장음표시 사용
231쪽
rem quoque ab inimiea gente petitam οῦ eamque superbo Polonorum eomitatu stipatam ad velitare ἔ his mox dominis serviendum, hos domi forisque omnibus belli ac pacis muneribus praepositos esse habendos ἰ se vilia corpora externis etiam servitiis iam addici. Quicquita denique superbe, quicquid impotenter ab eo sa-Ctum, recensui. Postremo etiam atque etiam admonet,
ut pristinae virtutis memores , tandem aliquando tyrannis parere dedignentur , et temere ab illis immerenti delatum imperium , iustissimc eripiant; si se Se- qui velint, a Iorem prositetur. I . Tum vero tamquam patefacto aditu, occultata ad eam diem odia in Despotam erupere ἰ Conclamant omnes , collaudantque Tomsam , et coeptum Peragere iubent; se ultorem sacrilegiorum , se vindicem Peligionis et publicae libertatis non deserturos; et ut sit in repentinis vulgi motibus, certatim in Tomsam lau- , des , maledicta in Depotam coniiciunt; eius caput, ut devotum diris , ut Deo divisque omnibus invisum , detestantur ἔ illius sanguine pollutam religionem expiandam fremunt. Atque eodem ducente Tomsa , qui opinione sua opportuniores nactus , et quo gravius De-εpotam violassent, eo sibi obnoxios magis suturos ratus , nova oratione ad facinus accenderat; continuo ad opprimendos praetorianos convolant, quos depositis armis, securos tabernacula tendentes, ad unum omnes cum duce interficiunt. Μoguecha hoc celeriter
cognito, clam Succhia va ad Tomsam profugit, relicto apud Dcspotam Bernoschio, qui simulata fide quid consilii caperet tu tam subito casu exploraret. His rebus Despotae nunciatis, in Succhia vae arccm cum familiaribus , ct Hungarorum quod reliquum erat praesidio ac recepit; nam ad ostentandum bellicum vigorom, et
232쪽
a illae suae lii xum , positis in agro tabernaculis , uxorem Oxcipero parabat. Sed Shoroschius cum fines iam alachines attigisset, harum rerum nunciis acceptis, retro in Poloniam abiit: nequc n mi Corum hor in tu , ne
que filiae lacrimis homo , ut habitus suit rei quam ossicii diligentior, permoveri postea potuit, ut obsesso
i 5. Valachi summa r erum ac regno ipso Ad Tom-sa in , quem Stephanum , grato genti nomine , appella vorant , ut initio constituerant, delato , de obsidendo Despola agitabant ; nam expugnationem arcis Sino inura lilius tot montis , ne tentandam quidem censebant, grogie eum natura, tum Opere, quantum eius gentis fert consuetudo, munitae. Succhia va urbe occupata, arcem circumdaro instituebant; cum subito assertur, Demetrium magna manu Succhi avam appropinquare. Stephaniis relicta obsidione, ut spatium cognoscendi vi res Demetri4 haberet, copias quindecim a Succhia vamilia passuum removit. Demetrius positis ad urbem castris , Pi assecEchium polonum in arcem ad Despotam mittit, qui ci suadeat, ut tradita arce, in Demetriisdem amicitiam lite se conserat, et ab eius gratia et
liheralitate dignum illo obsequio praemium expectet ἰquandoquidcm retinendi regni spem nullam haberet,
ad quod ipse Valachortim consensu vocaretur. 16. Ad ea Des pota , audax esse consilium respondit, et inanes Demetrii spes, cui et Dihil esse cum Valachis , et ipsos eo neglecto nitum regem socisse, quorum ipse imperium, quando etiam assequeretur, retinere propter infensos Turcas non Posset; suam esse Valachiam , et iure et armis Prinia ἰ neque quorumdam iactiosorum rebellion , regnum sibi eripi, qui Pecunia thosatirisque regiis munitissimam totius Di litigoc bv x O
233쪽
gentis arcena in potestate haberet, omnibus rebus etnd propulsandam vim , et ad sustinendam, vel Iongissimam obsidionem instructam e nuxilia se ab amicis rogibus clxpectare , eaque brevi antitura et quibu
non modo tumultum sedaturus, sed ita auctores severe nnimadversurus esset et se tam a Demetrium, si sibi
