장음표시 사용
201쪽
comprφaensa, non possit ab ijs, qui iam animo corrupti sunt, ad comprobandas impias sententias torqueri. Τestatur hoc S. Petrus in verbis istis: Frater nos γ Paulus secundum datam Irapient am pretin urstolas, in quibus sunt qua- md stella tale ectu, qua indocti instabiles
depraurans, sicur cater in FrusturAEN, ad suis .psorum perditionem. Vos igitur custodite, ne m- si sentiam errore trinducti, cidaris apropria r mitate. Si quis iam S. Paulum repraehenderet, quod cum ellet duiso Actus non sitim sapien- Dbus ,sed ex sam insipientibus, non ita scripserit, ut ne insipientes in verbis eius intelligendis er rare , & alios milius cautos in erroris societa gem abducere possent: ei recte responderetur, S. Paulum satis cauisse corruptelam,&insapientibus consuluisse , cum digitum illuc eis inter dit, unde veram verborum sitorum sententiam discere queant , nimirum ad Ecclesiam, eiusq; legitimos pastores& doctore S. Nam x. Tina. . Ecclesiam vocat domum Dra, stolaevmnam firmamentum veritatis, & Ephes q. hrrstum ab scens ιο in caelum. quae ad consummationem dare Ecclesias.a ρα rerdoctores .n opus mini Ieru , Ut ne simus paruuo, sus c/rcumferamur omni Uen o doctrina. si quis et go iam suo mose & modo pauli verba intelli gere, neque veram e rum sententiam ab Ecclesiae pastoribus & doctoribus discere velit, labetur ille quidem in errorem,sed sita non Pauli culpa. Non enim Paulus offendiculum caeco Posilit, cum obscurius scripsit, sed superbi isti de industria oculos clausertintine videant. Suopi
202쪽
igitur vitio labuntur: neque lubrica sunt Pauli veri u sed ipsi silperbi. Suiliter nec Politicum ossicio defuisse exi stimandum est , si homines seopte ingenio improbi ex doctrina Rationis arti, praecipueque Methodi legibus consentanea , corruptelam hauriunt: modo ipse quod in se est fecerit, ac ne quis nisi volens & sciens, doctrina sua deprauari possit, sedesh cauerit. Cautionis autem duo sit mina sunt genera. Vnum est loquendi modus non absolutus, sim- CZγγ..snplex aut Categoricus, scd hypotheticus, siue is, bd. l. 'cuna exceptione aut conditione, V. g. Vohisd; ῖ
Ista praecepta omnia sitnt hypothetica, &conditionem hane, siue apertam, siue occultam habent: Fῆ tu retinere, seu conseruare Τον ἀν- ἰω. m. Si quis jam eas pro Categoricis habeat,& recte se facere statuat occidendis sapientibus, maξnanimis, locupletibus & nobilibus, simulanda religione, alijsque virtutibus, alendis denique factionibus, nempe culpa vacat Politici qui di odo loquendi hypothetico satis ca. L uit,
203쪽
uit, ne quis nisi sciens prudens ex verbis eius in errorem praecipitari posset. Alterum Cautionis genus est sitae senio alia explanatio, si nimirum ea praestitit Politicus, ex quibus, quid retiera de bene secusve factis judicarit, homini non oscitanter legenti ob-1Curum esse nequeat. Talis autem explanatio.
est vel directa & apertior, vel obliqua & ocutilior. Di recta fit aut hoc agendo, siue exprofestor videlicet Adiunctis Turannidi3 declarandis, id est, fatendo eam esse turpem. Injusta, di velis remisque fugiendam: aut aliud agendo, id est, explicandis caussis & effectis Tyrannidis, ex quibus eam turpem & fugiendam este quiuis statim asnoscat. Causi, pora oTyrannidissiliat vis & fraus,bellua, non homine digna. Nam, vis Leonis est, fraus vulpeculae, sicut jus hominis, Eiecta vero sunt infamia perpetua, odi una populare, eius. que comes metus assiduus & solicitii do. Si e go dicat Politicus, Tyrannum esse semihominem, & semibelluain, ex Leone puta & Vulpe compositum : & vivere in perpetuo metu, ac post obitum aeternam ei paratam esse infamia, censendiis est clare satis fateri, turpcm este Tyrannidem, meritoque fugiendam. Oblique sententiam sitam explanat Politicus. si promptum habeat silium consilium, siue propositum aut intentionem, ita vi conij cere facile sit, quod eius suerit in praecipiendo consilium, siue quid eum, ut ista doceret, impulerit. Huiusmodi vero Intentio aut Generalis est,
aut specialis. Generalis est operis totius scopus,
204쪽
siue id, quod opere toto scriptor spectauit. Hoc . si honestum este & ad utilitatem humani generis dirigi apparet, non est ullo modo credibile, scriptorem ea tradere voluisse, quae judicium Principis de recte ac male factis deprauare quoant, quod nihil ea re sit turpius ac magis utilitati publicae repugnCt Sic apparet generalem operis intentionem, Intexsisto.
