장음표시 사용
491쪽
te loquitur, judicia sinistriora, evitatio colloquiorum, neglectus decori, suspiciones, irae ac lites perpetuae. S. CXI. LAETITI risus , ex sultatio, conversatio sponte quaesita, Laetitiae narratio suae felicitatis, promissa splendida, liberalitas ); TRIS- α mili-TITIAΜ pallor, oculi desecti, lacrymae, caput brachio inrit-v-xum , solitudo, consolantium amicorum &omnis voluptatis aversatio , perpetua denique sui ipsius accusatio indicant .s J Laetitiae characteres in C fraerea L J Expressi tristisae characterem
praeclare expressit TERENT. Eunuch. lo M in Hearuom. Aa. I. R. n. LAEL III. Scen. H. -
&SPE pleni alacres, audaces, aliorum eontemtores; ΜΕ- Spei, mellCULOSI pallidi , tremuli , corpore contractiore, animo demi cipe' se , cauti & suspicacis esse solent. DESPERATI vario colore, δxi oculis furorem praeserentibus, verbis sui aliorumque odium Exprimentibus , robore corporis inusitato, ac audacia incredibili, t meritate denique in adeundis periculis maxima adfectum indicant.
AMBITIOSOS supercilium, status eo oris ad ostentationem Ambitiω compositus, incessus gravis, simulatio , decori studium; AVAROS nis avarioris habitus, ex quo curae elucent, tristitia, solitudo, querelaeti e,Votu de imporum hominumque injuriis , eorum, qui blandius salutant, P μ' omniumque voluptatum aversatio, dissimulatio divitiarum, rerum minimarum cura, lites de meo & tuo, facundia de rebus oeconomicis, in aliis mera infantia, superstitio, invidia denique & decori omnis neglectus in; VOLUPTUOSOS facies hilarior , j. ei & dicteria acutiora, aὸ sectatum elegantiae ae varietatis studiuis . misericordia, & liberalitas, ac praecipue proclivitas ad otium, &fuga laboris latitare non patiuntur.
s J Eos, quorum habendi cupiditas ML AC . I. Sem. L. N. Act. II. Scen. II. Plane in sordes degeneravit, graphice VIII. U. III. Seen. II. III. II . V. VI. in Enc ne suo exprelis r u T. m A- Act. IV. Seras. II. III. IV. VI. IX. x.
Nullius serme adsectus eharacteres magis in oecios incurrunt , quam IRAE. Fiagrant & mieam oculi , multus ore toto rubor , exae suante ab imis praecordiis sanguine . Labia quatiuntur . dente comprimuntur , horrent ae subriguntur ea sit, spiritus coactus ac stri deus , articulorAm se ipsum torquentiumIOnus, gemitus , mugil que sdc Parum explanatis vocibus sermo praeruptis, α complosae Depius Q a manus,
492쪽
1st ELEM. PHILOS . MORA L. CAP. II. SE T. IV.
manus , dc pulsu a humus pedibus , & totum concitum corpus , ma nasqtie mitras agens. Foeda visiti & horrenda facies, depravanitam sea; que intumesce illum. Nescias, utrum magis detesabile vitium fit, an dejorme. Ita SENECA de Ira, Lor. I. Cap. I. 'l Atqui iracundi aliqudndo pal. COREM vel mARITUDlNm di-
Invidi . Nec mimis INVIDIA pallore, oculis torvis & veluti fascini quid spirantibus, macie corporis, calumniis, solitudine addictata. A fuga ejus, cui parum quis favet, in sensus incurrit.
f. CXVI. rudes . Nec dubitari potest de PUDORE, ut i suffusus in faeie rubor
cum oculis conniventibus dductis, averso corporis statu & fuga praesuntium conjunctus est.
f. CXVII. τὰ:b Ridiculi sunt ZELOTI PIAE character s. quam mille suspiria,
piae. nactus, susp:cioncs, oculi civi sitii in congresssibus amicorum, aliquando & desperatio. Lmper autem aliquid stultitiae comitantur.
