Acta eruditorum. lat. Lipsiae, Christ. Günther 16821779

발행: 1692년

분량: 646페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

181쪽

tsi ACTA ERUDITORUM

DE LINEA EX LINEIS NUMERO INFINITIS

ordynarim ductu interse concurrentibus formata, eas,

omnes tangeme, ac de novo in ea re Anaia

usi in nitorum usu.

Autore . . . OGinatim applicata vocare solent Geometrae rei ta quotiscunque inter se parallelas,quae a curva ad rectam quandam directricem usque ducuntur, quae cum ad directricem stanquam Axemysunt normales, solent vocari ordinatae κατ Fac 'Besarguesu rem prolatavit,& sub Ordinatim applicatis etiam comprehendit rectas conpergentes ad unum punctum commune, aut ab eo disergentes. Et sane parallelae sub convergentibus aut divergentibus comprehendi possimi fingendo punctum concursus infinite abhinc distare. Verum quia multis aliis modis fieri potest, ut infinitae duci intelligantur lineae seeundum legem quandam com-anunem, quae tamen non sint parallelae vel convergentes ad punctum omnibus commune, aut a puncto omnibus communi dive gentes, ideo nos tales lineas generaliteryocabimus Ordinatim μctas, vel ordinatimi positioni datas. Exempli causa,si speculum aliquod, vel potius sectio ejus a plano per axem, cujuscunque figurae positione datae, radios Solares sive immediate, sive post aliam quandam reflexionem aut refra tionem advenientes reflectat isti radii reflexierunt infinitae lineae rectae ordinatim ductae.oc datoquOvis puncto speculi caeteris manentibus dabitur radius reflexus et .rsondens Verum ego sub ordinatim ductis non tantum rectas, sed& curvas lineas qualescunque accipio, modo lex habeatur, secum dum quam dato lineae cujusdam datae tanquam o risis puncto,respondens ei puncto linea duc possit, quae una erit ex ordinatim ducendis, seu ordinatim postione datis Ordine enim percurrendo puncta ordinatricis verbi gratia lineae, cujus rotationc fit speculum paulo ante didium,seu sectionis ejus per axem ordine prodibunt lineae illae ordinatim datae. Porro etsi eae non concurrant omnes ad unum punctum commune, tamen regulariter duae quaevis tales lineae proxima, id est insimus e disserentes, seu infinite parvam habentes distantiam Iconcurrunt inter se, punctumque concursus Diuiligo b Corale

182쪽

irsus est assignabile, 'is concursibus ordinatim sumtis novairodit linea concursuum, quae est omnium concursuum inter pro- imas locus communis, habetque hoc egregium,quod omnes ordi-itim ductas, quarum concursu formatur, tangit, quam propri- item,cum meditantibus satis appareat, demonstrare hic non est opus Talis est linea evolutione generans enim omnes rectas ad curvam evolutione generatam perpendicujare tangit, ex Hugeniano invento. Tales sint lineae plures coerolutionegenerantes, quasDn. D. . excogitavit,& si ab eodem introd iusti, cum concursus radiorum non fiunt in puncto, sed in ejus locum Focti est

sinearis, concursu saltem duarum proximarum quarumcunque semmatus Sed cum haec non nisi ad rectas pertineant, sciendum est aliquid analogumin in curvis locum habere. Ita linea reflectens, quae radios secundum quamcunque praescriptam legem a lucido, vel speculo aut lenta una pluribusve datarum figurarum, venientes reddit iterum convergentes divergentes aut parallςlasa cujusco structionem in his Actis dedimus, formatur ex concursu infinitarum ellipsium hyperbolarum aut parabolarum. et hinc quoque

