장음표시 사용
141쪽
conscientia potuit, de obsequentem E elesiae filium decuit, inrdiuit ; non adinmisit pei iurium in cauia Hussi, praesertim accedente violatione fidei per ii sum Hulsum, ut bene viget Campi anuς ratione 4. ad Academicos. At fidem publicam non luisiagari violanti conditiones positas, aut nouum delictum admit- centI , concors dod rina est Iiuii perito xum, apud Petrum Premum q. vltima de securitate. Et ob has caulas, qxiatuor factionis Huisiticae plincipes , paucis an nis a Concilio Constantiensi, ad Concilium Basileense euocati, non sunt cai
sati infactionem periuram fidei Hui datae,ut videre est apud AEneam Sylvium in Bohemorum histor. cap. 49. Nullum quippe periuriuiu agnouerunt, quo te, vel synodus , vel Sigilmundus contaminassent. Hieronymi de Praga nonnihil diuersa est ratio. Is enim a Concilio Constan- ciensi fidem publicam acceperat,sed non nullis conditionibus testticham, nimirum adueisus violentiam, praestandam ei fore securitatem , sed non contra iustitiam; item non esse ei praestandam feci ritatem, nisi quantum in Patribus synodi eiset, fides exigeret Orthodoxa.
additamenta, plane enervarunt tabulas publici commeatus Hieronymo concessis. Nam neque purgare te potuit, quod ipse receperar ; neque conuictus de haeres, potuit salua iustitia cui cautum non erat in talibus,ὶ libet dimitti. Mox
autem data fide de resipiscentia& eri Tum reuocatione, resipuit quidem injecie, & errores reuocauit, ut videre est .sess. I i. Concili, Constantiensis: tamen
pertaeius boni facti, fugam iniuit quaretractus, cam ad iteratam palinodiam adduci non posset, damnatus de luelesipotestati seculati traditus est, ad p nam ignis iuxta leges excipiendam. Quare nullum hic quoque periurium aduerlus fidem iuramento firmaram in
teruenit. Qubd si Concillum Tridenti
num, eo ut vocat laluo conductu quem concessit post sessionem 13. vult derogatum decreto Constantiensiliac in parte ; non idcirco fecit, quod censeret
Patres Constantienses, i ultitiam, aut fidem datam, vel reuerentiam inuoca
tioni diuini nominis debitam violat te: sed ut obstrueret os loquentium iniqua,& eos qui falsis rumoribus & calumniis aduersus Concilium Constantiente maligne iactatis, auerti se dicebant ab accessu ad Concilium; vel vano nae tu eximeret, vel commentitio praetextu lpoliaret. Qua eadem ex causa , Basileente Concilium idem Bohemispi aestiterat telL. . supplens quae saluo conductui Constantiensi dees Ie poterant, dc iuri communi in eo perstanti derogans, ut Haereticos undecunque securos faceret, & verisimili exculatione prohiberet. Criminabatur postremo loco Sectarius synodum Constantientem , quod docuisset pertiuium estu leviculum peccatum, quod ex bono fine, praesertimque in fidei Catholicae fauorem, posset licitε admitti. Haec est immensa mentiendi de calumniandi audacia. Nam Concilium Constantiense, vel potius ad calcem illius Martinus V. inter varia quae ad internoscendos Hussitas inquiri statuit, proposuit articulum, an is cuius fides exquiritur, credat periurium scienterad milium, elle peccatum mortale; siue pro
vitae conteruatione , siue in fauorem fidei admittatur. Incideratenim Martinus in ea tempora, quae variorum Haereri co- tum salsiloquiis aded obtenebrata erant, ut etiam peierare ex tali aliqua causa, honestum, aut non nisi leue duceretur. Martinus e contrario , ex tali existimatione
rei inquisiti colligi volebat eum esse haereticum. Hoc Caluinista impudenter detorquet ad affingendum Pontifici , quod censuerit periurium esse Iem ieiu-
uum , iri esse licitam, si fiat ex bono
142쪽
m Sectio II. Series L Caput X.
fine : quasi verb ignoraret Martinus, damnari iuste ab Apostolo, eos qui assit-mabant . facienda esse mala ut eueniant
bona. At periuruim , de Catholicae Ecclesiae sententia , est intrinsece malum:& ex genere suo , nisi conditiones operantis attenuent malitiam, est peccatum mortale, etiam in materia minuta, ac quicunque finis bonus praetendatur, ut contra i ri. cillianillas itatuit D. Airgustinus i. contra mendac. cap. IS. lib. 2.
retiach. cap. 6 o. si ibi cribuni pa 1lim D D. quos longo agmine adducit banchez I 3.
in decalo cap . niim. 6. Quare leω-ritis contrarium impingens Pontifici, initistam frontem calumniae indicem,pra Dircdcanccps debet.
