장음표시 사용
411쪽
mitem non adtendit. Et plerumque amItili , quod poterata. quia audacter ea, ad quae I ertingere non Valet, arripere se tinat. Membrorum nostrorum tunc bene ministeriis ut mur , quum sua eis officia distincte servamus. Lucem quiχμ oculis cernimus, vocem vero auribus audimus. Si quis autem mutato ordine, voci oculos, luci aures adcommodet, huic utraque Incassum patent. Si quis odores Velitore discernere , sapores nare gustare, utriusque sensus sibi ministerium , quia pervertit, interimit: dum enim propriis haec usibus non aptantur, & sua ossicia deserunt,& ad extranea non adsurgunt. Egregius praedicator ait: Vos estis corpus Christi , membra de membra. Aliud quisisi', ' ' pe est membrum corporis , aliud membrum membrI. - cor. 3, Membrum quippe corporis pars ad totum 3 membrum vero membri est particula ad partem. Membrum namque membri est digitus ad manum , manus ad brachium ἔ membrum vero est corporis totum hoc simul ad corpus universum : sicut & In spiritali Dominico corpore membra de
membro dicimus eos , qui in ejus Ecclesia ab aliis reguntur. XX. De quatuor virtutibus, id est, prudentia , temperantia , fortitudine , atque justitia. M M. Colidum mentis nostrae aedificium prudentia, temper j.. 'rantia, sertitudo , atque justitia sustinet: quia in his
quatuor virtutibus tota boni operis structura consurgit.
Unde & quatuor paradisi flumina terram irrigant, quia dum his quatuor virtutibus cor insenditur , ab omnium
desideriorum carnalium aestu temperatur. Nonnumquam
dum 3 menti ignavia subripit, prudentia frigescit : nam
quum sessa torpet , ventura non providet. Nonnumquam dum uonnulla menti delectatio subripit, temperantia nos tra marcescit: quantum enita ad dolemtionem praesentium ducimur, minus ab illicitis temperamus. Aliquando se timor cordi insinuat, & vires nostrae sertitudinis tur-hat : & eo minores contra adversa existimus, quo qua dam perdere immoderatius dilecta sermidamus.' Nonnumi quam
412쪽
quam vero amor suus se menti ingerit, eamque latendmotu a rectitudine iustitiae divertit: & quo se rotam au tori reddere negligit, eo in se justitiae juri contradicit. Quos Movi. ta. Spiritus gratiae septimornus repleverit, perficit : eisque non 'solum Trinitatis notitiam, sed etiam Virtutum quatuor, ideSt, prudentiae, temperantiae , sortitudinis , atque iustitiae operationem praebet. Per Trinitatis notitiam quatuor vim rutum actio accipitur, & per actionem virtutum quatuor usque ad manifestam Trinitatis speciem pervenitur. Po sumus per quatuor mundi partes principaleS quatuor vI ib. m. Illtures accipere , ex quibus reliquae virtutes oriuntur 3 videlicet, prudentiam , sortitudinem , iustitiam , atque temperantiam. Quas nimirum Virtutes tunc Veraciter accipImus, . I quum earum ordinem custodimus. Prima ex quatuor virtutibus prudentia , secunda sortitudo, tertia iustitia , quarta temperantia est. Quid enim prodesse potest prudentia, si sertitudo desiti Scire etenim cuiquam quod non potest sacere ς poena m is quam Virtus est. Sed qui prudenter intelligit, quod agat, & sortiter agit, quod intellexerit, iam . proculdubio justus est ; sed ejus justitiam temperantia sequi debet, quia plerumque justitia si modum non ha- het, in crudelitatem cadit. Ipsa vero justitia vere iustitia est ι quae se temperantiae stem moderatur : ut in Zelo, quo quisque servet, sit etiam temperatus 3 ne si plus serveat, perdat iustitiam, cujus servare moderamina ignorat. i
x De Uisa activa ct contempla a.
DUae sunt sanctorum visorum vitae, activa. scilIcet, & in. r. in contemplativa; sed activa Prior est tempore quam Contemplativa ; quia ex . no opere tenditur ad contem- plationem. Contemplativa autem major est merito quam activa 3 quia haec in usu praesentis operis laborat; illa vero sapore intimo venturam iam requiem degustat. Ezechiel . . Propheta ait: Et manus bominis sub pennis eorum in quatuor
413쪽
partes. Quid itaque per manus nisi activa i Et quid perpennas nisi contemplativa vita signatur t Manus ergoli minis sub pennis eorum est, id est , virtus operis sub volatu contemplationis.. Duae mulieres in Evangesto Mart lia scilicet , & Maria activam & contemplativam designant. Martha ctenim satagebat circa frequens ministerium : M Ea autem sedebat ad pedes Domini , & veri a audiebat eius.
