장음표시 사용
721쪽
. DE IURIBUS ET OFFICIIS, QUAE EX DOMINIO ORIUNTUR. S. CCCVI.
T ;hth, OMINIU est jus alios omnes rei alicujus usu excludendi ab his, l f. CCXXXI. Alios vero dum excludimus rei usu : ipsi.
effectus. nobis solis ea utendi jus esse, contendimus. Inde I. primum Oritur dominii effectum , LlBERA de re sua DIsPost TIo, id est, rem
quibus ibet usibus adhibendi , immo & abutendi , suoque lubitu
alienandi facultas. Deinde, cujus rei usu alios excludere possumus, illam eo animo detinemus , adeoque a. ixter effecta dominii est etiam Pos SESSIO. Denique ιχ tunc alios rei nostrae usu excludimus , quando ab alio possessam repetimus. Rem vero suam , ab alio possessam, repetere quum idem sit, ac VINDIcARE: consequens est, 3. ut inter nobilissimos dominii effectus etiam sit jus rem a quocumque VINDICANDI . Omnia haec dominii efiecta ag
noscit jus Romanum. Quod enim Caius L L. D.s a par. νιι man. scribit, ini iam esse, ingenuis homini a non esse liberam rerum siatrum alienationem , id ad Li ERAM DII Osi TiONEM pertinet
Ita dc ex jure possina NDi , soli domino gompetente , colligit Paullus l. 3. f. s. D. M a M. μι amul. P pus plurest eamdem rem in soli m possidere non posse , O eontra naturam esse, re , quia ego aliquid teneam , tu quoqu4 id tenere videarur quin non magis eamdem posses Foneni apud Δων esse posse, quam us itisa re videaria in eo loco, in quo ego sto , vel, in quo ego sedeo, tu Iedere videaris. De REI VINDICATIONE , quippe praecipua, qua. dominio nascitur, actione, omnia nota ac pervulgata sunti liae inter εἰ -- est, quod dominus tigni , illud tamen junctum vindieare non possiti g. 19. IV. de reriiviff. CCCVII. Quum ergo is, cui LIBERA rerum suarum D IsPo- h. .st FIT, O , gaudedi facultate . illas quibuscumque usibus adhiben- saeuiit, di S. CCCVI, I. consequens est, ε ut & ex ipsa earum sub- omnem stantia , & y ex accelsionibus atque incrementis, quatenus illa d ex re uti- mino adquiruntur, c g. CCL. sinu. omnem utilitatem capere, ac
si iem proinde 6. & fructus suos facere, dc vel consumere eosdem, Vel ... 'ξ communicare cum aliis , Vel quocumque titulo in quoscumque transferre possit. Quin quum saepe ingenii sollertia & diligentiore cultura amplificari potIint fiuctus. oc annui proventus: T. nihil im-
722쪽
C p. XII. DE JURIBUS ET OFFICIIS &e. 13
pedit dominum, quo minus rei faciem immutare. eamque hoc modo utiliorem reddere pollit ' , dum ne alteri hoc ipso jus Quin
mmpet rc , argumento esse potest jus usus cruarii, uiuarii, commodatarii, conductoris, quod , quia in re non propria , sed aliena sel. exserit, hanc facultatem rem pro lubitu mutandi ambitu suo non complectiιur, quantumvis nemo horum sit, quin jure gaudeat , fiuctus percipiendi. Communi ergo domino cum aliis pote:t ei .e ia . cultas Ductus percipiendi , at facultas mi, e. g. iundi, faciem immutiandi soli domino propria est, nee eam sibi vindicare potest ususructuarius , comino datarius vel conductor , nisi permittente domino.
