eveniret. ω6 33. Addit porro & exempla alia. Ex GaDMno I o S. 73.2 . quod Deus ' priorum animos mutase dicitur, ut odio, haberent Israeli M, qua etiam mutaris inquit naturalis plane fuit. Et ex capite 9. Gems. v. I 3. ubi Dem Noa δε iridem is nube daturum ait, quasi certo sciat philosophus noster,etsi nihil Noacho dictum ei et,eo ipso tamen tempore naturaliter iridem sutile extituram. Sic dc ex almo I 7. v. 18. item ex versu I S. Ubi naturalis,inquit, venti actio &calor,pruinamta nivem liquefaciens, verbum Dei vocatur: sic& dictum & verbum Dei ventus Sc frigus. Gutus , ignis, inquit, vocamur in Galmo IO .v. . legati misisti Dei, alia ad hunc modum plura in Scriptura reperio Q. PutaVeram ego,ut promiserat, historias tantum proferendas,non inquiredas,ut objicerentur nobis undecunque quas vis quantumvis manifeste improprias locutiones.
80쪽
dum hoc illi est: qui non magis hanc naturae proprietatem potest expellere,utique assuetus ex improprijs vocibus, etiam si tam planum habeant sensium, ut nihil supra, miros nectere lectori laqueos,quam motacilla caudae suae quietem imperare. Quid tamen colligit ex his omnibus Dei decretum laussum , dictum, verbum nihil aliuae esse, stoc loco debuerat decreti sane vocabulum omittere,ac dicere,dimina & verbum, nihil aliud
esse aliquando, seu aliquando nifieare) quam
Visam naturae actionem , ordinem.
9 16. Sed audi etiam, quam terribilem inopinanti tibi conclusionem illidat. Quare non δε- binum est, quin omWia, inquit p. 7 6. l. i. PAE M
tis confidenter, quasi in praecipuis Scripturae miraeulis jam id manifestum fecerit, quod, nisi ego fallor, ne in minimo quidem ullo ostendit: αquasi quamvis naturae actionem idem elle perse appareat, quod naturae ordinem, eo sensu quo supra dixit providentiam nihil revera praeter naturae ordinem este; quod & probare debuerat. Fateor quaedam, quae jussit Deus, naturaliter accidisse, aut accidere potuiste, id est, per cquias naturales effici : Sed unde probavit adversarius, non quaedam tantum, sed omnia; & unde probavit, illa ipsa quaedam ex ordine & concatenatione illa. caularum naturalium non interrupta pependisse, cui soli providentiae vocabulum voluit adaptare, fortas te ut omnem circa particularia proVidentiam exsibilaret cum validis argumentis evincere