장음표시 사용
311쪽
n. o. titudinis funditus perdant.' Videamus castrorum Dei mill- ς' 7 Paulum Apostolum contra utraque praeliantem. Foris, inquit, pugnae , intus timores. Sancti Martyres ad utraque se sollerter extendunt , & quum tribulationibus fortasse feriuntur , sic exteriora bella suscipiunt, ut sollicite cogitent, ne proximorum interiora lacerentur. Sic sancti viri series in acie bellandi adsistunt, ut illinc iaculis adve Santia pectora feriant, hinc scuto postpositos debiles tueam tur , atque ita utrobique velocitate circumspectionis invigilant , quatenus & ante se audaces confodiant, & post se Mois ιε. trepidos a vulnere defendant. Cum his electis Dominus no M- ter adversarios fidei destruit, cum his ad praedicationis
bella descendit, qui possunt divina cognoscere, qui sciunt de Trinitate, quae dius est, persecta sentire. Cum illis Christus contra hostes fidei pergit ad praelium, qui quum doctrinae fluenta hauriunt, rectitudinem operum non infleo tunt. Ipsi cum Christo duce ad bellum prodeunt, qui hoc
quod ore adnuntiant, opere ostendunt, qui fluenta doctrinae spiritaliter hauriunt; nec tamen in pravis operibus Carnaliter inflectuntur. Tales secum dux noster ad praedicationis praelium adduxit, qui despecta Salute corporum, hones suos moriendo prosternerent, eorumque gladios non armis & gladiis, sed patientia superarent. Armati Venerunt sub duce suo ad praelium martyres nostri, Sed cum
rubis, lagenis, & lampadibus. Qui sonuerunt tubis, dum
praedicant 3 confregerunt lagenas, dum solvenda in passione sua corpora hostilibus gladiis opponunt. Resplendu runt lampadibus, dum post solutionem corporum miracusis coruscaverunt. Moxque hostes in fugam versi sunt3
quia dum mortuorum martyrum corpora miraculis coruscare conspiciunt, luce Veritatis stacti, quod impugnaverunt, crediderunt. Cecinerunt tubis milites nostri, ut i genae frangerentur. Lagenae fractae sunt, ut lampades a parerem. Apparuerunt lampades , ut hostes in fugam verterenrur 3 id est praedicaverunt martyres, donec eorum
corpora in morte solverentur. Corpora eorum in morte Soluta sunt, ut miraculis coruscarent: coruscaverunt miraculis, ut hostes suos ex divina luce prosternerent: qua'
312쪽
tenus nequaquam Deo erecti , resisterent, sed eum sub- diti formidarent. Christi martyres pro magno habent Prae- R. re dicationis gratiam, corporum vero utilitatem pro minimo.
Quisquis enim plus facit utilitatem corporis quam gratiam praedicationis, in sinistra tubam, atque in dextra lagenam tenet. Si enim priori loco gratia praedicationis adterseitur,& posteriori utilitas corporis, certum est, quia dextris tuta , & sinistris lagenae teneantur. Quum in morte Passionis pro veritate austus efficitur, in aeternae virete viriditate recuperatur: & qui hic virebat per fidem , 'illic vurescit Per speciem. Plerumque ex passione Iusti fideles quique ad amorem caelestis patriae multiplicantur, & viriditatem spiritalis vitae accipiunt, dum hunc pro Deo sor-
titer egisse gratulantur. Extincto corporaliter Iusto, ipso suae passionis exemplo multorum corda suscirare , & ex fidei rectitudine viriditatem ostendere certissimum est. Sanctus Mesesiae populus , quum advena graviter perpeti perit, & infirmos suos conspexerit ad deteriora delabi, in. pacis suae tempora ad mentem revocat, quando fideles suos praedicationis suae opulentia pascebat. Unde apte per
Beatum Job figuraliter dicitur illa quondam opulentus
repente contritora ston.. In eo, quod Se Tepente contritum M. ii .llia
