장음표시 사용
431쪽
3 9 drocinii sacramentalis,Nura III.
ipso jure divino: forte etiam Ecclesiasti eo. Nam Concilium Trident supra, etsi aperte
solum exprima circumstantias speciem mutantes, tamen ipsa ratione allegata, implicite etiam comprehendere voluisse censetur circumstantias illas aggravantes, quarum illa ea, dem, vel potior e iam esset ratio. clper hoc satisfit fundamento oppositae sententiae allatae
Exempla majoris materiis synt.
I. Ut furatur mille aureos, plane non sati sis a facit dicendo commisi ortumn ortale: furatus sum sismmam notabilem, vel in qua titate notabili, magna, mortali,&C. ob rationem modo datam. Quinim qui furatur etiam , modicant quantitatem homini valde egeno,&na agnum inde detrimentii H fiatienti, tenetur eam circumstantiam exponere, quia auget malitiam substantialem actus, dc alias venialem , mortale essicit, secundum omhes Similiter, qui homini magnae authoritatis coram aliis injuriam, vel contumeliam intulit, tenebitu explicare circumstantiam personae laesae, quia
ipsa auget malitiam substantialem acturi, se ille et injustae laesionis famae et honoris proximi, quae eo malo est, quo persona major
publica laeditur. - II percutiens, vulnerans, vel laedens alterum,debet exprimere quantitatem vel modulis
percussionis vel laesionis, si gravis,atrox, enor
432쪽
mi fuit. Haec enim maxime angent malitiam substantialem actus, estisque maxime rationem habet Ecclesia in percu ilione Clerici: si enim levis percusso fuerit, Censura Episcopo committitur: si gravis, atrox, normis, Papae reservata manet. lII. Quamvis probabile sit, omnes blasphe- ἰῶmias, vel maledicta in Deum vel anelos; omnia per juria pomnes superstitiones inania Sacri lcgia similiter omnes le traditone , Contumelias, maledicta, imprecationes in proximum, c. singula brmaliter ter se est e ejusdem speciei, ut proinde necesse non sit in particulari explicare materiam, in qua sic contra Deum vel hominem deliquisti bla phemando, maledicendo, c. certum tamen videtur, generat1ni explicandam esse qua fit itatem, pravitatem, vel atrocitatem blasphemiae,
injuriae,&c. Ut notant octores citati de oppositum in praxi minus probabile, ac minime tutum, recte censet Suare cit supra n. 1 Cy in sine. Ust. In peecato inc stns inter consanguinos I vel assines, non sufficit dicere sinapliciter conuer' misi incastum sed necessario explicaindus est gradus intra quartum imo etiam linea reo vel transversa. Quia ilioquin non tota suh- stantia illius peccati mortalis explicare tu L. Etsi enim diversita gradus&line non adferat diversitatem peccati specificam, ut On-
433쪽
3 si Drocinii Sacramentalis, Rura III.
tra Navarrum probabilius docent alii cum Diana p. I.tr. 7 resol. 3 i. salibi tamenta nimium quantum augent maliri iam substan tialem se eleris in caestus, scilicet impietatis, irreverentiae erga sanguine junctos. Sicut enim longe maior revereritia debetur Matri, quam sorori & sorori, quam consobrinae ita incomparabiliter pejor gravior est in caestus filii cum Matre, quam inter fratremis soro rem: inter hos, quam consobrinos inter a&sic consequenter usque ad 4. gradum. Ejusdem judicii esto in scelere muto incubum, vel sucubum agere. sed vide Dianam p. 3 tr. 6.
