장음표시 사용
691쪽
cis dc sertis & dominio vacuis, verum etiam 2 . in territoriis iam occup2tis . scuhi tanta si ferarum, piscium aut volucrum multitudo, ut sussic re omnibus videantur: CCXXXV, 9. ut 2 s. non instiria tamen populum, si qua justa calsia id suadere videatur,
h acc animalia omnia, tamquam άδἰσποτα. tibi vindicare. f. XI tu . a . vel 26. eadcin summo imperanti, tamqUam τόν τι, ad sigilare: eoque iacto, aT. illum adversus amorem Iustitiae agcre, qui sibi jus 1 e nandi, Jam ab alio adquisitum, temere asyogare non duhitet. Plures hujusmodi caussas, quamvis parum idoncas, adcumulavit Putendori f. de iure nat. O sint. I. , 6, 6. Ma
ximi momenti est illa, quod iurae, pisces di volucres nos tam inexhausit ubique uius sum, ut non metuendus sit tot specierum inieri ius, si venandi ius omnibus pron Icce ccnc cretur. g.
gere licet, cur nusquam terrarum homines venari ex occidere prohibeamur animalia rapacia, truculcnia, & humano generi noxia, quin alicubi praemia auicram, qui, oblatis eorum unguibus vel capitibus, idem fasiam magi lirati. bus, se hujus Hodi animalibus Furgassio provinciam.
iii quὶbu, f. CCXLV. Ubicumque Vero cuiquam venandi jus est: ipsa re-
animalia Ela ratio satis Unurnqxc n. que docebit, 28. Vc nation m n n pertibus vena-nere ad animalia mansecta , quippe in dominio constituta, nec 29.
rioni sit ad tuansuefacta, quamdiu illa dominus possidet, Vci animo recupe-i v randi persequitur, vel, se ea ec relinquere nolle, luculentis quibusdam signis ostendit . I in mo 3O. ne ad seras quidcm hcstias, vivariis, piscinis, alveariis, inclusas, scd II. adeas, quae, ut eleganter scribit C his, terra, mari, caelo capiuntur. I. I. I. I. D. deaAqιι. rer. dom. Sie vix venationis obtencti eXcusabitur, qui ccrvum, crepundiis ornatum , quantumvis sugitivum , cepcrit, si de domino constet. Nec magis serendum putem, qui dominum, persequentem examen, area sua excludit, ut illo ipse potiatur, lient id justum visum su est jureeonsultis Romanorum. f. I 6. Inst. de rer. Gis . Quamvis enim domino sit facultas, alios usii rei tuae excludendi : is tamen, qui tua repetiturus aedes nostras ingreditur, non re nostra utitur , sed stam repetit. Et qui magis ius him st, examen iviana peritiquentem aedibus de area cxcludere, quam domo ubigere vicinum , gallinas turbatas, &in aream nostram avolantes, repetiturum Itaque aequissima lex Platonis Lib. IX. de Lobus: D aliena examina 'tius se sequitur, vique aera Inidians aper d. L cIati ne asse traha damnum resarciat.
ou,riari f. CCXLVI. Ceterum quum in occupatione praetor animum snimalia alios usu rei excludendi, opus etiam sit adprehentione corporali rsant ea- ν. CCXLII, I9. consequens est, II. ut non sussiciat sola vulpi uumlneratio serae bestiae, multoque minus 32. animus, illam, ex vulne
692쪽
CAp. IX. DE OFFICIIS ERGA ALIOS HYP. to
re casuram, sibi vindicandi, sed 3ῖ. praeterea requiratur, ut ipsa a
Venante, eam persequente, vel Vi Va capiatur laqueis, canibus, alusique instrumentis venatoriis, vel jaculis consciatur: Il. neutro autem facto, unicuique jus sit, vulneratam ab alio capiendi occidendive, quippe in nullius adhuc proprietatem ac dominium redu
Sed ea in re magna semper suerunt sententiarum divortia, & hinc lege, gentium diversistunae. De Trebatii alio rumque jurisconsultorum dissientia vide da est, l. s. D. de adquis. rer. dom. Lex Salica iit. XXXZ. g. IV, sequ. ne excita. iam quidem ab alterius canibus seram
ab alio impune intercipi patitur. Lex
Langob. Lib. . XXII S. IV. O ULhoc calii capienti armum cum suptem cosiis, reliquam praedam vulneranti asd cit. Has similetque veterum leges collegit Pusend. itis. IV, ε. Io.