asseruit, infirmorum mentem improvidam designavit. Qui dum mala, quae ventura sunt, praevidere nesciunt tanto' eis graviora fiunt, quanto & ab . eis inopinara tolerantur. Eiectius quisque martyrium , quod per infirmitatem carnis non vult, per virtutem Spiritus amar. Quidam per carnem ad poenas trepidat, per Spiritum ad gloriam exultat. Unusquisque cruciatum martyrii nolendo vult, & odiendo amat, sicut nos quoque , quum gaudium quaerimus in lutis , amarum pocillum sumimus purgationis. Amaritudo quidem in poculo displicet, sed restituenda per amaritu dinem salus placet. . Voce sanctorum Martyrum Per Psal- MM,UB. iustam dicitur : Hamiliasti nos in Aeo flictionis , προ- ε'
ruit nos umbra mortis. Umbrat igitur mortis.morS carnis Recipitur , quia sicut vera mors est, qua anima separatur a Deo , ira umbra mortis est, qua caro separatur ab ani- RVOS constat, non spiritu, sed Sola carne mori, nequaquam se vera morte, sed umbra dicunt mortis operim. X XL Mm IN
313쪽
riri. Umbra enim mortis electos Dei opprimit, quum
mora carnis, quae imago mortis aeternae est, ab hac ein M. M. .. Vita disiungit: quia Sicut illa a Deo animam, ita haec abe. .n.36. anima Separat corpus. Locus aflictionis est vita praesens. Martyres ergo Sancti in hoc loco aflictionis humillati sunt; Mo a quia in aeterna vita, id est, in loco gaudii sublimantur. Qui ergo ad aeternam patriam tendunt, nunc semetipsos tem, poraliter in amictionis loco despiciunt: ut tunc in loco Eon. -- gaudii veraciter Sublimentur. Quamvis occasio persequuti nis in hoc tempore pacis desit, habet tamen & pax nostra martyrium suum 3 quia etsi carnis collum serro non su dimus , spiritali tamen gaudio c*rnalia desideria in mente trucidamus. Nos igitur si pro Christo corpus in passionex o. ν. non ponimuS Saltim tempore pacis animum vincamus. Placatur Deus isto sacrificio. Adprobat in iudicio pietatis suae Victoriam pacis nostrae: certamen nostri cordis aspicit : et qui post vincentes remunerat , nunc decertantes juvat.
estiquus hostis Melesiae, contra hanc quasi denti bus I frendet, eamque quasi terribilibus oculis
intuetur I quia per alios crudelia exercet , &. per alios, I- quae exerceat, providet. De res hujus 'hostis sunt bono rum Periequutorta, atque carnifices , qui Ecclesiae membra laniant , dum electos illius suis persequutionibus affligunt oculi antiqui hostis sunt hi , qui contra eam provident mala, quae faciant, suisque consiliis persequutorum ej cnidelitates inflammant. Antiquus Ecclesiae adversarius ste mit contra Ecclesiam. dentibus .suis , . dumi per crudel reprobos in ea insequitur. vitam honorum. Intuetur hanc terribilibus oculis 3 quia pravorum consiliis non cessa
a Ed. veteres , & duo MSS. Germ. bent hane eamdem lectomo; PP. autem Bened. legendum putant: operis , tum ex aliis' MMAE tum testimonio scripturae, quod his verbis exponit Greg. φὶ Eiu
314쪽
mala exquIrere, in quibus thanc semper deteritis adfligar. Sciendum est, quia illos praecipue in Sancta Ecclesia re- '' . 2
probi persequuntur, quos multis conspiciunt esse profit-turos , qui vitam carnalium verbo correptionis conterunt, eosque in Eccleseae corvore spiritaliter vertunt. Recte figuraliter Beatus Job ait: Percusserunt maxillam meam lati sunt paenis meis. Maxillain ergo Ecclesiae perversi seriunt , quum bonos praedicatores insequuntur. Et quia 'tunc reprobi grande se aliquid secisse aestimant, quum Vitam praedicatorum necant, post percuSsionem maxilla apte sub ung4tur : Satiati sunt poenis meis. Illa quippe eos poena satiat, quae mentem Ecclesiae praecipue castigat. Rursum scriptum est: CInclusit mr Deus apud iniquum, Τ. . ἐ- manibus impiorum me traiidit. Electorum populus apudo , iniquum concluditur, quum erus Caro antiqui hostis per sequutionibus temporaliter datur. Qui non Spiritui, sed manibus impiorum traditur ue quia quo hunc in mentecapere nequeunt, eo contra carnem illius crudelius ina desciant. Persequutores sanctae Fidei martyribus athuc in Morai lib. corpore positis restiterunt. Post solutionem vero corporum apparentibus miraculis, in fugam versi sunt; quia pavore conterriti a persequutione fidesium cessaverunt.