a Quicunque uno actu peccaminoso tendit Zin plura objecta mortaliter mala, seu sin-
gula sufficientia ad constituendum peccatum mortale seorsim : omnino necessario explicare debet ipsam saltem pluritatem objeetorum, cum alioquin nullo modo xplicet ubstantiam peccati a se commissi, omissa enim cir cumstantia pluritatis, .g. si simpliciter dicas: volui fornicari semel, aut occidere hominem: semper Confessarius intelliget de uno tantum obiecto, non de pluribu, quin etiam proba bilusime, certo tulissime, explicare debet numerum obiectorum sibi cognitum,quoad com
mode fieri potest 'I . citati. Exempla
434쪽
I. Qui uno actin interno intendit, vel uno as tu etiam externo tentat occidere, vel de facto occidit plures homines, integram familiam, congregationem c. v. g. una explosione, incendio, ruina donius, veneno parato c. tenetur in confessione explicare numerum illum hominum, quos occidere intendit, tentavit, vel de facto occidit. Quamvis enim materialiter actus unus sit, formaliter tamen, ut naaius multiplex est, ibique substantiales malitias homicidii continet, quot homines oce duntur, vel occidi intenduntur secundum
II Qui uno actu blasphemat Christum
omnes Apostolos, Deum omnes Sanctoς .inii sub juramento interrogatus de pluribur rebus vel articulis, di uno actu peierat, utiqua formaliter multiplex peccatum blasphemiae, vel periurii committit, ideoque aperiendum in confessione. Similiter, qui uno actu publi- eo plures scandaligat, uno sermone plures ad peccatum inducit, pluribus detrahit, calum niam, convitium infert, v. g. toti alicui communitati, congregationi, Monasterio &c vir tu aliter saltem multiplex peccatum pinmittit, &quoad fieri potest, numerum vel saltem pluralitatem explicare debet. Similiter, si quis uno actu statuisset omittere divinum Dficium per totam septimanam vel mensem, aut
435쪽
a nutri, virtualiter tot peccata committit , qtio ossicia vel ie junia omittendistini video. que numerus explicandus. Eadem ration , qui jejunium violat, secvnoo reficiendo mul carnes edendo, uno licet actu, duplex peccatum committit, quippe contra duplex praeceptum disparatum, quorum unum sine altero servari potest. Vide Sanchera morat. c. 6.&Layman hie est o. o Ill miti uno actu efficaciter concupiscit
lures tantinas, tenetur explicare numerum personarum, teque aequalitatem num solutae,
vel ligatae&e Quinimo, qui solum morose
deIei fatur de pluribus, aut in polluti' ne imaginatur plures, adhue tenetur explicare, aerum personarum, non item qualitatem. ju. ta dicta supra g. n. L Ratio semper eadem. oui vero uno actu delectatur de triplici actu nefando a se commisso, tenebitur simul explia hare humerum speciem Seeundum omnes apud Dianam t. 3. tr. q. resol. 64. IV In mutuo sacrilegio vel adulterio, non
sumet dieere simpliciter commisi adulteriisum vel sacrilegium, sed oportet etianti addete circumstantiam alterius personae, etiam liga- tae vel sacraeci quia licet idem numero sit actus, eiusdem specie adulterit m , vel sacrilegi- .m, malitia tamen formaliter duplex est: quia in mutuo adulterio fit injuria duobus personis tertiis, scilicet adulieri, os t. adultera ma-
436쪽
rito: in sacrilegio mutuo in duabus perib -
.nis eorporibus violatur castitas DEO consesecrata voto solemni ab Ecclesia acceptato, Tandem circumstantias ita aggravante in Hointra eandem speciem iit ex veniali facian , mortale, necessario debere exprimi in conseiasione, ita, ut Conlessarius possu prudenter judicare, utrum peccatum reipssi coram Deo fuerit mortale, nec ne certum est apud orti nes teste Sanche L 7. Matr. q. r. S. Quia
alioquin deciperetur Confessarius in re favissim per se spectante ad confessionem. Qua , re si furatus es notabile quid aut in quadragesimae collatiore vespertina enormite e X-
cellisti pane, bellariis, piscibus frigidis, non satisfacis confitendori furatus sum licitii est excesssi in collatione c. certe sacrilege confitereris, si diceres semel aliquantum excelsi in collationes quia hoc proverbium solet intelligi de excessii veniali
ut ehe notat Gobat citat num 373. Et Huamvis necesse non sit, ut poenitens eqprecse dicat, se in hac aut illa materia peccassetis mortaliter aut venialiter tant sim altariae graviter peccat, si dedita opera ita loquatri , , O Confessarius culpam revera mortalem aΡ- prehendat pro veniali; aut vice versa imo stille, qui licet non studio sic loquatur, attamen praevidet fore, ut ex suo modo loquendi Confessarius formet falsum judicium de gravitate
peccati. Quin si in ipsa confessione poenitens
437쪽
notet errorem talem Consessarii , iam monere dc se explicare debet, ut recte monet Lessius,