eum illis copiis. quas adduxerat, militare volici, honestissimo loco habiturum , ei lite a mi Corum omnium principatum delaturum ἰ atque eius operam restincto heslo maximis praemiis comPensatur uni . B gura vero labore Parto temere alteri cedere, cuius foret stultitiae7 7. II is ad Dcmetrium relatis, conditionem homo cum Datura ferox, tum nova spo regni inflatus, totam irrisit. Verum a spe pollutidae arcis dei octo , littora n Valachis iis , a quibus fuerat ante sullicitatus , redduntur, quae Duliciabant illum sero advenisse , Vala - hos rogem sibi ex suorum numero delogisse , in Cuius verba omneq iiii assent, ab eo discedere notas esse Ita lite hortabanti id uti domum revertoretur, et ne quid ultra tendero auderet. II is ni iactis ii omitiis impotentisnnimus si Exarsit, ut minaci responso Vninctiis dato, se non redi iuriam domum nil te quam sceloratae Persidiae poenas ab iis caperet, protinus eodem die ad hostes Prosectus mille passus ab eorum copiis consederit. Longe crat militum numero in seriod Demetrius , cui vix quatitor millibus equitum , cum ingenti Valactio-Pum multitudiciu esset congrelliendum , sed ingenii serocia et temeritate Valaclios ipsos silentissimum genus hominum anteibat. Itaque qua vindictae, qua regni cupidiue acrem animum stimulant , simul veritus hominum existimationem, si milites nihil ausus egregii sacinoris reduceret, rem fortunae Committere statuit; et no hostibus cognoscendi paucitatem suorum
234쪽
tempus daret, intempesta uocte nihil tale suspicantes , et quod inter utrasque copias Si retus fluvius intererat, levi scptos multi me uto adoriri parat. t 8. Igitur fluvium media nocte tripartito suos diversis locis traiecit , et magnis sublatis clamoribus , ut speciem iusti exercitus praeberet, hostes a tribus Partibus maximo conatu , maiori Etiam animo aggreditur. At Valachi, quibus Demetrii vires Perspectae erant , optimo usi consilio , nequa in tenebris perturbatio sie-
ret, loco so non moverutit et Et Demetrianorum impeius excipionios, satis habit bant sustinere, et rem in lucem perducerc. orto die dispersos et nocturno la-hore sessos magna vi aggressi , maiorem Partem eorum intersccerunt, Demetrium ipsum vivum ceperunt et qui Perspecta suorum caede , desperatis rebus , cum nullum sortis ducis officium illa nocte praetermisisset, in proximam silvam suga se receperat ἰ ibique eum diem, quod erat pedibus aeger, delituerat. Postridie ab aratore iuventus , ei qui sit aperit, magna pollicitus praemia , si ab eo extra sines Valachiae in tutum locum
perduceretur. Promittit callidus rusticus. suam OPeram, hortatur ut tantisper expectet, dum te tum Currum,
quo veheretur adducat; impositum deinde curru, clausumque ne a quopiam cerui Posset, recta ad Stepha
Dum deduxit, in proximam Podoliam se duci existimantem. Quem Stephanus ut conspexit laetus custodiae tradidit, hortatus ut adversam fortunam , cui res humanae omnos subiacent, sorti animo ferret et paulo Post eum cum Pi assoc Echio, et selectis captivis ducen- iis Constantinopolim nil regem Turcarum misit, ut eo munere irratini sibi animum gratia inque conciliaret. 19. Soli manus ceteris in servitutem traditis , D metrium et Piasse Echium crudelissimo ot plane barba-Disiligod dici
235쪽
ro genere mortis , quod Turcae Hispanorum vocabulo racho appellant, interfici iussit; quod cum apud se
paucis ante annis ordines duceret, arcem ad Euxinum mare per desectionem occupaverat, quae vix magno negotio a Turcis, eo expulso, recepta fuit. Gotius hoc est tormentit ligna duo iusto intervallo in terra defigunt , his trabem transversam ab uno ad alterum ductam alligunt, e qua paribus spatiis adunca pedalia serrea, instar aquilae rostri, acutissimis mucronibus prominent. In haec revinctis Post tergum manibus, atque
manibus ipsis pedibus alligatis, per senestras insuper aedificata tignis materia perforatas , Praecipitatum corpus gravi casu insigitur, et longo supplicio cruciatum exanimatur . Sed Demetrii mortis barbari impatientes , illum antequam vita deficeret, sexcentis sagittis ludibundi consixerunt. Atque ita interiit vir ob generis claritatem, et ingenium militaremquc virtutem, minime dignus tam foeda sortunae iniuria.