De electis omnia relinquentibus, τum Christo Ddires
IN fine saeculi cum Deo iudices veniunt, qui nunc pro I. I:
Deo injuste iudicantur. Tunc eorum lux tanto latius emicat, quanto eos nunc manus persequentium durius tangustat. Tunc reproborum oculis Patescet , quod caelesti potestate subnixi sunt, qui terrena omnia sponte reliquerunt.' Electis suis Veritas dicit: Vos, qui sequuti estis me, Mincio. in regeneratione , quum sederis Fuius hominis in sede m jestatis sua, sedebitis ct vor super duodecim sedes judicantes duoderim trIbus Brael. Neque enim plus quam duod cim judices illa interni consesus cura non laabebit; sed nimirum duodenario numero quantitas universitatis expri- Mm a mi-
315쪽
mitur: quia quisquis stimulo divini amorIs excitatus, hie possessa reliquerit, illic proculdubio culmen judiciariae ρο- testatis obtinebit ; ut simul tunc judex cum iudice Veniat, qui nunc consideratione iudicii sese spontanea paupertate Castigat. De Saneta Ecclesiae Sponso per Salomonem dici-
v tur' i lobilis in portis vir ejus , quando' sederit eum 1ena Bai. 3. a . toribus terrae. Hinc Isaias ait: Dominus ad judicium veniet eum senioribus populi sui. Hinc eosdem senatores Veritas , non iam famulos , sed amicos denuntiat, dicens: δ .. . . Non jam dicam vos servos , sed amicos. Ecce relinquentes Mesai t. ν gloriam potestatis aeternae mercati sunt. Quid itaque in hoc mundo stultius, quam sua deserere t Et quid in aeternitate nobilius , quam cum Deo iudices venire', Redemptor noster judicii sententiam cum Sanctis Ecclesiae Praedicatoribus decernit, sicut ipse in Evangelio dicit : ris, qui reliquistis omnia, sequuti estis me , in re generatione , quum sederit Filius hominis in sede majestatis sua , sedebitisse s super duodeeim sedes judieantes duodecim tribus Israel. Omnes qui in Ecclesia modo persteti , Sunt, persectionis suae rectitudinem per Evangelium didi- L . .. in cerunt. Redemptori ergo nostro uniti, ejusque majestati ςh conjuncti, cum eo iudices videbuntur, qui modo perfecta 3. Opera iuxta evangelica praecepta sequuti sunt. Qui in hoce.D.a. ι. Saeculo praeceptis Domini paruit, cum illo postmodum ad judicandos populos Judex venit, sicut cuncta relinquentibus dicitur di Sede itis ruos super duodecim thronos sed cantes duodecim tribus Israel. Rectum quippe est, ut cum
Deo de populis Ο in iudicio disputent, qui ad verba
' Dei praesens saeculum perfecte derelinquunt; & itIi cum Deo postmodum judices veniant, qui ei modo in volitin
Morax s. taria paupertate, vel in prece familiares extiterint. Scri' ν,.' .,l .. tum eSt: Advocaυit eatis sursum , ct terram , ut discerneret populum suum. Caelos quippe Sursum advocat, quum. hi, qui sua. Omnia relinquentes, conVersationem caelestis vitae tenuerunt, ad consedendum in judicio convocantur;
316쪽
atque cum eo iudices veniunt. Terra etiam sursum vocatur , quum hi, qui terrenis actibus obligati fuerant , In
eis tamen plus caelestia, quam terrena lucra quaesierunt, quibus in fine dicitur: Hospes eram, ct collegistis me, Mis,h.,, nudus , ct operuistis me. Electi Viri omnia relinquentes non η'. . Udicantur, & regnant , qui etiam praecepta legis a per c. 17.αν. semonis inrtute transcendunt; quia nequaquam hoc solam , quod cunctis divina lex praecipit, implere contenti sunt, sed praestantiori desiderio plus exhibere appetum, quam praeceptis generalibus audire potuerunt. Elevi quique extremo judicio non iudicantur & regnant, quia cum Auctore suo etiam judices veniunt. Relinquentes quippe omnia plus prompta devotione exequuti sunt, quam j heri reneraliter audierunt. Speciali jussione paucis persec tioribus , & non generaliter omnibus dicitur hoc, quod