3. CCXLVII. Occupationis alteram speciem vulgo dicunt OC- An hueCUPATlΟNEM BELLICAM, qua personas aeque ac res hollium, ju- puri inpatsto bello captas, ipso gentium jure capientium fieri contendunt, i. 'ςςd'.
I. LI. D. de a it. Uri amisi. pis. Enimvero quemadmodum occupationi locus est tantum in rebus nullius, g. CCXLI, IT. res vero hostiles non aliter, quam per fictionem, personae vero li- herae ne per fictionem quidem pro rebus nullius haberi possunt: ν. LXVIII. IT. ita 3ε occupationem bellicam nec aci modos a/quirendi originarios, nec 3 e. ad occupationem pertinere, sed i ex alio fonte, puta ex ipso belli jure , derivandam esse, facile intelligitur.
gent. IV, ε. I . hanc futionem ita explicair In bello res hcssum in ordine is a-tiuin hostem reddantur, veluti dominio t a.
eliae: non quod hostes per bellum imo j. re rerum I rum domini esse L ant, sed quia ilicrum dominium non obstat h/si, wo minur eas res auferre, HAque habere possis. Sed ubi res redduntur veluti dominio vacuae, ibi nemini estius alios earum uita excludendi. S.
f. CCXLVIII. Rectius hue refertur INvΕNΤio, quippe quae & Inventio ipsa in adprehensione rerum nullius consistit. Itaque nullum quidem 'nest dubium, 3T. quin res , in nullius adhuc redactae dominium, vel RVM-V rci derelictis habitae, inventori cedant, qui eas cum animo sibi abendi primus adprehendit, ac proinde 38. juri naturali non consentanea sit lex Stagiritatum , Bibliensium & Atheniensium : α, ρο αν, λη: Quae non posuist, ne testi, nisi de rebus amissis O a intelli-
CCXXXI. Hosti autem salvum semper est jus, hostem usu rcrum iliarum excludendi, nec ulli facit injuriam, dum pro servandis rebus suis, tamquam pro aris oc socis, pugnet. Quis erso, ejus res dominio vacuas esse, dixerit Quae quum ita sint: hollis res tuas ab hoste captas amittit, non quod ius ipsi deis lexcludendi hostem, sed quod viribus, quibus hostis reprimi posset, delut uitur.
693쪽
hitelligatur. Aelian. Har. His. III, 6s. IV, I. Di g. Laert. I, II nec minus 39. errent ii, qui rem inventam inventori, eique, qui eam tolli viderit, communem esse existimant: attamen F. id jus non producendum sit ad res, quas populus sbi jure occupationis, per universitatem factae, vindicavit, vel qI. summo imperanti, tamquam τι, cessit. Quod eum jure potuisse, supra
iam vidimus. cy. CCXLIII, a 3.
