Vdalrichi Zasii ... Responsorum iuris ciuilis libri 2. Intellectuum item singularium in uaria iurisconsultorum ueterum responsa libri duo, accessione non modica ex ipsius autoris monumentis locupletati. Addidimus tractatus aliquot ex eiusdem autoris

발행: 1545년

분량: 881페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

591쪽

est reluctatio. Si enim in mancipio seruiendi assuetudinem

aestimaris, ueteranacriit quae trita sunt: quod Vlp. ind.l.pr cipiunt.significat. Sin ex officio iniuncto, iam qui ante ossicium nouitius erat, post uetenator erit. Nec obstat quod Ve- . nuleius d.I. fin. ad fin. ueteratorem non spatio teruiendi sed

genere & causa aestimandum scribit: subauditur enim di mo,

.. tantu ut sic negatio non pure, sed complexiue ueniat' sic

ιυ ιδ paulo in eadem i. morbum sonticum Venuleius ex casestse' ' ροι --, qui perpetuus noceret, non qui ex tempore sn με, Πρ' /ψςI retur: id est, non tantum qui tempore finitur, sed etiam, dcc. I p- - ' Quae loquendi figura Iureconsultis peculiaris est. Sic in i .lexi Cornelia. domum. infra de iniur. domus appellatione non proprietatem intelligi, sed domiciliu: ubi de necessitate sub audies, tantum Item in l. j. g.quod si .infra furti aduer. ut. si caupo saluum receperit,furti actione non dominus rei su reptae , sed & ipse habet: ubi orationis δc naturae series efflagi. tat subaudiri, tantum. Sed & Cicero ea loquendi figura usus est. Nam ad filium scribens ri . OSc. eam oratione susceptari esse dicit, non de filio, sed de toto genere: ubiq; enim intelli - gas, non tantum.Sed haec plus nimio levicula enim sunt, uel mediocribus iuris professoribus,in quibus tamen Valla co , sistere no potuit,&audet homo temerarius, ne dica insanus, sese iactitare, quod iuris ciuilis scientia edocere cos, quos ta qua primarios iuris interpretes ueneramur,triennioq; melio Vari alia f. res quam Accuri .gll. super iure ciuili facere possit. Vide quis mentis erumpat improuida tonacritas. Legerat Ciceronem Valla ubi in oratione pro Muraena, triduo i C Iureconsultum futurum, si quis ei stomachum moueret, dicebat. Hunc tantum uirum, hoc doctrinariun lumen fratcrculus iste gigantum in suam refingere personain conatur. P ulchra moliercule & lepida com- Cicero Iarecbis paratio Ciceronis ad Vallam, lucis ad tenebras. Cicero se Iu- suus. reeonsultum triduo futurum non iniuste pollicebatur, qui liuuene Scaevolam audierat a cuius latere non discesserat,qui iuris prudentes omnes perlegerat, in eis ita consueuerat, ut sicut erat onatorum princeps, ita iuris ciuilis scientia clarus haberetur.At Ualla, in triuiis, in compitis fortasse, grammaticis suffarcinatus rudimentis, insignem iuris ciuilis scientiam ne a limine quidcm unquam salutauit. Quo ergo pacti,

in sublimia iuris nostri scita, uel modicum scribere potuisse' prae tumetur nisi forte ex triuialibus luis concertatiuncu-

592쪽

lis, quibus cum Raudensi super capistro disceptabat, nostraescientiae abdita expenderit. Sed maius mihi offertur gO' Antiaomiapercium. Nam Budaeus ille, ille inquam Budaeus,elegantiCc Π nodoma odore ad assem formatus homo, imo in politioribus literis cu in paucis princeps, in praeclaro suo opere stiper Padectis,& Vallae subscripsit, & insuper nonnullas alias, ut ipse opinatur, Antinomias recensuit: modestius tamen quam Valla, & ctius egisse uisus cst: stylum enim non ita in Iureconsultos, ut ille, sed in Tribunianum strinxit, quem in Pandectis consarcinandis dormitasse arbitratur. Quas autem collegit Antinomias , licet in medulla non dissideant, sunt tamen ali-icuius momenti, S earum aliquae ita ad pugnam compositae, ut uel iurisperitioribus nepotium facere uideantur. De Tri- Tribuni ubi iano & suis collegis si modo de tantis uiris calculum fer in quo eulpa re liceat ita iudicamus, ut sit in eis quod commedes, sit item comendam quod culpes. Quinquaginta enim illos Pandectarum libros, dume. ex tam immenta iuris ciuilis philosophia,cx tot infinitis pro

ph excellentium autorum uolumini ous cogeri, tanto, tamq; . 'docto S breui ordine potuisse, insigni laude dignum esse putamus .Ediuerso elegantissimos Iurecosultorum libros, principes illos legalis scientiae uiros, illustres illos philosophos, omnium prope doctrinarum duces,tot egregios, tot pr stan Iuri pruritiates labores, tantam diuinarum humanarumq; rerum uberta- uetusalem D

tem interuerti sic si modo interuerteriit gnande iudico esse feriisse dolemo piaculum nullo unquam nec sulphure, nec taeda expiandum. dum. Quam nos irreparabile iacturam,utilissimaru interitu doctrinam fecimus Z P eriisse tot pulcherrima uolumina q uis unqua ex iusto coplangetZQuae tanta licentia suppressore inuadere potuit, ut no iam fructu ligni scietiae boni& mali, ut Adam, attentaret, sed totum lignum uel a stipite euerteretὶ Quanto illustrior, quato laudatior, quanto omni aetati gratiosior Iu

ninianus foret, si qua diligetia Pandectas colligi curauit,ea dem & doctissimoru uiroru libros omnigena philosophiam

cotinetes adseruari procurasset Z dc qui in rivos attenuare flumina iussit, fonti certe pepercisIet,& no ut Pal stini puteos, terra ut ita dixerim) iniecta obstruxisset. Est ergo quod in Pandectam architectis iure sit reprehendedum: est & rursus auod comedari c6ueniet:atq; adeo sicuti de Apellis imperse a Venere Plin. dicebat,in hoc comedationis lenocinio do-Iore inest e latebimur. Super Antinomiis uero, uel legii repu- Suantus

593쪽

saerama uermiculo idiomate non prophas nanda. Contrarietas

letum nulla.

Iuri prudens

tia professio in

gnatiis non nego copluria in legibus offendi posse,quae pugnantia primis oculis appareant: si tamen introspexeris,si spicam exculΙoris si ad medulla manus admoliaris, iam propc-- modum omnia tibi consonantia , concordia, & iunctissime amica est e comprobabuntur. Nec crediderim. obiter aut ex incuria, s altissimo conlilio, legalia scita, quasi intextule aliquando uariarent,collecti fuiste: prouiderant enim uiri paentissimi comitares uenturos citerabulas, qui cum idiotae, tum imperiti essent etiam tamen synceritatem foedare, pro 'Phanare,ucrnaculis invulgare uerbis aggrederentur:id quod a nonnullis in nostra Germania siue cucullo siue stoliditatiς mitra tentatum esse cognouimus: hoc ne ues fieret, uel fieri posset ob uerborum aliquando inuolucro,sub indeterminatas deci iiones,quae tamen alio loco determinarentur aegesis philos ophiae eminentiam abiconderuiu, quae non nisi a uiriu Etis,a iuris interpretibus ib iis qui multa aetate legales doctrinas uersassent, in rentur. A asim itaq; non iam cum Asecursio Ad cum ipso Imperatore asserere, nonosse in logibuς