T. iustio Hahcnt & reliqui adsectus sua signa, quae tamen non aeque in- ad likna curroni in oculos. Nos jam ad alia signa propensionum progredi-miara v. mur
s J Scripsit na Lx cu Aua RE libet. tum lub titulo r Lei charia terr desInsoris, editum Parisiis cida ei tu , Ir, ubi in praefatione artem eognoscendi homine, ad quinque capita reducit, dc p imum quidem ad characlares disse tuum virtutum N vilicrum , deetme in ad similitudinem hominum Stiesriarum , t retium ad similitudinem sexuum , qtrarium ad similitudinem gentium sub diversis climatibus habi-tRutium , qt intum, qued δεῖ Dcrim Ocat, ad termonem, incestum,' alia. que signa particularia pernitere ait. Desinit illudine sicies humanae cum Crebe iarum erit etiam Io. BA Tis LPO T. in iobi : η .uxnuis, i bi ex li-ncamenta vultuum humanorum bestiis eortis similium depinxit. Sed certiora tamen sunt signa, quae ad eapita primum ει ultimum perfnenti
CXIX. Ea vel Ea recte distinxeris in PHYSIOGNOMONICA & MORALIA.
P Ela sua certitudine haud destitui, satis patet. Quum enim habitush; , 'rii & motus corporis humani a stuore nervoso pendeant f. XLVIII. moralia. bac ex sanguine seceruatur, S XLVII. sanguinis temperam lata
493쪽
DE SIGN. ET CHARA . MORUM ET ADFECI'. ias
diversa sint. MLI. 9 em re ad diversos mores hominis determinent L, 1.) negari , ix poterit, dari ligna physiognomonica morum uc propctitionum humanarum .
Uine rubor in facie, agilitas membrorum , habitus corporis sue Mehaculemus, temperamentum SANGUINEUM; color vividus, mo- temper. tus agilis. at cum gravitate coniunctus, habitus corporis non in-mentotelegans, at aridior dc siccior, CHOLERICUM; color siustus de Min. lividus, motus tardior & molemor , corpus compactum, & Oi a grandiora MELANCHOLICUM; color pallidus, motus tardio inres , corpus obesum dc mollius , PHLEGMATICUM arguunt.
Et inde facile etiam intollisuntur regulae de incessu, quas ali- fieri, tabi prolixius demonstratas meminimus ). Ex iis enim , quae mO- incessu do f. CXX. de motu sanguineorum , cholericorum, melancho- - licorum, phlegmaticorum diximus , regulae illae prono alveo lluunt. Mi
t J In Syllage opustac noμ. Exere. IV. de incessu Mum indue, Cap. I. f. VII. Au.
Nam ratio Sc experientia confirmant, I. incessum cum adsecta di di . . tioite quad1m S molestia tardum, gressiis Hispanicos, habitum ex theseisu corporis ad pompam compositum , eemicem obhipam dc vultum ambii adli veratum , sigi uin esse AMBITIONIS ridiculae. 2. Incesium strum. tardum & interruptum, cum motu corporis erecto, gesticulatione stadiatoria, cervice exserta, vultuque truce & ad terrorem incutiendum composito conjunctum . signum esse AMBITIONIS Thrasonicae. I. Incessum tardum, altum. constantem, gravum. cum motu corporis rcciproco & manuum dccoro conjun tam, lignum esse AMBlTIONIS ium aulicae, tum militaris q. Gressiim ta dum , habitum corporis veluti in se contramim , caput demissurii, oculos deiectos, & subinde ad coelum sublatos. vultum torvum,
suspiria altius ae isequentius ducta, ceteris paribus , indicare AMBIT1ONEM pharisaicam.
Alioquin si aceedii eervix rigida iunctus, arroganέae hoe dc trudeli Ec obstipa, vultus addaetias, taciturni tis inlicium centetur. Ita incestum 1 bras , vel termo rarior, dc cum molli herii deIcribit IION. in vis. Iter. vadam disitorum gesticalauone coit - v. LAGII.
494쪽
idis ELEΜ. PHILOS . MORA L. CAP. II. SgcT. IV. g. CXXIII.
volup Nec minus sacile intelligitur, s. incessum agilem, mollem, de tuoso- ad scenicam levitatem sermatum, nec non oculos inter ambulan-rum. dum procaciter circumactos , , OLUPTATIS Venere ae ); 6. in cessum agilem, & compositum tamen, cum motu corporis decoro conjun tiam , nec tamen inimicum, Vultum denique serenum de hilarem , VOLUPTATIS amicae ; T. incessum levem, remissum. dissolutum , ab omni decoro alienum , pedes infirmos ac instabiles, VOLUPTATIS Barehieae praebere indicium.