Methodus haberi poterat, problema illud prima fronte tam difficile solvendi: nam infinitae illae ellipses sunt ordinatim positione datae,adeoque dolinea concursuum data est,seu haberi potest. Et haec Methodus ad multa alia praestanda aditum praebet, quae alias vix videbantur esse in potestate. Quae etiam causa est,cur viam hanc novam Geometris aperire voluerim. Res autem pendet a nostra Anals indivis bilium,in calculus hujus Methodi tantum applicatio est nostri calculi differentialis. Nempe constituta semel aequatione locali seu ad curvam lineam, unam ex ordinatim datis, sed generali, legem omnibus communem exhibente hujus aequationis jam quaeratur aequatio differentialis, modo mox dicendo in ope harum aequationum habetur quaesitum. Et quidem cum linea licujus curvae ad punctum quodcunque in ea datum quaerimr tangens, tunc etiam tantum opus inaequationem eius curvae merent 'are, seu quaerere aequationem,quae sit differentialis ad aequationem curvae localem, sed tune parametri seu rectae magnitudine confia tes, lineae constructionem, vel aequationis pro ipsa calaulum ingre-

183쪽

, A CT ERUDITORUM

ferentiabiles, quemadmodum & ipsa tecta tangens,vel aliae normulissae functiones ab ea pendentes,verb.gr. perpendiculares ad tangentem ab axe ad curvam ductae. Verum tam ordinata quam abscisa,qiuas per in designari mos est quas&cooralinaries appellare soleo,cum una sit ordinata ad unum, altera ad alterum latus anguli a duabus condirectrici in comprehensi hingemina seu differentiabilis. Hievero in nostro calculo praesenti cum non quaeritur tangens quaecunque ymus eurvae in I mnque ejus puncto, sed tangens unica infinita uis Hirvarum ordinatim ductarum,unicuique in suo puncto reis spondenti occurrens, adeoque cum quaeritur uni ex his curvis assumis piae respondens punctum contactus,tunc contrarium evenit, tam quam y vel alia functio ad punctum illud determinandum aequivalens est uniea; sed aliqua minimum parameterave debet esse gemina seu itterentiabilis, ea nimirum, qua variata etiam varia antur curvae ordinatim datae. Et quidem,licet unius curvae plures

possis esse rectae constantes seu parametri, exempli causa ellipsis omnis in hyperbolae pleraeque habent duas, cum parabolain circulus habeant tantum unicam amen hic semper oportet ex datis eo rem tandem posse deduci, ut unica tantum supersit constans la eadem curva variabilis pro diversis alioqui modus ordinatim eas ducendi non satis est determinatus. Interim nihil impedit cum plures dantur aequationes determinantes, considerari plures para- metros ut differentiabiles, cum etiam plures aequationes differen. tiales pro ipsis determinandis haberi possint. Et plerumque datur consantissima cuna vel plures Te parameter communis omnibus ordinatim ducendis adeoque itera eam designans in calculo diis rentiali etiam manet indit Terentiabis s. Hinc patet,eandem aeq-tionem posse habere diversas aequationes differentiaIes, seu variis modis esse differentiabilem , prout postulat scopus inquisitionis. Imo fieri posse expertus sum, ut plures modi differentiandi eandem aequationem jungantur inter se. Haec omnia explicanda essent distinctius, atque exemplis illustranda,si institutiones quasdam novae nostrae mal eos insinitorum tradere vellemus; sed ea res nee huius est loci, nec temporis nostri. Et qui priora nostra intellexerint ac porro meditari volent, ad haec quoque non difficulter pertingent,in eo quidem jucundius,quod in partem inventionis venire

sibi

184쪽

sibi videbuntur. Vocabulis utor subindem rasised quae ipse contextus explicat, neque ego in verbis facile novare soleo,nisi eum evidens est stractus, non tantum ad brachylogiam, alioqui enim vix licui ethaee sine multiplici calculo tradere sed Sc ad quandam, ut ita dicam, admonitionem atque excitationem mentis, atque universalia animo concipienda.

i. e.

Breviarium historiae de ortu progressit

Quackerismi, dogmatum ejus.