Iulianiis Caelariniis Cardinalis de Pontificius apud Ladinauni Hungariae Regem Legatus .peri ut is ab eodem Sectario Planicio in limulatur,imo peierandi autor& magister suille dicitur; eo quod La-
distatim Regem urierit, ad pacem cum Amurathe Turca initam & iuramento tarmatam, perfide rescindendam. Peleiationem conlecuta est clades Varnensis anno I 46. qua Rex periti rus, post maximam suorum stragem periit, unaque exitialium consilionim de periuri j autor Iulianus Cardinalis legatu , ac Var
diensis, & Agriensis Antistites, qui ciu-ce pro vexillo utentes, voluntariorum militum numerum duxerant. Ita Plancius, & eadem ex Chalcondylae lib. 7. rerum Turcic.ac Bonfinio rerum Hungaric. dec. 3. lib. 6. habet Genebrardus in Chr nol. Haec tamen est grauis in Iulianum de Ladistatim calumnia, cui colorem aliquem induxit infaustus euentus,& liuor
Chalcondylae Graeci scriptoris in Latinos ; cuius perpetuum studium est, grauare Romanam Ecclesiam . omnibus quae infeliciter aut peruerse gesta sunt in orbe terrarum, imitatione Ethnico tum imponentiunt Christianis quaecun- qtie in Lusta de calamitosa orbi accideret.
Velitas igitur sic habet.Pepigerat La-dinaus Hungariae Rex , cum Pontifice
Maximo & Imperatore Constantinopolitano,Venetis,Genuensibus,ac Burgundionibus, foedus contra Turcas, Vistam
tempore Hungarus in Macedoniam de Thraciam irrumperet, caeteri per Hellesponti fauces subirent, & variis viis hostem adorirentur. Dum caeteri Christiani classes apparant, dc militem cogunt, Hungatus spe ficta Mysiam recuperandi, in fraudem de graue damnum caeter rum quibus cum pepigerat. δc non leue uniuersi mominis Christiani periculum,
rescindit foedus illud , & aliud icit cum
Turca. Iulianus Cardinalis inter Hun- garos tunc agens, male rescissi foederis cum Christianis, & male initi cum Turca, inhonestatem docuit ; &omni studio annisus est, ut primum foedus staret. Et reuera eius rescissio graue peccarum fuerat, nec poterat absque grandi culpa non instaurari , abiecto nouo foedere quod iniquum erat de Christianis da nolum. Itaque pro viribus institit, ac denique persicit, ut promissa icitra, vi lata fides, & solutum foedus, repudiato Turcico sarcirentur. Orationem eius qua haec omnia Hungaricis proceribus Pr ponit Se urget, legere licet apud Bonfinium dec. 3. rerum Hungar. lib. I. Rescisso scedere Tutcico, & redintegrato Christiano, itum est in praelitim cum Turcis, consecutaque est clades Regis in palude mersi, dc Cardinalis a latronibus interempti: quam cladem, Improuidi vel maligni, in rescissit in autore Iuliano Turcicum Redus retulerunt ; cum aeque referri post et in male reici sitim , etiamsi postea redintegratum , foedus Christianum. Nec nostrum est, iudicia Dei in ea clade exquirere. Ad quam sacram anchoram confugit S. Bel nardus, cum expeditionis se autore susceptae, ocdiuinis plerisque signis comprobatae, ln- felix exitus icandalum .pusillis crearet.
143쪽
Quicquid autem sit deκ ladis Varnen-
sis germana caula, certum est, neque La.dinaum rescindendo foedus malὶ initum& redintegrando antiquum, sirilia per- . iuriam ; neque Iulianum eam rescissionem & redintegrationem urgendo, a torem peierandi factum esse: cum iuramentum Turcico foederi appositum nullum esset, quippe emissum contra obligationem petiolis foederis. At non esse periurum qui mal iuramento firmata rescindit,docet S. Ephrem in Decade capitum de virtute cap. 7. dc alii Patres ibia vossio allegati.
V Itium peccans contra religionem
per excessum, quia tametsi cultum exhibet, in eo tamen exhibendo excedit& errat, solet donati nomine s. perstitionis. Eius tametsi vatia membra )istingui possunt, de quibus Lessus lib. a. de virtvt. cap. 43. a num. 3. tamen nunc illud virum attendimus, quo peccatur in qualitate cultus ob superfluitatem eius, eo
qudd per aliquid inane & ludicrum, vel
si ex is de in tempore bonum esset, tamen nimium & indecorum, impendatur cultus numini. Quo ex capite, qui olim
nimi, erant in fitigando numine ut fili jellent superstites, dicebantursi persti iesi, iuxta Tullium adductiam I S. Augustino A. Cluit. Cap. 3 o. & male a Lactantio improbatum lib. . cap. 28. eo praeteX- tu , quod non possit quis nimius esse in cultu bono. Sed posse reuera esse nimium iam tactum est. Unde olim apud alios, qui sic ineptiebant in cultu Dei ob nimietatem, dicebantur religiosi, hoc est nimium addicti religioni & diuino cultui : sient 1m lurosi de ebriosi dicuntur, qui mulieribus aut vino nimiita sunt
addicti, quae est Nigidi j obseruatio apud
Gellium lib. 4. cap. s. mutitionem Dei appellat Maximus Tyrius dissertat. 4.commendans , non importunam sed sobriam erga Deum pietatem. Itaque hoc probrum est, cuius falso facta impositione , potest calumnia inuri, quae in personas san Mnsignes cecidit, & in veteri&in nouo Testamento. Signo nonnul
t Iob vetae & solidae religionis ac pietatis exemplar a Dco ipso collaudatum, cum post cladem externorum bonorum quorumcunque, ac ctiam filiorum calamitosos obitus, toto corpore Unam plagam circumferens, benediceret Deum, audiuit ab uxore verba illa huc manifeste pertinentia, adhuc tu fermanes in sim plicitate tua:8 benedic Deo, ct morme Graecorum multorum sensus est, uxorem
Iobi a daemone agitatam, vel prae rabie ex tot domesticis cladibus & luctuoso
viri. statu concepta, aut quod Asterius hom. in illud non liceat dimittere uxo erumeditatur, ex viri amore insigni, multum reclamante Chrysostomo homil. de
Decollatione Baptistae vel S. Ephtem apud quem uniuersa ea homilia legitur.