f. CCCVIII. Quumque Jc abutendi facultas sit domino, f. bemque
CCLVl, I.) id est, rem utendo consumendi, vel rem & fructum disperdendi: Donat. ad Terent. AMA. prolog. v. s. Conseque S est. A &F. ut & destruere domi iis liceat rem, dominio suo subjectam, dc 9. rumpen eamdem corrumpere , modo Io. id non sat eo consilio, ut alius es. inde detrimentum capiat ). Quamvis enim talis rerum nostrarum , quae aliis prode sse possent, corruptio amori humanitatis re
pugnet, & jus alterius imperfectum laedat: S. CCXVII, II. inon tamen ideo justitiam expletricem violat, qui, jure suo usus
rebus suis abutitur, eas ve , nulla urgente necessitate, corrumpit. Si quis enim eo consilio rem
suam corrumpit, ut alter inde detrimentum captur id facit animo alterum laedendi , ac sequuto eventu alterum reipsa laedit. Quum vero primum & ah-lbicitum juris naturalis praeteptum violet, qui alterum laedit: S.CLXXVIII. 8. consequens est , ut & contra tua
naturae agat, qui res suas corrumpit , ut alter inde Setrimentum capiat. Et
huc pertinet facinus domini, flores horoti sui veneno inficientis, ut vicini apes inde perirent. Quinctil. Deciam. XIII.
f. CCC IX. Quia denique libera illa disponendi facultas, quam Nee Ae
domino competere diximus , jus etiam alienandi complectitur: ν. eamdem CCCVI, 1. facile intelligitur , D. dominum & dominio suo se- alienan- se abdicare, & II. illud tum in futurum , tum I 3. in praesens, sub d quacumque conditione in alium transferre, & quidvis alteri commodi concedere , quin & I jus qualecumque alii in re sua concedere , at proinde I s. dominium utile, ulum fruetium , hypothccam . pignus, suo arbitrio constituere alteri posse, dummodo I 6. et id agenti nec lex, nec pactio, nec alia firmior dispositio obstet. f. CCCX. Quandoquid em porro & possessio inter effecta do- Possessi minii est : f. CCCVI, a. facile patet, I . dominum dc adpre- Πς por hendere rei suae possessionem, & I8. eam adversus quemcumque tueri. ideoque 39. dc vim vi repellere posse. ao. Nihil quoque in- di&reii mineccii Elem. An Natur. S tere ne, nendi.
723쪽
teresse , sive quis ipse per se , sive per alium possideat : immo II semel adquisitam possessionem procul dubio & solo animo ab absente retineri tantisper, dum alius eam nondum adprehendit ' .
Possessio enim est detentio rei , non est nullius , nec adeo nulli iuscujus usu alios excludere statuimus. competit eani occupandu In qua res g. CCXXXI. ) Quamdiu ergo alios vero nulli jus occupandi est , ejus ego excludere rei usa statuimus , tamdiu posseisionem procul dubio re ablens solorem nondum pro derella a habuimus. animo retineo.
g C X LI. Ergo res hujusmodi Jus deni g. CCCXI. Denique, quum & jus VINDICANDI inter effectus
re nostro uti possimus adversus quemcumque rei nostrae possest rem, nec , 23. quod ad rei restitutioncm attinet, quidquam inte sit, bona fide, an mala, ille rem nostram detineat, itemque Imnotus ille nobis , an ignotus sit, quia ab eo nou ob factum aliquod rem reposcimus, sed rem, in quam nobis jus est, repetimus. Praeterea quum a s. rem suam vindicare ae repetere , non sit eam de novo redimere: facile patet, dominum, rem suam vindicantem , non esse ad restitue imum pretium obstrictum , quamvis 26. aequitas non patiatur . ut ille cum alterius damno fiat locupletior, S. CCLVII.) & impensas necessarias ac utiles, a possessore in rem erogatas, restituere detrectct ). Quo procul dubio pertinent
etiam impensae , sine quibus ne ipse quidem dominus rem suam a raptoribus recuperaturus fuisset, maxime , si eo animo rem redemit possessor , ut eam domino restitueret. Pulend. Iur. nat. gent. IV. I x. II. ad quem locum elegans exemplum ex Famiani Stradae Derui. I. de Mil. Brig. LM. VII. ad ann. MDLXXII. attulit Ilertius. Quum enim Antverpienses mercato res inertes pretiosiisinias plusquam centum millium , ab Hispano milite in urbe IIachi iniensi direptas , ex loluto XX. millium pretio, redemissent: domini illas, reddita ea silmma , receperunt, quippe non minore dispendiores suas recuperaturi, si vel maxime jure experiri voluitient.