Erat ergi, una intenta operi, altera contemplationi. Una acidiuae serviebat per exterius ministerium : altera contem/ plativae per suspensionem cordis In Verbum. Quamvis a tiva vita bona sit, melior tamen est contemplativa I quia illa cum mortali vita dcficit ue ista vero in immortali vita Luc. io a plenius excrescit.' Unde dici ar '. I Iaria optimam partem et
git , quae non auferetur ab ea. Si per altivam vitam boni aliquid agimus, ad caeleste traien desiderium per contempla tivam volamus. Unde & apud Moysem activa servirus, contemplativa aurem libertas voratur. Et quum utraeque vitae ex dono sint gratiae , qualiadiu tamen latet prox,
mos vivimus una nobis In necessitate est ἰ, altera ini voluntate. Nemo mortalium cognoscens Deum ,, ad eius ireν
num ingreditur, nisi bene prius operetur. Sine contemplativa ergo vita intrare possunt ad caelestem patriam, quit' bona , quae possunt operari, non negligunt. Sine activa autem intrare non possunt, si negligunt operari bona , qtuc LEa .iis' poSSunt. Illa ergo in necessitate , haec im voluntate est: illa mil.6.n. s. in serVitute , ista in libertate. Electorum populus per quosdam in contemplationem surgit, per quosdam vero in activae Vitae solummodo opera pinguescit, sicut scriptum est: Det tibi Dominus de rore caeli , ct de pinguedine terrae. Ros enim desuper subtiliter cadit; & totiens de rore caeli' accipimus', quotiens peri infusionem contemplationis. Intimae de supernis aliquid tenui rer videmus. Quum verb bona opera etiam per corpus, agimus , terrae pinguedine dit Lib ,. In mur. Duae uxores Jacob, Lia Videlicet, & Rachel, activam,& contemplativam vitam significant. ii Lia quippeo inte . pretatur laboriosa γ Rachel vero ; ovis vel visum princi-
Ed. Utraque vita ex dono sit gratia. C. Germ. Nom. VHAEI. nostram habent lectionem. Dissilia d by sae
414쪽
plum. Amorantem , vita laboriosa est . quIa desudat in opere; contemplariva vero simplex adi solum videndum principium anhelat, videlicet ipsum , qui ait: Ego prImiplum, propter gi. od loquor vobis. Beatus Jacob Rachel quidem concupierat sed in 'nocte accepit Liam; iis.
quia videlicet . omnis qui ad Deum c Vertitur , contemplativam vitam desiderat , quietem aeternae patriae appetit; sed prius neceSSe est, ut in nocte Vitae praeSentis operetur
bona , quae potest , desudet in labore , id est, Liam accipiat, ut post ad videndum principium, in Rachel ampleatibus requiescat. Erat Raches videns , sed sterilis , Lia a tem lippis, sed Qecunda. Rachel pulchra , & in foecunda,
quia nimirum menS. quae contemplandi otia appetit, plus videt, sed minus Deo filios generat. Quum vero se ad laborem praedicationis dirigit, minus. Videt, sed amplius parit. Contemplativa Vita valde speciosa est in animo, sed j . dum quiescere in. Silantio appetit, filios non generat ex praedῖcatione: Videt, & non parit, quia quietis Suae stu- , dio intenta minus se in aliorum collectione succendit. Et quantum introrSum conspicit, aperire aliis praedicandonori sussicit Lia uxor Jacob lippis, & foecunda est quia
activa vita dum occupatur in opere , minus videt. Sed dum modo per Verbum , linodo per exemplum ad imitati nem suam proxisos accendit multos in bono opere filios generat ς & si in contemplationem mentem tendere non valet, ex eo tamen quod agit, exterius, gignere sequaces valet. i Post&iae complexus ad uxorem Rachelem Jacob ia-,i. pervenit /quia i perfectu& quisque ante activar, Vitae ad Qe- c. 37. cunditatem iungitur,& posmodum contemplativae ad re- '
quiem copulatur. Scriptum est 2 Si emeris serviam Im- Lib. i. miridum , . sex annis serυ et tibi. Hebraeus enim transiens
interpretariari Et semus Hebraeus emitur , & sex annis sereri. vim praecipi tur , . quando unusquisque, . qui iam ab, hoc Saeculo mente transir , Ser atio omnipotentis Doti,inrsubdi tuo. i Ille eniim vere servire Deo appetit, qui ab hoc saeculo mente transire didiceritia SerVus namque Hebraeus emitur,
vi sex annis servire praecipitur , itae ut in septimo libet '