Coloniae Idox in ii pl/g. . AUtor anonymus in praeloquio libellum hune legentibus Iaisciturum esse sperat, tum ob novitatem, qui hucusque histo. ria de secta Quacherorum edita non sit, tum quod comperta traditurus sit, diu quippe in Angli a d Londini potissimum commoratus Summe vero justum necessarium esse monet, e ecrandos illos impostores eorumque impietatem immanissimam, qua falso religionis Christianae obtentu, totam veritatem Evangeli- eam destructum eant, recte nosse. Queritur de autore libelli, qui titulum habet Prorsantis ac ei, in quo dogmata Quacherorum recenseantur, sed emollita fucata . ut satis appareat, scriptorem illis addictum, aut ab iis deceptum esse. Detestatur imprimis stultam hominum illorum insolentiam, qui nemini mortalium, quantaecunque dignitatis, honorem verbo aut gestu exhibeant, cum tamen domi a famulis suis omnem cultum exigant. Taxat quoque Commentarium Philosophicum, aliosque tractatus Socini sc Spinosa veneno infectos, ea fere severitate, qua D. Iurm n eosdem invehi solet, hujusque exemplo iseium Principum magistratuum ad eoercendas baereses implorat, non quidem ut ferrori igne seviant, aut articulorum fidei numerum ultra modum extendant, ch sc Pontificiorum imitatione tyrannidem in conscientias exerceant; sed ut ea doceri jubeant, quae ad salutem simpliciter necessaria in a

185쪽

1 1 ACTA ERUDITORUM

Christianis omnibus semper credita sunt. Dictum inde LM. XIV. U. Compelle intrare, quae Matth. XX L, tr. & seqq. de homine, qui veste nuptiali carebat, leguntur, ita explicat, ut minime concedat, Christum mandasse, ut fustein gladiis homines in Ecclesiam compellantur ejectionem vero hospitis indigni non de supplicio, sed de excommunicatione interpretatur. Historiam vero hanc suam pro Apologia veritatis Christianae habet,cum malefetiali isti nihil aliud intendant agantque, quam ut Iesum Christum, Deum&hominem ejusque beneficia & redemtionem ex animis hominum eis vellant, fidemque in alium,nescio quem mysticum chimaericum, cum veri Christianismi omnimoda diabolica eversione substituant. Iam historiae ipsius contenta reteremus. Cap. r. Inter Anglos haut paucos esse, qui ad melancholiam enisthusiasmum naturali quadam inclinatione propendeant, contemplatione plurimarum sectarum in regno illo abundantium certum esse putat Autor , quapropter etiam fatuorum4 ex desperatione sibi ipsis manus inferentium numerum insimem ibidem esse dicit. Georgium o sive Vulpem nominat, ex infima plebe ortum&adhuc superstitem, qui sectae initium Reerit. Hic, ut refert, cum stupido illi ingenio esset,porcis ruri pascendis operam locavit; dein

sub dominatu Cromamos, licentia omnibus sectis indulta abusus, ex stibulco propheta factus per agrosin vicos vagari, obvios, qui ei auscultabant, monere de instantibus poenis diurnis, ad emendationem atque abnegationem sui ipsius & quietem mentis ccis hortari coepit, internum Dei lumen promittens. His artibus, tum specie quadam iobore corporis viduam judicis cujusdam non deformem praeterea opulentam ad matrimonium secum ineundum permovit, simulataque per suspiria&tremores singulari&religiosa

pietate, fusis etiam preculis, quas vocant,jaculatoriis,inclaruir,con fluxumque hominum vagabundorum ad se concitavit Mahometis propemodum exemplo, nisi quod armis uti intempestivum habebat, quanquam animum ei non magis ae illi defuisse judicat Autor, eundemque Pennis Londinensi, BMcias Edinburgensi, Furtio Rotero damens imputat Toxum autem, utut stupidum agrestem , ad excogitandam propagandamque absurdissimam sectam non Gnus quam Mahometem indolem habuisse, ab expς-

186쪽

tientia compertum fuit. Non possumus hic praeterire magnam Autoris proterviam, qua hic & infra cap. VI, doctrinam Ecclesiarum Augustanae Confessionis cum insanis Mahometis deliriis, Tanaticis Barelaji erroribus comparare non erubescit, contraque manifestam veritatem, siquitariis, quos vocat, exprobrat, quod corpus Christi substantia exuant, Win coeli atque terrarum spatia dissipentu sed elenchi meritam severitatem aliis relinquimus. Ἀdmi Cap. IL, nicula porro novae sectae haec enumerat: Primo magnae pietatis asso octationem Secundo taedium rixarum inter Episcopales iresby- . orianos, totque alias Anglorum sectas, quibus occurrebant Quacheri, omnia ad primum simplicem, ut jactabant,Christianismum revocantes Terιω libertatem prophetandi ex praetens illuminatione divina; uano illecebras famae, qua homines illi veluti caelo de missi celebrabantur, cinde alios omnes delpiciebant, ut pares aut inferiores,omissa omni honoris significatione,tractabant; uinto denique licentiam publice docendio vaticinandi, sceminis pro miscue delatam, quae eam tam avide arripuerint, ut unius viri loco centum prophetissae exsurgerenti marrat inde, ut foeminae caetus, Capula

