Scriptores rei rusticae ex recensione Io. Gottlob Schneider cum notis tomus primus °quintus 1

281쪽

veteris in vase alaeneo. vel in ' plumbeo deservesa cito. ubi refrixerit, in lagoenam' indito. id manos i iiimis cyathum sumito. proderit

CXXIII. CXXIV. Vinum ad ischiacos sic facito.

De itini pero materiam' semipedem orassam concidito minuti m. Eam inservefacito ' cum congio vini votoris.

ubi refrixerit. in lagoenam' confundito. ct imst a id utito' vini' cyathum mane ieiunias.' proderit. CXXIV. CXXI . Canes interdiu clausos emo Oportet . ut noctu acriores ' et vigilanti oves. sint.

CXXV. CXXVI. Vinum' murteum sic iacito:

Murtam' nigram arfacito' in umbra. ubi iam passa

ut in Epistola Ciceronis Quinti ad Tironem Oi in libm Plin i XUI diops Palatini in Palladio Minnis alibi

282쪽

evit. servato ad vindemiam: in urnam' inusti contundiis murtae semodi iura, id oblinito. . Vbi desiverit servere mustum . murtam 'eximito. Id est ad alvum' crudam. et ad lateris dolorem, et ad coeliacunt

non consistet et si tentae. et lumbrici molesti erunt xxx mala Puni ea acerba sumito, contundito, indi in in urceum. et vini nigri austeri congios tres soblinito. post dies xxx aperito e et uuis : ieiuntis heminam bibito.

fundito legi de bive; sed ei tunsas haecas tu ri. nigrae etiam Coli mella mitiao trulit. Si eximi debet myris .i,endure debet sacella aut lino ines a. Palladius molis montanis sie alii iasisque additis vinum decem diebus odoris Osuina emi es Goeris docti XI , c. 44 , s. s. ADum es il tormim , alvi proluviem et imitecillum stomachuua facere ait Columella.

punii i parium sis calycem, pomi ru. Minae una et sitires continentem . stultiores cylino inclusos, seu balai Mium Do balavstis Plinitis l. e. fio testa. ur, siccati ei lusi sarin m dysenis. risos e rare et aurum sistere.

283쪽

ligito Tris' minas in amphoram infundito. vini Q 't. veteris addito, et foeni guli radicem puram Contra. sam minam oblinito amphoram et post dies xxx aperito ut utitor. Vbi voles cibum concoquere et lo-iitim facere hinc bibito quantum voles sine periculo Idem vinum tentas perpurgat, et lumbricos , si si

a conCinues Ιncoenatu in iube esse, postridie thuris drachmam I.' Conterito. et mel coctum drachmam unam, et vini' sextarium' origaniti, ' dato ieiuno, et puero pro aetate' triobolum, et vini heminam. Su-

Gesner. Sed fallitur, quum putat, deliquidi, modo diei heminam; nam salis heminas teritas habet Columella All, 47 , 6 . neque lamen ideo auliis

Dcoematiam itiori esse) Pontedera et esse pro lini probat allatum ex dire Polii. et S. Repar. deinde trio iam ex leetione Caesen. triboliam et Edd. pr. in triMolam mulandum conisi teli in eri intum vel iniri Iartim id est permixtum et bene subactum. Cf. p. 23 , s. 4 Postea et inro heminam eorrigἰt eomparato capite 4 5 , , lihi viro hemina potionis medicatae similiter datur.

iii Perielἰ et similia, monente Gennem. Cel. Rotlboeil. p. l,0 malebat legit metiis meri origaniti vel mel eo

Et bini heminam Quum vox Mimabundet, et puero heminae mensurae data sit nimia, hinc Pontedera male bal Aro heminam. Contra Gesner mo nebat . hane prosiorimum aetatis

puerili, t virilia non e se iii stam ; et de pueris Catonem solis loqui vinluisse, quia haec aetas lumbricis et laeniis prae celeris sit obnoxia. De lumbraeis quidem assentior viro do. elo, sed taeniis aetales sere omnes

sunt obnoxiae. Sed nihil promovethaee annotatio, et vitium loci permanet manifestum. Quod si ex vetvsta lectione et origamam ita legas rinni sextrarimm et origarii trio tam

imis , dato ieiuno Mini heminam , et

merra Pro aetrite. Cel. Holt oeli p. si .eoni Ioit: dato tui mi et mero Pro a late in trio tum , et Niro heminam; quam correctionem meae longe prae- eo. Addit vir doelus, insanies agraridita s. pueros lumbricis , pe vectos aetate homines laeniis maxime infestari inuatis.