415쪽
exeat gratis. Quid enim per senarium numerum nisi activae vitae persectio designatur Quid per septenarium nisi
contemplativa exprimitur Sex emo annis Serisit, ex septimo egreditur liber , qui per activam , quam persecte exhibuerit, ad contemplativae vitae libertatem transit. Servus Hebraeus emptus post sex annos gratis Iiber egreditur , quia hi, qui postquam omnia fecerint, dicunt se Inutiles servos , eis proculdubio sicut ipsa activa fiati ex munere , ita
erit ex gratia etiam contemItativa. Isdem servus cum quali veste intraverit, cum tali exeat; quia omnino necesSe est,
ut unusquisque nostrum In hoc , quod incipit, perseveret, atque usque ad finem operis in ea, quam inchoavit, intentione perduret. Ille quippe bene ad εontemplativam transit , qui in activa vita intentionis suae vestem ad deteriora non mutaverit. Scriptum est in Apocalypsi: Factum est .dh ho -inceso quasi media hora. Caesum quippe est animii. . --justi, sicut per Prophetam Dominus dicit: Caelum miMA . q.t. sedes est. Et: Cali enarrant gloriam Dei. Quum e o quies contemplativae vitae agitur in mente , silentium ni in ca is 3 quia terrenorum actuum strepitus quiescit 1 cogitati me , ut ad secretum intimum aurem animus apponat. Quum quies mentis esse in hac vita persecta non potest, nequaquam hora integra sectum in caelo silentium dicitur, sed quasi media, ut neque ipsa media plene sentiatur, quum praemittitur quasi, quia mox , ut se animus sublevare coeperit, & quietis intimae lumine perfundi, redeunte citius cogitationum strepitu , de semetipso confunditur , &-. . is confusus caecatur. Magna est in contemplativa vira mentis
contentio , cum sese ad caelestia erigit, quum in rebus z. ' spiritalibus animum tendit, quum transgredi nititur omne, quod corporaliter viderur , quum sese an Stat, .ut dii tetur. Et aliquando quidem vincit, & reluctantes tenebras suae caecitatis exuperat; & de incircumscripto lumine quis dam furtim subtilirer .c adtingit ; sed statim ad semetipsam protinus reverberatur, M atque ab ea luce, ad quam rese
M lib. pirando transit, ad suae caecitatis tenebras suspirando redit.
In libro Genesis scriptum est: Sepelivit Abraham conjugem
416쪽
suam in sepulabro dupliei. Activa vita quasi sepulchrum
est, quia a pravis operibus mortuos tegit 3 Sed contempla
riva persectius sepelit, quia cunctis mundi actionibus sunditus dividit. XXII.
um Deus in oratione non quaeritur, citius animus in
oratione lassatur. Quia quum illa quisque postulat, quae sortasse juxta occultum judicium Deus tribuere recit sat, ipse quoque venit in fastidium , qui non vult dare , quod O rogatur. Conditor universitatis Dominus se magis , quam ea, quae condidit, vult amari, & aeterna potius , quam terrena postulari, quum eadem Veritas dicat: Quaerite primum regnum Dei , , haec omnia adjicientur vobis. Quie nim non ait, dabuntur , sed adjicientur , prosecto indicat aliud esse, quod principaliter datur, aliud quod superadditur. Quia enim nobis in intentione aeternitas , in usu Vero temporalitas esse debet, & illud datur, Ac hoc nimirum ex abundanti superadditur. Saepe homines dum in oratione bona temporalia postulant, aeterna Vero praemia non requirunt, petunt quod adjicitur , & illud non desiderant , ubi adjiciatur. Nec lucrum suae esse petitionis deputant, si hic sint temporaliter pauperes, & illic beatitudine divites in aeternum vivant: sed solis , ut dictum est, visibilibus intenti, labore postulationis renuunt invisibilia mercari. Qui si superna quaererent, jam cum fructu laborem exhiberent. Quum mens uniuscujusque electi in precibus ad Auctoris sui speciem anhelat, divinis desideriis inflammata, supernis conjungitur , ab inferioribus separ tur , amore servoris sui se aperit, ut capiat, & capiens inflammat ; & superiora amare , iam sursum ire est: dumque magno desiderio ad caelestia inhiat, miro modo hoc ipsum, quia accIpere quaerit, degustat. Libentius sacrificium oblationis accipitur, quod in conspectu misericordis Judicis