Auar, Denique non male inde inferimus. 8. incessum dissicilem, derum, le- cum mGlestia quadam velocem, incompositum, interruptum .vium, dc & eum anhelitu & statu motuque corporis indecoro conjunctum QD AVARITIAM , seu opum & divitiarum cupiditatem . prodere. 9. μ ' Incessum varium, motio tardum , modo concitatum , Cum vultu scroce & Oculis vagis conjunctum, summae LEVI IATIS ae VAECORDIAE ' ; 1 o. incessum denic me cum violento humerorum motu, oculis stupentibus, & ore dii torto conjunctum, --
genii DOLOSI, INVIDI & NULLI mortalium FIDI argumen
ta esse. s J TMEoνηκ sT. in marin. p. 7. re pereellituri At si brevem et uerit, auu - επ' via ' μὲν μήτι μ' . o. μῆνι hircum, iti homo grvidum sistere o c--λ- raat e. - . in. . - 3 in βων. templari. -ες-- λωρειν : in via ali t J Ira incessum Catilinae deseribitrum qividem uinal ad ratur, neque ulla fi AmusTios de Bello Catil. Cap. XV.
. CXXV.s; his, Sunt & alia fgna physiognomonica, quae ex rugis ae linea- moralia mentis frontis, ex voce, geHibus, similibusque petuntur. Sed ce quotupli. tiora sunt MORALIA id est SERMO & ACTIONES. Effe- 'cra ctum enim de caussa testari, nemo temere negaverit ' P.
495쪽
SERΜO est sonus aniculatus , quo cogitationes nostras cum Sermo annitis communicamus. Quum itaque ex cogitationibus proficiscatur, mentis imCOSitationes autem plerumque cum assectu, propensione & inest- dicium natione hominis conveniant, consequens est, ut recte observavit P*ςbς ιι - DIOGENES CYNICUs, mentem hominis ex sermone, non minus ac Ollae materiam ae integritat cm ex tinnitu, dignosci 2. Idem etiam de verbis scriptis,
om, alia matis Here ae noscere morer scriptam: ex nulla tamen aeque, ac
. CXXVII. In sermone & FORMA spectatur. R MATERIA. Forma est Quo titil
ipse stilus ejusque character; materιa ipsa sententia, quam Verbis com- eia haee plectimur. Quum itaque stilus ab ingenio, judicio, memoria vel signa sine maxime pendeat: hae vero facultates nexu inseparabili cum propensionibus hominum conjungantur: ex stilo etiam de hominis moribus non inepte judicamus
s Ex sanguinis enim temtarratura XLVII. J Ex subris istius diversa eon. ἐκ motu temperamentum corporis or, ilit . tione diversa indoles nascitur. Γε. ruri f. LII I rout sanguis se habeat, XLVIII. J Ex indole stili charactere, tenus & Viritus animales vel f uor modificantur. sq. CXXV U. J Ergo ex nervosus vel subtilior axiliorque vel cras stila de temperamentis , coniunctiquo fior de nilnus agilis secernitur. s g. eum iis proiκnsione iudicatur.
f. CXXVIII. Quia e go AMBITIOSI & CHOLERICI judicio acri dc re- Stiluo
cto polleant f. LVIII. 9 : eonsequens est, ut genus dicendi ament ambiti Atticum vel Rhodium , emphaticum , subime, grande, concitatum, S ex quo vis quaedam dicendi elucer ).s 3 Quomodo differant illae ideae lis 3c exemplis luculenter exposuimu sili vel e racteres, de quibus hoe oc in Fundam. sui euis. Pa t. I. tap. II. g. tu emibus Paragraphis agimus, regin XXVII. LXIII.
Quumque SANGUINEI & VOLUPTUOSI ingenio valeant e Volinc , LIX. non mirum est , eos aptiores esse ad genus dicendi Assii, pluos,
licum, jocosum , perspicuum, elegans, moratum, argutum & poe- 'ticum.