ab aliquo inveniretur, in commune Posicendii quod fiebat sermula IN COMMUNE, vel apud GraecIs κεινὸς . ite inque --ν De qua formula praeter Erasimum Da adagiu plura monent viri docti ad Phaedr. Fab. H, 6. v. 3. Add. Plauti Rudent. IV, 3. v. 7 .sHI. At quum, quae nullius sunt, cedant oc-
eupanti, g. CCXLI, I .) nec in ejusmodi rebus ulli sit jus, alium usu earum excludendit g. CC LI. is denique , qui solis oculis rem usurpavit, ne adprehendit tamen, occupasse non dic tur: g. CCXLII, 1 o. hunc etiam partem praedae poscere non polle, nisi id leges civiles vel mores ac confiacta-dines alicujus provinciae Permittant, facile adsereti
. c CXLIX. Nec minus inde patet, q2. inventori cedere res, ab hominibus sanae mentis suique juris animo abdicandi dominium abjectas, adeoque qῖ. & sparsa millilia, immo & M. THESAUROS, quorum de prioribus dominis nullo certo argumento vel in dieio constat, casu sortuito inventos, nisi qe. & hos sibi vindicet populus vel summus princeps. f. CCXLIII, 23. Qua de re varias sentium leges recensuerunt Grol. de jure belli se pae. IL, S. T. Pu-fend. IV, 6. I 3. & ibi Hertius. Eu. Otto ad M. 29. Ins. de rer. divis 6. Merito tamen rationem etiam habendam domini soli, utpote quem fructus ex solo suo quoscumque percipere, aequum est, ac proinde qT. recte, & plane ex regulis aequitatis naturalis unum semissem thesauri, casu fortuito reperti, inventori, alterum domino soli adjudicasse Hadrianum Spartian. in Hadriano Cap. XVIII. g. 39. IV. de rer. divis
) Quod adeo verum est, ut hunc quaedam gentes inventori plane praeferendum putarint, veluti Hebraei, RIatth. XIII, 44. Selden. de iure nat. θ' gent. sec. dise l. Hebr. VI, 4. Syri, Gra ei, quin & ex ipsis Romanis haud pa ei. Plii tolla. ra. Apollon. Tom. II, 3 s. de vim Sophst. II , 1. Plaut. Try
rei vind. Ubi tamen inventori pars c dit, nihil interesse videtur, mercede conduc ira quis terram nostram soderit, an operas nobis haud locarit. Quamvis enim mercenarii nobis operis conductis adquirant: id tamen justam habere rationem non videtur, si quis operas nobis non ad investigandos thesauros, sed . ad cellam excavandam, vel simile opus , locariti V. A. Corn. van Bynhersh. obsIIa
. CCL. Aher modus adquirendi dominium originarius est AC
694쪽
CEssio, per quam jus ea, quae substantiae , nobis adquisitae, acce- quotv dunt, incrementa similiter nobis vindicandi intelligimus. Incre-pic 'mentum vero quum res nostrae capiant vel iplius naturae beneficio, vel industria nostra, vel natura industriaque nostra simul: accesssio a jureconsultis accuratioribus in NATURALEM, INDUSTRIA-
Sie narti ae solius benefieio de- tes partim uberrati soli eoelique Elmbemus seeturam animalium, alluvio- mentiae, partim culturae nostrae, ade nem, novam insulam, alveum derelio que dc naturae bcsneficio, dc indultriaetum. Indutriae nostrae novam speciem, nostrae imputamus, ac proinde primi rem rei nostrae ad unctam , adplumba- generis acte:siones NATURALES i secun-im, adferria minatam, intextam, adfu- di i*Dus riMALEs, tertii MixTAs meritosam vel admixtam, scripturam chariae adpellamus. Quae enim a nonnulli3 ad nostrae, picturam tabulae nostrae illi- ditur, PORTurTA ad occupationem T lain. Denique messem dc auctumni do- rum nullius mimus resertur.
f. CCLI. Quod ad NATURALEM accessionem attinet, vel tale res Fund 'nostra capit incrementum, cujus de origine & priore domino nullo eerto argumento constat, vel aliquid, quod jam in alterius dominio est, rei nostrae accedit. Priore casu, quum res illa, cujus de domino nihil certi constare potest, pro re nullius merito habeatur, CCXLI. nihil obstat, ε8. quo minus hujusmodi incrementum cedat in accessionem rei nostrae, cui accessit, adeoque nobis adquiratur. At posteriore casu res habet dominum, qui alios usu rei suae jure excludit: S. CCXXXI. atque inde merito inferimus , G. hujusmodi rem , rei nostrae quacumque ratione adjunctam, nobis non magis adquiri, quam si ventus vehementior vestes lineas, a Titio in horto suo expansas, in aream nostram projece
Nulla iane fingi potest ratioriuam dominio tuo quisquam jure privetur. Si
obrem prior dominus,' de quo satis quis ergo dominus manet rei, alterius constat, dominio rei suae, adhuc ex- rui casu quocumque adjunctae: illi prostanus ae sit perilitis, excidere debeat, cui dubio adhuc jus est, alterum rei suae quum nec suo se dominio umquam ab- usu excludendi, g. CCXXXI. adeo- diearit, nee illud iacto ullo in alterum que, illo invito, huic adquiri non positranstulerit, nec ob solam calamitatem se dominium, manifestum est.