i. Interea Laschius, audita Valachorum rebelli
ne , revocato ex itinere Ferusino , quem ad conducendos equites in Italiam illis diebus miserat, consectis quatuor circiter milibus armatorum , in quibus multi erant Germani, atque Itali nonnulli, in Valachiam , ut se Demetrio coniungeret, contendebat. Provinciae appropinquans, victum Demetrium, caesas Eius copias, ipsum in potestatem hostium pervenisse cognoscit. Quo nuncio vehementer commotus, Camenotii, quod est oppidum Poloniae rogis, non longe a flumine Tira , ancipiti consilio substitit; quod nequo dimittere magnis sumptibus colloctos militos volebat, neque Vala -
236쪽
chiam ipse per se tentare nudebat. Pluribus in eapiendo eoasilio consumptis diebus, demum Despotae precibus victus, eius opem crebris nunciis litterisque ii plorantis, et se se eius sitiei sine Oxceptione permittentis , cui modo bellum omni conatu inserebat, sic res versante fortuna , ei obsesso ventro subsidio, atque novo sibi nec opinato beneficio devincire statu; t. a. Hoc constituto, dum a vicinis Hungaris, qui Despolae studerent, auxilia convenirent, quibus se coniungeret, sal nit Dos potae mora , expectabat. Verum his cunctantibus , rio se rogii pueri , ut copias dimiti ret, et ab inserendo Ualachis bello abstineret, dentiliciarites assequvrentur, Tiram ponte ex scaphis lintribiis inefacto milites traduxit, et Cholino rccepto, maiori animo quam viribus, munito agmine ad Despota in irope proxit. Tribus a Succhia va milibus passuum, naso auribus trio decisis germanus miles occurrit, se tam ede m id clatum , quod cum Desputa fuisset, Despo- tam ipsum interfectum , eiusque caput hastae infixumati spectaculum circumlatum, renunciavit. Nam Valachi victo Demetrio, atque eius equitatu deleto ad obsidendum Dospntam omnibus copiis convenerant οῦ qui interea dum illi demetriano bollo distinentur, magnam frumenti vim , et omnis generis commeatum in arcem importaverat: ct ad id pracsidium quod habebat, quingentos equites, Partim Hungaros, partim Graecos adiecerat. Hos quotidie arce emittebat, et levibus proeliis cum hostibus iniquo eis loco contenderis, magnis illos incommodis assiciebat. Nam ct twllica tormenta quinque, quae cum Praesedio militum, et parte Praesidii amiserat, eis eripuerat, et palantes singulosque excipiens , plures corum intersecerni. Quibus rebus sebat, ut vulgus, quod plerumque solet maxime , a
237쪽
lachomim ingenio mobili, et eius saepe negligens quod
tria Per summe Cupiverni, Partim desperatione victoriae, parii in belli Iahore , partim ctiam metii , quod niaxilia quamvis in crinis rumoribus nil veritare ser hantur, missionem a duci hiis flagitabat et et vix mnonis precibunim P trata est paucorum diei ii in mora . dum Trari silvania milites conduccretitur, quorum labore hellum
3. Est Transilvania finitima Valnchiae regio, in
qua regnum obtin t Iohannos aduloscens, eius Iohannis filius, qui de imperio lIutigariae cum Ferdinalx-do Caesare, opo Turcarum diu, Excidio gontis , Contendit. Cum eo adulescontes Des potae inimicitiae inter- Cedebant , quarum crat causa , quod Eum Vala clii ac reges Ciabo vi ni, et Chechillam oppida in Transilvaniae suibus multos antios posscdissent, a Matilii a rege Draculae molitavo dolio data , Porum Iohannes petenti De s Potae Possessionem negaverat et quam rem iniquo serotis Dos pota, per litteras Iohanni superbe comminatus suerat, se eam ditionem etiamsi in modiis praecordiis recondidisset o pectore ovulsurum. Et cum superiore nn
No Cuculi Transilvania o populi, ob graviora imposita
tributa rebellassent , atque in Iohannem arma sumpsissent, a Des pota sollicitati dieebantur; quem missi et inmveneni ad illum interficiendum multi insimulabant. Ab eo Si plianus Transiluatiorum anxilia potiit, quos Despotac militibus, qui sore Traii silvani Θrnni obiiceret, et quibus interpretibus ad eos subornandos uteretur. Missi sunt pari numero peditum sexcenti equites , quo-Tum advolatu omnium rerum stacta Eqt Curii mutatio , ac
tunc primum Despota sensit se ob ideri. . Illorum enim dux militum haud ignarus belligerendi , arcem pauci diebus circumvallavit , ut ne-
238쪽
mini ne singulis quidem egredi vcl ingredi sine ce lo periculo liceret. Praeterea suos milites quotidie ad
moenia arcis admovens, iubebat ut quem quisque notum aut municipem haberet ex Despotae militibus evocaret, hortaretur, ut desperatis auxiliis, salutis rationem haberctit, ne ultima experiri, et pertinacia sua neci, extremisque cruciatibus , si expugnarentur alieni hominis causa se se obiicere vellent, et inanem constantiae famam certa pernicie quaererenti uir que in ter seram gentem, et eorum nomini inimicam versari r utri vincerent , Transilvanorum sanguine victoriam constare necesse foret proinde incolumitati consulerent. His multa ad spem largitionis , si portas aperuissent, addebant. Reserebantur haec colloquia ad Despotam, qui militibus suis, adiectis minis, ne cum hostibus colloquerentur, frustra interdicebat; nam ha tiari. privati commodi et salutis potius, quam sidet oti uris iurandi rationcm habendam existimantes , ad desectionem prorsus spectabant; iamque eo audaciae Progressi Erant , ut a porte imperium detrectarent.