496쪽
Denique quum MELANCHOLICI & HABENDI CUPIDI
memori.. poti G, quam judicio & ingenio excellant: facile incia dunt in strinonem verbosum , circumductum , Obscurum, trigidum, inaequesem ae sententiis parum acutis resertum ).l J Tantum enim abest, ut Glaten- soleant sententiis. Ostendimus hoc iatiae nimis frequentes sapientiam quam- Dm m. fluι -ιων. ιμι. I. p. II. S. dam eximiam arguant, ut vulgu, ma- XXXV. git, quam sapietivisimi quiιibet , uti
s. CXXXI. Ex quo stili peritiores facile colligent, qualis morum dc tempe
ramentorum mixtura ad stilum vere elegantem dc nativa sua pulcritudine adsurgentcm quam maxime sit idonea.
. CXXXII. Ita ex forma sermonis, seu stilo, de hominum ingenio judicatur. Quod ad ejusdem MATERIAM attinet, ex ptrientia ipsa nos
satis convincit, cos, quos vana vexat ambitio. de rebus magnis,& suis maxime, itemque de rebus moralibus & politicis, libcnti ias me loqui, nullumque acroama audire lubentius, quam de laudi
s ' Hine colligas, Ciceronem im- tia civitatis libertatem opprimere, quam modica laboras e laudis ae honorum cu- armis. Veritatem hujus observationis pidit ire, eaque in re ipsum Caci irem deprehendent, quicunque Caesarii c. rnullo modelliorem misie. Nec dubium miniinuos de dii. o GaDiuo civiu cum est, quin sacundissimus iste Romuli n. Ciceronis Mammbus cauimariis , iis- potum idem, quod Cauiar, ausurus que, quas post redatum habuit, nec non titillet, si tam facile putat lici, eloquen- cum Ihι inuis, contularit.
Uol Nee minus res ipsa docet, voluptati deditos ta του περ/σν i. ita a Toptu UO' τωι καρδίαι libenter disserere de rebus ad voluptatem pertinentibus, '' jucundis, curiosis ; magisque quaestionibus playsicis, quam moralibus , politicisque , quin dc obicenis & ludicris magis . quam seriis delectari. Ubi dissimulant, tanto absurdius in voluptates invehuntur, quanto magis ad cas natura proclives sunt.
A., Λ Denique avari aut nihil loquuntur, aliis sermocinantibus , autrum de lucro captando , rebus Oeconomicis, frugalitate , temporum lio-minumque injuriis, & litibus suis, quin & de magia . cultu exic no & benedictione, quam vocant, divina, longos ac parum suaves sermones instituunt.
497쪽
DE SIGN. ET CHARA . MORUM ET ADFECT D S. CXXXV.
Loeus hie est simulationi, sed non ita, ut non occasio, vinum, An simu- familiaritas , larvam aliquando detrahant. Quin quo magis simula- latio ceditioni ac dissimulationi studet homo vitiis deditus, eo minus pro- Π ud D pensionem suam dissimulat . hcrum M.
s J AEne quamvis Tiberius esset si- tis remfare speeis evrentis. Illustra sit tollat mulator maximus , non fefellit tamen hanc oblinationem TAcirus Annal. Plerosque cautiores, qui diuturno usu labr. I. Cip. lli. dissicer m , iubere eum I eae recusan-
Supersunt ACTIONES, quas quales esse oporteat ambitios- Signa ex rum , viamtuosiorum, avarorum, facile unusquisque animadvertit. Id homi- modo observandum, non ex una alterave actione judicandum esse de propensione hominis, sed ex longa earum seme. Sic vcrum esse deprehendet, quae toties inculcat Servator noster, qualis siuarbor, tales eam fructus laturam .s J. Q re pestilentissimi sunt homi- qui de eo memoriae prodiderunt, nihil illanes, e,c ad omne scelus profligati, ita suo ex ci Ileninu vel in Wrtiae, vel in quos cadit elogium COR MM.ti νεν. ιn vimi. Adde Timaei & Theopompi de Akιb. Cap. I. Consas enim inter omnes , eo testimonia apud eumdem, C. . n.
DE SUMMA FELICITATE, AD QUAM HOMO CONTENDIT
DE BONO ET MALO GENERATI M. g. CXXXVII.