g. CCLII. Ex his vero evidentissimis principiis *. CCLI, G. se- Specia- qu.) jam porro colligimus, FO. PARTUM, cujus de origine non liquido tim de constat, quod plerumque sit in animalibuς , immo & in homini- -xu 'bus , extra legitimum matrimonium natis, ventrem tamquam ac
cessorium sequi, idque legi naturae non absurde tribuere Ulpianum, L 2Φ. D. de satu hom. Id tamen s I. vix aequum videtur, si de utroque parente constet, nisi forte sa. ad procreanda ani-
695쪽
malia communcibus sumtibus alatur dignioris sexus animal, velutibOS communis, vel dominus equum admissarium vel bovem pro certa mercede vicinis locare soleat. ) Hine saltim in serris hoe easu
passim obtinet partitio vernarum, ita ut primus domino ventris, alter domino servi patris eedat & se servilem sob lem ambo domini par viees partiantur. Diximus ea de re Hem. Iur. Germ. I, I.
De novi. 6. CCLIII. Nec minus facile erit intellectu, ad quem pertineat
insulis, si- nova tNsULA. sive in mari, sive in flumine nata. Quum enim de e n/u i dominio particularum terrae, quae demum in insulam coalerunt,
ε ς --ςWδ' constare non possit S. CCL 1, 48. consequens est, sq. ut insula cedat in accessionem maris vel suminis, ac proinde sy si mare vel flumen in nullius dominio est, insula quoque sit nullius, ac proinde cedat occupantibus : I S. sin vero, quod plerumque fit, vel mare, vel sumcn ad populum, ejusve rectorem pertinet: S.CCXLIII, 23. 9 is quoque insulam illam merito sibi vindicet. Denique cum res , cujus de dominio certo constat, non possit ulli per accessionem adquiri: cy. CCLI, q9. seri non potest, s I. ut dominus amittat agrum, quem numen supcrius divergens, & inserius alveo suo junctum, in insulae formam redegit. Quod & JCti agnoverunt, L T. g. q. t. 3O. p. a. D. de Miu. rer. dom. Itaque nuIla ratio est, cur vicinis praediis, tu quidem vel in utraque ripa, si insula in medio flumine nata sit, vel in alterutra, cui propior est, accreicere debeat nova insula : quod tamen plerisque ICtis placuisse novimus, g. 22. Insi de reri di et s. l. 7. g. 3. i. 29. t. IO. g. I. D. de ad a. rer. Gm. Particulae enim terrae a cujus praedio avullae sitiat, non constat: & magis probabile eit, eas ab agris superioribus, quam a vicinis aves las esse. Quin aliquando ipsum flumen paniculas, quae deinde in insulam coalescunt, e lando abrasias, serum vehit, teste Seneca naturi qua s. IV, p. Sed suis haee sententia Cassii Longini, quam deinde sectatores ejus, tamquam encompacis probarum. Aggen Urbici de
Mun. Wr. F. 7. tam Uero more suo exploserunt Proculiam, quorum antelign nus, Labeo apud Paullum . D. de adgluri reri δε- ω ι d, inquit, quod is publieo in n. m aut aedifieatum es, prati, cum est: insula quoq- , quae ιn I. umιne PVBLaco nata est, ruaLica esse debet.
Nee nori f. CCLIV. Nec alia ALLUvIONU Μ, & terrae v I FLUΜINIs avul- de dilu- sae , ratio ost. Quemadmodum enim, quod ad priorem attinet, de io'ς α origine particularum, agro nostro paullatim adjectarum , certi quid
2 ' constare non potest . f. CCLI, 68. 9 ita nullum est dubium, s8. quin id, quod agris nostris hoc modo accedit, nobis ; s9. quod agro publico, Viaeve publicae adjicitur, publico cedere debeat.
696쪽
CAR IX. DE OFFICIIS ERGA ALIOS HYP.
