장음표시 사용
111쪽
roo DE IURE, ET LEGUM DISCIPLi NAfirmavit in eadem opinione versari etiam Academiam Ande-gavonsem, Aurelianensem , & Tolosanain 1 . Illud hoe de Concilio nunc inquirendum superesset, utrum non sine temeritate aut toritas illius reiici possit, quem admodum Bossuetius Defensionis Oc. lib. s. , alias I o. cap. I I., di Natalis ab Alexandro His. Ecclesias. sec. II. & r6. Dissert. a. tuentur ; an vero neque haereseos, neque schismatis, neque temeritatis argui ii debeant, qui Pisanum Concilium uti legitimum , & oecumenicum habere renuerunt, & modo etiam reinnuunt, quemadmodum Cl. Orsius propugnat de Rom. Pont. auctoriste lib. s. cap. I I. art. unico . Res ista hujusmodi est , ut
paucis explicari non possit, neque instituti nostri ratio postulat, ut a nobis eκplicetur . Illud enim in hoc capite jam perfecimus, in Pisano Concilio simul in unum Patres coluisse , ut schisma , quod in haeresim degenerabat, ab Ecclesia aufer rent , eademque ratione ductos in Benedictum, & Gregorium sententiam dixisse, ac propterea graviter crrare illum , qui eam rationem , quam Pisani Patres sequuti fuerunt, aliis Ecclesiae temporibus accomodari posse putaret , aut in eadem
tota ratione ultimo attendendum csse arbitrarctur ad eam
auctoritatem , quam in suis judiciis-Concilia acumenica supra Summum Pontificem habent. Ex his autem illud consi re arbitramur , ea de suprema judicii ratione , quam vero,& legitimo Summo Pontifici vindicandam aggressi fuimus , nihil detrahi, etsi ponatur, auctoritatem Pisani Concilii sine
temeritate rejici non posse . Tamen nunc paucis , quae apud omnes certa esse debent, animadvertendum ducimus, adeo exploratum non esse de auctoritate Pisani Concilii, quemad- mi uni nonnulli volunt. Dubitari non potest, quin Pisani Patres Benedictum , & Gregorium , uti antiqui schismatis nutritores , nec non notorios haereticos , a fide devios sententiam dixerint, atque declaraverint, illos excidisse ab eo supremo Ecclesiae regimine , quod uterque eorum se tenere praesumebat r . Quaenam ratio hujus sententiae contra utrumque latae
112쪽
his En XXIV. CAPUT III. rorlatae In Concilio Constantiensi habita fuerit, nunc videamus. Profecto Gregorius in sua Bulla , quae Sessione XIV. lecta fuit r ad Pontificatum dimittendum se quidem paratum exli,
bet, de sua tamen canonica electione omnino sibi compertum esse affirmat. Dum vero facultatem Concilii convocandi alteri committit, cuius auctoritate probarentur, atque confirmarentur , quae pro extirpatione schismatis decreta edi conti
geret , haec habet: Ut possitis inquit in praedictis profi-
,, cere melius, dc valere 3 quo escaciorem potestatem a nobisse constiterit vos habere ; nobis', seu illis ex nobis, quod ubi se illi interfuerint, congregationem ipsam, in quantum per se dictam Serenitatem Regiam, & non Baltassarem, se nuncuisse pari facientem Ioannem XXIIL et , vocatam, vice nostrais ad praedictorum effectum convocandi, & auctorizandi G
- is nerale Concilium, remota tamen omnino praedicti Baltasi is ris praesidentia, & praesentia ab iisdem et nec non omnia, is quae , postquam sic feceritis, disponentur pro vera redin is tegratione, ac unione Ecclesiae, ac praefatorum schism, is tum extirpatione, per Congregationem eamdem , remotis,D ut praemittitur , praesidentia , & praesentia dicti Baltassaris , is vice nostra similiter auctorizandi, approbandi, & confidiis mandi plenam, & liberam de plenitudine potestatis conce-M dimus tenore praesentium facultatem - . Cardinalis Ioan-- nes Dominici Gregorii partes in convocatione Concilii ex quutus fuit 3 : Cujus quidem commissionis , demandati viis is gore inquit ego Ioannes miseratione Divina tituli S. Sixtiis Presbyter Cardinalis , Ragusinus vulgariter nuncupatusis pro me , & collegis meis in hac parte hic existentibus, . se in nomine Patris, & Filii, & Spiritus Sancti, Amen, aucto se ritate ipsius Domini nostri Papae, quantum ad eumdem .ri spectat, ut praedicta sancta unio , resormatio, & haereticaeis pravitatis extirpatio , Deo auctore , meliorem sortiantur
ctione facta a Pisanis Patribus ex hac vita Clemens V. Bononiae deincessit, ibique in Iocum ejus Baltassar Cossa a I 6. , vel II. Cardinalibus
substitutus fuit, atque vocatus Joannes XXIII. U tomo col.383. Diuitiam by Coral
113쪽
se effectum , & ut sub diversorum professione pastorum dississe dentes Christiani in unitate Sanctae matris Ecclesiae, & ch is ritatis vinculo conjungantur ; istud sacrum Concilium G se nerse convoco , & omnia per ipsum agenda auctoriZo,& confirmo iuxta modum, & formam, prout in litteris Do si mini nostri nunc Iectis plenius continetur . Hanc convocationem Concilium admisit i Per organum Archiepist si pi Mediolanensis stantis alte in pulpito cum Praelatis qua- is tuor nationum ... Et responderunt quatuor Praelati, quod is quatuor nationibus placet: & Cardinalis Ostiensis pro Col-- legio Cardinalium: placet μ. Hisce peractis, duas obedientias Gregorii XII., in quam Pisani Patres excommunica. tionis poenam jam tulerant a , & Ioannis XXIII., coniunctas, de unitas esse in uno corpore Domini nostri Iesu Christi, Synodus declaravit 3 . Haec vero omnia nullam eorum, quae Pisani Patres comtra Gregorium, ejusque fautores decreverunt, habitam fuisse in Constantiensi Synodo rationem, evidentissime demonstrant. Quandoquidem Pisani Patres Gregorium a Pontificia dignita. te , atque auctoritate excidisse decernunt; Constantienses dugnitatem , atque auctoritatem Pontificiam in eo venerantur, eumque suscipiunt, qui vice illius Concilium Generale comvocet , ei auctoritatem , & confirmationem tribuat juxta modum , ct formam, quae in Gregorii litteris continebatur . Pisani non minus in Benedicti , quam in Gregorii Iocum Alexandrum V. eligunt, cui successerat Ioannes XXIII., a quo etiam Synodus Constantiensis indicta fuit r Constantienses
Gregorium exercentem in convocatione hujus Concilii in nus supremi Ecclesiae capitis, simulque etiam ab ejusdem exedicitio muneris omnino excludentem Ioannem XXIII., non solum aequo animo patiuntur, atque ferunt, verum etiam cum gaudio , & libenter admittunt. Pisani sub poena excommunicationis omnibus Fidelibus interdicunt, ne quovis modo Gregorio adhaereant: Constantienses declarant eos quoque una cum aliis, qui Ioannis XXIII. partes sequebantur, simul unitos 1 Cit. col.388. o Tom. cit. col. I . 3ὶ Cit. tom. col. 38DDiuitiaco by Cooste
114쪽
tos in uno corpore Iesu Christi. Ita autem Patres Constantienses sese gessisse in hoc toto negotio se In oeconomiae d is tum , ad majus unionis , & pacis Ecclesiasticae robur , ac si firmamentum in His. Ecclesias. saec. XU., & XVI. Dissert. a. num. ao. Natalis ab Alexandro coniicit : at licet hoc illi demus ; verum tamen esse non desinit, quod nos contendimus Nam in aemomia datum nunquam uti dubium, & multo magis uti non definitum accipitur, quod ab tacumenico Concilio certo definitum habeatur : ipso tuente, Pisanum Concilium
fuit cicumenicum t in Pisano Concilio definitum fuit, Gregorium uti notorium schismaticum, haeremum r) a supremo Ecclesiae regimine excidisse i id ergo uti dubium, & multo
minus uti non definitum a Concilio Pisano Patres Constantienses in oeconomiae datum habere nullo modo potuerunt habuerunt autem uti dubium, & non definitum : ergo de firmiatate definitionis Pisani Concilii eos dubitasse dicendum est,
Hoc idem etiam ex ea ratione constat, quam Patres Comstantienses cum Benedicto tenuerunt. Nimis longum esset, singula percensere velle e nonnulla ergo tantum hic commeis morabimus . Sessione XIV. Patres decreverunt, ut Benedictus , quemadmodum ipse facere promiserat, ad Pontificatum dimittendum induceretur a . Sessione XXIII. binis e numero Cardinalium, Episcoporum, sacrae Theologiae Magistrorum,& Iuris utriusque peritorum facultas a Concilio data fuit inisquirendi in eumdem Benedictum, eisque 27. articuli propositi
fuere , in quibus eorum inquisitio versaretur. In nullo autem eorum mentio fit de contumacia illius contra sententiam Pisani Concilii 3 . Sessione XXIV. pertinaciae , obstinationis , & malae fidei ipsius Benedicti facta mentione, decreto tamen Pisani Concilii contra eum lato, omnino praetermisso, Benedicto publice indicendum decernitur, ut se in Ecclesia Calliodrati Constantiensi sistat M. Id autem quum ille facere renuisset; Sessione XXXII. contumaciae reus declaratur, statutin
115쪽
ro DE IURE, ET LEGUM DIs CIPLINAturque ultimam sententiam in eum dicendam esse t . In Coningregatione autem generali post hanc Sessionem, Magistri Joamnes de Scribanis, & Petrus de Piro a Concilio deputati 8 I. aristiculos contra Benedictum proposuerunt, in quorum sane nullo tum de decreto Pisani Concilii, tum de Benedicti huic
decreto contraria agendi ratione nulla mentio habetur, quam vis nihil eorum omittatur, quae Benedictum reum constitu
bant a . Tandem, omnino missa Benedicti contumacia quoad decretum Pisani Concilii, Sessione XXXVII. ultima in eum sententia sertur 3 . Ex his autem nemo non colligendum esse videt, apud Patres Constantienses certam non fuisse auctoritatem Pisani Concilii, si ad eam totam rationem attendamus, qua se cum Benedicto gesserunt.
DE sUPREMA IUDICII POTESTATE , QUAE SIMMO PONTIFICI TRIBUI DEBET , NON UBSTANTE DECRETO SESSIONIS RCONCILII CONSTANTIENSIS .
g. I. Ecensentur ii Codices , prout a nonnullis traditum 'accepimus , in quibus in primo decreto IV. Sessi nis Concilii Constantiensis leguntur illa verba et ad reformationem generalem Ecclesiae Dei in capite , ct in membris . Tria hac de Synodo, prout ad institutum nostrum pertinet , disputanda esse, Bossuetius Defensionis M. lib. s. , alias ρ. cap. 3. recte praescripsit, hoc est, I. inquirendum de textu decreti primi Sessionis IV.: a. de mente, nempe utrum quod Sessione IV., & V. decrctum legitur de reformatione generati Ecclesia Dei, in capite , ct in membris , ad tempus solummodo schismatis, an etiam ad alia tempora referri debeat: 3. de a ctoritate hujusmodi decreti lati in Sessione IV. ,& V. Tota quaestio de textu decreti primi Sessionis IV. in eo versatur :utrum illa verba : ad reformationem generalem Ecclesia Dei in capite in membris , a textu expungi, an vero uti genuina habe-i cx Cit. tomo colum. s . & seqq. Q Cit. tomo colum. 7ώ3.
116쪽
LIBER XXIV. CAPUT N. ro Ihaberi debeant. A textu expungi oportere cum schel stratio , & Οisio nos tuebimur . Contra non solum Bossuetius i , sed etiam Ludovicus Maimburgus a , Natalis ab Alexandro 3 , Dupinius , Antonius Arnaldus s),&alii statuunt.
Decem ergo Codices , in quibus verba illa leguntur r ad reformationem generalem Ecclesiae Dei in capite , in membris, Parisiis se vidisse Maimburgus testatur, atque inter istos unum antiquissi num omnium in bibliotheca S. Uictoris, quem omni.bus Vaticanis , Romanisque Codicibus praeferendum esses,
jactat 6 . Natalis ab Alexandro istis decem Cpdicibus
superaddit Codices Germanicos , & Belgicos , quibus undique collectis usim se esse in sua editione Conciliorum Petrus Crabbius testatur . In Nisi. exemplaribus longe pluribus , quae undique conqui a Surius in editione Conciliorum se consuluisse afirmat, in Codicibus a Severino Binio lustratis, in pluribus quoque Vaticanae, & aliarum urbis bibliothecarum,
qui ab editionis Romanae an. I 628. curatoribus inspecti fuere , non aliter , ac in decem Codicibus a Maimburgo citatis praedicta verba legi animadvertit. Demum ex regia , &Lab-beana editione Conciliorum confirmat, in omnibus Codicibus regiae urbis ea verba contineri r ad reformationem generalem Ecclesiae Dei in capite , in membris , quia μ si PP. Labbe, si & Coussartius vel unum legissent Codicem Ms., in quo haec si verba defuissent, ea de re pro sua ingenuitate monuissent si lectorem . Ad Codices regiae bibliothecae , Coibertinae , Victorini Coenobii, regii Collegii Navarrici, atque ad editionem Crabbcanam , & Romanam Botaetius in citato libro
cap. s. appellat. Dupinius Bibliothecae tom. II. cap. a. as
mat in pluribus Mss. legi ea verba, de quibus nunc agimus , nullum tamen singillatim indigitat. A Gersone autem illorum mentionem factam fuisse dicit in duobus sermonibus , quos nom. IV. O coram i Cit. lib. cap. 3. Q Traiiε Historique de l'Egli se de Minechap. 23. 3 In Hist. Ecclesiast. saec. H. , & xvi. Disteri. q. art. I. - S. 6. O Tom. ra. Biblioth. cap. a. EcIaircissem. Iur te Concit. Gen. cap. lo. Hujus Tractatus Antonium Arnaldum auctorem esse Leniantius tradit in Praefat. ad Hist. Concit Constant. num. I 6. H Cit. Tractatu cap. aa. 0 Cit. Differt. num. Io.
117쪽
ro 6 DE IURE, ET LEGUΜ DIs CIPLINA coram Patribus Concilii habuit. De hoc postea videbimus. Quae vero Arnaldus i Scheistratio opponit, ad ea revocari facile possiant, quae Natalem Alexandrum pro sua sententia
in medium adducere animadvertimus.
g. IL Ii Codices maxima ex parte recensentur, in quibus illa verba r ad reformationem generalem Gessiae Dei in capite , in membris , non leguntur in primo decreto Sessionis IV. Concilii Constantiensis. Undecim Codices in Vaticana bibliotheca sese consuluisse Emanuel a Schel strate Dissertat. de auctoritate , se sensu
decretorum &c. cap. I. art. I. testatur : Tres Codices manu
se scripti continentes Acta Constantiensis Concilii a Notariis se ipsius conscripta, ex quibus Basileenses decreta compilari runt, non habent illa verba in primo decreto Sessionis IV. i,, Et ad reformationem generalem Gelasiae Dei in eapite , ct isse membris . Codices quatuor Mss. continentes gesta indubi-- tata Constantiensis Synodi, quorum duo circa ipsius Con-- stantiensis Concilii tempus conscripti sunt, licet habeantis multo plura, quam hactenus edita, nullam tamen menti is nem faciunt in decreto Sessionis IV. de refrematione Ecclesiae si in eapite, O in membris. Quin immo in uno ex istis Codi-- cibus post haec decreti verba : adsidem, O ad extirpationem se dicti schismatis i notatum erat: se nimirum articulus --,, perfecte fuit factui , ut sequitur, ideo suppletur in Sessione se
se quenti. Quibus indicatur, clausulam se in ea te, er membris abesse debere a decreto Sessionis IV., si ideoque illud decretum renovatum fuisse in Sessione V., in se qua solummodo clausula illa adjungenda est, ut statim viis debimus Duo demum Codices continentes Regestum Acto. si rum Constantiensis Concilii, quorum unus circa tempus si ipsius Concilii scriptus spectavit ad Emin. Cardines. Sirle-
is tum, alius antiquo charactere Italico conscriptus est, licetis omnia Acta contineant a I. Sessione usque ad electionem is Martini V., nullam tamen mentionem faciunt in decretois Sessionis IV. de reformatione Ecclesia in capite , er in membris. se Cete- i In citato opere cap. I. Disiligo: by Cooste
118쪽
LIRER XXIV. CAPUT IV. . 1 7 si Ceteros, quos vidi Codices recentiores praetereo, in qui-M bus tamen omnibus praedicta verba desiderantur . Idem Auctor In Tractatu de sensu, auctoreis. Decret. ConcR. Cm sant. Differt. I. , in qua respondet Maimburgo agenti contra auctoritatem Codicum, de quibus in supra citata Dissertatione
ipse egerat, capa. haec superaddit i Quod si hi non susta se ciant hoc est praediisti novem Codices adjungere possumis celeberrimum Codicem Capranicensem , qui ad usu in Car.
ἡ dinalis de Capranica Basileensis Concilii temporibus scriis plus videtur, & quo Philippus Labbeus saepius usus est
si in Appendice ad Synodum Constantiensem r in hoc enim , is ut in reliquis omnibus supra citatis , deest clausula de resemis mat e Eccles a in capite, ct in membris. Accedit alius Codex se plane antiquissimus , qui ex bibliotheca Eminen. quondam si Card. Ludovisit in bibliothecam Emin. Card. Ottoboni mi- is graverat, ejusdemque Romanae Ecclesiae Principis liberalitateis in bibliotheca Vaticana repositus fuit, in quo eadem omnia is no desiderantur. Demum , omissis aliis, testari possum, ,, quod inter omnes Mss. Codices Constantiensis Synodi, quos
,, magno numero me vidisse contigit, nullum repererim, in is quo verba illa habentur, praeter quam unum recentioriis manu ex Sicleti Codice transcriptum, in quo tabellarius , is qnum originale dissicili charactere exaratum esset, Actiari ex editis Codicibus descripsit, & verba illa contra fidem is originalis Ms. decreto primo Sessione IV. adjunxit μ .
Cum hisce Seheistratii Codicibus quoad rem istam , de
qua agimus , miram consensionem habent sex alii antiquissimi Codices ex reconditis totius Germaniae thesauris litterariis magno
suasio , fesicissis pre fato collecti, ut verbis eius utar , qui eosdem suis ocesis lusuavit, & in publicam lucem protulit ci .
Hi sunt profecto Codices Brunsvicensis, Gothanus, Lipsicnsis, duo Vindobonenses, hoc est, Estres anus, & Dorrianus, '& Codex Volsen buteiensis . Quaenam vero hujusmodi Codicum ratio haberi debeat, ab editore illorum nosse possum us a ro a Pria
119쪽
Io8 DE IURE, ET LEG ΠΜ DISCIPLINA ,, Primum inquit ipse Ms. Codicem authenticum plenorum. M Actorum Coeilii Consant. inclyta dedit Augusti, & littera. si tissimi Principis Rudulphi Augusti Bibliotheca Brunsvicem se sis. Quod υasum υolumen in ipse Constantiensi concilio exa-
is ratum, neque titulis , & argumentis distinctum , sed , ut se primi illi Notarii consueverant, una continua serie coninis textum , tenuibus saltem , aut breviculis spatiis interjectis,
is ubi nova succederet materia. γω Alterum Codicem Ms. majorum Actorum Concilii se Constant. dedit Serenissimi Principis Friderici Saxoniae Du- is cis Bibliotheca Gothana. Quod υolumen Confantiae itidem ,, scriptum , nec argumentis nisi in margine instructum . D es tendum autem Notarium passim omisisse non exiguas Acto-D rum partes , ut manca saepe est scribarum fides . , Tertium Codicem Ms. plenorum Actoruin Concilii , Constantiensis dedit praeclara Bibliotheca Paulina Acad. se Lips, qui cum Brunsvicensi curatius consentit, nisi quod ,, aetas paulo recentior, ut proxime tamen Concilii Basileenis sis tempora attingat . . .
,, Sed nec illi Codices nobis lassecerunt. Aecivimus,, plures asios Codices ms., a viris illustribus quondam instru- ,, ctos , qui in ipse Consantiense Concilio rebus interfuerant...,, In his excellit Ioannes Dorre ICtus , in Concilio praesens ...is Qui peregregium dedit Actorum Concilii Constant. , quae suis es, spectavit oculis , perbreυe licet, argumentum . Quem in-α, comparabilem Codicem Dorrianum Augustissima invictissimiis Caesaris Leopoldi Bibliotheca Vindobonensis gratiosissimeri impertivit se Latus Dorrii claudit Nicolaus Eistraru , Confitiarius is quondam Austriacus , alias ex merito a nobis laudatus, sed is nunquam satis laudandus, qui , in Concilio itidem praesens,
x, praeter monumenta eruditorum virorum, de rebus Conciliij, in Concilio edita , aliqua etiam Acta, in Sessionibus prod, B ta, consignavit. Quos nobiles Elstra ianos MA. Codices,, pari fortuna inaestimabilis Bibliothecae Vindobonensis theis laurus litterarius benignissime suggessit. . . - Postre Disit Od by Gorale
120쪽
LIBER XXIV. CAPUT IR , Postremo quoque nobilem Codicem MA. supra me- , morati Actorum Concilii Consant. Compendii, Basilaeae paraties ex Augusta Bibliotheca molianbuteiensi secundo nacti se sumus fato . Parisiis quoque in celeberrima Bibliotheca S. Victoris a Maimburgo, & aliis tam saepe commemorata, unum Codicem esse , qui praedictis consentiat, Lentantius tradit i , qui illud etiam monet, in hujusmodi Codice mentionem fieri Sessionis habitae die 3 o. Martii I rh quae procul dubio fuit Sesso IV. g. III. Iis Codicibus , in quibus habentur illa verba r ad reformationem generalem Ecclesiae Dei in capite, O in membris , di quidem quoad haec ipsa verba, adhaerendum non esse ostem
Eam nos rationem hac in re sequuturi non sumus, quam
multi eorum tenuerunt, qui contra nos sentiunt. Non d
fuerunt enim, qui Mis. Scheistratii non magni facienda esse afirmarunt a r e locis suspectis eruta esse, hoc est, Romanis bibliothecis r unum Victorinum Codiccm Vaticanis, de M. manis Codicibus praeferendum t Scheistratium , dum e rum, qui a se inspecti erant, Codicum Vaticanorum auctoriatatem in medium protulit, in multis sane peccasse, quibus fides illius in dubium quodammodo revocatur s). Nos ergo damus , eos Codices , quos Adversarii nostri pro sua sententia tuenda proferunt, esse genuinos, iisdemque Adversariis hac de re testantibus omnem fidem praebemus et ceterum quod illis Codieibus adhaerendum sit, nullo modo dare possumus . Est igitur advertendum in primo decreto Sessionis IV. a Ca dinali Zarabella Florentino, cui, utpote juniori, decreti lectio
facienda coram Patribus commissa fuerat verba illa : ad re
formationem generalem in capite , ct in membris, omissa fuisse.
si In Historia Concit. Constant. lib.1. num. I 6. a) Maimburgus Traue Hiriorique de P Et se de Reme cap. xi. 3 Auctor Attonymus Tractatus Gallici de potessite Ecclesia, ct temporali pag. 4o. Main burgus supra citatus cap. et . s Antonius Arnaldus Exuurcissemor fur 2 autorite oee. cap.2., dc I .