EX pensa natura hominis morali , proximum est, ut veram ilis Connditam selicitatem , ad cauam ille perducendus est, paullo accura- η ψ'tius consideremus. fg. VIII. J
Et eum quidem finem homini vel ipsa natura ostendit, ut ad Homini. summam , ad quam adspirare potest , felicitatem contondat. V luntas enim semper bonum acipetit, s f. XXIX. J vera aulcm fe- ά; licitas i ii veri boni fruitione malique absentia mani sesso consistit, talem. inrecii Elem. NAU. Pars II. R seu,
498쪽
siti, ut CICERO sic. qi est. Libr. V. Cap. X. loquitur, felicitas est secretis malis omnibus cumulata bonorum complexio.
f. CXXXIX. Ra qu, Quum itaque felicem ei te sit bono vero frui: s f. CXXXVIII. I
ruplex t & multi tamen qui bonis variis , & iis quidem veris . praediti sunt, ideo felices non videantur e eonsequens est, ut felices dicendi sint P, aut qui omnibus bonis fruuntur, aut qui possident bonum mmum & praestantisinium, quod facile reliquorum omnium pretium aut cxsuperet, aut saltim exaequci. s j Ira summam felicitatem definivit tamen beatissimam, pusi attingeremur er
. CXL. Consistis Quia autem omnibuq bonis se fruiturum, homo naturae suae si- in' hi conscius sperare vix potest sulfeere ei ad veram felicitatem de- .itiis bet posset so boni summi & praestantillimi, quod reliqua omnia aut Salia '' superat, aut exaequat .s J Quemadmodum enim, ulli serte ita & hominἰ eo enitendum, ut quam re agitur, dc in medio positae iunt do omnibus bonis abi Iute perfrui n diveriae suminae pecuniae , veluti quili, i immo lauim et persectasino νωIOOOO, IOOO, O , Io , Ο, IO, Io, tiatur. ipse Servator Luz. X. l mim,s , I. storenorum, unus ut que o prat inquit. nce Draum is, Maria τε, αγ sibi eopiam dari sumniae maximae, si , o mam mucnc uomnes conjunctim si rare non liceat et Argis.
Ergo de Ut aut cin ex tot bonis, quae omnis boni dator , Deus , huma- γ no Mneri dedit, maximum de pra stantissimum eligatur: de na-. ''' tura BONI & MALI paullo accuratius erit agendum. dum. S. CXLII. Quid b, BONUM adpellamus, quidquid rem conservat ac perficit, ade num uidque, si id ad hominem refertur. bonum illi erit, quidquid homi iura' nem conservat ac perficit , IIA LUM . quod eumdem destruit aedcteriorem reddit .
- Si ergo malum repugnat natin repugnat volun asi Dei & destruit iarae nostrae & essentiae, adeoque de brae esse, MORALE dicitur. Quae dis lituit τοῦ ule, vocatur PHYSICUM e sin visio etiam ad bonum pertinet.
Bomi Quum igitur quaedam hominis naturam credantur conservare de V V perficere , quae eam re vera destruunt; quaedam eamdem destruc---r- ' ' te aut deteriorem reddere videantur, quae vere conservant ac perm
499쪽
DE BONO ET MALO GENERATIM. I 3 i
rrsciunt e bonum aeque ac malum vulgo in VERUM & ADPA-ΕNS dividunt, quamvis bonum adparens verum malum ἱ malum adparens verum bonum , adeoque tota divisio inepta sit ' . Est ergo potius distinctio, per
hiam vocabulum BONUM ab aedes- ipsis erat eongruentia eram aliquo a P qviam vocabulum BONUM ab aequi- ωα ARisTOT. Eth. ad Neom. L. . L. vocatione liberatur. Aristotelicis tamen Cap. I.
ea genuina diviso visi eli, quia bonum
Deinde, quemadmodum res aliqua ita nos conservat ac perficit, Absid. ut ejus fruitio non possit detrimentum adferret alia , prout h m rene Vel male ea utimur, nos vel conservat vel destruit: ita facile νςip i
intelligitur divisio nova, quod aliud bonum sit SIMPLICITER & ABSOLUTE tale, aliud certo RESPECTU, vel SECUN
Quum vero detrimentum nobis g. virtus. adferatur, aut dum is esse destruitur, J J Et hoc etiam dicitur αλωρ aut dum M bene se privamur : Γ g. e . seu inisserens, quod vere nee bo CXLII. I neutrum radit in bonum num nee malum sit, sed talo fiat, si abiblutum: δc hine illud Ac titile, dc certis usibus adhibeatur. dira sum, & j-widum esse Oportet, e.