tom. i. sub nomine Tractatus aduersiis .improbab mulieres. in prorupisse in verba blasphemiae, & virum excitasse ad male dicendum Deo, sicque e vita excedendum : Tradit hunc lentum praeclare S.
Theophanes Nicetuus Epistola a .ubi post descriptas Iobi in corpore perpessiones a
Satana immissas ut eum hominem adamantinum, it vimque sic enim nominat ) suis machinis deiiceret, addit; f Modb uxorem eius excitat, suas pri- mom aerumnas miserabiliter deel orantem, adhortantemque illum ad blasphemiam. Nostis autem omnes, quomodo soleant muliebres fletus & lachrymaestangere & molire virilis animi robur, excommuni praesertim calamitate, filiorumque amissione prouenientes Jc qu amfacit 'st hae via viri animum ad uxoris P voluntatem
144쪽
ii 4 Sectio II. Series L caput XL
voluntatem perduci. Ideo Diabolus sancti huius spem in qua soldm enatabat, &in iplb calamitatum pelago de aestu, animae illius scapha fluctibus resistebat.
conquassare ac frangere per uxorem primum aggressus est. Nouit enim patientiae bonum constare ex spe. Ait igittu IQuousque patientet lustinebis, dicens, ecce permaneo tempus adhuc p.rii cum, expectans spem ialutis meae λ commemorat deinde aerumnas ut per harum
enarrationem, perturbet magnanimitatem & constantiam generosi viri. Ecce inquit in memoria tua extincta est a teria. Fili; α filiae , ventris mei partus Nlabores, quos Lustra luscepi cum dolore. Tu vero ipse in putredine vermium sedes, pernoctans sub dio. Et ego errans Scancilla, locum ex loco, domumque ex domo circumeo expectans solem quando occidet, ut requiescam ab aerumnis&doloribus quibus nunc premo. His verbis arbitratus daemon, iusti animam faciem captu iam redditam , per obiectam
uxoris personam ut olim Adami petprimam parentem,) venenum effert. Dic inquit verbum ad Dominum oe morere.
Si enim ait ob nihil aliud blasphemate
vis, saltem ut moriaris & libereris ab his calamitosis tribulationibus. J Haec & alia
in eam sententiam S. Theophanes. Nec inficior eam interpretationem, videri satis verisimilem. Sed hoc sensu posito, sola priora verba sententiae ab uxore prolatae tacerent ad hunc locum, adhuc tu permanes insimplicitate tua λ Quasi diceret, non te pude etiam in tanto naufragio, & in tot malis, insistere diuinae benedictioni ac laudi. Manifeste nunc liquet , cultum quem Deo tam studiose deserre videbaris, non fuisse nisi simplicitatem asininam , de bardam stoliditatem; Gall. bi oterie Non enim vetae ac solidae in Deum pietati, repensa suisset huiusmodi tratitio. Potest tamen alius i en- sua proferri postremorum verborum se tentiae ab uxore labi prolatae,iuxta quem postrema illa verba ad hunc quoque i
cum pertineant, & per ea uxor Iobum superstitionis & hebetudinis in diuino cultu iniimulet, quae est calumnia in qua nunc versamur, Tradunt eum sensum Caietanus, de Eugubinus, & luculent et eundem sensum exponit Sanctus Iobi a.
