Commentarii de rebus in scientia naturali et medicina gestis

241쪽

quantum in medicina iusta caussarum cognitio v

leat.

Prima historia iuuenis morbus narratur, quem, phimosi naturali laborantem, variolae copiosissimae, ted benignae, corripuerant. Variolas gonorrhoea excepit acerrimam irritationem doloremque in penis glande producens. Medicus morbum pro virulentagonorrhoea habuit, sed incassum ad eam adhibitis medicinis, alius corticem Peruvianum et ferrum, pariter incassum, dedit. Auctor demum Pyrmonti in consilium vocatus facile vidit, variolas intra praeputium glandemque ulcera foeda reliquisse, debitaque medicina et phimosin et gonorrhoeam sanauit. Altero carmine historia ophthalmiae vehementis eontinetur a pure in sinubus maxillaribus collecto productae. Multis medicinis frustra adhibitis, morbus dentibus quibusdam molaribus extractis, et puro

euacuato sanatus est.

Tertio historia ischia dici mali enarratur a febre biliosa cortice Peruviano intempestiue dato suppressa oriundi. Morbus bili aduersa medendi methodo ia-

natus est.

In virgine, cui menstrua nunquam profluXerant, incassum adhibitis medicinis omnis paene generis, Auctor demum accuratiori examine vaginae uterinae coalitum detexit. Nos nuper persectam amaurosia ab eodem vitio natam obseruauimu0. Quinto carmine matrimonii sterilis historia exhibetur. Fraenum in penis glande aequo breuius impotentiae virilis speciem produxerat, eoque luciso, Exiguo nutiquum reparans Vir tempore robur, Uxoris pulchro miscetur corpore: at illa

Paulo pol graui sim se factam percipit esse,

Legitimoque parit foraminam mense puellam, Quam mihi, non patri, deberisaeFr i natur.

242쪽

Virgo XVII. annorum, antea Optime valens, te rificis conuulsionibus saepe, nec tamen per tempora certa quassabatur. Nulla mali certa origo. Medici omnia tentarunt. Tandem auctori cura mandatur. Saepius se aegram inuisurum dixit, ut forte morbi caussain cognosceret. Cognouit tandem, aegram ipsam morbi auctorem esse. Etenim - - quae nocte dieque

Illam curet, odest insciita fallaxque puella. Nor quoties Ufum matr0nse ad testa Vfuimus, Ambas conspicimus ii o feruentius inter Sese amplectentes, i fuetaque bassa danter.

Praeterea interdum pariter conclaue relinquunt, Quumque reuertuntur, nimius rubor ora c0llarat.

His vises, turpi tribarum quin crimine fefeCommaculent, rubium nobis uon esse videtur. Partium verendarum examen medicus matri proposuit, quo, quamuis aegre, permisso, - - oculis offert cunni se tantur hiatus Qt quamvis crasso, pateat Uia commoda peri. Cistam demum, sceleris conuicta, profert, reci dit, et inde Infrumenta aliquot tantos referentispe uer Depromit; nudatam isthaec praecingere pubi Alteram, et alterius nudomte ivtrudere cussu , Totisque saeuifam spissor dare viribus ictus. Tandem balneorum frigidorum usu conualuit, Virs-qust nupta sana vicit valet u .vII.

243쪽

i. e.

Casus et consilia medica selecta, auctore IOANNE

PHIL. BURGGRAVE.

Casus hosco a viro quondam comscriptos e plurimis sub auspiciis RAEMPFII, Λει chiatri Hanoviensis, viri inter primos in Germania practicos referendi, selegerunt ΜuLLERUS et I AS-so Y, medici Francosurienses. Lubet eos paululum accuratiuS recensere, quum a viro profecti sint, qui coram aegrorum lectulis consenuit, doctissimo, practicoque felicissimo. Febrem miliarem non criticam, saepius, iterar tibus exanthematibus, iterantem et cortice Peruviano nimis mature profligatam excepere spasmi clonici cum suinino dolore coniuncti, periodici , aquis Fa-chingensibus paululum, sed non perfecte, leuati. Gummi Galbani ad eos beatus vir inprimis adhiberi iussit. Febrem tertianam soporosam maliguam, ad quam digestiuae medicinae parum valuerunt, corte Peruvianus quidem excussit, sed postea, iterantibus saepe febris tertianae insultibus, alui profusio maX me diuturna nata est, ad quam aquae SWalbacenses

et Pyrmontanae commendantur. Variae sebrium lentarum cum corporis contabescentia conitinctarum, ex ataXia neruorum maxime ortarum, historiae sequutitur. Eas excipiunt febrium historiae a sanguinis ad pulmones decubitu ortarum, febrium lentarum a mesenterii exulcerationibus, haemorrhoidibus anomalis.