Quatenus S. CCCXII. Quum vero is, cujus res ipsa in dominio est , di Mevi' etiam accessiones & fructus omnes inde redeuntes, jure sibi vi
s '' i t dicare possit . A. CCCVII, q. merito quaeritur, an bonae s dei
b; viridi possessor OmneS accessiones , Omnesque fructus, ex re aliena pereet domi. ceptos, quin & omne lucrum, domino, rem suam vindicanti, remis' stituere teneatur ' Nos paucis rem ita concipimus. Qui bona s de justoque titulo rem po dct, quamdiu de vero domino non constat , facultate gaudet , omnes rei, a se possessae, usu excludendi.
Qui vero hoc jure gaudet, a T. eum loco domini esse, S. CCXXXI.
724쪽
CΑp. XII. DE JURIBUS ET OFFICIIS &e. i 3
ae proinde a8. iisdem juribus, ae ipsum dominum, frui, nemo
dubitaverit. At quia tamen non est verus dominus, qui rem alienam bona fide possidet, a9. nulla sane ratio est, cur cum Veri domini damno velit fieri locupletior, quemadmodum 3Ο. nulla ratio est, cur dominus fructus non exstantes, quos cura industriaque sua
non produxit, sibi vindicare velit P.
Recessio enim naturalis, cuius de dominio non constat, pro re nul
que cedit occupanti. Quum ergo stuctus occupaverit bonae fidei possessor , qui eos, omni adhibita cura & cultura produxit: huic eur isti eripiendi sint nulla est ratio. Et hinc non absurde jus Iustinianeum ait : nasurali ratione placuilp. si inius, quos PERCENT, bonae
furi possessoris esse pro cultura di cura.
g. 3s. Ius. de r. r. dir is Nec aIia ratio est fructuum civiliuis. Quia enim itidem, dum percepti fiant, de vero eorum domino non conistitit , ct d minus interea rui , ex qua proven runt, nullam curam habuit: ii quoquaad bonae fidei posesiorem merito pu tinent , quamdau verus dominus non supervenit.
S. CCCXIII. Quum ergo neuter debeat cum alterius damno Accessi fieri locupletior: g. CCCXII, 2O. seqv. consequens est, 3 i. ut ης Ndomino, vindicanti rem suam, etiam restituendae sint accessiones, , 2 quippe quarum de domino jam constat, adeoque Ja. etiam fructus exstantes , & pendentes, recte petat dominus, 33. deductis tamen prius impensis, in illos factis, quia dominus seret locupletior cum bonae fidei possessoris damno, si fructus, quorum curam nullam susceperit. sibi vindicare non dubitaret.