Pandectara ullam tantam contrarietatem,quae non conciliari possit & complacari. Sed industria opus est,quando arcia typos libros,praestantiistinos I uroconsultorum labores amaelis sapientiae fontem perdidimus: ex quibus, si extaret,pex tractatorum seriem, per praecedentia & 1cquentia aliquanto Ie uius expediremur: nunc in nium addereonulta prospicero, ueritatem in profundo dimersam ex latibulis eruere oportue

num qualitatum,temporum differentiis confusa distingue re coercere effusa oderari g cralia,casum a casu discern re,seiungere colligata,s pararz compacta,& multis id genuxeoniecturis ratiocinari necesse est, ut infossa errantur cruderentur congcsta,ambigvadissoluantur, & uelut lumine o stura illustretur.hoc cnim Iulianus, hoc Vlp. hoc Celsus ,hoc Paul. aliiq; Iureconsulti iussere. I.no possunt. cum I. seqv. in ambigua. l .non est nouum .cum duabus il .seq. supra doli. Haiusmodi igitur & aliis coniectitris, si Accurs. si Bart. si alii uiridom utantur,no iam ariolari,sed probabili & acutissima uti diuinatione mihi uidentur: qua & Cicero in prima Verrina.& iae pe in suis orationibus, ubi cu testes,monumenta, aliae mprobationii species dcfecerunt, cu laude usus misse comperitur. Proinde Budarii, uirum inpolitioribus literis principe, aliosq;

594쪽

aliosq; eloquentiae uertices hortamur,ut quas coniecturas in Rhetoricae praeceptis non solum recipiunt, sed etiam excis praecipuum inrer alios statum constituunt, in nostra legali sciencia non subterant uel codem nent.Rhetoricae enim artis coiecturae, sine iuris doctrinis tantii non exarmantur. ΑΓ meam odimus nulla cile tam perspectam scientia, ne in diuinis quias mmus

Hem rebus,in qua non in uerborum cortice pugnantia appa- nema contraoreant: que ii a coiecturis,a diuinatione probabili discesseris, rietatibus. quomodo .dilbolues 3Et ut interim uno sim excplo contetus, quid diuersius, quid inter se pugnatius, quam quod unus ex Euangelistis Saluatore hora tertia,alius hora sexta fuisse crucifixum scribit, nisi qualitate alia & alia dissidii a sis concili eurus 3 Sed ad Antinomias Budari procedimus. Putat B Leerseruu.daeus pugnaret. perscruti. I.deniq;. infra de ulu& hab .cum denique.de I. huic. s.j .infra usust.qucad. caue.Siquide in priore lege,stu O hab. O Lctus vite usu noco sistit, quod adempto ulu& fructus periit: huis. 65. H.sis in posteriore cosistit,cum fructus sine usu legari possit. Non frudiquemad.

inficiamur a fronte apparere dissidontia. Nam de tu uir claris- caue. si me eum nodum nuper ad me baptismatis lauatem retulisti. Sed non est ulla inter huiusmodi li .contrarietas Siquide cum fructui ex natura rei insit utedi comoditas, quod nemo fiui, nisi utendo possit: mirum non est utendi facultate adempta, etiam fructum adimi, ut d .l .per scruti. Ad hoc de ea utendi facultate, quae ex concomitantia fructu sequitur,intelligi conueniet. I'otest tamen nihilominus fructus legari sine uiu, quς sit separata seruitus. d.l. huic. quo casu fructuarius, licet fruendo utatur causa litor, seorsinnisanae uti iure seruitutis no posset. Itaq; in l. per scruti,fluctui inerat facultas utendi ex cocomitantia. in l. huic.ius seruitutis usus, fructui formaliter non inerat. Nec est haec diuinatio importinensmam usus coniunctus fiuctui, non potest alius este, nisi uel concomitans, vel , ut nos loquimur causalis:duo enim formalia iuri coniungi non po ssunt.l.j .de usust. leg. quod . ipsa fani hominis ratio docet. Separatus itaq; a fructu usus, mox formalis est, &inius seruitutis crumpit, qui coniunctus fructui. causalis crat,& proprii iuris nomen perdiderat: recte sicut apud Imperato rem Institui.de rer. diuit . si . si tamen alienam . purpura iuncta

uestimento,potestate iuris cessat esse purpura separata a uestimento,iam in nomen purpurae reuertitur. Sic tegula, sic tignum iunctum domui, uim propriam perdidit & domui ac cedit:

595쪽

cedit: separatum a domo rursus tignum nominabitur.I. eum qui .infra de usucap. In istis tame iuribus incorporalibus subtilius res procedit: aliud enim est,cii fructus legatur sine usu: nam tunc a principio,usus pro iure seruitutis non inest,ute di tamen commoditas inest:aliud cum usufructus legatur: hic

enim usus a principio ita innectitur fructui caulaliter,ut separari in ius formale nuquam possit, qui tamen a principio ta quam ius proprium per se stare poterat: quam subtilitatem in tigno & purpura, quae exempli causa adduxi, non inuenias. Qv d autem fructus sine usu a principio costare possit,probatur in l. sed si .in s. infra de usu& hab. ubi proprietas fundi mea erat,fructus Titii, usus Flacci. Haec ergo iura formalia 1 sese mutuo separari possitnt. quae tamen coniungi,imo con necti dc colandi uideas, si ii fructus apud unum sit,& cessabunt esse iura formalia. Colligendo ergo, aut usus legatur,

aut fructus si usus,nihil iam commune cu fructu,nec causaliter, nec formaliter habebit. l. j. infri de usu& hab. Sin fructus hoc casu pro iure seruitutis separatu est .d l. huic.pro c5. comitanti uero & causali utedi facultate separatus non est, i. per seruit. Ad praedictam nostra elucidationem quam commodissime facit i. qui ususructu. s. sed qui . cum A. seq. infra de uerb. ob l. ubi qui actum stipulatur,deinde iter nihil agit: se & qui usafructu stipulatur, deinde usum, nihil agit, utiliter tamen nouandi animo utraq; stipularetur. Cuius nulla enalia ratio, quam quod superioribus casibus, iter, id est, comoditatem cundi, & usum,id est,comoditatem utendi causaliter stipulabatur, quo casu inerat, in posteriori responso,nouare, id est seruitute itineris & usus ,formaliter constituere uoluit,

quae nci inerat:quam distinctionem etia fundati. si pupillus. s. qui actu infra de nouat. Haec qui intelligit,&cui proci uus sit adueritate animus, in huiusmodi legibus non solui nnihil repugnantiae, sed etia ordine positas determinationes inueniet. Quod si cui eae tam clarae dissolutiones non satisfa. cerent consultissimu erit nisi tortiora adferat, ut circa leg

p g lex doctrinas non fatigetur. Aliud obiicit contrarium B de cod i' daeu del. si poenae. s. i. de cond.indeb.ad i. repetitio .eo. tit. repetitis ubi soluit no debitu uero creditori,uno loco repetit Iloti non repetit. Sed si soluentiti coditionem consideres, iam omnis pugna deflaccuit. Siquide qui soluit suo nomine, nihil dubitans se esse debitorem, is rςpetit.d . quamuis .falleb

596쪽

tur enim&proposito soluendi, & facto solutionis. Sin soluat ut debitor, sed no talio respectit quam ratione rei quam debuit, is non repetit. d. l. rcpetitio. licet enim opinione falleretur, ipsa tamen solutio propter rem debitam facta nihil f fellit .Exemplo res plana est in hae de putatiuo, qui haeredi- Vide text.cum late tanquam credens se haeredem possidet: is si creditoribus , in Lesi quiri haereditariis soluat suo nomine, no ut post clior, evicta haere si . de peculio. ditate repetit. d. s. quamuis . Sin ut posses riliterit, id est, ij. responso . G. propter Laereditate,non repetit. d. . repetitio. sed haereditati desoL euictae imputat. Utrobiq; erat haeres puta lux, utrobiq; cindi- . tores suu receperiit: sed primo loco solutio debiti ex sola in . debite Gluetiti persona fundabatur: alio loco, non solum ex persona soluetis qui nihil debebat,sed cita ex re, id est,haer ditate quae obligata fuit processit solutio unde merito illle 'condicitur, hic non codicitur. Et praedicta dcclaratio tum ex ' d. s. quamuis . tum alibi exi. si quid possessor. supra depet. 'haer.eleganter fundatur, ubi I.C.poliessore haereditatis, qui soluedo creditoribus no est factus locupletior, ab eo qui est factuq locupletior, non alia ratione discrevit, quam quod hie . condictionem indebiti habet, ille non habet. Cuius dissep rationis quae potest alia esse radix, quam quod alter suo alter