praeter illos quos cum viris communiter adeunt, nec illis Iubenter

ferentibus, separatos habeant, inter alia de nuptiis veluti jus dicanti mine nulli uxorem obtingere, nisi ex muliebris illius synedrii arbitrio, ex fanaticis principiis detanientis. Nemorat, ab aliquot Capa IV,

annis dissidia inter Quacheros enata fuisse, ita ut qui septentriona Iem Angliae partem incolunt, inspirationes fere derideant eosdem ramen ideo Londmensibus exosos esse & veluti pro haereticis &χxeommunicatis haberi hos enim, quemadmodum Pontificii intraditionibus, omnem autoritatis vim in inspirationibus ponere ait ex

quibus, quaecunque placent in sacris aliisque negotiis decernere se Cap. vi posse jactent. Explicat postea Sacramentum sive pascha Quache

rorum, reconditum nempe Himmum illorum mysterium, quo totam JEsu Christi historiam in meram transforment allegoriam&sensum mysticum. Hanc impietatem a sectatoribus Henrici Me

Di Amstelodamensis, Ibis instillatam esse. Ille enim in Belgios cstam collegit, quamDmiliamsancti amoru nominabat, de Christo in speciem aliquid docens, per quem tamen nihil aliud, nisi lumen horninis internum, id est, animam, ingenium lationem intellige

187쪽

, ACTA ERUDITORUM

bat Sequebatur inde, cognitionem literatim actorum Christi nemini necessariam esse, sed sussicere Spiritum Christi,quem veluti medullam rejecto cortice,id est doctrina Scripturarum, teneant qui amo-tem Christi imitentur. Hoc Quackeri sagaciores manducationem Paschalem voeant reliqua omnia ut carnalia&cum Christo sepelienis

Cap. I. citi aversantur. Ex fonte hoc inquinatissimo alia perversissima fluunt dogmata, quae inconcionibus&libris spargunt, quali morsit eis pultura resurrectio Christi, non nisi emblematavi figurae sint ossici ab hominibus praestandi. Putat tamen Autor, haec non tam a sim. 3 plicioribus majorique coetuum parte, quam a subtilioribus festae Cap. VII. Doctoribus capi 3 proferri, inprimis a Bartioso. Post palmarium hoc Quackerismi acroama, alterum notat, quod mysterium Trinitatis destruant, aerminosa sentiae de Persona, ut barbaros falsos rejiciant Christi etiam incarnationem non nisi de dono Spiritus saneti, quo Pater coelestis illum repleverit, interpretantur, cujus re ipsi compotes & totidem Christi fieri queant. Hine Socinianos,Arianos maxime Sabellianos a Quacheris plurimum aestimari, Pennium sipe.

elatim Sabellii dogma sequi, idque regnante in Anglia Carolo II edito libro defendisse, eo vero nomine in vincula conjectum, non nisi Cap. IIX. revocatis, quae scripserat dimissum fuisse. Alia impietas illis tribuitur, quod etsi fide in Christum salvari se dieant, pro objecto tamen fidei minime habeant mortem datisfactionem Christi, sed Cap. IX. item ad allegoriam & mysticum sensum, de quo supra diximus, respiciant. Evidens etiam est in ex inspiratione, quam pro pri

.cipio venditant consequitur, nullam aut exiguam ab illis haberi au 'toritatem Scriptκrae, non majorem nempe quam Anabaptistae scSuenchfeldiani illi assignant, cum singuli ex eodem Spiritu loqui aut si tibere se glorientur, quo Prophetae dc Apostoli. Licet vero

causari soleant, inspirationibus illis tantum fidem a se haberi, quae cum rationes Scriptura sacra congruant, facile tamen cavillatio-Cap. X. ne inveniunt, per quas congruentiam qualemcunque effingant. Tanto vero deterior est haec de inspirationibus jactantia, quia nisi haec ex illorum phantas praecedatri adsit, precibus&exhortationibus prorsus abstinent, absque ulla oratione diem incipiunt&finiunt, cibumque sumunt. Sic Atheismo&illusionibus ostium pan--itur 6 Satanae ossessiones pro divinis, quia harum motum c

188쪽

MENSIS APRILIS A. 11 DC XCII. I s

sensum mens humana non semper percipit, irrepunt. De tremore, Cap. XI. quo corpus concutiunt, reacta voce loquuntur, frequenter suspirant, aliquando etiam subito exclamant aut plorant,sic censet Autor: quaedam ex temperamento&phantasiae intensione plurima affectateri ex imitatione fieri Diaboli etiam fraudes accedere Notat tameta, desinere jam fere tremendi mo rem Examinat deinde dicta Scriptu Cap. XILxae, quibus praedictum esse tremorem contendunt, inepte de corpore interpretantes, quae ad animi affectus timorem Dei referri debent vane etiam ait praetcndi, ac si reverentia sacrae Scripturae cono tremiscant, cum qua tamen quilibet ex plebe ob inspirationes aequa- Iem habeat autoritatem Citat hic pessimam esctiseratamini Scripturaου, depravationem excathechismo Quacherorum: ajunt enim,

non imperative sed indisatine loqui Christum, ut innuat, Iudaeos in Scripturis Christum quaerere, idque frustra facere. Acerrime: Cap. XIII. Plurimis persequitur Quacherorum profanitatem, quod Sacramen & XIV.

t Baptismi & Coenae exterminaverint, negentque eo fine a Christo instituta esse,ut in Ecclesia continuentur, in qua ejectis omnibus externis, Spiritus tantum veritas locum habere debeant. Ren Cap. m. tat nominatim Barcirium ex Socini sophismatibus Sacramenta impugnantem, ea cum aliis factis institutisque Christi Apostolorum, quae pro libertate Christiana mutari&omitti potuerunt, confiindentem, verbi gratia, cum lotione pedum, abstinentia sanguinein suffocato, & unctione aegrotorum. Hic vero Autor periculose disserit de miraculis, quae hodie non ideo cessare opinatur, ut Theologi orthodoxi judicant, quia confirmata jam veritate Evangetica,opus illis non sit,sed quod veri desint Christiani, qui fidem illam

miraculorum omnibus,ut putat,aChristo promissam sectentur&impetrent. Meliora sunt, quae pro ceremoniis sacris contra garciatum disputat, urgentem, quod illae omnes poster Fusionem Spiritus Sancti infesto Pentecostes abolitae sint, ad exemplum Ezechia regis aene um serpentem confringentis, vitari debeant. Cum vero ita sen Cap. XVI. tiant, mirum est, quod, teste autore Pontificios ab idololatria excusent, dum Sacramentum adorant, imo Ecclesiam Romanam forte quod visiones, & mysticas interpretationes opiniones probet aliis praeferant. Memorat hic dictum Pennii, qui interrogatus a Iacebo II Rege, quae inter Romanam inacherorum religionem diisca

189쪽

i ACTA ERUDITORUM

differentia esset, responderit, non aliam,quam inter pileum Regis&suum, quod ille gemmisin plumis decoratus sit, hic omni ornatu cap .XvII. careat. Examina post haec e rejicit quorundam ex Quackeris opinionem, qui Christum in ultima coena corpus sanguinem revera naturaliter discipulis manducandum dedisse statuunt, in substantia nempe non crassa sed subtiliori explodit quoque illos&nominatim Poiretum, qui corpus sanguinem Christi valida sima fide eorum, qui transsubstantiationem sibi persuadent, ex coelo dedu- cap .XVlli ci censent, quia omnia pollibilia sint credenti. Continuat hanc

disputationem adversus eundem autorem, qui huic argumento conciliationem cum Pontificiis superstruit: ostendit tamen, aliam plane illum realitatem sive praesentiam proponere, quam Pontificios, quorum doctrinam ex Thoma ricoto allegatin refutat, operose id agens, ut omnem praesentiam realem omnemque manducationem,