num. 6 . Videns enim uxor, virum in
tot malis perstare inconcultum , & loliras Deo laudes pangere sub amara irrisione & conuicio illum ferit ironicε , dicens perge nune scilicet ) in tuo erga Deum cultu,quo te putasti aliquid fro me iturum. Iusi, te Dei laudibus oe nimisminmmorere. Non secus ac si quis, optime animarum erga Principis obsequium videar aliquem, cui sciat nihil ret pondenduin, sed cum cassis laboribus futurum ut fame pereat, dicatque illi subdolε inculans stuporis , S alininae in eo obsequio fimplicitatis ac improuidentiae , obsequere Principi quem deperis, ct farae peri. Non enim hortaretur improuidum illum se uum , ad mortem sibi per famem vitibin serendatrui ed praenuntiaret quod eue turum videret, & simul callidὸ illuderet homini,cique obiiceret stoliditatem o sequis nullo praemio compensandi. Eadem crgo mens videtur flatile uxori, Iobum urgenti ut benedicet, & moreret unatque ita eum calumniata est, ut analiter
ac inepte pium. Id quod aeque fecisse
videntur eius amici ad quos ipse ait c. et s. deridetur iustisimplicitH. De vulgo idem habet GD 3O. v. 9. &cap. I . v. 6. Iraeorum canticum versim suis, ct sim eis in prouerbium. Posuit me quasi in F - Merbium vulgi, ct exemplum sum coram
i David, homo secundum cor Dei, 3 velut adeps separatus a carne sic ipse a filiis Israel , quod attinet ad pietatem Mreligiosum cultum: tamen .u religiolum a cultum tamen a Micholu coniuge, hebetis pietatis, & stolidae in Dei cultα
145쪽
operae, est accusatus a. Reg. 6. ubi haec ctantibus; aut coram ancillis popularitet de religioso eius studio in arcae tradu- dictis dominas assectantibus , viluissectione. David saltabat totis mirabmote Micholiconiugi;& despectum tanquana Dominis. Porro David erat accinia ephod ineptientem & superstitiosum in Dei lineo. Subtiliter autem de Michole. Cinn- cultu, quem voluillet mundana & secu-que intrasset area Domini in civitatem tum sapiens Michol, non exhibeti 1 ma David, Michol filia Saul, prospiciensper rito, nisi in maiestate Regia, S Astu illis fenestram , vidit Regem David subsilien- populorum apicibus solito. Et tamentem atque saltantem coram Domino , ct fatile calumniam, quod Dauid ab uxo. edespexit eam in cordes,o. Et in serius post idcirco audiuit lupeistitio us ac simplex, deictiptum regressum Dauidis in Do- monstrauit acceptum Deo Dauidis stumum tuam. Egressa Michol sua Sauι in dium, & reposta Micholi poena. Nam occursum David, ait, quam gloriose fuit Michol filia Saul. ea profectis ex causa,
hodie Rex Israel , discooperiensse ante aη- non est naim stilia 6que in diem moritacilia eruorum suorum, ct nudatus est quasi sua. sinariturunus de scurru. Deposito David Mardochaeus , recusata Amani apud
Regio vestitii ad laltandum incommodo, Assuerum potentissimi. ciuili adoratio. Ephod lineum indutus erat, eoque ami- ne, veritus ne honorem Dei sui, &cul-ctu totis viribus ante arcam in Dei ho- tum soli numini debitum transferret in norem saltarat. Eam vestis Regae abie- hominem mortalem, Squidem Ethnictionem, talem petibnam in publica prae- cum; summo discrimini obiecit res Iu- sertim pompa decentis , Mulier stulta, daeorum, vitamque ipsam , ut narratur
ne micam quidem salis mystici & verae cap. 3. Esther. In quo facto aliqui, su-
pietatis habens, vocat nudationem,sciu- perbiae notasse videntur Mardochaeum, , quam Regi congruentiorem. Vni-γqui furorem Amanis incenderit, negato uetiam veto Dauidis in ea saltatione re- ei prae arrogantia atque superbia, cultu ligiositatem , quae vere magna erat, & ciuili;qualem duntaxat expetebat Aman, Deo quam accepta,mulier animalis non de qualem ipse Mardochaeus non graua-
sapiens ea quae Dei sunt, sed quae homi- te exhibebat Assuero. Tamen ipse Mar-num, & ex sensit mundi non Dei rem dochaeus, diserth a se amolitur notam su- exigens, indecoram humiliationem est perbiae, contestans Deum cap. I b. Cuncta arbitrata. Ita enim habetur ex responso o Demnom, ct scis quia non prosuperbia, Dauidis, ad irascentem, & viro ob stoli- ct tantumelia, cir aliqua gloria cupiditate dum Dei cultum insultantem mulierem. Deerim hoc, ut non adorarem Amans
Ludam ,-vilior fiam p quam factus perbissimum : c libenter enim pro salute
sum, O ero hamilis in oculis meo: ct cum Israel etiam vestigia pedum eim, deoscu-anctitas de quib/u secuta es, gloriosior appa- lari paraim essem: sed timui ne honorem rebo. Vera siquidem gloria, in libro Dei Dei mei transferrem ad homines, ct ne
ea dicitur, qua quis propter Deum vi- quemquam adorarem, excepto Deo meo.
lescit atque deiicitur; iuxta illud Iacobi En quam ab arrogantia & superbia ab- glorietur frater humilis in exaltatione suae fuerit Mardochaeus. Timuit tamen ado- id est in deiectione & humiliatione,quae rate hominem pro Deo ; qui timor vitiis usaliter est exaltatio. Itaque vidit Da- est pertinere ad superstitionem inanem,uid, se ob eam saltationem coram nciu cdm solus ι ilis cultus qualem Assii elis , id est uxoribus seruorum, cominus in deferebat,) aut etiam minodis Ama- aut eminus Regem sic saltantem spe- ne expeteretur.