haereditatiς nomine soluerat3 Soluere aute uel expresib haereditatis nomine posse,iex. docet in l. fin. si naute.C. de pet . haere. Nee tamen id ago, ut d. l. repetitio ad solam hanc spcciem haereditariae solutionis coercea, cum uarias ea lex adhuc

species contineat. Nam si eum qui supra legitimum modum in mihi donatu uoluit, ereditori meo delegauero,& is soluit licet indebite soluat, tame quia pro uero debitore 1oluit &ere ' μ' sqqditor suum reccpit, cest at repetitio. l. pure. s. si eum infra de V' - ρ'

ne aliqua contra me tueri poterat, si delegatu, solueret meo 'C 'I' ς' ereditori, no repetit, & tamen indebitu quod salte exceptione opposita erat indebita soluit. l. si quis delcgauerit. infesta nouat. Porro fieri potest, quod de usu quotidiano uenit, ut asserat sibi quispiam uillam, castra ut cum uulgo loquar

iurisdictione, dotem, peculia, uel aliaquς sunt iuris uniuersalis,is croditoribus debita opera,& ex composito suo nomine soluit, ut possessionis uel umbra gaudeat: cur ille no repete- 'ret, si forte quod possederat fuerit cuictui, cum suo & non res nomine soluerit/per d.l. si poenae. i. quamuis .ia.l.fi. de ne .

597쪽

Lari dixerat. Nam ex stomachi amaritudine, quae iam a Cic rone oratoribus inoleverat, iudicasse uisus est. Vel ceria ad uetcrem inni prudentiam necdum adultae frugis, sed imperfectam respexerat ou & Ciceroni ansam extenuandi prςbuit: ut credibile sit, nihil illorii iudicaturos fuisse, si iii 4llustrium Iurecoluitorii Papiniani, Pauli, Vlpiant,aliorumque tam altatam acuta , tam subimus cognitionis uolumina incidissent Sed ad Budaei pugnantia reuertamur. Subnectitur enim alia L mmabeo. contrarietas de l. quid tamen .ad i. cum ab eo. infra de conre. mpl. ubI uno casu constabat cmptio aeris pro auro: alibi insi--em'. mensa quae putabaturargentea, non constabat. Sed si dictas Il. inspicias, ipsae se soluunt. Quippe in l. quid tamen, materia erat mixta: confusum cnim crat ars auro, ut sic in materia non fuerit prorsus creatum. Sed in i .cum ab eo: penitus errabatur in materia: mensa enim licet esset argento coopertadaminis forte, in materia tamen nihil fuit argenti. Sic & qui acetum pro uino cinit, si a principio accium fuerit, nihil aget: s cus si uinum ex post facto acuerit .l. in uenditionibus in fin. eod. tit. Sumitur & facisior solutio ex textuli seriemamini. cum ab eo. actum fuerat ut mensa solida argentea uendere

Iur. fis adduxit, quamuis non careat dissicultate si tamen in-fdetur si genium Intederis, ex ueritate dissoluos. Nam I.cum quidam. de reo loquitur, qui accusatus quidem erat, uerum nec damna

nihil commisit, quodadhuc dubium erat, condemnarctur.an non condemnaretur. Regulariter enim acquirere nemo tenetur.l. qui autem. supra quae infrau. credit. Atini in Daudem iam damnatus crat qui rucra sibi oblata non acquisierat,merito in fraudem fisci sedisse censebitur. Qu9d a e d.l. in fiati . dem. de condemnato loquatur, probatur ex primo responsi eiusdem l . ubi res alienatae reuocantur:reuocari aute no pota sunt nisi post condemnationem, perelegantem text. inl.facultas defensionis. C. eodem lib. x. praeterea&subtilius diei potest,quod i .lia fraudem. de eo intelligatur. qui dum damnatus esset, directo&ex sua ipsius persona acquirere noluit .adeoq; rem allicitam iccit. Sed in l. cum quidam. reus actum licitum fecerat, quod necdum damnatus, filium emancipauit quo casu licet in consequentiam no acquireret haereditatembi enim