adolescens dives audivit: Vade, veniae omnia tua dapauperibus, veni sequere me. Si enim sub hoc praecepto
cunctos iustio generalis adstringeret, culpa profecto esset aliquid nos de hoc mundo possidere: Sed aliud est, quod per Scripturam sacram generaliter omnibus praecipitur, aliud quod specialiter persectioribus imperatur. Justi omnia relinquentes recte sub generali iudicio non tenentur, qui & praecepta generalia vivendo ViecIunt. Sicut enim non judicantur & pereunt, qui suadente perfidiae, lege et ners contemnunt, ira non judicantur & regnant, qui sua dente pietate , etiam ultra generalia divinae legis praeceptae
proficiunt. Paulus Apostolus vas electionis specialia . praecepta transcendens, plus opere exhibuit, qu- instituti ne permissionis accepit. Quum enim accepisset, ut Evangelium praedicans, de Evangello Viveret ὁ & Evangelium audientibus contulit, di tamen Evangein sumptibus sustentari recusavit. Quiar ergo iste judicetur, ut regnet, qui- minus , quod servaret, accepit, Sed majus quod viveret, his
317쪽
De tractatoribus Δυinarum Scripturarum. ut avi, 'Uisquis de Deo loquitur , curet necesse est, ut qui, zz . . quid audientilam mores instruit , rim r : & hunc rectium loquendo ordinem deputet, si 'turm OPOrtunitas aedifica1ionis exigit, ab eo , se, quod loqui coeperat , utiliter derivet. Sacri enim tract Ior eloquii, morem fluminis debet imitari. Fluvius quippe dum per alveum defluit. vii vallas concavas ex latere contingit, in eas Protinus sui impetus cursum divertit quumque illas susti- cienter impleverit, repente se in alveum res indet. Sic nimirum , sic divini verbi esse tractator debet , ut quum de qu ilibet re disserit, si sertasse iuxta positam occasI nem congruae aedificationis invenerit, quasi ad vicinam vallem tinguae undas intorqueat. Et cum subjuncta instructionis campum sufficienter infuderit, ad Sermonis protis i. i. Positi sueum , recurrat. Sancti viri in Scriptura sacra in-- b. - teli Nunt, quemadmodum moraliter vivant, & sese in con- μ' δ' μ' ten latione suspendant. Unusquisque tractatorum , quanto in sacra Scriptura 'profecerit, tanto eadem Scriptura proficit apud ipsum , quia divina eloquia cum legente Cre cunt. Nam tanto illa quisque altius intelligit, quanto in eis altius intendit: quia nisi legentium mentes ad alta pro-- fecerint, divina dicta velut in imis non intellecta iacenti ira L 3. Si quis aperuerit risumam, o foderit, non operuerit
eam , cecideritque hos , vel asinus in eam, dominus cisterna Mota. in Meddet pretium iumentorum. Quid namque est aperire cis- δε I ternam, 'nisi intellectu valido Scripturae, sacrae arcana penetrare Quid namque per hinem & asinum , id est, mundum , immundumque animal, nisi fidelis quisque vel infidelis accipitur i Qui ergo cisternam sedit, cooperiat, ne illuc hos vel asinus ruat, id est, qui In Sacro eloquio jam
alta intelligit, sublimes sensus coram non capientibus per silentium tegat 3 ne per scandalum mentis , aut fidelem parvulum , aut infidelem, qui credere potuisset, interimat.