146쪽
Non videtur tamen dubitandum , quin Mardochaeus tantum abfuerit a vana iii perstitione , de nimio timore de transferendo. in hominem Dei cultu , quantum criminatores eius a prudentia, cum hominem apud omnes I 'atres laudatum, nec obscure ab ipsa diuina Scriptura commendatam, Onerant tanto probro ; quod ab eo dili 3enter remouent Rupertus lib. 8. de violentia Verbi Dei cap. 9. Serarius in cap. 3. Esther quae Iliun c. 3. Sanctius ibidem, Salianus anno mundi 36oo. a num. A. & eodem anno Torniel. sane Perias, adorationem
soli Deo debitam, detulisse Regibus, in
confesso est. Fusu id confitinant Setarius de Sanctius loco annotato, ve Brisonnius lib. I. de regno Persarum. Cum ergo hunc honorem, ex Regiae maiestatis participatione aliqua sibi deposceret Aman,
ita ut saltem tanquam Deus minorum gentium coli vellet, eumque honorem putidissimi Misentatores ei exhiberent ;Iure eum negauit Mardochaeus, ut bene maluit S. Thomas 2.2. q. 8 . art. I. ad I. colligiturque ex eo quod negans cultum illum Mardochaeus, rationem reddiderit eo quod ellet Iudaeus, ut habetur cap. s. Estlier. Regi autem Ast uero nunquam exhibuit nisi honorem ciuilem , nec iple plus a Iudaeis pqposcisse videtur, conscius cos non celluros. turpissimo mori Mitor porro Caietanum in cap. 3. Eilhet, impingere mentionem Mardochaeo dilerte profitenti se negas te Aman
cultum quem expetebat, ne transferret
in hominem, honorem Dei sui. Haudquaquam ita est, ait Caietanus, cum etiam renuerit Amani assurgere: ut habetur cap. s. quod tamen ad diuinum
honorem non pertinehat 3, idque capiti I 3. insertum, Caietanus reprobat tanquam apocryphum. Hoc temere ii Caietano factum est, cum editio authentica, eam Mardochaei exculationem clare conistineat. Noluit ergo Mardochaeus assur-
gere Amni, ut tanto elongatiorem se monstraret ab exibendo cultu supremo, que iam ab eo exquisierat affectator honorum diuinorum luperbissimus Aman. Tobias vir Dei , doctus ab infantia religiose numen colere & pie timere , cum probatus a Deo elset, immissa inter sanctὰ operandum caecitate , a cognatis de ritus est, tanquam qui stulte pius fui
set, ut habetur cap. a. v. II. & I6. Nec
defuit Tobiae sicut sancto Iobo, in sua
Eua, per quam Satan insidiaretur ci. Anna quippe uxor Tobiae, irata ob sanctum monitum a Marito suggestum, respondit; ZIanifeste vana facta est lyra tua, ct
eleemosyna tua modo apparuerunt.
his ct huiusmodi verbu, exprobrabat ei. Vocabat utique superstitiosum, simplicem, insulsum, delire .pium, qui totus fuisset in actionibus externa specie religiosis ac piis, reuera inanibus: ac nunc etiam in calamitate perseueraret similiter ineptiens, quantum per caecitatem licebat ; precabundus scilicet, aut potius . mussabundus ; vel quod correptio adhibita ferebat concionabundus : cum tamen Deus satis superque testatus esset repositione caecitatis, omnem simplicis hominis religionem, insulsitatem hi ille. Hanc calumniam, quae viro sancto ingraue cordolium fuit, itaut oraret recipi in pace spiritum suum, censens expedire sibi mori niagis quam viuere ; Deus ipse sussicienter diluit, tot mirabilibus post calamitatem circa eum editis; & nominatim commendatis per Raphaelem cap. I 2. eius precibus, dc multiplicibus pietatis operibus ex intentione diuini cutitus. Quo sussi agio pietati Tobiae praestito, obstructum est os derisorum, qui locuti erant de eo iniqua. Christus dominus ex ore Dauidis psal. 68.derisa S in locu versa sua pia ope laici Dei laudem ac bonum nostru dita, contestatur verbis illis,quq quominus de Davide accipiantur obstat S. Augustinia S,r prehenden Sta
147쪽
prehendens eos qui ea aliter quam de Christo accipiunt, quae toties ab Apostolis & Euangelistis de Christo sunt exposita, ac nominatim Rom. is. Ab ergo Christus per Dauidem. Zelitidomm tua medit me, ct opprobria exprobratilium tibi ceciderunt Aper me. Et operui in ieiunio animam meam , ct fas Ium est in
opprobrium mihi. Et posui vestimentum meum ciliciam,2 factus sum illis in parabolam. Aduersum me loquebantArqui J-debant in porta, ct in me psassebant qui
bibebant vinum. Ego vero orationem ad te