Contra ea quum in vi fluminis de domino terrae avulsae satis constet: g. CCLΙ,49. ω. ea jore naturali circa dominium nihil mutari, palam est. 6 I. nisi sorte dominus terram hoc modo avulsam pro derelicta habere malit. Quod in civitatibus ex intcrmissa per tempus legitimum vindicatione colligi solet, g. 23. B s. de rer. divis.
I. T. A. a. D. de a u. rem rim. Et hoc sundamento nititur iure- consultorum di agri mensem in dillinctio
inter agros arci mi, qui non aliis, quam naturalibus, limitibus siniuntur, oc tim tacos, qui ad certum perticarum pedumque numerum adsignantur, L Is. D. de adpl. rer. iam. l. i. g. s. D. destionin. De qua agrorum differentia vid. Isidor. Grip. XI, I 3. Amores de liquis. p. 293. edit. Gitae Go si . Io. Fr. Grc nov. ais Grat. de jure Llti e r paci II, 3. I s. nu. I.
Quidquid enim inter agro S limitatos Stiumen interjacet, id vel publicum , vel alicui privato proprium esse , ncino non intelligit. Neutro autem casu agro Iliamitato aliquid accedit.
q. CCLV. Dcnique quod ad AL v EI NUTATIONEM attinet, si In alvei alveus derelictus, quantum constat, in nullius antea dominio fuit, mut Π ille 6a. non potest vicinis, qui utrimque praedia habent, pro mo- 'ς ' do pracdiorum adquiri, ut visum est jureconsultis Romanis, l. 7. s. et ' '' I. D. de aseit. rer. dom. sed, quia de fluminis, cujus pars cst alveus, dominio satis certo constat, S. CCLLq9. 63. illo, tamquam pars
fluminis ejusdem erit, cujus stumen fuit : quemadmodum Di. ex eadem ratione novus alveus , iterum derelicius, proculdubio non minus manet priorum dominorum, quam 6I. ager INUNDATUS, si deinde aqua recellerit . Aliud dixeris, si perpetua sit inundatio, ut jam mare sit, ubi Troja fuit. Tunc enim res exstincta videtur, quae nullum nobis ussim praestat, nec praestare usi quam potest. Non entis vero, rivique, quod nullum hominibus usum praestat, nullum est dominium, nulla
proprietas. g. CCXXXV, 1 o. Ex
quo sano con I equitur, ut durissima steorum conditio, a quibus ob agros, mari vel flumine jam pridem absorptos, tributa, vectigalia & pensiones exiguntur, nisi sorte culpa α negligenti A lira in restituendis aggeribus meruerint, ut ita mulctentur, quamvis & haec potna satis immodica, immo durisii mavideatur. Quis enim tributis ac pensionibus oneret res, in quibus proprietas, ususfructus, posseisio, & iter amista sunt I. 23. D. qtιib. mod. M priamist. l. 3. g. II. t. 3 o. g. 3. D. de a u. possessi. I. g. s. D. de Din. aacilite prm.
TAΜ, de qua subtiliter admodum philosophati sunt jureconsulti. si ''. in Nos ita statuimus: Si res utriusque voluntate junctae sint, ne dubi- si Riitari quidem potest, quin uterque fiat dominus pro rata, adeoque communio positiva inducatur. S. CCXXXI. At hic de accessione, quae altero inviso facta, loquimur. Hic quum domino jus sit, omnes rei usu excludere . f. CCXXXIo proculdubio etiam prohibere
697쪽
1a IUR. NAT. ET GENT. LIB. Ι. hibere potest, quo minus quidquam rei suae, se invito iungatur.
Quum vero quod jungitur rei nostrae, vel eam inutilem aut deteriorem saltim , vel meliorem, praestantioremque reddat; is Vero. qui res nostras detcriores reddit, nos laedat. S. CLXXVIII. Consequens est. 66. ut, qui res nostras quacumque accessione industriali deteriores vel plane inutiles reddidit, is, accepta re corrupta, ad omne damnum nobis resarciendum , quin . si dolo malo tale quid fecerit, simul ad poenam A. CCXI, II9. seqv. 9 teneatur. . CCLVII. Sin res accesso ne quacumque industriali ab alio meliores praestantioresque redditae sunt: tunc multum intercise vide tur , possintne res sibi invicem junctae, sne notabili dispendio separari, an non po: lint. Priore casii, quum utriusque materiae vel rei domino jus sit, alterum usu rci suae excludendi, f. CCXXXI. id vero aliter exitum habere non possit, quam rebus separatis : consequens est. 67. ut eo ea su res junctae statim separandae, suumque cuique tribuendum sit: 68. posteriore autem casu res junctae alterutri addicantur, condemnando simul ad aestimationem rei alienae alteri, quem re sua carere oportet, poenamque, si in mala fide
sit, praestandam. g. CCXI, II9. seqv.