sap. XIX. praetς mere spiritualem, removeat. Speciatim exagitat comme tum celebris inter Quacheros doctoris Georgii Retts, qui ex unione, qualis inter magiitrum4 discipulos est, praesentiam asserat. Veram denique sic hucusque incognitam causam,cur Sacramentum Eu charistiae Quackeri omiserint, Sacerdotibus Romanis in Anglia, ut notum est, occulte versantibus tribuit,&ex testimonio illustris eu-jusdam viri Robertum Boylium innuens refert, cum Crommellus

rigida urisjurandi larmula sacerdotes illos detegere cli constringere vellet, illos pro solita permissa sibi simulatione Quachetis aecelliste, Mane quidem sacra Misiatica secreto celebrasse, postea vero in coetibus Quackerorum publice concionatos esse, his omissionem sacrae coenae, cui ipsi, si Protestantium ritu haberetur, adesse non poterant, ut minime necessariat, persitasse Propterea

magnam inter Pontificios Guackeros in Anglia familiaritatemviveluti sympathiam esse, ut mutuo sese tolerentin absque diruultate recipiant, cum macheri u non nisi Auistismi subtilioris species sit. Ipse Iacobus II Rex testatus esse dicitur, malle se Quackeris,

quam ulli alii Protestantium Sectae accedere. Utriusque certe consensum in hoc elucere contendit Mire,quod Quacheri non minus ac Jesultae in Protestantium Ecclesiam atrocissimis convitiis grassentum imo illi inter primos fuerint, qui visiones Apocalypticas de Protestantibus explicaverint, ita ut hortua coetum Babylonem effeuicti.

190쪽

dictitent, quidam etiam adeo protervi sint, ut bina bestiae cap. XIII,

v. i. memoratae cornua de Lutheranismo Quinglianismo inter

pretenturiquanquam alii majori cum blasphemia Vetus Novum Testamentum per ea intelligant. Addit Pennium a multis pro Iesulta haberi, in aula regia ut talem in carcerem aliquando ductum esse, accusatum, quod o Missam celebret, e in uackerorum eonventibus concionetur Allegat etiam alium inter Quacheros

celebrem, qui dixerit, si Discentisu M. Pontifex impe Gutu gnon tu

isset, aut diutius vixisset, futurum fuisse, ut aliam plane reformatio. nem, Lutherana oc Zuingliana longe meliorem procuraret, ex Mo sinosi consilio; quem & omnes scriptores mysticos, veteres novo que ex Pontificiis, Quackeri in maximo habeant pretio. Interim non tacet, ab Anglis in genere Quacherita pro sentina omnium haeresium ieceptaeulo pravorum: inquietorum ingeniorum, nec

pro secta Christiani, sed potius pro factione Christianismo opposita haberi, quae tolerantia prorsus indigna sit. Refert quoque,Quache ros Iacobo II in regnum succidente publica laetitiae signa dedisse,

Guillelmo erecto autem ad thronum extreme fuisse consternatos, quod ab illo ex eausis supra indicatis omnem favorem, ab hoc vero utpote religioni Reformatae addicto, nil nisi rigorem expectaverint. Licet itaque pecunia aditum in aula quaesiverint, deliberatum tamen diu in primo sub hoc se Partamento fuisse, an non ux regno proseribendi essent, eoque insignes viros ex proceribus imclinane; tolerantiam vero eorum hac conditione decretam fuisse, si subscriptis, quae illis propositae fuerunt, sermulis, profiterentur, credere se in unum Deum miremi, in IVum Chrsum Eume operum Deum Iominem, re quo Seripturae raesint divina cc a inrisam instiratis duo profecta, undere regula eic morum esse debeant. His licet per procuratorem suum apud Partamentum Benjamnum Furtium multa regessissent, tandem sese submisisse sverendum tamen esse, ne promissa illa per cavillos malignasquη interpretationes enervent. Ex hoc Partamenti decreto hane utili Cap. XXVtatem sperat Autor, ut posthac non ausuri sint Quackeri contra re ligionem ristianam, ut consueverant, publice geclamar utque

simpliciores periculum sectae, cujus arcana nondum penetraveran

icere,in ad verum Christianisinum sese convertae incipiant.

SEARCH

MENU NAVIGATION