5. Quare Des pota cum perfidiae indignatione, tum
vero magnitudine periculi voti menter, ut Par erat, Commotus, ut unius poena rotiquos ab incoepto detorreret, Petrum Divum coculum centuriorem, quem Prau ter e t ros turbulentum , ac praecipuum illius motus coucitatorem esse intelligobat, per speciem consultandi, ita Conclave accersitum graviter Obiurgat ἔ arrogantius respondentem, et suam sidem in suspicionem vocari contumacissime indignantcm , servus aethiops venabulo transfixit. Qua res ad terrorem patrata, matural dae proditionis causa su ita Clamantis enim voce exati
dita, sit concursus militum ad curiam , minaci inier- rogationu, quid Petro iactum esset quaeritantium. Cum ' litigio by Cooste
239쪽
clamore omnia et trepidatione miscerentur, exiliuit, auctoritate sua tumultum ut sedaret Despota . et quem que ad stationem domumque suam reverti audacter imperavit; sed ab irato milite, mortem, nisi se intus reciperet ipse , intentante reiectus , Pediit in coti- clave. Paulo post, cognita Petri Decu, Transit varii secessionem iaciunt, et legatos ex suorum numero ad Stephanum mittunt, qui ita cum eo pacti sunt e uti Stephanus omnem pecuniam regiamque suppellectilem universam, quae Des tae fuerat, eis permitteret, tutoque Cum praeda et armis extra regni si nos in Tran- silvaniam deducendos curaret οῦ ipsi contra portas aperire ut, atque Despotam cum duodecim, quos ipse dixisset , samiliaribus in Stephani potestatem traderent. 6. IIoc patrato consilio, Despotae significant, se, quod diutius obsidio tolerari non possit, Et quia De
spota contra fidem datam Petrum interfecisset, convenisse cum Stophano , ut postera die arcem dederent.
Hoc audito , incusatis iis , et questus , quod principis
sui , et sociorum salute neglecta , Privatum Commodum
pluris quam fidem et iusiurandum secissent, Despola
quamquam exigua rerum spes superesset, tamen Perinternuncium ab iis petiit, ut sibi saltem fugae Potestatom facerent. Transilvani se non suturos impedimento respondent. Convocatis igitur, quos fidei cs cognoverat, consultisque quid facto opus esset, statuunt, ut irilempesta nocte, occulta arcis parte e moenibus se demittant, et per notas semitas plabi conentur. Haec
paranti et mox sugituro Despotae , baubari niinciarit,so salva si de , sugae potestatem sacere non posse , quod Stephano promisissent cum arce cum quoque deditu-TOS e atque eodem tempore custodias omnibus locis ponunt. Fugae spo abiecta, Despota de salute penitus d -
240쪽
uosi sperans in intimum conclave solus recessit, ibique diu Commoratus, demum in proximum cubiculum lacrimaus prodiit et vocatisque ad se Italis et Graecis aliquot, quorum in omni re si deli sortique Opera suc-rat usus , sortunae iii iuriam cuia queritur , quae sibi sa cultatem eripiat , gratiam illis pro summis Dorum in se meritis , et singulari. si de refersendi et et fletis flentes Complexus, anuulos gEmmasque, quas magni pretii Lab bat, inter eos distri huit, et sui erga illos amoris,
ct grati animi pignus liabore iubet; ac ilia id quid praeterea ex Rugen:uis vasibus, totaque suppollectile vellent, liniestatem tolloridi sacit; consuluit tamen, ut iis, quae facile occultari possent, Contenti, Colera ne
gligerent, quae illis periculi plus quain commodi al
latura essent; sore enim , ut Valachi datam Transilvanis fidem , minime servant's , ituique arcem Prodiderant, quique receperant, Omn s hostium habeant numero , et apud quem Plurimum repertum fuerit , eum maximum vitae discrimen nititurum et ipsi tamen cum hunga Pico ornatu amicti Essent. l Iungaris sese aggregarent , et Candem Potius cum eis fortunam subii cnt, quam privatim sibi consilium Caperent. 7. Narravit nobis Dionysius eius medicus, consiliorum sere Onauium , maxime eius belli particops, Despota in in commemoranda calamitate sua , fassum vita-dice Deo in ea se incidisse mala , quod adipiscundi primum , deinde propagandi regni libidine , ut quorumdam potentium hominum stirilia si hi cnuciliaret, divinae vestigioni illusisset: at tuu Eos, qui tuli C aderant, in quibus suit Dion3sius, testos essit iussit, se Nova S
'eligionum sectas Omnes reiicere, atqui'. t xecrari, Christumque Deum , sicut sacrae praescribunt litterae, et maiores secerunt, pura a se mente coli, et ad eam