284쪽

pra pilam inscendat, et sutiat decies, et deambulet.

CXXVIII. CXXIX.) Si ' habitationem delutare

vis, ' terram quam maxime Cretosam, vel rubricosam sumito ,' eo uinui Cam insundiis, paleas indito. sinito quatriduum acescat. ubi bene fra uerit, rutro concidito. ubi. con ideris , delutato. Ita neque aspergo 'nocebit, neque mures Cava facient, neque herba nascetur , neque Iutamenta scindent se.

CXXIX. CXXX. Aream' ubi frumentum teratur,

pocraticae, quae saltu eonceptum excutiebat.

quae postea disputabo , cons ibit, de solo et parietibus granarii haec esse antelligenda. De solo igitur interprelaberis delutare ex Virgilio Georg. I, t 79 erela solidare. Vide supra ad e. 9 Rubrica est genus argi Ilae rubrum, ex qua lateres duci, monet Palladius I. 12. Qitati aliam habitationem etiam intus dyulatam non det,emus mirari

ita rustica austero, qualem Catonem fuisse novimiis. Vide notam ad cap. 4 5. Ceterum ex x estigiis Edd. et Codd. scripturae Abr. Gron. corrigebat: Πώ- Larigi Maem deluetuto terra puran maximae cretosa Mes rubricosar eo a Erciam elis. Amineam Plinius ιs,s. 8: Amurcasti ini areas terendis messi s , ut D mi ae rimueque a M. Quin et Deum arietiam, - lectorici ei γνimenta horreorum . Later a et parietes horreorum

ita etiam munit Colii mella I, 6, 3 liue igitur sit manifestunt, in Catonishoe loco mulla esse vitiosa, quaedam deesse. Habitationem Dominavit --

lam, ei detulare dixit, quod ad soIum

et parietes reserendum est. Λd solum pertinent erba neque mures -- Deient, neque herea miscetur. Postrema neqtae liniamenta scendem se a L Heles

magis perlinelit, aut potius ad areae solum capitis sequentis. Denique lo. tum hoc caput repetit ea , nub cap. 92 supra iam recli res de granario ira dita suerant. vide ibi notas. Idetu sa

ctum est e. sequenti.

Perno Si irarietes exteriorer, tuistelligas, serri potest; sed intus nocere non l olest. Puto, olim fuisse scriptum culio , tit supra c. 92. Aut potius

destitit verba aliaestim, eadem sententia scripta, quae supra: mstea Guι Pergito amurca omne plod itit eris ; Mi a uerit, eo frumcutum refrigerarum condito ; Ilo nota nocebis. Ex c-sPergito iactum est a remo. Forte ii olimi deliario iterum eas 'emit

Cir. CXXIX. Haec eadem surra c.

285쪽

et quum pluerit Iutum non erit CXXX. CXXXI. Codicil Ios oleaginos,' et caeterisIigna amurca Cruda perspergito, et in sole ponito. perbibant heuo. Ita neque tam a Urunt, et ardebunt

bene.

rente facito. Postea vemio arare incipito. Ea locu pDimum ni isto quae rude in ' urenosuque erunt. Postoarati' quaeque gravissima utque aquOSiSSiria erunt. ita

286쪽

CXXXII. CX XXIII. Dapem hoc moclo fieri opor

tet. Iovi dapali culignum vini quantum' vis Pollucem. Eo die seriae bubus ot bubulcis, et qui dapem sucient. Quum pollucere ' Oportebit, sic facies Iupiter da palis. quod tibi fieri oportet, in domo sum ilia' mea culi-gnam vini' dupi, eius' rei ergo macte hac illacedape pollucenda ε esto. Manus interluito. Postea vinum sumito. Iupiter dapalis, macte istaco dape pol-

pollucere Hereuli decisiatii dixit Plautus Sticho I, 3. 80. De polluctu vide e) ei P. s mete Dino inferiori Maisgerum ad Festum in muracere

merces.

Dui, eius rei Vulgarem distinis

etionem do i eius Mei ergo. Macto correxit Gesner. Bene: sed plura deesse suspicor comparato sacrificio lustrali in Et e. ubi est: Mars Pater te recor qu-ω'e uti Mes Mesens p Pilitis mihi, domo semiliaeque uo-

urae, quoius rei ram agrum t ream ---e uritia circumcisi iussi.