proximi dilectione conditur. mod tunc veraciter quisquerim. XXXI. Bbb cu-
417쪽
nai. αε. cumulat, Si hoc etiam pro adversariis impendat. Halas Mai . s. Propheta ait : Intra in cubiculum tuum , claude ostium: . iiii Veritas dicit: ora Patrem tuum in absconso, ,
t . n. s. Pater tuus , qui υ 'det in abscondito , reddet tibi. Clauso quippe ostio petit in cubiculo, qui racente ore in conspectri supernae pietatis infundit assectum mentis. Vox Vero auditur in abscondito , quum per sancta desideria silenter clama- , i s. ij. Unde recte quoque per PSalmistam dicitur: Destiarium pauperum exaudisit Dominus: desideria δ cordis eorum exaudiciit auris tua. Item Veritas dicit: Scit Pater vester, Ma t. 6. quid opus sit vobis , antequam petatis eum. Peti vult hoc, i ib. i. tu quod nos petere, & Se concedere praenoscit. Importune orare nos admonet, & hoc inspirat, ut petatur; hoc autem requirit, ut cor audientium excitet ad orationem. Quum ad orationis studium discipulos Veritas instrueret, Arare. c. ait Patri: Fiat voluntas tua sistit in caelo ct in terra. Pos Moial ,- Sunt per caelum hi, qui in caectestibus sunt conditi angelici ' spiritus designari, ut nimirum voluntas Dei Siε ut a superiori creatura agitur, ita in omnibus etiam ab humana in- Mais. c. firmitate Ser 'etur. Panem nostrum quotidianum da nobis bo-iffs. die. Ecce & nostrum dicimus, ct tamen ut nobis detur, s. 7. Dominum exoramus. Noster quippe fit, quum accipitur,
qui tamen Dei est, quia ab illo datur. Et Dei ergo est ex
se, noster fit veraciter per acceptionem. Dimitte nobis drhita nostra , sicut nos dimittimus debitoribus nos- α α Q. tris. Ut profecto bonum , quod a Deo compuncti petimus, R 3φ- hoc primum cum proximo conversi faciamus. Tunc ergo vere sine macula in oratione faciem te amus, quum nec nos prohibita mala committimus, nec ea, quae in nos commissa ex proprio Zelo sunt c retinemus. Gravi confusione mens nostra Orationis suae tempore deprimitur , si hanc aut sua operatio adhuc inquinat, aut alienae nequitiae servatus dolor accusat; quae duo quisque dum terserit, ad ea quae M. i. s. subnixa sunt, protinus libens d exurgit. Et ne nos indu-Do il. 3. tentationem. Neque enim in tentationem Veritas ,
418쪽
inducIt, qui semper a tentatione subdItos misericorditer protegit; sed tamen in tentationem quasi ejus inducere est, a tentationis nos illecebra non munire. Tunc quippe nos omnipotens Deus in tentationis laqticum non inducit, quum tentari ultra quam possumus, non permittit. Dum turbas phantasmatum in oratione patimur Jesum aliq tenus tran-Seuntem sentimus; quum vero orationi vehementer insistimus , Stat Iesus ut lucem restituat, quia Deus in corde figitur, & lux amissa reparatur. Valde namque apud Dominum utraque haec sibi necessario congruunt, ut & oratione Operatio, & operatione fulciatur oratio. Jeremias Propheta ait: Scrutemtir vias nostras , ct quaeramus, ct re Vertamur ad Dominiam. Leυρmus corda nostra cum manibus ad Deum in caelum. Vias etenim nostras scrutari est, cogitationum interna distulere; icorda vero cum manibus levat, qui Orationcm suam operibus roborat. Nam quisquis orat, sed ope
rari dissimulat, cor levat; l manus non levat J Quisquis
Vero operatur, & non orat, manus levat, & cor non levat. Johannes Apostolus ait: Si ire nostrum non represenderit nos, uelam habemus apud Deum. Tunc ergo fiduciam cor in oratione accipit, quum sibi vitae pravitas nulla contradicit. Cor quippe nos in petitione reprehendit, quum resiStere Praeceptis ejus, quem postulat, meminit ; & oratio fit execrabilis, quum a censura avert Itur legis; quia dignum prosecto est, ut ab ejus beneficiis sit quisque extraneus . cujus nimirum iussioniburs non vult esse subjectus. In oratione hoc est salubre remedium , ut quum mens se ex memoria culpae reprehendit, hoc prius defleat, quod erravit; quatenus dum ab erroris macula fletibus tergitur, in petitione sua cordis facies ab auctore munda videatur.