Coneedit id Grosius de jure belli
nisi de fructibus naturalibus. Enimvmro quum & industriales sint fundi accessio , & talisRuidem , cujus de domino iam satis constate vix excogitari potest ratio , cur eos sibi vindicara v lit bonae fidei posses r. Impensarum tamen restitutionem nullo colore detrectare potest dominus, quia alias peteret stinus, quoς cura atque industria sua
3. CCCXIV. Quumque accessio naturalis, cujus de domino non Perreni constat, tamquam res nullius occupanti cedat, neque de fructibus di con
civilibus aliud sit statuendum : A. CCCXII, consequens est , sirin b. f. 34. ut fructus percepti merito relinque nai sint bonae fidei potis . possessori, qui culturam & curam adhibuit, nisi 3 s. iis factus. sit
Sequuntur hoc principium iu- f. o. O g. I s. i. 3 s. g. . l. 4 o. f. E. reconsiliti in hereditatis potitione. l. x s. . D. de MNL petis. Coaura in rei vindica-S 1 tione
725쪽
tione hin his pereeptos indisti , he ad- tur in loeum rei, non in iudiei Is siti dicunt bonae fidei postesibri, nec quid- gularibus. Ius naturale autem liace prinquam interelle putant , Iocupletior iis cul dubio non distinguit: ac proinde factus sit, nec ne. ι.ε. g. 2. D. O. ω- aequissimum est , perceptos fructos , gund. l. 48. pr. D. de adqu. rem rim. Sed quibus quis locupletior facius, indisti it ratio distri minis plane eivilis est, nec cle vero domino restitui. Quod Sc in ex recta ratione potest derivaria In he- foro hodie obtervari, tetatur Stnk.
reditatis enim petitione, tamquam uni mia. Digo. VI. I. II.
ver ili judicio, pretium succedere dici-
4 , t f. CCCXV. Ex iisdem regulis, quod bonae sidc i possessor pro
possessor domino est, nec tamen cum alterius damno fieri debet locuple- rei con- tior, f. CCCXII, 27. 29. 9 interimus, 36. eum, si rem boua fi- sumto, de consumserit, non magis domino ad restitutionem obligatum. r. ' esse , quam , 37. si res apud eum casu perierit; teneri tamen cum-ἰ ' i'. dem, 38. s rem nullo, vel minore pretio adquisitam, carius Venae ilia 'diderit, quia sc cum alterius damno fieret locupletior, si lucrumtionem sibi retinere vellet: contra 39. cestare hanc obligationem , si do- praestet minus jam rei suae ac stimationem fuerit ab alio consequutus, partim quia tunc bonae fidei polles Ior locupletior quidem factus est, sed non eum domini damno , parti in quod dominus non de lucro captando sed de damno vitando, certare debet.
Quid mi. f. CCCXV l. Quia dcnique haec omnia tantum ad bonae filae fidei dei possiessorem pertinent: contra malae fidei posse res nec lo-misessor eo domini sunt , nec illo colore , quod de vero domino sibi non
νς'VVς ς constiterit . uti possunt , adeoque omnes rationes, cur aliquid ex ' re vel fructibus lucrari debeant, cessant e facile patet, F. eCS Rbscisse ad restitutionem non modo rerum exstantium , sed & justi pretii consumtarum & alienatarum, multoque magis qI. ad fructuum omnium , quos vel perceperunt , Vel percipere saltim potuerunt , aestimationem praestandam, esse obligatos, simulque qa. casum omnem serre debere .
Quamvis enim casus nemini bat rem suam domino restituere, id- imputeriir regulariter: f. CVI, 17. in que si fecisset, per eum stetisset, quo ea tamen regula non valet, si per a- minus res apud se periret. Itaque Nyentem steterit, quo minus tale quid casum ferre tenetur. Unde recte jure contingeret. Ibid. n. 31. quia tunc consulti praedonem & larem casum ser- non casus, sed simul culpa adest. Iam re debere aiunt, quia semper in mora. nialae fidei posscsor poterat ac debe- sint. l. 3. g. l. D. de conia. furti
t A., CCCXVII. Et haec quidem sunt jura, quae ex rerum domi-
do hii ni prono Veluti alveo fluunt. Quum vero iuris civilis si , actio-idi quam nes indit ferentes saluti cujusque populi & reipublicae attemperare, do re- L XVIII , 36 reipublicae autem plerumque expediat, ne qui Silaingun- re sua male utatur S. a. Ius. de his qui sui vel alieni jur. sunt,
726쪽
les liberam repum d positionem adimere
pupillis, suriosis, prodigis, minoribus.
Eaedem legatarium , quantumvis dominum , rei legatae possulsionem adprehendere non patiuntur , & adversus eum , qui suo arbitratu illam occupavit , heredi dant interdictum quo oLEGATORUM. t t. Iu. D. quod legat. D nique notum est , eum, cujus tigna alter junxit, quamvis dominium materiae non amittat, non tamen tigna iunc'.i posse vindicare per leges XII. Tabularum. I. In'. de rer. divis. l. 7.
Chr. XII. DE IURIBUS ET OFFICIIS &e. etsi
non mirum est, εῖ. dominium aliquando arctioribus limitibus cim ius post cum scribi a rectoribus civitatum, ac proinde ql. aliquando libe- ges civis
rani dispositionem, aliquando qs. jus possessionem adprehendendi, aliquando q6. jus vindicandi dominis vel plane adimi, vel nota nisi cum aliqua restrictione concedi .
Sie animadvertimus, leges civi- D. de adqu. rer. don1. Adeo nullus sere est dominii effectias , quem semper Subique omnibus salvum dc integrum esse patiantur iugos cieitcs, si aliud exigere videatur suus reipublicae, quam sibi supremam legem merito statuunt imperantes , iis in rebus , quae ad ius naturae permissivum pertinent. Quum enim juri naturae perinis o unusquii que recte renunciet: ν. XIlI, ro. ei etiam renunciare potuit Populus, qui in civitatem coaluit, eique re ipsa renunciavit, dum summae potestatis legibus voluntatem suam submisit.
M. CCCXVIII. Quumquc & domino, tum inter vivos, tum Aliquam mortis caussa, de rebus suis disponere liceat, f. CCLXVIII. Ido per
dc tunc tantum ad alterum transmittatur, quantum is, qui alienat,'
transmittere voluit: f. CCLXXIX , qa. 9 facile patet, 47. etiam pacto & dis ostione prioris domini restringi polle dominii est e- si io uirictus , & tunc q8. plura sibi adrogare non posse poli essiorem, domino-
quam a priore domino accepit, nisi V. 'is, cujus in favorem re-rum. strictio illa facta est, ultro juri suo renunciet, vel so. is plane in rerum natura esse desinat, vel f I. jus suum ex justa caussa amittat.
Ita aliquando dispositione prio- sinu. vel si res fdeicommisso oneratur, cetera. Cor. stituto porro usu fructu, etiam jus pollidendi , quod domino alias denegari non potest, reli ringitur, quemadmodum dominio utili al, cui concesib, domino superiori vel directo nec rem possidendi, nec , quod ad dominium utile attinet , vindicandi ius est.
g. CCCXIX. Et hactenus quidem de IVRIBUS , quae ex domi- Domi nio oriuntur, quantum satis est , diximus. Quum vero correlata num ne- sint I Us & OBLIGATlo, ac proinde, posito jure , ponatur obliga- minem intio : S. VII.) consequens est, s a. ut quot sani effectus dominii' ς' ratione domitii, totidem aliis incumbant Obligationes erga domi- . y Iu num. Quia ergo domino LIBERA esse debet de rebus suis dispo
tis domini arctioribus limitibus circumscribitur jus omnem utilitatem e re tua percipiendi, s alteri in illa uiusfructus, emitus , antichresis conli iluitur. S.CCLXXXII. seqv. Aliquando Iibe tas disponendi , deliruendi, alienandi domino eripitur, si illi tantum domi. nrum utile conceditur, g. CCLXXIX.
727쪽
vero dant, qui quid rerum ejus fructuumque & accessionum com rumpunt. Quumque , qai, quod ad alterius felicitatem persectioneinque pertinet, alteri intervertere vel corrumpere non dubitat,
cuindem procul dubio laedat S. LXXXII. nemo autem laedendus sit: p. CLXXVIII, 8. merito inserimus, s s. nemini per i inpedimentum liberae dispositioni ejus objectum faciendam esse injuriam : F6. nemini damnum dandum , ac proinde, FT. si quid ejus
generis factum sit, auctorem injuriae damnive merito & ad rela ciendum damnum, & ad poenam teneri. IsauκiΑΜ enim Ac ICti Romani non solum voeant omnem contumeliam , verbis vel factis alicui illatam , verum etiam illud factum , quo quis alterum re publica vel sua .uti prohibet, vel in re aliena sibi liberam quamdam dispositionem adrogat. Hinc injuriarum ex lege Cornelia tenetur, qui cujus domum vi introiit. l. s. pr. D. de iniur.