244쪽

so. Cardialgiam intensissimam, maxime diuturnam, cum appetitus plenaria deiectione et corporis volumine aucto, sed male sano, leucophlegmatico coniunctam, marasmus excepit cum febricula, et acerrimo ex viridi flavo humore ex utero sub maximis do. loribus profluente. Ad atrophiam et febrem ex ea puluis stomachicus ultercetani coimnendatur. Apoplexiae historiae sequuntur. Ad sanguineae apoplexiae intuitus cauendos, seu ad cerebri plethoram auertendam, b. auctor radicem dulcanaarae cum radice bardanae commendat. Apoplexiae serosae saepius per insultus leuiores iterantis historia notabilis exae te narratur. Ad pituitam resoluendam di audior gummi opopanacis commendat. Paralyseos et paraplegiae, paralyseos ex catarrho, pedum et vesteae urinariae paralyseos ab humoribus glutinosis, linguae paralyseos a febrili materia inductae, laxitatis musculorum colli, qui caput sustentant, historiae sequuntur. 86. Melancholiae a turbato sanguinis per abdominis viscera circuitu indeque pendente musculorum praeternaturali irritabilitate et neruorum oscillatione historia. Remedia nimis acria commendantur. Vir quidam post febrem cortiee Peruviano suppressam in obstruetiones viscerum abdominalium symptomataque potissimuin neruosa ex iis incidit. Pitulae eae fumariae extracto et gummi ammoniaco ad hunc morbum laudantur. Iii virgine ex nimiis meditationibus et sedentaria vita hysterica drasticae et vermes expellenteS medicinae pessima symptomata, animi deliquia, caeti produxerunt. Iii alia aegra ex sanguine in abdomine flagitante strangulationes hystericae, suffocationem

minantes, Obortae sunt.

In alia femina post qu enmis coitum dolores in abdomine intensili simit, dolorum ad partum instar,

oborti sunt. Varioin

245쪽

Variorum ex manu stupratione Ortorum morbo- p. I Oa. rum historia ab ipso aegrotante enarrata plura no- . tatu digna continet. Magnus capitis aestus et siccitas, nauci per nares deficiens secretio , aestus in ore volatilis et capitis quaedam vertiginosa obnubilatio, os collapsum, senile, formicationis in naribus sensus, pectoris et brachiorum acuti vagique dolores, insignis in dorso debilitas, seminalis materiae excretio spontanea, tentigo ad penis radicem, erectiones penis paene continuae, articulorum inferiorum dot res, senitus quidam auribus per*ipiendus, dum articuli mouentur, nocturni sudores viriumque sensit uexsurgens desectio praecipua symptomata sunt. Epilepticos motus a fluxu menstruo intercepto obortos, quo vasa sanguifera distenta sunt, roborantibus medicinis curari iubet. Enarratis spasticorum morborum varii generis p. I historiis, casus hydropis proponuntur ab atra bile in visceribus collecta, ab infirmitate et obstructione viscerum abdominalium, a viscerum infimi ventris

indurationibus, caet. oriundi.

In virgine ex hydrope demortua musculi abdo-p. Is Q minales ab extensione violenta tenuissimi iuuenti

sunt. Incisis abdominis integumentis, corpus ei Orme oblongum, varie gibbero ium, carnei coloris expetui usque ad sternum adscendens, apparuit, totam abdominis cauitatem complens. HOC C rpus pure

obsitum erat, suppurati omenti reliquiis. Ligamento quodam satis crassio firmoque ad ileum os firmabatur. Ex ouario hoc corpus ponderis librarum 3O. natum erat. Eo inciso, aquae tenaces emuXerunt.

Intestina inflammata, caetera abdominis viscera sana

fuerunt.

Haemoplyseos ex circulo sanguini per viscera abdominis turbato historia. Morbo tamen primam ausam catarrhus pulmonum dedit. In

246쪽

In muliere ex terrore eumque excipiente animi moerore primum menstrua turbata simit, postea ha morrhagia uteri oborta est saepius recurrens, ab atonia vasorum uteri oborta, admodum dissiculter sanabilis. Abortus habitualis historia. Menses sine ordine

profluentes et fluor alsus, copiosus, erodens effecerunt, ut post quamuis conceptionem semina abotatum pateretur.

p. I . Urinae interceptae historia. Catheteri diligenter immissio aditus in vesicam denegabatur, eoque subii de et in vescam illato nulla urina profluxit. Abd men tumidissimulta, et in lumbali regione intensus dolor. Morbi caussa a b. viro in iniuratis vesicae

urinariae tuniciS ponitur.