Ex morte enim jumentorum debet pretium: quia illud sci-
318쪽
sicei c amisIsse convincitur, unde ad agendam poenitentiam reus tenetur. ' Quisquis ad alta scientiae fluenta perveniens , quum haec apud bruta audientium corda non contegit, poenae reus addicitur; si per verba ejs in scandalum sive munda seu immunda mens capiatur. Coram infirmis& parvulis mentibus tegenda est alta scientia, ne undecor docentium ad summa adtollitur, inde infirmitas auditorum ad ima delabatur. Quid veritatis dicta, nisi re- Epist.rune. ficiendae mentis alimenta credenda sunt, quae modis alter- e. ι. ' nantibus multipliciter disserendo , ferculum oris offerimus; ut invitati lectoris quasi convivae nostri fastidium repellamus t qui dum sibi multa oblata considerat, quod cle gantius decernit, adsumat. Aliquando exponere aperta historiae verba negligimus, ne tardius ad Obscura veni mus : aliquando autem intelligi juxta lirieram nequeunt; quia superficietenus accepta , nequaquam instructionem legentibus sed errorem gignunt. Wrba scilicet litterae, dum conlata sibi convenire nequeunt, aliud in se aliquid, quod quaeratur, ostendunt, ac si quibusdam vocibus dia . icant: Dum nostra nos conspicitis superficie destrui .. hoe in nobis quaerite, quod ordinatum, ubique congruens apud nos valeat intus inveniri. Aliquando aurem qui verba a 'cipere historiae juxta litteram negligit, oblatum sibi veritatis lumen abscondit: quumque laboriose invenire in eis aliud intrinsecus.apperit; hoc quod soris sine dissimulare eadsequi poterat, amittit. Divinus etenim j sermo i saeut mysteriis prudenter exercet, sic plerumque superficie simplicies refovet. Habet in publico unde parvulos nurriat: sedivat in secreto, unde mentes Sublimium in admiratione su
pendat. Quasi quidam quippe est fluvius , ut ita dixerim, planus & altus, in quo & agnus ambulet, & elephas naiaret. Ut ergo uniuscuiusque loci oportunitas postulat, ita se per studium ordo; expositionis immutat quatenus ' tanto Nerius sensum divinae pautionis inveniar , quanto, ut res uaeque exegerit, per causarum specita alternat. Per sacra
eloquia ab eorum tractatoribus infructuose loquacitatis lavNO Ed. admisisse. Vide Notam Edit. novissimae , simulque Praefi
319쪽
tas studiose compescitur, dum in templo DeI nemus plantare prohibetur. Et cuncti proculdubio scimus , quia quο-
mil. s. n. riens in soliis male letae segetis culmi proficiunt, minori rib. ii. plenitudine Si carum grana .turgescunt. Mriptum est: Gl ria regum celare verbum e gloria Dei est inoratigare semmanem; quia & honor est. hominum. eorum secreta abscondere , & gloria Dei est, mysteria sermonis eius aperire. Ipsa autem per se. Ueritas Discipulis dicit: Quae dira Oobis ,1. in tenebris dicite in lumine I id est, aperte exponite , quae in allegoriarum obscuritatibus auditis. Magnae utilitatis est ipsa obscuritas eloquiorum Dei , quia exercet sen sum , ut fatigatione dilatetur , & exercitatus capiat, quod
capere non Potest otios . - . . XXII L . - e saera nimium scrutentu eloquia.