Quisquis enim res alteriug, quibu, illi ad conservandam suaviterque transgendam vitam opus est, iniervertit, is nos laedit. g. CXC, si.) Qui nos laedit, ad satisfactionem tenetur. g. CCX. Ea, quum eo casu, ubi factum insectum fieri nequit, in praestanda lusita rei aestimatione consistat: S. CCXII, tr consequens est, ut is, qui ait
rius rem intervertere, sibique habere cupit, justam ejus austimationem praestara teneatur. Unde simul aequisiimam esso patet regulam , neminem hero eum alter vi damno sine ratione i erepletiorem feri velle.
I. CCLVIII Quum vero posteriore casu res junctae alterutri,ddieendae sint: S. CCLVII, 68. consequens est, ut caussam ju
stam, cur alteruter alteri praeserendus sit, esse oporteat. DCLXXVII, s. Ea vero quum non alia esse possit, quam alterutrius rei praestantia, quam saepius raritate & adfectione, quam usu, aestimamus: merito inde colligimus, 69. non semper procedere regulam : accestorιMnsequisιum pri1 ipale et cujus absurditatem in pictura ipse Iustinianus, & ante eum Caius, agnovit, A. 34. Inst. derer. δυf. I. 9. f. a. D. de adqu. rer. Am. sed To. res junctas addi-eendas esse illi, cujus res ob raritatem, adsectionem, operas, curam,& culturam majus pretium admittunt, eumque II. alteri aΑ praestandam aestimationem damnandum, Ta. nisi ei tanti non sit res sua, ut non pretium recipere, quam offerre alteri, malit.
698쪽
C p. IX. DE OFFICIIS ERGA ALIOS HYP. Ha
moeno 1. de os . hom di ei v. I, I a. 7. obuer non eadente, Hal. MDCCI, 4. Primus conflua diit inguere, ac inordi- ubi ad eadem principia cap. III. S. nem redigere conatus est vir acris δc re- XXXVIII. seqv. doctrinas juris Romanicti judieii, Christ. Thomal. mertatio- de accessione industriali accuratu exarui ne singulari, de pretio a editionis in res navit.
s. CCLIX. Hinc facile patet, quid sentiendum si de sp ECIFIC Quid tu TIONE, qua nova serma in alterius materiam introducitur. Quum μ' enim plerumque in mater1am nulla cadat adsectio, in formam. Ob T. artificium , vel maxime cadat: f. CCLVIII, To. 73. nova species merito addicenda fuerit specificanti, ad justam tamen pretii aestimationem, & si sciens dolo malo id fecerit, in poenam con
demnando: f. CCLVI, 66. Thomas dissera. laudata Cay. III. s.
XLVI. seqv. quamvis Ti. ex eadem ratione omnino praeserendus materiae dominus, si haec rarior, dc pluris sit quam forma, quae alterius opera accessu : e. g. si quis ex alterius eleetro, vel aere Corinthiaco , signum vel vas consecerit , isque tunc Ps. obligatus sit ad mercedem pro opera. si specificans in bona side fuerit, praestandam
Nihil erso soIidi inest distincti
ni, qua rem impeditissimam expedire voluit Iustimanus f. 2s. Inside rer. divis possitne videlicet nova species ad materiam reduci, nec ne. Nulla enim est idonea ratio, cur priore casu domi nus materiae, posteriori speci Mans pra serendus sit, maxime quum saepe mat ria, demta forma, parum magni m menti sutura sit. Uid. Puscnd. de jurenat. O gent. IV, 7. io. Immo aliquando centuplo plus pretii inest ipeciei, quam materiae, ex qua illa consecta est. Quis vero tunc domino materiae spe
1. CCLX. Deinde accessionis industrialis species haud postrema Circa adest ADJUNCTIO, quando rei nostrae aliena, sive per inclusonem, s-juncti Ve per adferruminationem, adplumbaturamve, sive per intexturam )ς V. Minaedificationem . scripturam , picturamque adjungitur. Et quidem, ἱ ius , quum lNCLUSIO ita plerumque sit comparata, ut res junctae iacile, i,εm, a. & citra notabile Gispendium, separari possint, eo Nero casu res serrumia separari, & suam cuique tribui, aequum sit: S. CCLVII, 67. nulla natio- profecto ratio est, T6. cur non illi, cujus auro gemma inclusa est, nζM, d' aurum; domino gemmae gemma reddi debeat. Nec π. de adferru-P ' minatione, ad plumbatura , & intextura aliter sentiendum Videtur , ;ese in si res citra notabile dispendium separari possint: alias T8. merito tauti
inoccii Elem. Iur. Nar. P praeciem ideo addieeret, quod ad priorem
materiam reduci posse s At quum facilius praestetur aestimatio tabularum, quam ipsius navis, ex illis confectae. quis ideo tabularum domino navem assiiudicet, quod haec ad priorem materiam reduci potiit Sane hoe casu, si navis vetus alterius tabulis refecta liti principium nostrum tequitur Iulianus l. 6r. D. de rei vind. quamvis procul dubio res in priorem sermam reduci possit, etiamsi nova navis ex alienis tabulis facta sit, i.
699쪽
praeserri jungentem existimamus, quia alterius materia raro pretium aliquod adfectionis admittit 'λ f. CCLVIII, o.
Aeeedit, quod caepe ineommodum iuturum sit domino materiae, si
eam cum accessione retinere, pretium
que rei adjunctae solvere jubeatur, maxime fi re ista ob statum , aetatem aliasque cireumflantias uti non possit, e. g. si quis plebeii vesti latum clavum, vel plurimum auri adfuisset. Res cana tunc, quod adusium attinet puere deterior, id est, illii tilis facta est. Qui vero res nostras quacumque accessione industriali det riores, vel plane inutiles reddidit, is, accepta re corrupta, ad omne damnum nobis resarciendum, quin, si dolo m lo tale quil secerit, simul ad poenam
tenetur. g. CCLVI, εὐθCirea in- f. CCLXI. Si quis ex aliena materia in suo solo bona fide ΑΕ aedifica- DiriCAvi T , & totum aedificium ex tignis ligneis constat: 79. nul-6OD in. la ratio, cur, errore paullo maturius animadverso , solvi n qn
possint tigna juncta, dominoque reddi. f. CCLVII, 6 . Sin
eY solido lapide quis aedificarit, Vel tigna exemta inutilia futura essent dominor M. aequissimum erit, ut aedificator, si iustam aestimationem materiae, poenainque insuper ob dolum malum praestiterit, dominium aediscit consequatur. CCLVII, 68. S.CCLVIII, o. in Sin quis aliena materia in suo solo aedificarit, 8 I. aedificium, quod sine notabili dispendio solvi potest, itidem dissol vendunt: S.CCLVII, 67.9 vel 8a. domino soli, quod pretium adfectionis admittit, erit adjudicandum, f. CCLVIII, o. nisi 83. aedificium plane inutile futurum esset domino soli, quo casu aedificans, aedi-fieio sibi retento, soli aestimationem, & si in mala fide sit, poenam praestare tenebitur, S. CCLVI, 66.
Ratio enim, cur tignum junctum exstruenda aedificia utebantur, aedifi- solvi vetuerint decemviri, ne scilicet udi cium hoc similibusque casibus dirui ti-bes ruinis deformentur, ι.ε. D. ad ex- gnaque avehi non modo siverunt, sed Mhrb. l. 7. g. ro. D. M ad ι. reri L . l. I. legibus praeceperunt. Vid. rus nou. Sax. D. de tigno limas, mere civilis est ,& in II, 33. & quae ea de re monuimus in recta ratione praesidium Plana nullum in Esem. iur. Germ. II, 3. με. Quibus reperit. Hinc multae gemes, quae non iam addimus dispositionem legis Langob. solido lapide, sed trabibus tabulisque ad Ι, k7. I.