Haemorrhoidum in puella octo annorum histo. ria. Nos talem sanguiuis profusionem saepius vibdimus, inp rimis aegris antea ani prolapsu laborantibus. Haemorrhoidalia conamina proprio sensu sumta haud facile tali in casu accusari pollunt. Haemorrhoidum ad vesicam historia. Post varias haemorrhoidum anomalias in viro sedentario, multum equitante, urina cum dolore per XXI. annos ita intercepta est, ut post meridiem et vesperi. tantum mali quaedam remissio sequeretur. Quum et purulentus humor ex Vrethra profunderetur, morbum in fistuloso colli vesicae vicere ab haemorrhoiiadibus vesicae pro linito constare b. Audior putat Arthritidis, . podagrae, rheumatiunΘrum, vari rum quo horum morborum anomaliarum variae historiae sequuntUr. Post animi vehementem commotionem, institutamque statim post eam venaesectionem, conuulsiones articulorum vehementissimae sequutae sunt. F. 233. In muliere fluore albo maligno laborante post intermittentem febrem intempestiue suppressam alui

obstructio sequuta est, ad quam propellendam, in

247쪽

eassum adhibitis aliis medicinis, clysteres applicati sunt, ita tamen, ut fistula dissicillime in anum immitti posset doloresque intensissimi oborirentur. Hi dolores in ani regione perdurarunt, quumque digito

anus exploraretur, nodus durus sat magnus intra anum et uteri vaginam detectus est. Dolor et vesiacam Occupauit. Hunc nodum cancrosum b. vicputati Cicutam BURGGRAVIus ad serosulas exulceratas suasit; quum autem aegrae medicus cicutam pro Veneno haberet, WERLHo Frus in consilium vocatus

extracti usum valde probauit doli copiosa sumtum. In Viro sexagenario, potatore, haemorrhoi dario, p. a s ἔ-

dolor in sinistro semore acutus obortus est os eoco pus cum emphysematico tumore. Postea crus in inferna parte exulceratum est. Ulcus nigrum, graue lentem ichorem profudit. Cariem b. vir accusat, ad eamque guaiaci decoctionem concentratam, com

mendat.

Dissicilis alimentorum per oesophagum in ventriculum descensus absque dolore historia. Lumbagia ne antea assectus suerat aeger, huiusque morbi materiem oesephagi glandulas petiisse easque indurasso

Cl. vir putat. Cicutae extractum, ceu essicacissimam medicinam usuque suo valde comprobatam commendas

Cardialgiae a materiae arthriticae decubitu , nsanguinis per abdomen circuitu intercepto, cael. hi floriae sequuntur. De dolore tu scrobiculo cordis cum pulsu mani- P- 3O festo quasi arterio . Dolor in scrobiculo cordis iuvenem sanissimum antea inuasit, quasi ulcerosus. Et alius dolor superuenit circa sinistram mamillam usque ad ultimam costam spuriam excurrens. Dolor in icrobiculo cordis manifeste pulsat, inprimis post pastum, ut pulsus admota manu facile percipiatur. domnus et respiratio bona. Rheumaticorum humo-

248쪽

rum decubitum in locum affectum cum anelarismatica vasoruin arteriosorum dilatatione medici Mon- spolienses consulti accusarunt. Eadem et medicorum Lugdunensium mens fuit. In adolescentis post peripneumoniam tussi sicca et anthelosa respiratione vexati, tardissima aluo, rheumaticis doloribus et pedum tumore leucophlegmatbco laborantis, cadauere cor praegrande, Vncias nOVemdecim ponderans, inuentum est. Pulsus regularis fuit, sed intra horae minutum aliquot ante obitum mensibus 3 -3 s. illius micationes in carpo animaduersae sunt.