qui quem prohibuit in mari piscari ,
vel everriculum , quod Graece ααμ dicitur, ducere, vel in publicum lavare , Vel in cavea publica sedere, vel in quo alio Ioco agere, tedere, converseri non passus sit, vel qui nobis RE NOSTRA UIi non permiserit. t. I 3. S.
Nee elua y. CCCXX. Quandoquidem deinde & PossΕssio ad effectus do- possessio- minii vel bura domini pertinet: s. CCCVI, 2. consequens est, ut norirum se , rem quemque suam quiete possidere pati, ne-ἡih uiti lue sy, cuiquam ii Vito possessionem vel directe, vel in directe, iereeris eripere. 6O. Ut, si quem tale quid fecisse probari possit, ille , tam-re. quam laedens , non solum ad omne damnum resarciendum . sed &ad poenam , quam commeruit, subeundam obstrictus sit. S. CCXI. Directa f. CCCXXI. DIRECTE quis alterius possessionem interveriit
id sit per vel per vim apertam, vel per ablationem clandestinam. Posterius furtum, factum vocatur rURTUM, prius , si in re mobili admittatur, RAPD P 0RM NA, in immobili, vis vel VIOLENTA DEIECTIO. FURTUM e
nem .ib. ablatio clandestina rei alienae, inscio & invito domino. uniam. lucrifaciendi caussa facta RAPINA, ablatio violenta rei alienae mobilis, invito domino, & lucri faciendi caussa factat vis denique, dejectio alterius violenta de possessione rei immobilis.
Si enim contumeliae caussa quid
auferatur , erit INIuRIA , sin , ut res corrumpatur, DAMNu M. Sic apud Homerum Ili I. A. v. x i . Minerva Chryseida Achilli auferri ait i εὐε ει ν ι sonιιι meliae causa. Injuria ergo fuit , non surtum vel rapina. Damnum potius dedisse, quam suratust esse dicitur, qui , uti ait Horatius , Serm. I, 3. V. II c. Teneros eaulis alieni infregerit horti.
Denique veruiu furtum procul dubio fecit Cacus, qui Quattuor a sabulis praesariri eorpore
Aυeriit , totidem forma fuerante j
728쪽
C p. XII. DE IURIBUS ET OFFICIIS 3ce. I a
Cauda in speluncam tractos, versisque
viarum Inflictis, raptor sareo ocet habra opam. Virgil. Aen. VIII. v. 2 7. Issu. Cet rum , quamvis veteres & rerum immobilium furtum feri polle flatuerunt: vid. t. 38. D. de Uι p. er usucap. Geli.
AEt. XI. I 8. Plin. His. na . II, 68. G nov. Obr. I, 4. p. 4 . segi incommoda tamen, n eo admodum ro-cepta est haec vocabuli notio , adeoque ab illa merito ablimemus.
CCCXXII. Sed & i MDi RE TR interverti potest alterius pos- Indirecte sessio, si quis verbis fassisque fraudulentis essicit, ut alter possesi per de-sione sua excidat, id quod DEFRAUDATIONEM vocamus. Quum er- saddἀtio go & hoc modo quis laedatur, nec tamen quod sibi quisque fie
ri non vult , id alteri facere debeat: CLXXVII, 6. per se
patet , 6 I. non minore , quam fures vel raptores, crimine te obstringere, qui verborum inisidiis alterum rebus suis emungunt, Pvel 6a. termino moto, falsorum ponderum & mensurarum usu .
aliisque hujusmodi factis dolosis, ex alterius patrimonio quidquam
avertere non dubitant. Conveniunt enim haec crimina fine, dum & sur, & raptor, & de-
Daulator id agunt, ut alios rebus suis spolient. Conveniunt causa impulsiva, puta dola malo. Conveniunt et ectu, dum omnibus his saetis alius si pauperior. Quin aliquando destaudator vel in eo iure ac rapiore deterior est, quod amicos maxime sub amicitiae specie circumvenit, ac proinde multo difficilius nobis ab eo , quam a fure et raptore, cavemus. Recte ergo haec crimina coniungit incomparabilis morum magi ster , Euripides in Hesma
.. ι-ὲ αἶμι δ' . -uo. ις αδκεέ τε ais. Odis Deus vim, o di ia labore quemlibet possidere jubet, non rapto vivere. Repudianda in usu O turpis opulentia. Ad quam injustam tu pumque opulentiam vel maxime pertinere id omne, quo quis alios dolo
f. CCCXXIII. Postremum, quod domino in re sua competit, Res alia.
US VINDICANDI non potest non producere obligationem , REM na domis alienam vero DOMINO RESTITUENDI. Ex ea vero colligimus, 63. RQ ς ii
unumquemque, ad quem res aliena etiam sine crimine pervenit , μ' -- operam dare debere, ut illa in domini potestatem redeat, adeoque 64. rem istam non occultandam celandamque, sed 6s. indicium ejus pul lice faciendum este, ut dominus , ostensis dominii argumentis, eam repetere possit: De α -II, I. seqιι. t. q . s. q. D. defore. multoque magis 66. promtum esse debere posse storem. ad rem restituendam, si ipse dominus eam requirat, vel publice per praeconem jacturam suam de nunciet. Ubi tamen utroque casu 67. ipsa aequitas suadet, partim , ne illa restitutio bonae fidei posisessoris impensis fiat, partim , 68. ne hic ex re aliena fiat locuple
729쪽
rem vero domino restituendam , non temper locum potest habere , quum aliquando ipsa recta ratio illam resti. tutionem dilibadeat, aliquando leges ciet iles possessorem ea restituendi obligatione solvant. Prioris exemplum dabit furios iis, repol)ens gladium a te depositum , de quo Seneca de Bines. IV, Io. Cicero de isse. I, Io. III, 2 . Similia exempla attulit Ambros de off. I, iiit. Ad posteriorem exceptionem pertinet ust ANO & PRAEI cpi-PTio. Eam eni in ignorare jus naturae, tam certum videtur, quam quod cer-rillimum. Nam tempus, quod in sela relaticne contait , dominium suapte natura nec dare cuiquam, nec adimere potest. Quumque jam supra ost enderimus , non aliter iransire in altorum dominium rei nostrae, ac per traditionem : facile patet , nec quem
quam sine facto domini illud adquir re, nec ipsum dominum istud sine iacto suo amittere posse. Itaque legi-
bus civilibus originem debent usirca. pio re praescriptio , quae utrumque bo no publico introdu1erunt , L I. D. de illi iv. O i De. partim, iu is ego D licitudinis risu i liiit m , Cic. pro
Caecin. O . XXV . partim, ut homines negligenti tres ad res liras eo maturius vindicanda ι impellerentur , si meliorem vigilantium , quam dormitantium, conditionem este , animadverterent. Quamvis ergo vere scripserit Isocrates in Archi Jam. p. 234. .m iste ce σε s.
in i ς ωνιου νηλυζουσον , Ioces ei sitis Irivator , μου plebacas, pracdcripti e longi temptris o consen: - , ω patrimonii lora habenuas esse, pirsuasim se omnibus t non tamen 1equitur, ut , quod perlitatum est pluribus, illico pro juris naturialis praecepto habendum sit. Quod ideo monere visum est, ne quis miretur , nos in explicanda doctrina de dominio nullam plane usucapionisti praescriptionis rationem habuisse.
i. CCCXXIV. Ceterum, D. si non adpareat verus dominus qui rem reposcat, illa nullius esse intelligitur, CCXLI. ac proinde TO. merito cedit bonae fidei possessori ). S. eod. II. Et quamvis ii, qui id sibi negotii credunt solum dari , ut
hominum conscientias consiliis & praeceptis resant, suadere soleant, ut res, quorum de dominio non conflat, in pauperum usum dispensentur: II. non tamen ideo injustus diei poterit, qui jure suo usus, rem illam , moraliter dominio vacuam . sibi retinere statuit. Vid. Nic. Burgund. ad Consu. Flandr. I b. II. n. I. Aecedit, quod solus 'dominus
gati det iure, alios rei suae usu excludendi. Quum ergo dominus non ad- Pareat : nulli alii talis excIudendi facultas est, ac proinde nihil obstat, quo minus bonae sdei possessor rein ubi retineat. Enimvero , quia plerisiqua locis res dominio vacuas alicujus
momenti sibi vindicat populus vel princeps : g. CCXLlI, xx. ) per se putet, honae fidei possetarem iis loeis,
ubi hujusmodi jus inolevit, res ali nas, quarum de domino non constat, offerre civitatum rectoribus , si ii que μό-πον exspectare debere. Gro
de jure belli di pae. II, Io. H. CAP.
730쪽
DE RERUM, IN DOMINIO CONSTITUTARUM, COMΜERCIO. S. CCCXXV.
EX quo a communione negativa discessum , dominiumque in- Cur reatro auctum est: homines res utiles ita sibi vindicare coepe-plur, runt, ut dei neeps nemini earum usum concedere cogerentur, 1 edhu
eas sibi detinere, suisque seponere usibus possent. f. CCXXX VI. '
Ex eo vero id consequi oportuit, I. ut non eaedem omnium hO eoes, minum facultates essent, sed a. alii quibusdam rebus abundarent, rimi quibus alii indigerent maxime: adeoque 3. alter vel ex alterius adparatu, vel ejusdem opera id, quod sibi deerat, suppleret. Immo, quum non omnia proferat omnis tellus : q. ipsa necessitas homines coegit , ut ea, quibus abundarent, quae9ue sua arte ac opera produxissent, aliis indulgerent, aliaque , quibus ipsi carerent, sibi adquirerent. Quod dum fecerunt, COMMERCIA inter
Huc pertinet elegans obserea tio firgilii Georg. I. U. y .uc segetes, His venium felicuas uvae: Arborei μtus alibi, arque injussavi cum
India mutit ebur, molles sua tura Sabaei ΤAE, Galybes nudi ferrum , vir seque Pontus Castorea, Eliassima palmas Epirosequarum ρContinuo has leges aeternaque so dera enus Imrisiis natura locis e quo tem pore primum Deucalion et acuum lapides , Iat is in orbem. Quibus gemina sunt, quae latius idem poeta cecinit lis. II. Ge g. v. I s.f- v. quaeque observarunt Varro de re rustica I. a 3. N Ovid. de arte am. m.
v. 731. Ec in primis Seneca Epist. LXXMUL qui, adducto illo laudato Vitellii loco ex libro georgicon secun do , addite Isa in regiones deserepta sum,
pia necessarium mortalibus esset intiν ipsoa-Cou ac iis , si invicem alius ab alio aliquid peteret. Eamdem commerciorum originem urget Aristoti Geomach. C. 8.Polit. I, s.f. CCCXXVI. Iam equidem , si omnes homines virtutis studio Neeestu tenerentur, non esset . profecto. quod ullus inopiam metueret. commα- Quis enim tune dubitaret, quin ea, vibus ipse abundet, indi-ς .gis liberaliter sint elargienda l ic f. CCXXI, 23. Enimvero, quum jam pridem refrixerit amicitiae amor, eoque saeculo viv mmercii Elem. Iur. Natur. T mus.