este velut normam aut regulam, ad quam spe' norisia nemcialis intentio debeat examinari: ita, Vt qVa-ι, -- explorato scire velit, quae scriptoris in hoc aut nonis β.- illo loco fuerit sententia, ad totiuS Operis pro' Gaim positum respicere debeat. Illi enim consentire debet , quicquid quacunque operis eiusdem parte scriptum est. Atque hoc examen tum vel maxime requirit diligentiam, si scriptor sibi metum aliquem obstare prae se tulit,quo minus Promptum haberet, quod sentiebat. Verbi gratia. Conatus scriptoris est certum iussera aliquem Tyrannum patriae infestum describe- me .XC, eoque pacto partim populare odium in eum commouere, partim artes eius detegere, quod ess Tyrannidem eius impedire. Hoc autem p xiculo nequaquam vacare intell1git. Ad hunc
igitur modum de Tyrannide disputat, vi existi- mari possit Tyranni utilitatibus seruire velle, cum ei tuendi imperij rationes prce monstrat. Alicubi tamen sibi, quo minus sententiam suam dicat apertius, periculi metum obstare significat. Hic oportet nos ad id respicere, quod ope-xe toto fuit ei propositum, & specialis huiuq intentionis rectitudinem ex generali coni Jcere.
Nam nisi hoc faciamus, nullo modo ne illi quidem a iustissima repraehensio Ie abfuerint, qIIOS
205쪽
Politicam rectissime ac sine omni vitici docui L. se, non temere quisquam negauerit. Non lan ge abiero. Diaria ia Aristoteles Politic. c. s. & D. Thomas in Aristotelem eius capitis explanatione. extrema lectione se-es,. Thom ptima, ubi Olitarchiae conseruandae modos
smod θὰ - praecipiunt id est, eius status, ubi pauci nobi- consessan- litate & opibus excellentes ex sita libidine, in eas . suaeque utilitatis caussa dominantur sephis. Eoisan. A mate Politico Oligarchas uti, ac status, con--ωανὰ seruandi caussa, beneuolentiam erga plebeios peserare. simulare, eique simulationi jurejurando lenni fidem facere docent. Aristotelis verba sint: orael obgarehas sejder, rimper plebu eis πρ
Recte exem Si quis nune Aristoteli ac D. Thomae inuisentur isti, diam hinc facere conetur, quod status causa M
206쪽
mulationem ae periurium doceant, nempe ijs, μή uas modo exposita rationibus, omni eos eulpi Pseudopolia
acare demonstrabitur. Primum nihil contra rari. Hocuerunt quam artis ac doctrinae Methodus postulet: nam nec falsiim, nec genere aut Ioiaco alienum est, quod hic praeeipiunt. Deinde, etiam Prudentiae Methodo paruerunt, Cum saris cauerunt, ne quis nisi aut valde oscitans, aut
ab ingenio improbus, hae eorum doctrina de- Prauari possit
Primum enim modus loquendi non absoIutus est, aut Categorieus, sed cum conditione, apud D. Thomam apertissima, apud Aristotelem satis significata: Ss debeat θα ara OAgis
Atque hoc loco oportuneLectorem Velim mo- invisum vitum, ut quandocunque effecti alicuiu causa fluuiam. traditur, conditi em inesse meminerit. Si e nim dicam, inius solis Ain ea se eo, sterea ummo tu, non aliu4 audi quam hypotheses istas, si ori u ess sol , Hes est : si pecc-K73, mo νιerv.