P, 3 6. Virgo a quinque mensibus non menstruata pulsum in epigastrio magnum et amplum habuit cordis pulsui synchronum, utrumque, febrilis instar, frequentissimum. Pulsus in epigastrio tam magnus fuit, ut conspici potuerit. Dorso in opposito latero imposita manus eundem pulsum facile percepit. Respiratio post pastum tantum molesta, caetera Omnia

bona ac nyturalia. Pro an eurismate aortae arteriae

b. vir morbum habuit, euinque incurabilem putauit. Consultus autem ΜAssu ET, medicus Amsteloda- mensis, morbum pro hysterica passione habuit a fluxu menstruo intercepto producta. Aneurisma arteriae cuiusdam subesse et imorbum incurabilem esse Medici Lipsienses putarunt. - Deest, quod dolemus, morbi omni modo notabilis euentus historia. P- 337- De polypis narium. Virgo ex longo tempore iis laborauerat, unoque rescisso, chirurgus plures in naribus et altissime residentes animaduertit. Chirurgi Parisini PE ΤIT et AoΝDon morbum pro insanabili

habuerunt.

p. 3qq. In viro haomorrhoidario , maxime plethorico, CX neglecta venae se ctione tumor in angulo oculi eX- terno indolens, fabam sorma et magnitudine rese

sarcius vasorum sanguiserorum effectu habuit, CAP

249쪽

PELI Us et B RENDELI Us a rheumatica acrimonia seroque acri morbum docivarunt. In muliere uteri vagina ex acerrima fluxus albi materia ita cum intestino recto exuberata est, ut iniecti in anum clysteres per vaginam uteri decederent, per eamque et aluinae seces penitus euacuarentur, adeo ut anus omnium functionum expers esset. Tandem et urina per uteri vaginam profluxit. MO

tua tandem infel icissima hac aegra, in uteri vagina nodi gangraenosi et cancrosi plurimi, iidemque et in recto intestino, inuenti sunt. Os uteri durum, gangraenosum et cancrosum fuit. In ouario sinistro abscessus. Colli vesicae dimidia pars superior penitus defuit, ita ut urina ex vesica in pelvim primum , ex eaque in vaginam defluxerit. Caetera omnia sanissima fuere Liber omni modo dignus est, qui attente legatur. Omnes medicinae, quae a BURGGRAUIO proponuntur, essicacissimae et casui maxime accomm datae sunt scholamque et mmum BOERHAAVII,

magni, ni fallimur, d. viri praeceptori penituS rein dolent. Dolemus unice, quod exitus morborum, quorum historiae enarrantur. historia ubique ser desit.

VIII.

i. e.

Laboratorium apertum, siue arcana Chemicorum et pharmacopoeorum nostri temporis reuelata Editio noua, additamentiS aucta. Libro omnibus satis noto quaenam WIE GLEB, V.Cl. addiderit, indicasse sufficieti. Q Omnia

250쪽

p. 33. Omnia salia alcatina fixa vegetabilia pro unis iisdemque non putantur; sunt enim plantae, eX qua-xum cineribus sal alcati nullo modo, sed medium obtinetur. Nec tartari sal cum salibus plantarum lixiviosis perfecte conuenit, quae omnia quartam circiter salis cuiusdam medii partem continent. Tatatari sal e contra magis alcatinym et in vegetabilibus purissimum alcati est. p. III. Olei animalis Dippelli conficiendi modum Cl. editor addidit. De cornu cerui laetido oleo pars limpidissima destillatur, partisque coloratae destitiatio, ut limpidissimum tantum oleum obtineatur, iterum instituitur. Ad spiritum salis ammoniaci cum sala alcatino fixo parandum uni salis ammoniaci parti

tres partes cinerum clauellatorum addi debent, ut omne, quod in sale ammoniaco continetur, volatile sal, tutius expellatur. Isi salis ammoniaci spiritu cum calce viva parando calcis quantitas, ob illius varietatem, exaete definiri nequit. Si spiritus obtei tus cum acido vitrioli debiliori remixtus non efferuein scit, aequam proportionem esse cognoscitur.

P. I 66i Tartari crystalli in magnis Gallorum officinis praeparati semper calcarei quid, ob argillaceam te

ram iis admixtam, continent. Tartari e contra Crystalli ex Italia allati magis acidi sunt, quum- terra. loco oui albumen ad clarificandum liquorem eligatur, adeoque hi praeferendi sunt. - Modi acidum tartari purum et sacchari acidum conficiendi iuxta CIR fCHEEL E adiecti sunt, nec non modi aceti acidum concentratum, et lignorum acetum parandi. P. I 88. Aetheris Frobenti, naphtarum nitri, salis communis, aceti et aceti ex lignis conficiendorum rationem Cl. editor pariter adiecit, variasque methodo addidit flores Benzoes parandi. Addita etiam est a Cl. viro phosphororuia1 parandorum ratio. P. a II. Modus acidum vitrioli magna copia ex sulphu-xe parandi nec hodie nobis satis cognitus est, quum