Aactaris, Ponfessarius casu 3. 6. III. deciniae circumstantiu e re aggra vantibus c. 1i I Imirum non sunt, essario explicandae o. in confessione circumstantiae mere vel
leviter tantum aggravantes, nec ita malitiam substantialem actus ingredientes. Certum apud omnes. Quia alioquin confelso foret , onus intolerabile: eiusmodi circumstantiae mon notabiliter alterant iudicium sacramen-
tale, quin iis omissis, adhuc recte judicare pos
sit Confessarius. Exempla sint: Aa I. Non est exprimenda aggravans circum stantia ratione maioris voluntarii, Intensionis vel vehementiae actus, intensionis vel morae in peccando uti communiter supponunt D. certὸ excommuni resolvit Diana p. I. tract. 7. τε sol. 8. Eum, qui multum temporis impendit alicui peccato interno vel externo, nona teneri exprimere diuturnitatem temporis: nisi forte ea diutunitas diversa in umero peccat constituat, juxta dicenda quo. seq. Hinc ego in thesi addidi Excuta tamen mora minia Liuspeccaminosi Nam, qui nimis longo tem iure, v. g. per mense integros, vel annos conis
438쪽
Instructis o sarii, cap. II 3s
tinuo exercent capitales inimicitias, odia, vindietas affectus, conatus, attentationes libidinosas&c moraliter fieri nequeat, quin actus istos s pius moraliter interrumpantin re petant,adeoq; peccata mortalia numero multiplicent, ut dict. lo C. f. I. mox patebit. Et posito etiam non multiplicari peccata, tamen tantam moram , tertinacem mali iam tanquam notabiliter nimis aggravantem explica- cari debere, mihi videtur omnino certum. Vide infra .seq. g. . II. Non est explicanda necessario circum- 423 stantia frequentati relapsos seu consuetudinis peccandi, juxta communem D cum D Thoma tona ventura inest. dira. Quia licet Cerintum sit, illam circumstantiam aggre Vare, irracertum tamen, an aggravet notabiliter. Quod
si tamen Confessarius rationabiliter interro garet, puta ad congruam medicinam praescribendam, praesertim in peccato mollitie dissicillimae curationis, tenebitur poenitens fateri: ut ex communi notat Bassaeus v. circumstantia,
III Non est explicanda necessariis pluralitas praeceptorum eiusdem obligationis r ut si sacrum negligas die Do inica, in quam in-eidit festum fori iussiciet, si dicas semel neglexi sacrum die festo, vel die Dominica. Ex
communi Diana cit res. t. 8. itemque, si vio-
aes jejunium vigiliae alicuius incidentis infe
439쪽
φbro ij Sacramentalis,Nura III.
riata quatuor temporum, Ut etiam quadra-' gesimae, imo etiam in feriam sextam apud Fratrus Minores. Suffciet dicereri violasse eiunium praeceptum Quia utra lue lex Eccle-
si astici, atque et igni pra: ceptum jejunii regu- 1aris in regula Minorum, obligati sub eodem
motivo virtutis temperantiae & austeritatis Religiosae, uti contra Navarrum, L Ope Z, Ἀ- li Osc communi Layman cito, . Marchant. Tribun p, I tr. 3. tiu G. q. q.
42 IV. Non est explicanda necessario pluraliis ras titulorum eiusdem obli attonis ut si in se eulo vovisti castitatem, postea in Religione. ., , d tandem in susceptione sacri ordinis, pro- abile censent Henrique et Sahche et alii cum, Ba oeit f. a. Viana, I tr. 7. es A. te sa- tisfacere, si dicas te peccasse contra votum et quana quam fateantur securius esse exprimere circumstantiam Sacrorum ordinum, ac profestionis Religiosae. Certum videtur sussicere fateri maius, nimirum Religiosum professi i sum peccasse, tacito sacro ordine. Etiam contra satisfacere fatendo sacrum ordinem, tacita professione Religiosa cum allis concedit Marchant loc. cit. Sed negat Cum aliis Lay- mancit. n. q. quod longe gravior videatu L ' violatio voti Religionis . quasi Matrimonii spirituans cum Christo. Utraque sententi probabilis tuta est At certe Diana cit re sol. post aIios resolvit nemina in fornicata
440쪽
eum Sacerdote vel Religioso . satisfacere, si dicat solum se peccatse, vel cum Sacerdote ,
vel Religioso. Idemque judicium est de
circumstantiis tantum leviter aggravantibus, malitiam peccati, ut si te inebriasti in die jeju. ni cum modica laesione valetudinis S c.&c. Denique quoad circumstantias diminuenter tantum, Consentiunt omnes se illas tunc solum in confessione necessario explieandas esse . quando peccati malitiam vel omnino tollunt, vel ex mortali venialem efficiunt. Ut si malum egisti, sed ex ignorantia in vincibili. Si hominem occidisti, sed ob tui necessariam defensionem cum moderamine inculpatae tutelae. Si furia ius e , sed in necessitate extrema, aut valde gravi, aut in quantitate modica Si puella stuprata, sed vi, vel terrore nimio correpta acinor tali excusante dic. si ta- ita confitens non addat circumstantias illa diminuentes, graviter decipi et Confessiarium in ordine ad judicium contra se.
cessiario exprina elidus in Consciasonet
E rimendui est numerin moralis tantum peccatorum, non sysicui adiunm atque