598쪽

enim filio delatam filius sibi quaesiuit in fraudem tame ssci

feci si e non dicitur tum quia adhuc accusatio dubia erat, tum quia administrare adhuc poterat. l. auscrtur. g . in reatu. Teo. Item causa filii fraudem excusabat propter naturae pietatem. arg. eorum qu quot. in l. Iul.in sit .infra si quis omis. ea u. testi Deniq: Daus tum facilius excluditur, quod reus, ut diximus, non directo & principaliter, uel ex destinato no acquirebat, sed per consequentiam,& uelut per obliquum: quorum nullum in l. in fraudem. concurrerat. Quae est, ut nos opinamur, uera solutio,& forte rara: Bart.enim aliter & non bene sensit.

Sed Aeeursii fidelis inuestigatio, quamuis&ipsa incerta huiusmodi tamen nodi dissolutionem adiuuit: quem licet Valla implacabilis conuiciator, uituperanter proculcare pergat, in sublimibus tamen ciuilis philosophiae scientiis, a quibus unis praecipue respubli. stat, in minima fui ingenii particula, lus iustae eruditionis habuit, quam si terra Vallis uelut cyni,hibus Aegyptiis repleretur. Parcent mihi, ut spero, quicuq;

laec legerint: nec enim conuitiis appetere eruditos unquam ibuit 1ed receptissimae existimationis uiros tam turpiter i

ptoribus recedondum fuerat, tret,conuitiis parceretur: quod utinam tam seruarcnt cloquentes uiri, quam debent ad omnem modestiam esse compositi, cum Orator sit uir bonus, dicendi peritus: iam enim in adserenda maiorum nostrorum existimatione; non laboraremus.

x IAh ἰών. l sti obiicitur & repugnantia, de l. hoc iure.&l. insulam .cum l. tibiis,. stipulationes .ij .inna de uerb. obligquasi in altera die; exporn . Oh ctetur, in aliis non cxpectetur. Sed consideranti. diuersam sh V ubiq; naturam obligationis, non difficilis est resolutio. Nam

' μ ρ lal. hoe iure.factum ad diem, iuerat conditio nato,&adeucritum tertii reiiciebatur: quo casu quandocunq; etia ante diem conditio defecit, purata uel purificata iam crat promissio, excommunibus iuris regulis. At in i .insulam. facium a promi Ore ad diem duntaxat explicandum fuit,unde tota obligatio tanquam non habcns coditionem cuius euentus expectetur, in diem collata est, ut merito hic dies cxpectetur, illic no cxpectetur.Alius autem text. l.stipulationes. in fili. se soluit ibi

enim ante diem, non ad totale factum agitur, sed ad id quod' partem interest non osse coeptum. proinde propria rati' quanq;

599쪽

quanq; legem defendit: quae tamen omnia in lectionibus o Lemne Passyamarus, superiora anno,ex iusto explicuimus, ut hie brevita traor. cog. ubi in priore, iudex litem suam faeere intelli stilus ' '

cum dolo malo egerit:in posteriore, iudex qui litem suam so φ φ' S'cerit, cum ex quasi malcficio toneatur, nihil dolo fecisse uidetur. Sed satis levicula haec sunt,& nullo negocio dissolutitur. Nam superius dolo fecerat iudex: secundo loco,no dolo, sed Der imprudentia: quod tum cst clarius, quia ex ipsismet texti bus fundatur. Nec enim procedit si ex indeterminata quispiadecisione legum nos impellere pergat. Nam sicut in Logica, indefinita oratio in accidetalibus non aequipollet uniuersali: ita in lege, pro regula seruatur, quod ab indefinita decisione, ad taxatiua uel uniuersale,aut praecisam, nisi propria exigat ratio non arguatur. Itaq; cum d. l. si filiustam. doceat iudice tunc lite suam facere, cui dolo egerit, no sequitur quod igitur eo duraxat casu lite sua faccre dicatur:potest enim iudex do- Io, potest &l praeter dolu,ex imprudentia litem suam facere.. Hςc ad te Claudi breuibus mittere uolui, siquide cirea quas P ρη- quo leges latius uersari potuisse: sed quia arbitramur fatis proposito nostro fecisse,euag ri noluimus, maxime cade causa,2, Budaro uiro ta emineter docto obstrepere,graue pror-