Quoties igitur Politici causas, siue modos tradunt conseruandi status, seu boni, seu vitiosi, toties hypothetice loqui censendi sunt. Praeterea sitam Ar1stoteles & D. Thomavsententiam de Oligarchae simulatione, ac peris iurio satis explanarunt, ita ut si quis non oscitanter eos Iegat,.nec sita sponte corruptus si nullum ei ex noc praecepto corruptelae impen-4cat periculum. Nam inter vitiosas Reipubli L 3 eae is
207쪽
eae formas & iniustas Oligarchiam numerant, & Tyrannidi proximam faciunt, quo ipsi, turpem ac sugisendam elle docent. Si quis contradicat hoc saltem loeo nihil doe Oligarchiae iniustitia, ac turpitudine ab eis a ferri, adeoque lubricam eorum esse doctrinam: respondebitur, non modo Artis, sed nequae Prudentiae Methodum ea, qHae loco aliena simi, tolerare. Nam quiduis quocunque loco dicere confusionem parit, idem vero saepius iterare taedium. Politicus etiam, cum hominum minus acriter intelligentium utilitati piaecipua conssilit, alio loco de adiunctis, alio rursitanda causis conseruantibus Oligarchiae, &Tyrannidis loquitur, eaque in re Methodi leges custodit, ne quod prius dieendum erat , dicat posteriuS, aut vice versa: nec sepius eadem dicendo, lectoribus sit fastidio. Cum igitur alio loco, Aristoteles Sc D. Thomas adiuncta Oligarchiae perspicue tradiderint, hoc loco, quo causas, siue modos eius se in conseruandae exsequuntur,. 'eadem iterare minime debuerunt. Persticuum Ex quo perspicuum fit, quod iupra me de U S ivpiu monstraturum receperam, imperitos illos Scsedere. iniquos Politicorum Aristarchos contra Logicae artis leges, non modo, quae Genere, sed etiam quae loco aliena iunt, a Politicis tractari velle.
D. issi. Quod si quis hoc amplius generalem & spemnonentia, cialem Aristotelis in D. Thomae intentionemn is/γο AI inspiciat, id est, si consideret, quid eis, cum in
necentis m. toto opere tum veri, In hac ipsa eius parte, qua simulationem de periurium praescri-bviat
208쪽
CAP. I. POLITICA Ru M.' Isrhunt, suerit propositum: nihil eos, quod ipsi
Una potius, quam lectorum vitio lubricum, aut deprauando de faciendis fugiendisque judicio idoneum existimari debeat, praecep ille depraehendit. Nam quod operis totius propositum attinci, eos Methodi lege de omnibus Reipublicae formis, carumque conseruandi rationibus praecipexe debuille comperit, etiam de vitiosis ac deprauatis, quas non nisi vitiosis m dis con seruari polle, sponte sua quivis Phus i telligit. Sin autem consilium ipsorum expendat, quod in hac operis parte secuti sunt, eis utilia ad conseruandam Oligarchiam, nulla honestatis ratione habita , praecipere propositum fuisse animaduertit. Atqui eam ad xem utile est simulare re falsium iurare, quod nemo nata Prorsus rerum imperitissimus negauerit. Mertiato igitur hunc quoque conseruandae Oligarchiae modum praescripserunt. Non alia ratione patrocinium ijs eommodari queat,que idem Aristoteles. 8c D. Thomas Τyranno Imperium ... . conseruare cupienti f. Politi c. II. praecipiunt, quorum. alia saeuitiae & immanitatis habent . plutimum, alia fraudibus, &sim uiationes ast . . dissimulatione fere absoluuntur. De priore genere haec D. Thomae lectione xΙ. verba sim t.
209쪽
Τς αμπη, .es γὰ. Hoe est pueris & adolescentibus ad ne- . aocent seriam libidinem ita uti debet , ut illi id eumam OriS, non contumeliae causa, nec pro imperi, licentia facere existim Cnt.. Et haec Dahomae Lectione x II. Expiau D- anno adsia Andam V1 annidem, quod non vis
reue endum propter exce genuam ab exsus bon. excellent/s. Remerent aeut d betur bono excellenti. '
210쪽
Ista si quis ea diligentia, & integritate regat, quae virum bonum, & po itica discere paratum decet, nullum omnino periculum est, ne in er- NH,- ιxorem labatur. aut quicquam horum, quae prae- astu pers-cipiuntur sibi faciendum putet. Nam primum iam. satis cauent modo loquendi hypothetico,velut paulo prius ostendi ; nee enim aliud dicunt, quam si quis velit seruare Tyrannidem , debet aut usque eo ciuitia in siibditos.grasax1,. Yt vltra neqNead, aut virtutibus. simul radia & dissimulandis viiijs , bono Principi similis effici. Dein sua ipsi sentcntia sic varijs modis explanant, ut nisi qui Llegendi laborem fugiat, aut
alioquin animo aegrotet sit extra omne deprauationis perieuitia Primum enim s. Politie. Io. Tyrannide subiectis populis perniciosissima esse hoc probant argumeto, quoniam ex pessimo taoligarchiae,quam Democratiae genere sit conflata, & utriusque vitia ac mala in se contineat. . Et 4. Politi c. a. hoc afferuui argumentum, quo niam optimae ac diuinissimarReipublicae formae, regno puta , maXime aduersetur. D. Thomas Praeterea hoc ipso capite suam & Aristotelix mentem totidem verbis interpretatur: