장음표시 사용
211쪽
isa .' D E S E N s I B V s. oculum perueniente. Nonnulli vero ita inte praetantur Galeni mentem,visui deseruire spiritus, ab oculis ad certam distatiam, ad medium
scilicet spatij delati, dc illic coire cum speciebus
venientibus a coloribus: illos'. ibidem,quadam colorum forma affectos,ad oculos redire, ut illorum nuncios, ct sic ad videndum emissionem spirituum requiri , visitonem tamen fieri, in ipsis oculis. Utrasque opiniones hic vir d. mnat, Vt pote contra veritatem,& Galeni sententiam existentes: Nam primi nihil coloris in ipsos oculos penetrare, ad hoc, ut visio fiat dicut, quod pro absurdo, & contra Galeni opinionem as.
sumit, cum contrarium ipsum asserere,ex eius. dem verbis adducit , ut infra dicemus . Secundi omnino inepta loquuntur: nam quae erit Vis, quae spiritus illos ad oculos reuocat: dc an re Uertuntur eX animae praecepto, an sensu indigentia' Praeterea si cum ad duo stadia videtur imago, cuius species ad dimidiu spatij producebatur,cur cu ad Vnu in stadium Videtur,non producitur usque ad ipsum oculum ad unum enim . stadium producebatur cum in maiori distantia videbatur, itaque cogentur dicCre pro magni- tudine spatij, nunc neri visionem emissione, nunc admissione. Qua de re vitaque opinio
212쪽
non est ad mentem Galeni,secundum istius viri placitum idcirco ipse aliam expositionem commentus , asserit ex Galeni sententia,non negari ex coloribus species quasdam produci, in qua- cti hic D rum inuentione laudat Arist. quod multis eX- stiis r qu, perientijs confirmatur in 7. de Hipp. dc Plat. ψ' ' 'e placitis: nam sit quis in splendido aere,sub arbo- re aliqua recubuerit, arboris colore totus perfunditur , quin etiam accidit, Vt clarus aer, ubi parietis colorem alicuius attigerit, eum subito recipit, atque in alterum corpus tranSfert, maxime sit color, vel ceruleus sit, vel flavus : adde quod etiam experimento sentimus, si quando recto intuitu in cuiuspiam oculos inspicimus, nostras imagines illic videmus. Praeterea in speculo ante oculos nostros, posito , videmus
multa visibilia retro siluata; ex quibus non soludeducitur a visibilibus causari species: sed illas immitti usque ad crystallinum humorem : istae autem species secundum istum Doctorem demente Galeni,sunt eiusdem naturae cum Coloribus. Secundo principaliter aliud notandum in hac opinione Galeni, quod Sc ii species immissione videatur, attamen non posse fieri visionem, nisi emissione facultatis visiuar; rationes quae mouerunt Galen. ut est videre in 7. de GILII γ Bb Hipp.
213쪽
Hipp.&Plato acit. quae secudum ipsum reprobant Arist. opinionem, sumuntur eX apprehensione, dc magnitudinis, Sc distantiae rei visibi lis, quae nullo pacto possent apprehendi, nisi
prodeat facultas, per aerem ad rem visam; aliter res non videretur ubi est, &sic nec magnitudinem , nec dis antia iudicare poterimus: nadistantia, vel altera specie a specie rei visibilis, repraesentabitur potentiar, aut eade specie: sed ridiculum est dicere diuersa specie, quae enim
species propria distincta potest esse dis antiae, Scquae propinquitatis' quod sit eadem species; sed
diuerso modo repraesentabit distatiam,& propinquitate , profecto hoc Veritate caret : nanullo alio modo posset repraesentari distantia , &propinquitas, nisi quod illa remissior, Lax intensior apparebit: sed intensior species, intensum videri facit lorem,non propinquum: missior, remissum, non distantem: quare fieri post et, ut color qui remotus es , videaturr missior,&si intentior siit, de vicinus, e contra videatur intensior, Sc si sit remissior. Similia ter in imaginabile est, magnitudinem percipere , nisi potentia visiva in loco ubi est magnitudo extendatur: nam si e sient duo u is ibit ia, quorum Vnum esset paruum,&propinquum ; ait
214쪽
riam magnum, Scremotum, profecto maiore partem oculi occupabit paruum,eX quo propi quum ; quam magnum, eX quo remotum: quia semper species tendit in acutum, Ec tamen nos iudicamus hoc magnum, illud paruum, quamuis species parui deberet repraesentare magnu ,
cum impleat totam pupillam,& species magni,
quia remotum,deberet repraesentare paruum, de non magnum,cum propter distatiam,conus