.sus & inuisum fuit. Nec uerbii scripsissemus, si huiusmodi putatiua legii repugnantia no fuisset mille & amplius excplaribus in orbe distula. Vnde scietiae ciuilis causam asserere non dedecuit, ne recepta Budaei autoritas, quae &mcis quoq; calculis alioquin urna implet, quequa moueret ueritatis specie

sicin nostrae scietiae amplitudo, quasi contrariis esset legibus disiecta,cleuaretur,& paruo initio, uel pt ter Budari cosiliti passim extraneis rerii ciuiliu insuetis proculcanda cxponeretur.Tuisitur clarissime uir, nostratiali eae qua mete desumito,& eii sis in legalibus doctriniscit florenti facudia inter primos eruditus, acri iudicio cuncta discutito, & si fracta fidelia uitiu sonet,ostedito. Paratus cnim sum, & Budaeo in primissi meliora habuerit,&tibi, si amplius dubites ita respondere' ut & nostra amice tueri, si ueritas patiatur, effusius enitar: uelliti cedere, si necesn sit,no crubesca, qui uoritati & stamus &eadimus. Vale. Friburgi, i M. Cal. Deceb. Anno M. D. X V III.

600쪽

assertam confutationem Stellae.

INCIDI ΜVS nuper in libellu Petri Stellae Doctoris Au

relien . uiri, ut apparet, non uulgariter docti: is cum l.repetitio. de cond.indeb.repetenda sumpsisset inter alia nostram concordia quam ad i. si poenae .co. tit. dedimus,improbat, prolixius quam fundatius: & tande utra': R. sic cociliat, ut in i .repetitio.is cui solutum est aliquid ,receperit rem suani

propriam,cuius erat dominus:at in l. H poenae .rem debita creditor receperit. Cui concordiar non accedimus, tum quia ex

argumetis ambiguis se fundat.Ea enim dictio no semper dominiit, sed ius personale importat far penumero. P orro dictio, mula etiam si sit negatiua uniuersalis, tame coercetur ad materiam subiectam, ut supra in Intellectibus docuimus. Et sic fidem in re dubia,ea argumenta ambigua mihi non faciunt. Praeterea d. l.repetitio non esset dubitabilis: cur entiri rem cuius sum dominus, restituerem,ctia ei qui ex errore soluisset3 Plus igitur peritiae dc utilitatis nostrae habet resolutiones, quam frigida isthaecno nisi ampullis uerborum ornata. Denique cum repetitio, quae ex condictione indebiti datur,

tunc copetat, cum soluendo res in dominiit accipientis translata est. Instit. de oblig. qx aere contrah. is quoq; .cu uulg.&constet quodd l repetitio. in materia codictionis indebiti sita sit unde iuxta exigentia tituli in quo ponitur & sic secudum naturam condictionis indebiti intelligenda est .argu .l. Imperatores. de in diem addict. Quapropter decisio d.l. repetitio,super ea tantummodo qualitate solutionis intelligi ne-eessario debebit, ex qua dominium in accipientem transiit. Quibus consequens est, peregrinum illum casum, quo dominus propriam suam rem ibidem accepisse pretienditur, in d. l. non posse intrudi Proinde liquere putamus dominii Petrum

Stellam, cum syncerum nostrum intellectum uellicare prae tendisset,erroneum &a natura tituli abhorrentem sensum in suo commentulo inuexisse: cui tamen ex iusto respondimus, id quod in luce prodiit.Sed non contentus tu Stella,concertationis fortasse auidus, rursus repugnauit, sed extra causam. Vnde cum uideam hominem uictum eius esse pertinaciae ut uinci nolit,in re cuius ueritas pro nobis est, altercare diutius nolumus.Altercatione cnim perdi ueritate, uulgo cognitum - est. Ita aliorum iudicio rem relinquamus.

SEARCH

MENU NAVIGATION