Domine. Fieri in parabolam, interprete D. Augustino, est derideri, & fieri in similitiidinem improperij, ut loquitur Sapiensud est in tribuerbium insultantium atque deridentium. Qua ratione videmus. iactati,de aliquibus per modum adagil,quod aliquid insulse fecerint: t ries id per iocum& cum sannis recolen do , quoties assine quippiam recuriit. Christus ergo profitetur, tua religiosa de pia opera ac perpessiones in Dei cultum exceptas, derisui camalium patuis te, seque inde simplicem ae insulsum audi-uisse; qni tamen erat absolutissima solidae ac Deo accceptissimae religionis Idea; ut proinde calumniosas fuisse voces illas, quibus pietas eius inanis de simplex audiebat, non liceat dubitare. S. Helena Augusta, solitae religionis
de undecunque nitentis pietatis exemplar, grauata per calumniam est, probro ad hunc locum pertinente. Id enim est, quod stabularia est denominata. In simiat quidem S. Ambrosius ad finem Monoia diae Theodosis, B. Helenam dictam esse flabtilariam, quia filia fuerat liospitis, instabulo,id est in caupona excipientis aduentantes hospites : ter quam occasionem a Constantio seniore adamatam fuisse volunt. Cum enim. Constantius
ab Aureliano Imperatore, ad subigendos saere rebellantes Britannos, esset in eam aruulam amandatus refertur, specie H lenae, hospitis, apud quem diuerterat fi liae captum esse 5 suscepisse ex ea Constantinum Magnum. An tanquam ex sellice, ut Aldelmus in Britannia Epi-lcopus lib. de laude Virginit. loquitur,
an tanquam ex legitima uxore, variant sententiae. Sed suo loco monstraho, vere Helenam fuisse Constantino semori legitimam coniugem. Nunc tantum agitur, an B. Helena a stabulo, sitie ab hospitio quo pater hoipites pro mercede exciperet dicta sit stabidaria ; quod ab
aliquibus iactatiim esse refert nihil affimans S. Ambrosius. Verius tamen videtur, S. Helenam non es le inde denominatam stabulariam. Neque enim qui res Britannicas scsiptis mandarunt, agnoscunt, S. Helenae parentes, ei ignobili quaestus faciendi modo dedisse operam ; sed ex Coelo apud Britannos Coloniae Regulo, ottam produnt: inque eius tei monti mentum,CΟ-lonienses Britanni,Helenam ciuem luam contestantes, in publico clypeo crucem nodosam inter quatuor coronas, monimentum repertae ab ea Crucis Dominicae praeserunt, ut refert Caindenus in
Chorographia Britaniae, tametii id damnat sebulositatis , dcceptus autoritate Nicephori, qui Helenam Bithynam disserit,de a Britannia ablegat. Sed perperam, ut late prosequitur Michael Alfoidus, in Britannia illustrata. Itaque vera ratio denominandi S. Helenam stabulariam, dii cenda videtur, ex vestigato, tandemque reperto, de a prophanitatibus Ethnicorum liberato prae epi ac stabulo in quo Christus fusus est ex matiis utero: Hoc enim eius studium iubsannantes Ethni
ci,& iugem stabuli ab ipsa expurgati fie-quentationem deridentes , subhiariam appellauerunt. S. Ambrosius sub finem Monodiae Theodosij, tametsi vulgarem eius denominationis originem ab ho pitali stabulo refert; tamen ex fua mente
iactico dirum mei tib stabulatiam signi-
148쪽
ficat, quia Christi stabulum exornauit , de idcirco fuit Ethnicis lampas , & stultae
S. Pulcheria Augusta, a Matthia Fl uio Illyrico & combibonibus Centuriarum consarcinatoribus , superstitionis insimulatur.Quam enim pro persona quam sustinebat, magnis negotiis insistere par fuerat, in minutiis circa pietatem dc religionem studiosius iusto haerentem , in sanctorum ossi ius undecim que colligendis laborantem , votis assidue congeminandis insistetitem, labante imperio cum firmari per coniugium in tempore initum , & prolem ex eo Ailccptam posset; certam nuptias legitimas respuere, nec nisi anum , specie conivgij, virum non virum sottiri Marcianum; ut superstitiosam traducunt,religiosi scilicet homines. Calumniam potenter disiiciunt, immensa laudum praeconia, quae S Leo Magnus solidae pietati ac religioni S. Pulcheriae, non sei et panxit. Ad eandem dc sorores, eius exemplo de monitis Virgines,S.Cyrillus Alexandrinus de fide ad Reginas librum conscripsit , qtis immensis laudibus ornat sanctam hanc Uirginem. Et quipse praecipue ac primo debentur, e comia ibi Reginis sororibus promiscue tradita. Sed sigillatim S: Pulcheriae pietatem & solidam religionem 1 superstitione remotissinam, extollit insignitet Concilium Chalcedonense epistola ad ipsam Pulcheriam Augustam ; & actione 6. in prosphonetica, vocans I inmHelenam, custodem fidei , semper piam, amarriem Christi, perquam fides Armata
est, qua omnes Hareticos fugauit. Et hoc est, quod effrontes illos calumniatores, qui sanctissimam Ausustam allatrarunt, emouit. Cum enim ipurcissimi haereticisnt, alios suos ab hac sancta Amazone exagitatos ferunt inique.
Robertus de Abruscellis fundatot OG vincibatis Ebrardi, insignis superstitionisu insimulatus est, reserente Gossiido Vi o
docinensi l. . epist. 7.quae est ad ipsum
Robertum. Rumor enim fuit, excogiatatum ab eo esse nouum genus colendi Deussi, imo nouum martyrij incruenti genus;cubando in eodem lecto cum Virgine quapiam Deo sacra , & esseruescentem carnem generosὸ reprimendo. Non asserit id quidem de eo Gofitidus; testatur tamen esse iactatum , acerrimeque ins ctatur. Assinia sunt quae a S. Bernar serm. 63. in Cantic. intorquentur in licentius agentes cum mulierculis, & tamen praetendentes omnia salua , quos seuerim me corripit. Sed Ges idus seu
rius. Nec sine dubio , insectario ulla par esse possit, ei superstitioso, imo insano Dei cultui proscindento. Nihil tamen tale Roberto factum,& per calumniam ossictum illi esse infame illud ac propudiosum carnis martyrium, debet esse e eta dubium. Is siquidem suit odor fanctimoniae Roberti, sue dum hic super. stes esse, siue post felicem eius transitum , qui putorem omnem calumniae propositaeprorsus eliminet. Paschalis Papa eo diplomate quo institutum Fonte-htaldense confirmauit, hominem magna religionis appellauit.Lucius a. 'ectata religionis Presbteram. Episcopi & Abbates
qui aegrum vilerunt, donatum a Deo conissiliarium animarum. Baldcicus Dolensis Episcopus, habita iam Iesu Christi, remplum organum Spiritus sancti, res πυ-lem ct mearium aDissimi, i in deliburtim sermonibus. Gauffridus in vita S. Bemardi Tyronensissirillinarum propugnatorem iustitia ct iotim iniquitatis ac iniustitia oppugnatorem. Haec & alia pro testatissima Roberti sanctitudine diuinis prodigiis ac
praenuntiationibus nobilitata, addensat R. P. Honoratus Nicquetust. I.& χ.historiae ordinis Frontebraldensis , M in Opella cui titulus , Gloria B. Roberti de Abrassessis, multis farta testimoniis,quae calumniosum illud, insanae uropudiosae superstitionis Roberto inctae .com
149쪽
mentum , prorsus euertunt. Ne tamen annos priores ,&quietem qua in deserto incredibile videatur,hui ulmodi probrum in aliquem cadere potuisse ; praestat apud Niderum l. 3. sernicaris cap. 6. mulieres, ad se vincendum.
S. Ganguiphus , scuius memoria illustiis est in tabulis Ecclesiasticis s. Idus Mai j , sub Pipino Francorum Principe,
factis militatibus ita conspicuus erat, ut simul in operibus pietatis de cultu numinis totus esset. Qua ex causa, hebes ac vaecors a plerisque i pietatem eius, infulsitatem interpretantibus habitus est, ac nominatim ab uxore; quae mariti sue vocabat simplicitatem ad Licentiam vivendi trahens, rupta coniugis fide, clanculariis cum homine lacco turpitudinibus faedabatur. Qua de re diuino miraculo certior factus vir sanctus, qui inter praeuias vehementissimas suspiciones occursantem animo cogitationem de confodienda adultera saepe rimulerat'; dimissam , sibi deinceps permisit, ipse pietatidc religiosis numinis obsequiis liberius
daturus operam. Pet fida uxor iam manifestὸ moecha, sannas in viri pietatem, quam ipsa hebetudinem ,&cordis inopiam supet stitione implicitam nomina- hae, in cunuitauit viricidio per sacrilegum
Concubinum patrato. Cumque iecure deincenceps synoris turpitudinis , fruituram se bonis arbitraretur, &.in beati viri hebetem pietatem plura in dies nefarie vibratae verborum spicula , ita ut miracula quoquo quibus Deus sanctum suum mirificabat, derisu exciperet, de eluderet calumniose ; vigil de coelo sacrilegum moechum primo , eadem qua Arrium subita effusione viscerum in latri-Hiebathir, prae tumultibus quibus in Pontificia dignitate obiectus erat, numere abdicato ad priorem vitam regressus est, plerisque admiratione & stupore defixis ob tantum dignitatis culmen , ad quod tam multi adeo cupide alpirant, Euiuilitatis prope miraculo postliabit uni : alias
vero ex tuo genio factum aestimantibus,
quod Petius de Alliaco l. a. Actorum
sancti viri cap. I 3. notauit, calumniantibus eum; quasi uon ex vera humilitate Ne solida pietate , sed ex vilitate animi, & hebetudine renuntiati et Pontiliciae dignitati. Eamque obcalis ain Dan tes. Poeta virum hunc sanctum suo Inferno immisit. Sed Deus calumniantium
ora obstruxit. Nam confestim a renunciatione,insigne miraculum per eum edidit, ut agnoscerent mortales, nihil ab
eo gestum non sancte ac pie : & deinceps
inter obloquentium sannas-vexationes omnino graues quae caro denique vexatoribus steterunt, multa & magna Deus
per illum operari dignatus est,quibus iudicium proborum de vera eius virtute ,
nec hebeti & insulsa pietate , liquid.
confirmaretur. Et vetb pol se piaefecturam sacram quamcunque . atque adcbetiam supremam, renuntiatione deponi,
non modo Bonifacius VII I. B. huius viri successor declarauit, & in iure exis prelsum extare voluit, sed etiam a Petro Damiani stabilitur opuscul. 2Ο. cap. 2. iungenda pro huius sancti viri expurgatione , quae dicam insta tractans calumniam de hebetudine de asinitate. Rupertiis Abbas Limbui gensis , ex Philosopho Parisiensi acuti sumo, Phi- s. inexpiatum multauit, spurcam verb losophus Dei VVormatiae ciuitate sua fa-
lupam quamdiu aduixit, scedo supplicio ctus, in coenobij denique Limburgenia calumniosa eius verba admenso puniuit , ut habent Ganguiphi Acta II. Maii, eoque ipso abstersa est calumnia.
S. Petrus de Mitrono , ex Eremita adsistigium honorum cunctus, recob ἐδωsis quod in Spirensi Dioecesi situm est,
Abbatem prouectus, prae spiritus seruore& magno desiderio antiquorum Eremitariim , & priscorum multorum Monachorum instituta renouMadi, induxit in
150쪽
suum coenobium genus abstinentiae, paucis Monachiis , qui dissenserant, agenti-tibus ut Arnoldus Episcopus Spirensis,
eum superstitionis de vanae nouitatis nomine accelleret, grauiterque criminaletur: praeseitim quia Rupertus , se tuebatur autoritate diuinae cuiusdam reuelationis, quam Epit copus confictam suspicabatur. Abstinentia a Rupeito inducta, erat lisne rigidissime, & pridem in coen biis delita. Noiriolum cnim I carnibus abstinere suos volebadi; sed, etiam a piscibus, ouis, lacticiniis , Sc omnibus plane quae vixissent aliquando , vel viuere potuit sent , solis leguminibus, pius de
fanis ad cibum adliabitis : ad potum autem , vinum extra infirmitatem,) viur- pari nolebat. Hanc esse superstitionem nouam, expostulabat Episcopus ede plenum temeritatis, usum a Ruperto inuectum , de consilio multorum Praelatorum de Cleticorum diuersi ordinis, pronuntiabat : ut late rescit Trithemius in Chionico Hiriaugiensi , anno 3. Vol mari Abbatis, Christi ita . Verum Deus stetisse pro Abbate visus est , & querelam ei impactam, calumniosam declarasse. Contestatus enim Atabas , neminem ad eam abstinentiam a se adactum ; Monachosque suos vItQ in eam contensilia zelo diuini honoris, de antiquotum Patrum imitatione , qu rum plerique pane dc aqua de pauco tale contenti, vitam exegerant ; alii autem inter quos S. Martinus cum suis Monachis abstinentiam hic insimulatam exercuit se leguntur : his inquam prolatis, Abbas diuinum de ea abstinentia monitum per reuelationem sibi factam exposuit, de liotribili iuramento firmauit: im
precatus sibi dira quaeque si sciens falleret. Cesiit Epitcopus constantia: Abbatis , tum quidem, sed post paucos menses regressus, turbas denuo cxcitauit adia Hersus Rupcrtum ea ex causa : qui Episcopo citam inortem ante exactum anis
num denuntiauit in verbo Domini. Ee non fuisse denuntiationem vanam , non
ita multo pbst , subitus Episcopi transi,
tus consecutus monstrauit. Abbas autem
post renouatas sub Episcopi successore Sigefrido procellas, sibi denique permissus, sancto fine quieuit, non minsis abstinentiae merito cumularus , quam purus labis superstitiosae vanitatis , quali nota deformatum iam olim Alcibiadem Lugdunensem martyrem sanctissimum, purgare memini in Indiculo. Et eiusdem probris notatos Catholicos , insimulatosque Manichaeismi, mentio est apud Autorem Epistolς de Ceteo Paschali tomo si. Hieronymi. λS. Ludovicus I X. Regum gemma, divino cultui de piis operibus, pro Rege, supta fidem addictus , in sermones animalium hominum incurrit , tanquam minus digne eo gradu,demittere e se specie religionis de cultus diuini, ad multa opera de seculi sensu abiecta; cuiusmodistine, quolibet sabbatho aliquot pauperum suamet manu pedes abluere, tergere , ac fixis osculis suaviari: In peruigiliis solemnium festorum , pauperes adducentos cibare,appositis sua manu eduliis : Tres senes inopes quotidie habere conuiuas, & de reliquiis ciborum quae eis iuperessent, nominatimque ossarum ab eis praegustatarum,vesci ex eodem vasculo, non abhorrendo a cibis quos contrectauerant , & demansis iviculorum , unde illi partem hauserant: Morbidosq1ioscunque libenter visere , ac ne a leprosis quidem , qtieis nasus dc oculi plane exesinissent abhorrete. Haec & alia huiusmodi, viro lancto quotidiana , t nuitatem ingenia de superstitiosam insulsitatem interpretabantur , aliqui tam pientia carnis quae mors est , tumescentes. Sed Deus calumniam abstersir. Nam variis prodigiis sanctum suum nobilitauitru derisores pietatis Regiae male aliquando multavit', ut nominatim