C; ei f. CCLXII. Minus dissicilis est ouaestio de s CRIpTUR A dc pic-stri pru- TUR . Quum enim ea , in quae nulla cadit adlemo , alteri , in ca-
jus rem illa cadit, relinquenda sint, g. CCLVIII, 7od & in scrip-
P - - turam pirutramque adfectio plerumque; in tabulam & chartam numquam cadat: consequens est, ηq. ut scripturae tunc charta, &picturae tabula cedere debeat, si scribens pingensque earum aestim licinem praestare velit ). Et si vel maxime nec scriptura, nec pictura adsectionem admittat, veluti si quis chartae meae res nugat rias
700쪽
C p. IX. DE OFFICIIS ERGA ALIOS HYP. Os
rias inscripserit, vel in tabula mea cucurbitas pinxerit: 8 i. nihilominus tamen & hoc casu scriptor , pictorque ineptus, re sibi accep ta, ad pretium chartae tabulaeve praestandum tenebitur, ob axioma
) Μirum ergo est, iureconfialtos Romanos , quorum quidam id in pictura
obtervarunt, non idem observasse in sciptura. Quasi magis serendum sit, si riptu .ram viri docti cedere in aecessionein vilis-smae chariae, quam Apellis aut Parrhasii absolutissimum opus cedere in accesisionem vilismae tabulae. Praeterea dum inaedificationi scripturam comparant ju-
reconlini: 23. Inst. de rem do is l. s. D. de a M. reri dom. itidem merito qua siveris, cur non eidem comparationi locus sit in pictural itemque quae similiis tudo fingi possit soli, eui alter aedificium, me invito, imposuit, & chartae, eui al, quid inscripsits Illo aegre, immo saep*numero non sine maximo dispendio caremus: hanc nihila iacimus, si vel aelli cmationem, vel tantumdem chartarum ejusdem bonitatis, recrpia inus. Poetica
haec est similitudo, a forma scribendi delumta, ob quam & Latini icriptores x ARARE MITERAS pro scribere dixerunt. Sed hujusinodi similitudo duarum rerum, non llatim debet evidem circa uuamque decisones in jurisprudentia producere.
. CCLXIII. Denique, quod ad coNpUsIONEΜ materiarum li- Circ quidarum , & CoΜΜIxTIONEM siccarum attinet, quamvis de utrius- ς 'i 'que discrimine subtiliter admodum disputent jureconsulti, I. 23. s.
s. D. de rei vim . res tamen eodem redit. Si enim 86. res utriusque itoae voluntate vel confiisae vel commixtae sunt: materia communis, ac
proinde inter utrumque pro quantitate qualitateque materiae dividenda erit. S. CCLVI. Sin, altero invito, facta sit confusio vel commixtio : tunc ST. materia nullius usus confundenti miscentive erit adjudicanda, isque damnandus alteri ad aestimationem poenam ve, si in dolo malo versatus sit, praestandam. s. CCLVI, 66.9Si tamen 88. alter partem materiae, quam pretium accipere malit, nullum est dubium, quin communionem, in quam initio invitus incidit, adprobet, eique adeo pars rata materiae communis denegari nequeat .
pro conteni est, quamvis minus, quam
jussus oc consensus, imputetur g. CXII, 1.ὶ Hinc, si ex fortuita confusione vel metallorum nostrorum & --rilabra insgnis prodiisset materia, quale fuit, quod olim post incendium Cori thiacum primum visum aiunt, aes Cinrinthiacum : nihil prosecto nobis obstare
s. CCLXIV. Denique nee aliis principiis opus est circa sATIo- CUR Re NEM & PLA nTATIONEM, quas supra ad AcrassioNas Μix T s r P a tulimus,
crediderim, quo minus partem G materia communi petamus. Quum enim communis futura esset, si nobis conlan
sientibus esset conflata, g. CCLVI.ὶ a probatio autem pro consensu sit: sq. CXII, s r. in nulla profecto ratio est,
cur non & ob inprobationem fiat communis, ut parte in pro rata nobis possimus vindicare.