Porro quum homo vel agendo aliquid se perseiat & eonservet, ActiQuis Vel patiendo. seu recipiendo priore casu bonum ACTIVUΜ ; p M p is- steriore PASSIVUM adpellatur. Vum.
Per se quoque patet bonum vel ideo nos perficere, quia con- PrivaK- servat, i. e. mali quid a nobis avertit, vel, quia perficit, & uti- um oc
s i 1 ine facile patet, ubi bonum cruciatibus redemit, sed dc sempite fianui periis mi ni, simul mure rem est , nam beatitudinem sua obedientia m Ulud νων' νι χην bonum elle. Sic dum ruit, dubitari non potest, quin hoc, Servator nos non solum ab aeternis neficium sit uiaestimabile.
Est etiam bonum , quod nos in statu naturali conservat. Est indina liud. quod in statu praeternaturali destructionem a nobis avertit. r um
ruit , dubitari non potest, quin hoc b neficium sit inaestimabile.
500쪽
i3a ELEII. PHILOS. MORAL CAp. III. SEeT. I. S. CXLVIII.
Corporis Denique, quae immedrate ad corporis conservationem ac pe di sectionem comparata sunt, bona CORPORIS; quae mentem per- μ' sciunt ac contervant, bona ANIMI nuncupantur. Quae divis cum altera, quae bona quaedam ad vitam vegetativam , quaedam ad sensitivam, quaedam ad riuionalim pertinere dicuntur, facile
J Quae enim vitam vermitivam vel si lavam perficiunt, immediate prosunt
cortini, quae raticinalem, animo.
Axiom, Quum itaque homini bonum sit, quidquid eum conservat, acta dς tra' perficit g. CXLII. J consequens est, I. ut quo magis res ad PR, conservationem ac persectionem nostram facit, eo melior, & a. quo herui. mdgis imperfectos nos reddit, aut destruit, eo pejor habenda sit. dum. . ρ. CL. Tertium, Deinde quum mens nostra corpore sit praestantior: s f. XIV. I quartum, facile intelligitur , 3. bonum , quod mentem perficit, bonis corpo- quintum. ris esse praeterendum , nec tamen, q. quae corpori prosunt, plane pro malis vel indifferentibus ei se habenda ). s. Bonum , quod A. mentem & corpus perscit vel conservat, multo praestantissimum esse. J Hine absurde Cyrenaiei vitam enim bonum homini sit, quod eum pro mala , mortem pro bono quodam id est , ejus essentiam , conservat, dc venditabant, s H. g. LVII. a Nec mi- perficit, sti. CxLII. J ad esseni iam au-nus errabant Stoici, qui solum et/ιmvem tem hominis non modo mens, s)d Ecbonam, sblum vitium meum, reliquas corpus pertineaei: l g. XI. l ea cumue, res Omnes nee bonas nec malas este quae corpus eonservant ex perticiunt, ceniebant, s H. f. LXX l. I Quum hona esse oportet. Q. E. D.
f. CLI. Sextum, Quum porro, qui non est, nec felix esse possit 1 s L. f. XV. I
septimum conlaquens est, 6. ut conservari magis expediat, quam pcrsectio-oc oct/- rem heri, adeoque T. honum trivativum positivo sit praestantius, 'N ' 8. praestantissimum autem, quod simul privativum, simul positivum
s J Erravit ergo Epicurus, Sc qui- Est enim hoc bonum privativum, quodcumque illum tequuti uimmum homi- positivo comparato praestantius , aI nonnis bonum in seu indiantia praestantissimum est. positam existimant, Γ H. g.LXXXVIII. J
Nonum Porro ex definitionibus boni absoluti & feeundum quid , C L&sequem CXLIV. J activi & passo, L I. CXLV. J ordinarii & extraordina-