' Iacte) Praeter alia lacunae et , iiii ars tenta lioe etiatii est maiiii cstuni satis mihi quidem, quod de Mape pollueenda verba paulo post repellit tur; hoe vero loco, ubi vini culigna nominatur, verba aliena de datae in. seruntur. Edd. primae insertuit h. l. maere Dino inseriori esto , vel ut esse debebat inseris euo. De dape sola hie agi, arguunt se luetitia verba : msua

Inuritiuo Postquam dapem pol luxit , manum lavare iubet, more. 1 leuini sacrificiorum. In .singulas liba tiones manum lavasse inepte ex h. larguit Popnia. Praecessit enim dapis meiatio, ut antea demonstravi. Macte istace da e P. euo Ilaec

287쪽

Iucenda esto. lacte vino inseri esto. Vestae si voles dato. daps' Iovi ussaria pecuina, urna vini Iovi caste. Profanuto' sine contagione. Postea dape facta serito milium, Panicum . alium Ienti m.

CXXXIII. N XXIV. Propagatio' pomorum, Cae-

xtam.

Da s Io, i assaria remiua Ponte-dera scripturam antiquam Da is sinetasaria rectitia restitutaria iii leti elati iri pecunia librali, quae as pendeat

Igiliae dapi Ioxi piu lucendae pretium

sumius unum assem delinit. Νιιsp ratur . Pontedera dapi assem. vinoollerendo urnam desini iam generali insuisse. Hirae si Itum a Catone moneri r in duali et in iam Mettii emautamaria Polucrio et ne si sorte minus oblit erit , sacrum non rile Peragereturi Ibidem stira contraxi Ne ex Polli. MGro ov. I obat interpretatus: Pro muci in Leer. Grattigio enim proprie contactus est, et itide etiam pro convenietilia dici ait apud Iaicretium HI, vers. 34., , ubi lamen mum is ara'Eε mai nuutir σ--ia e re a Catonissent enim a rivulit. Axiatria Amam et paratam assur-ὶiilerpretatur Popnia, qui memoralel damnat ψmul enwndalionem nese cuius: Dism Ioin Assis a mera in urnari/ti staste. Pecuina est a forma mσιωνι.

satiare, quodanii illis significabat cor inerare . deo dicta interpretatur Pro fanata Festus in verbo Porriciam. Ville Tlies. L. I.. Gestieri. C ν. CXLXIII. Pro agatis prae. 5 eadem sic leguntur: mma no

288쪽

terarumque arborum. Arboribus ab terra' pulli quinati erunt, eos in terram deprimito, extollito uti radicem capere possint. Inde ubi tempus erit, essedito, aseritoque re te. Ficum, oleam, malum Puniciam, mala struthea,' cotonea,' aliaque mala omnia, laurum Cypriam , Delphicam, prunum, myrtum coniuguIum det myrtum album et nigrum, nuces Avellanas Praenestinas, platanum; haec omnia genera a capitibus

propagari eximique ad hunc modum oportebit. Quae diligentius seri voles, in calicibus seri oportet. In

Victorium legebatur : aliaνα - --borum. Ceteriim reelius ibi additur Primorem Partem, i. e. apicem. Ε lectione M alura, Meursius effieiebat via latera. Sed vitium esse videtur edi l. BasiI. atura. Idem Meursiua inepte extri ita mutabat in exeolito

eum Edd. quibusdam. t escio quam bene h. l Cato Molones a radicibus ortos propagari velit, quum Plinius ramos ab arbore, et in vita similiter Columella Arbor. 7, virgam, a matre editam, in serobem propagari dicat. A eapitibus propagari iiuum deinde dieat Cato lioe genere, apparet hinc , nullum librarii errorem hie intervenisse. Oleam Molonibus a trunco et a radice natis propagari, ex Theophra sis Meeo ad GIumellam V, 9, ubi vide. Mola struthea IIaee. Cypriam, Delphieam, prunum, eoniugulum, album et nigriim, Avellanaes omisit altero in loeo Plinius 47, s. 23: Cato Pr ἄ- gari Praeter intem tradit flatim, Otiam,

Seri t. R. R. Tom. Ι

et Prae-stinas, Notan . Ponte raprunum Catoni nondum innotuis, censet item platanum male inter aes pomiseras memorari. Dee videri Catoni iam innotuisse. Huniam inliseo Plinii habet Fineentius. In Η deia et nominatim in Italia tota raram esse stio aevo, aliena lide re et Theophrastus H. P. IV, 7ι qitem Iomim male vertit Plinius XII, a. 3. Quum

sola umbra Platanus remeato, Pr babilis non est uelio vulgata, quae Catoni euram eius assignat inter πι- miseras arta res. Μretram coriiugulum Pontederam tum coramoliam ex Cod. Polit. μυ- bai. Contarium Codex S. Repar. eoninnit otio Gro ov. In Festo corii Miso tilla mutant alii in containia os rata.

quae Ponledera oscula eoniugalia interpretatur. Seel. 3 Per ea ex Polit. et Cod. S. Repar. praeseri. Genera Altero in locor Mee cimnia a in ta - WVagari astique eradem

modo 'orari.

Seri Moles Supra c. sa rectius ραγ- Magari Moles. Porro in avias ais in Malos Portuam 'Drvari oportes, at

289쪽

M. CATO CAP. C XIlIarboribus radices uti capiant. calicem pertusum sumito tibi. aut quasillum per Euin ramulum transe

rito eum quasillum terra impleto calcatoque, in arborem relinlatio. Vbi biennium' erit. ramum tenerum infra praecidito. cum quasillo ' serito. Eo modo quod' vis genus arborum sacere poteris, utis radices bene habeant. Item vitem in quasillum propagato terraque bene Operito, anno Post praecidito,

cum qualo serito.

eram ias in scrobem deferri Dyoriel. Plinius i. e. Pri agimran duo genvia o ab arbore demesso in sero mum tiaor Pedum quae so et Post Moinitimiam galo flexu. Ninuaque eraristatia ι, se triniatium; crura si ferre liberi, in Quina uritim ma Maria feli- tibias defodere moremnes apu--- , iis in iis trans Irar. Vnde apparet, verba haee quae diligentitis erio ortet , pertinere ad primum genus adhuc, et mus apri mutandum in minrrgari. Deinde pro ditigemuitis Plinitis sorte legit seriptumi quae si laris s. IntelIigo de propagine. in regionem

longinquam mittenda. ne radices in itinere exsiccentur. Vulgalam lectio. nem diligenti is pomis interpretari derautione, ne longius a matre productum stolonem canus erinvellat, in qualia statim defodiendum e se. Sed de arbusto videtur Cato Imiti veIIe, tibi qualorum ratici in talui lato ip .m maxime prohata fuit, te sis Plinio l.

c. N . 23. quoniam a pecore tutissima xl Eandemque transferendae ex ar-

ubi Mil. quaedam aerari uo traiicito et reete; nam etiam in primo genere, ubi in scrobem vim propagatur, Columella Arhor. VII, 2 partem

virgae matri continentem adradere hibet, ne sarmenta procreet supervae M. et diversae etiam partis gemmas in terra absconditas, exeepti quatuor imis, adradere iubet, ne radio a inutiles ei erat.

290쪽

DE RE. RUSTICA

CXXXIV. CXXXV. Priusquam messim' facies,

porcam praecidaneam h modo fieri oportet. Cereri porca praecidanea, porco ' foemina, Priusquam hasce fruges Condantur,' sar, trilicum, ordeum, fabam, semen rapicium; thure, vino, Iano,' Iovi, bitioni

longe a Mitare faciendi et eodem quo supra biennii Hlio abscissa Propagine et eum quialis tuis arua; ubi rectius

insenuis, lis i cacumiuum aram . Ceterum line genere propaMndae vilis

utuntur liodietitis Galli, et pro qualosaepe adhibent respitem in medici Periustam. Probatque hane rationem Sprenger. p. 20 l. C ν. CXXXIV. Praeci neam γPraeter Festum, qui porcam et agnam praecidaneam liabet, laetim Gellii IV, 6 postili Cest: ex hiitae: P ea etiam Praecidaraca a1 ctra , Pampiamin fragia a- Ριges no as seri eWas immoliari Cereri mos fit, si

aureidanea . de mia ibi ni Gellius et Festii tradit. , armuis P, curn de Por praecidanea habet Nonius ita I laeeidoneum, moriente Friatio.

Poreo intima ursius en ara it agniam Dianam ea Festo in Pellex, et ινυ emirarim ex Ennio. Ceterum vertici Cereri m a Praeci. - PGα- ledem eiici vult; ires enim modo libationes lieri ait, igitur tribus etiam diu modo sacrificari. Sed in eris nomen porcam praecida eam P.,Atulat. Contra Pontedera Iunonem eandem esse statuit cum Cerere, et porcum entinam earidem, cum P ea prae

Semen rurietum Pro ram dicere videtur ut Palladius Iulio L. Thine Diuo Servius ad Aeneid IT ST . et IX, 6M : Prius quiam in