XXII LDe alistributione spiritus sepiformis.
IN mente fidelium primus ascensionis gradus est tImor
Domini: secundus, pietas: tertius, scicntia, quartu S, sortitudo: quintus, consillum: sextus, intellectus: v Pti
419쪽
formis gratiae enumerans ait: Requiescit Q super eum spiritus Domini: spiritus sapientiae , ct intellectus, spiritus eo filii , fortitudinis , spiritus seientiae , ct pietatis , r plebit eum spiritus timoris Domini. Quos scilicet gradus de caelestibus loquens, descendendo magis, quam ascendendo numeravit. Videlicet sapientiam, intellectum , consilium, sortitudinem , scientiam , pietatem , timorem. Et quum scriptum sit: Initium sapientiae timor Domini; constat proculdubio , quia a timore ad sapientiam ascenditur, non ain tem a sapientia ad timorem reditur: perfectam proculdubiolaabet sapientia caritatem , sicut scriptum est: Perfecta ear eas foris mittit timorem. Esaias ergo quia de caristibus ad ima loquc batur, coepit magis a sapientia , & descendit ad timorem : sed nos suta M a terrenis ad caelestia tendimus,
eosdem gradus ascendendo numeremus, ut a tirnore ad sapientiam pervenire valeamus. Est timor Domini in mente
fidUllum, sed qualis iste timor est, Si cum eo pietas nori est ' Qui enim misereri proximo ignorat, qui compati ejus tribulationi o dissimulat, hujus timor ante Omnipotentis Dei oculos nullus est: qui non sublevatur ad pietatem; sed saepe pietas per inordinatam misericordiam errare solet, si fortasse laepercerit , quae parcenda non Sunt. Peccata enim , quae feriri gehennae ignibus possunt, disciplinae sunt verbere corrigenda. Sed inordinata pietas quum temporaliter parcit, ad aeternum supplicium pertrahit. Ut vera, &Ordinata sit pietas, ad gradum est alium sublevanda, id est, ad scientiam , ut sciat vel quid ex misericordia V puniat, vel quid ex misericordia dimittat. Sed quid si sciat quid agere quisque debeat, virtutum Vero agendi non habeat ' Scientia ergo nostra crescat ad sortitudinem, ut quum videt quid agendum sit, hoc agere per mentis sortitudinem possit: ne timore trepidet, & pavore collapsa, non Valeat bona defendere, quae sentit. Saepe sortitudo si improvida fuerit, & minus contra vitia circumspecta, ipsa sui presumptione in casum ruit. Ascendat ergo ad consilium , ut
420쪽
moVIdendo praemuniat omne quod agere sortIter potest. Eme consilium non potest, si intellectus deest: quia qui non intelligit malum quod agentem gravat, quomodo potest bonum solidare , quod adjuvat ' Itaque a consilio ascendamus ad intellectum. Sed quid si intellectus magno quidem acumine vigilet, & moderari se nesciat per maturitatem Ab in lectu ergo ascendamus ad sapientiam, ut hoc quod acute intellectus invenit, sapientiae maturitate ,) dis-Ponat. Quia igitur per timotam surgimus ad pietatem, per Pietatem ad scientiam ducimur, per scientiam ad sortitudinem roboramur , per sortitudinem ad consilium tendimus, Per consilium ad intellectum proficimus, per intellectum ad maturitatem sapientiae venimus: septem gradibus ad Portam ascendimus, per quam nobis aditus Vitae spiritualis aperitur.
De non reddendo malum pro mado. Ibi utroque scriptum est Testamento: Quod tibi non VIs Mors sis. fieri, alii ne seceris quibus ustiusque testamenti man- ε' datis per unum malitia compescitur , per aliud benignitas Prorogaturi M ut quod non vult malum pati quisque non seciens, cesset a nocendi opere: & rursum, bonum ν. quod sibi fieri appetit impendens, erga utilitatem se promimi exerceat ex benignitate. Sed haec nimirum duo dum solicita intentione cogitantur, cor ad innumera Virtutum ministeria tenditur: ne vel ad inserenda quae non debet, desideriis inquieta mens serveat; vel erga exhibenda quae debet , otio resoluta torpescat. Quum quisque cavet alteri Δ-Cere , quod nequaquam vult ab altero ipse tolerare; solibCita se intentione circumspicit, ne superbia elevet, & que ad despectum proximi animum deiiciens exaltet: ne ambitio cogitationem laniet; quumque hanc ad appetenda