Mors ... Ivinae sententiae aliquando interius rimandae sunt, alb - I quando euerius observandae. Scriptum. quippeo u v. 3o. Oui fortiter H ex Imit ubera ad eliciendum laci, exprimis' taurum: ct qui Oehementer C emulgitur , elicit ramguinem. Ubera quippe sertiter premimus , quum Verba sacri ela quit subtili intellectu pensamus qua pressione dum lac quaerimus butyrum invenimus; quia dum nutriri vel tenui intellectu quaerimus , ubertate internae pinguedinis unρgimur. Quod tamen nec nimie, nec semper agendum est: nedum lac quaeritur ab uberibus, sanguis sequatur. Plerique tractatorum, dum verba sacri eloquii plusquam debent discutiunt, in carnalem intellectum cadunt. Samguinem quippe elicit, qui vehementer emulgitur , quia &carnale efficitur hoc, quod ex nimia. spiritus discussione sentitur. Plerumque necessarium est , ut nonnulla sacrae legis verba iuxta pondus historiae perscrutemur :i ne si haec animus plusquam necesse est spiritaliter investiget, a. ver horum eius uberibus sanguis nobis pro lacte respondeati Dum sacra Scriptura quaedam mystica in suorum operum
320쪽
narrattine permiscet, ad haec necesse est, Ut mens coli csta redeat ad quae hanc ipse, ut datur intelligi , , sermo loquentis vocet. Scriptum est in ProVerbii S: Mes in- P .υ. 11. venisti , eomede quod sus it tibi , ne forte satiatus evomarillud. Mel quippe invenire, est sancti Intellectus dulcedinem degustare. Quod tunc sussicienter Comeditur , quando nostra intelligentia inxta mensuram senSus sub moderamine tenetur. Nam satiatus mel evomit, qui plus appetens penetrare , quam capit, & illud perdit, unde potuit enutriri. Dulcedinem spiriralis intelligentiae, qui ul- Mors. io. tra quam capit, comedere appetito etiam quod comederat , vomit: quia dum summa intelligere ultra vires quaerit, etiam quae bene intellexerat, amittit. Gloria invisibilis Conditoris, quae moderate inquisita nos crigit, ultra Vires perscrutata premit. Unde recte per Salomonem dicitur : Sicut qui mel multum comedit, non est ei bonum: Prati. 1
sic qui f scrutator est majestatis , opprimetur gloria. Quidquid in Seriptura sacra non intelligimus , non Superbe re- ω prehendere , sed venerari humiliter debemus. Unde &de Domino scriptum est: Palpebrae ejus interrogant Alios pl. io. s hominum. Palpebrae quippe ejus, judicia ipsius Sunt, quae aliquid nobis claudunt, aliquid aperiunt. Palpebrae quippe Dei, scilicet ejus judicia, aperiendo nos interrogant, si intelligendo non extollimur. Claudendo nos interrogant, si non despicimus, quae intelligere. non Valemus.
Sancta Ecelesiae assiduis incrementis. SAncta electorum Ecclesia, quum ab hoc mundo In sancistis precibus ardenti amore Se erIglt, per desertum quod imi 1 o. u.
deserit, ascendit sicut virgula sumi ex aromatibus myrrhae i. i. & thuris. Fumus itaque de incenso nascitur; & per Psalmistam dicitur : Dirigatur oratio mea sicut imensum in cons- Ps. pectu tuo. Fumus excutere lacrymas solet. Itaque sumus est ' . ex aromatibus compunctio Orationis concepta ex virtutM