acutus vix parte pupillae impleat. Qua de re ad hoc ut distatia,& magnitudo percipiatur,de necessitate, potentia visiua,res debet videre in lo- .co ubi sunt,& lic extramitti debet ab oculo: qua sententiam non potens subterfugere Arist. viait Gal.propter absurditatem, quae suum placitum sequitur, dissimulanter praeterijt dissolutionem p quomodo distantiam, Sc magnitudinem videamus,immo in multis locis, Arist. videtur Gal.opinioni assentiri.Unde in quinto degener. animal ait eos,qui habent oculos in cauo positos, longe aspicere: quoniam motus in Vastum non dissipatur: sed recto tramite meat: ex quo videtur Arist. dicere facultate videdi prodire: de tertio meteor. cuidam homini, cui debilis era visus acies sua ipsitus imago semper Videbatur occurrere,quod idcirco cotingebat in-
215쪽
1 6 D E S Ε-N s I RV s. qui t) quia oculorum acies, in ipsum reflecteba- tur, propter debilitatem enim tenuis erat, ut proximum aerem expellere non posset, qui desus, & remotus, ut speculunt reddebatur:dere linquo opinionem suam de Iride, ubi causam 8 ponit, refractionem visus,ad oppositum Solem: ex quibus locis non posset negare Arist. visionem fieri per extramissionem spirituu visualium. Propter has ration es,& authoritates mi- ratur Galen.tanti viri obliuionem, ac contesti
rauit Aris sensisse sui placiti absurditatem, Se proinde dissimulanter praeterijsse: sed ista pro
nunc missa faciendo, donec ad veram Arist.opi secundum nionem veniamus, redeundo ad Galeni sentectorem a eo tiam, quam doctissimus hic vir Hispanus dete minauit: voluisse Galenum a coloribus multi-
plieari species eiusdem naturae cum illis , Vsque:
μ' '' ad pupillam oculi;&rursus exire animales spiritus ;Verum quia non poterant euitari multa absurda, quae essiuxum spirituum ab oculo inse-qUuntur : commentus est, Voluisse Galenum spirituum effluxum, usque ad eXtremam supe ' sciem pupillae progredi,&illic lumen quodam eccleste eiusdem generis cu lumine Solis coire, quod lumen exiens,non potes: per se illustrare 'aerem : iuxta quam sentctiam,recipit aer influ-
216쪽
p Αχs s E C V UT IA. as xum virtutis illustratione illa, non aliter quam
n ruus , non enim pertotum neruum pertran
sit spiritus sensitivus : sed sufficit per aliquam
partem tantum, reliquae vero illustratione pO' tentia sensitivae viviscantur. Sic adueniente spiritu visivo, usque ad extremam superficiem pupillae, extramittitur illustratio spiritus visiui, ad aerem illuminatum, cum quo coniungitur:&sic aer erit medium, in quo sit visio, &61cvnica uisito fit.in aere, & oculo, ta quam uno me dio vivificato a potentia ; & in hoc differt haec positio ab opinione Stoicorum,qui dicebant ubsionem fieri per ictum visus ad aerem coliguu, sicuti per baculum sentimus: nam cum rem aliquam baculo tangimus, tactio in manu sit, baculo latum fit impulsio, de nulla facultas in ba- culum influit: sic per visionem illustratur aera spiritu visiuo effluxo, Usque ad extremam superficiem pupillae. Vnde dicimus aerem,quodammodo sentiente , quia per aerem Videmus. Concludendo ergo vult iste vir de mente Ga- Con ludia leni visionem fieri intrantibus speciebus, vic inplores sentiantur, & afficiant proprium visiis in β'' 'strumentum:& facultate exeunte,ad dimetiendum distantiam,& magnitudinem. EX quo notatur alia differentia, quod species necesse est ab
217쪽
iss . D E istE N S I B V s. 'obiecto colore, usque ad oculum peruenire,ali
ter sine affectione organi proprij, fieret visio:
vim vero Videndi,non necesse est rem videnda attingere : de propterea fallimur in distantia,& magnitudine rerum: de tandem aliud in hac opinione notatur, lumen requiri ad visionem, . non propter facultatem solum: neque propter colores solos; sed propter utrumque: propter colores , quia species non possunt multiplicari per opacum: propter Virtutem, quia solus sple dor spirituum animalium no sufficit illustrare aerem , coniuncto aute ipso cum eliterno lumine, multiplicari possunt species, ct efferre vi .dendi potentiam: ista est opinio de visione, qua iste celeberrimus vir Galeno imponit,&cui tyse,tanquam probabiliori maxime assentit. Galeri de visione opinio examinatur,'rej-citur. Cap. XIX.
Reprobatio opinionis valles is,&Cal. liqua non intelli- egentili mentem Arist.
I licet nobis liberam sententia pro ferre , profecto recte consideranti multis absurdis haec opinio referta Occurret, de primo hic vir, in hac opinione multa dicit, quae Galeno,quem tantis
218쪽
PARς s E,C V N D A. lenus habent Arist.mentem, ut postea declarabimus . Tertio ista ab Qrda non possunt multis experimentis adaptari, dc videntur a ratione alienas. Quo ad primum vult iste vir , quod demente Gai. spiritus animales non progrediuntur extra pupillam: sed tantum usque ad e X ternam pupillae superficiem; foras vero progredi lumen tantum , quod per se solum non est aptuaerem illustrare; sed cum coniungitur,cum lumine solis, aer recipit hac illustratione, influxum virtutis videndi. Primum dictum, quod scilicet spiritus an malis non progreditur foras: sed tantum usque ad externam pupillae supersiciem, hoc inquam nul ibi ruperitur in doctrina Galent: immo in decimo de usu pari. lo quens de conditionibu corneor tunicae, dicit illam esse tenuem, Vt splendorem prompte emittere pos sit: dc nequis credat, quod per splendores illu
strationem illam intelligat ipsemet se declaras dicit, quod spiritus vise ales sunt splendidi, quod spiritus isti ivisu les foras, secudum ipsum
e X tramititatur ut in a. ubi Baaltas hipotheses
de visione assismit, quae geomptricae sunt: ct declarat visione fieri per recha lineam , quae a pupilla tendit, usque ad centrucirculi rei yis P, Q imaginatur etiam, multas aliat re has lineas teri
Resellitur expolitio Vallesii tanqua reducetis Gal. in cotradictio
locus Gale. contrarius expositio
219쪽
obiecto colore, usque ad oculum peruenire,alia ter sine affectione organi proprij, fieret visio: vim vero videndi,non necesse est rem videnda attingere :& propterea fallimur in distantia,& magnitudine rerum: de tandem aliud in hac opinione notatur, lumen requiri ad vissionem, . non propter facultatem solum: neque propter colores solos; sed propter utrumque: propter colores , quia species non posIunt multiplicari per opacum: propter Virtutem, quia solus splo dor spirituum animalium no sufficit illulirare
aerem , coniuncto aute ipso cum eX terno lumine, multiplicari possunt species, de efferre vi- .dendi potentiam: ista est opinio de visione, quai ste celeberrimus vir Galeno imponit,& cui ipse,tanquam probabiliori maxime assentit. Galeri de et sone opinio examinatur, cis rej-citur. Cap. XIX. -
I licet nobis liberam sententia Pr ferre , profecto recte consideranti multis absurdis haec opinio referta Occurret, de primo hic vir, in hac
opinione multa dicit, quae Galeno, quem tanti- facit, contradicunt. Secundo nec ipse,nec GalenuSReprobatio opinionis vallesii, &Cal. taqua non intelligentili men
220쪽
PARς S E C V N D A. - lenus habent Arist .mentem, ut postea declarabimus . Tertio ista absurda non possunt multis experimentis adaptari, & videntur a xatione aliena. Quo ad primum vult iste vir , quod de . , ra mente Ga L spiritus animales non progrediun- 'Itur extra pupillam: sed tantum usque ad externam pupillae superficiem; foras vero progredi ης lumen tantum, quod per se solum non est aptuaerem illustrare; sed' cum coniungit r,cum lumine solis, aer recipit hac illustratione, influxum virtutis videndi. Primum dictum, quod scilicet spiritus animalis non progreditur foras: sed tantum usque ad externam pupillae superficiem, hoc inquam nulli bi rςperitur indoctrina Galent: immo 1n decimo de usu pari. loquens de conditionibus corneae tunicar,dicit illam esse tenuem, ut splendorem proni pie emit texe possit:&nequis credat , quod per splendorest illa strationem illam intelligat ipsemet se declaras dicit, quod spiritus visuales sunt splendidi, ι quod spiritus icti ivisu lei sor si secudum ipsume X tramititatur ut in ca a. ubi ivultas hipotheses
de visione assumit,quae geomptricae sunt:& de- . clarat visione fieri per recta lineam , quae a pupilla tendit, usque ad centru circuli rei visae, di imaginatur etiam, multas ali 4 rectas lineas ten ra