Fr. Thomae Mariae Cerboni ordinis praedicatorum ... De jure, et legum disciplina tomus primus quartus, et ultimus

341쪽

tur . Quando vero decernit Apostolus , qua ratione mulier,& qua vir in Ecclesia orare debeant, sicuti observat S.Thomas lech. . in caput II. epist.I. ad Corinth. utitur Primo quidemis ratione, secundo consuetudine , tertio praecepto , quod so- ,, tum sine aliis necessitatem induceret . Praeceptum autem v. et 7. exprimit illis verbis r hoc autem praecipio. Universe autem , atque generatim omnibus Corinthiis publica auctoritate

hujusmodi praeceptum indicit: quod sane est ejus, qui alligcum potestate praeest. Dum vero eosdem Corinthios de ea ratione Apostolus coarguit, quam in coena Dominica servabant. ea auctoritate utitur, quam super illos habebat : nam pomquam constituit, quid agere deberent, quando ad coenam Douminicam simul convenirent, finem dicendi hac ratione facit reetera autem , quum venero , disponam . Hoc enim ejus tantum

esse poterat, qui super illos & imperio, & potestate legislativa

praeditus erat.

Ejusdem epistolae I . cap. duo quoque Apostolus facit: primo constituit, quam rationem Corinthii sequi debeant in

usu illorum donorum , quae a Deo acceperant : deinde praeciapit, ut mulieres in Ecclesia taceant, neque docere praes mant. Propheta autem duo, aut tres dicant e ceteri dijudicent, inquit citati capitis v. 29. , & v. 3 ., mulieres in Eccle a taceant.

Illud prius dum facit, , inquit v. s. r dum vero hoc alte rum 1 doctrinae magisterium in Ecclesia steminis absolute interdicit . Hic autem praecipiendi modus , semel ac ad aliquam communitatem dirigatur , si legislatoris non sit proprius, non video sane , quinam alius esse possit.

In epistola ad rimotheum L. cap. a. v.8. statuit, viros ub, que orare oportere ; cap. . v. 9. decernit, quales esse viduae illae debeant, quae eliguntur . Utrumque autem cum auctori tate praescribit et volo ergo, inquit, viros orare in omni loco, te vantes puras manus Me ira, disceptatione: Et di vidua elis tur non minus sexaginta annorum , quae fuerit unius viri uxor.

Haec quoque non sunt profecto docentis, sed decernentis . Si autem attendamus ad ea, quae sanxit Apostolus tum I. Corintb. cap. D. de ea ratione, qua vir, & mulier in E Tt a clesia Diqitigod by Corale

342쪽

33a DE III RE, ET LEGUM DISCIPLINA clesia sese habere, & omnes Fideles in eoena Domintea sese gerere deberent, tum ad alia, quae ejusdem epistolae cap. I . sanxit de usu divinorum donorum, & de silentio servando a mulicribus in Ecclesia, tum demum ad id , quod L. ad

Gmotheum cap. I. v. q. & seqq. scrvandum constituit in electione viduarum, manifesto sane constat ; falli Pulandorfium contendentem , quod omnia ista inter praecepta moralia locum sortiantur. Ex his autem omnibus etiam illa refutantur, quae in eamdem rem S. 3 I. Pufendorsus superaddit.

S. VI. Ex aliis quoque , quae ab Apostolo gesta fuisse novimus , Pusendorfius semper magis magisque refellitur. Pauli sane plura scripta habemus, quam cujusvis alterius Apostoli, ac propterea mirandum non est, si ex illis, quae ab co gesta fuisse ab eodem ipso novimus , uberius con firmari possit, quod nunc tuemur. Apostolus in I. epistola ad Corint. cap. q. v. II. Quid si Vultis inquit in virga veniam ad vos , an in charitate , ἡ & spiritu mansuetudinis ἡ Si autem in Corinthios animadvertendi nullam potestatem habuisset, virgam eis minax nunquam ostentasset. Cap. s. ejusdem epistolae Corinthios graviter reprehendit, quia uxorem patris sui publice retinentem aequo animo ferrent, atque communem cum ipso

consuetudinem haberent. Quapropter hujusmodi hominem eorum publico judicio, sui tamen auctoritate, quam a Christo

receperat , Satanae in interitum carnis tradendum edicit res Ego quidem est absens corpore, praesens autem spiritu, is jam judicavi, ut praesens, eum, qui sic operatns est, in is nomine Domini nostri Iesu Christi, congregatis vobis , &is meo spiritu, cum virtute Domini nostri Iesu Christi, tra- is dere hujusmodi Satanae in interitum carnis , ut Spiritusis salvus sit in die Domini nostri Iesu Christi : In alter

autem ad eosdem Corinthios epistola cap. a. cumdem fornicarium , qui verae poenitentiae signa dederat, monet Cori thios, ut in suam communionem recipiant . Quapropter, postquam per epistolam experimentum obedientiae illorum

se accipere voluisse dixit, hujusmodi homini veniam indub

sisse

343쪽

is objurgatio haec , quae fit a pluribus . Propter quod obsecro is vos, ut confirmetis in illum charitatem. Ideo enim haeeis scripsi, ut cognoscam experimentum vestrum, an in omnia

,, bus obedientes sitis. Cui autem aliquid donastis, de ego ris nam & ego quod donavi, si quid donavi, propter vos in is persona Christi ἡ. i Ejusdem epistola: cap. I o. v. 6. & seqq.,, In promptu se habere absolute inrmat in ulcisci omnem , , inobedientiam ex potestate, quam dedit sicut ipse i se quit nobis Dominus is . Ne autem Corinthii putarent, se quidem velle eos territos graVioribus epistolis, facta autem verbis nunquam responsura, haec superaddit Apostolus 'Utis autem non existimer tamquam terrere vos per epistolas r,, quoniam quidem epistolae , inquiunt, graves sunt, & se is tes, praesentia autem corporis infirma, & sermo contemptiis bilis. Hoc cogitet, qui ejusmodi est, quia quales sumus,, verbo per epistolas absentes, tales & praesentes in facto . Cap. I 3. ejusdem epistolae v. a. , ut praesens se non parcat iis, qui peccaverunt, futurum confirmati Praedixi, est &is praedico, ut praesens, & nunc absens, iis, qui ante pe is caverunt, & ceteris omnibus, quoniam si venero iterum, is non parcam . Unde ea etiam de causa talia scribere ad illos dicit, ne praesens cum eis durius agere compellatur e , se Ideo haec absens scribo, ut non praesens durius agam se- se cundum potestatem, quam dedit Dominus mihi in aedia si ficationem, & non in destructionem M. Tandem salom cap. 3. v. I . praecipit Thessalonicensibus, ne commisceantur cum eo, qui suis mandatis non obtemperat, ut hac ille ratione propter confusionem resipiscat: μ Quod si quis se inquit non obedit verbo nostro per epistolam ; hunc se notate, & non commisceamini cum illo, ut confundatur . Hisce autem omnibus positis, ita argumentor: eam au 2 ritatem, quam Apostolus pluribus vicibus super Corinthios, atque etiam super Thessalonicenses exercuit , ad doctrinae

magisterium referri non potest, sed ad potestatem referatur

344쪽

334 IURE, ET LEGUM DIs CIPLINA Oporter, qua, & ea quidem accepta divinitus, Ecclesiae ne gotia componerentur , Fidelibus praeciperetur, quae facere,

vel non facere deberent, eisque mandata indicerentur cumeomminatione poenarum, atque citam eaedem poenae instigerentur , si non obtemperarent: falso ergo confingitur a Protestantibus, ad solum doctrinae Magisterium referendum esse id omne auctoritatis, quod Apostoli super Fideles exercue runt . Ex iis crgo, quae ab Apostolo Paulo gesta fuisse novimus, Pulandorfius semper magis magisque refellitur, atque omnino perspectum fit, quam fallo citati libelli S. a o. pro certo assumat: Praeter potestatem Evangelium annuntia es di, etiam ingratiis summorum imperantium, nihil penesse Apostolos imperii , aut coactionis is a nobis deprehendi posse .

S. VII. Etiamsi sola docendi potestas penes Apostolos admitteretur; tamen Ecclesia dici collegium non posset. Etiam ingratiis summorum imperantium legem Evangelia . eam promulgandi facultatem Christum Apostolis contulisse, Pulandorfius consentit , & nemo est Protestantium , qui contradicat , quamvis varietate opinionum hac de re , sicuti in aliis fere omnibus, inter se di rant, & alii plus , alii minus civili potestati tribuant. Tota ergo, quanta est, Ecclesiae C tholicae doctrina non solum absque consensione civilium poto statum promulgata , atque omnibus servanda proposita fuit, sed etiam eis repugnantibus , vique omni sua utentibus , n promulgaretur, ac servaretur. Rursus: hac doctrina Ecclesiae Catholicae omnes ad vitam omnino aliam a priori informandi erant, non solum fidei interioris habita ratione , sed etiam

morum, atque eorum Omnium , quae ad exteriorem vitae cutitum , & eum quidem etiam sensibilem , atque in rebus sentabilibus positum, reseruntur . Item : civilibus legibus obtemperandum non erat, semel ac illis quidpiam praeciperetur, quod Christianae religionis decretis adversaretur : demum propter Christianam religionem semel receptam societas cum aliis quoad ea omnia interrumpenda erat , quae ad Divinum cultum spectabant. Ecclesia igitur quum suam doctrinam, leges, at que Disitired by Corale

345쪽

L1BER XXX. CAPUT I. 33sque praecepta non solum a laico Principatu non habeat, sed etiam, ipso repugnante , habeat ; quum doctrina , legibus, atque praeceptis illius, independenter a civili potestate, ad v, tam omnino aliam a priori inlarmentur homines non tum in terius, sed etiam quoad plures actus cxteriores; quum auctoritas praeceptoruin Christianae religionis snpra auctoritatem l gum civilium praevalere debeat ; quum demum propter Christianam religionem semel receptam secietas quoque cum aliis interrumpenda sit, quoad ea omnia, quae ad Divinum cultum spectanta nemo non videat oportet, etiamsi attendatur ad talam docendi potestatem, quam Apostoli habuerunt , Ecclesiam dici collegium nullo modo posse . In eo enim collegii natur posita est, ut regimen eius, potestas, atque leges a civili po

testate pendeant. ' .

g. VIII. Ecclesiam non esse statum Pusendorta, inde falis

colligit, quia ejus est docere Fideles. t. ni Citato opusculo De Habitu religionis oris M. adnitam rivilem g. 3 o. illud primo reponit , Ecclesiae vocem . ex prima sui origine non significare Statum aliquem, sed certam affose ctionem reipublicae Democraticae, quippe quum consensumis suum commode declarare multi homines vix possint, nisi in se uno loco convenerint M. Fatetur tamen Ecclesiae nomine alia quando accipi Universam Fidelium multitudinem ubique i se corum agentem, aliquando coetum Fidelium unius. prori is ciae, oppidi, Vel etiam privatae domus . Utroque significatuia si Ecclesiae attributa, inquit &actiones con eremus, &is his quippe in moralibus de alicujus rex indole judicari selet

si nihil invenimus, quod statum arguat. Frequentissimum et se gium eorum, ex quibus Ecclesiae componuntur, est, quod is sancti, di fratres, & redempti sanguine Christi pestantur ι,, Frequentissimae actiones audireverbum Dei Haudare Deu h preces fundere, exercere opera charitatis , tersari in tim se re Domini, jejunare, curam agere pauperum Unde post nun nulla alia ita colligit: μ Est igitur actio Ecclesiis constitue, ,, Te doctores; tamen non est actio propria status. Nam,idii

M ais etiam privatisvcollegium, quod civitati habere

346쪽

33 6 DE IustE, ET LEGUM DISCIPLINA si potest . Multa deinde ex Sacra Scriptura commemorat; quae spectant ad institutionem doctrinae , atque animadvertites, ingressu in Ecclesiam non aboleri personam, quam quis ilia is vita civili gessit, seu, suscepto Christianismo, non induci no-μ vam personam civilem , quae priorem personam aboleat. Tandemque in fine g. haec habet: Haec igitur omnia si e se pendantur, t nihil occurrit, quod statum Aiquem, & impe-

ω rium mundanum, aut huic compar arguat'.

Eam sane rationem primo expendamus, ob quam Pulam dorsius statuit, Ecclesiam ex prima sui origine non significam statum aliquem, sed certam affectionem reipublicae Democraticae: quia, ipse inquit , consensum suum commode declara re multi homines vix possunt , nisi in uno loco convenerint. Ita ne vero et Profecto in aliquam societatem, statum, rempu-hlicam multi, quamvis inter se longe disti, unaque simul nuula modo coeuntes, consentiunt , semel ac Supremo capiti iulius sese submittant , aliis Praesidibus subjiciantur , eiusdem societatis, status, reipublicae leges, statuta, decreta profitean

tur, praeceptis eius suam vivendi rationem conformare decer nant, indeque illam exuant, quam antea tenebant, semel ac huic alteri contraria sit . Falso ergo Pulandorfius contendit, Ecclesiam ex prima sui origine non significare statum aliquem, quia consensum suum multi homines declarare vix possunt, nisi in uno loco convenerint. Legum unitas , subjectio erga idem caput, haec sane sunt, quae homines in eamdein societatem , statum, rempublicam simul conjungunt, non vero eorumdem smul unitorum in unum locum conventus.

Quod saltiati , fratres , & redempti sanguine Christi dis eantur ii, qui spectant ad Ecclesiam, non escit sane , ut i

verum statum, atque rempublicam simul conjungi non possint, de revcra non 'conjungantur. Audire autem verbum Dei, Ia dare Deum , preces fundere, exercere opera charitatis, ve sari in timore Domini, jejunare, curam agere pauperum, a

que alia similia ψ sunt quidem actiones , quae in Ecclesia se

quentius exercentur . At vero Ecclesia anne haec tantum ha-

347쪽

LIBER XXX. CAPUT I.& Christianam rempublicain rcgunt 8 nonne potestatem clavium nonnulli in ea habent* nonne puniendi delinquentes auctoritatem 2 nonne totum Catholicae Ecclesiae corpus & unum Supremum caput habet, a quo supreina auctoritate regitur,

atque gubernatur, & alios inferiores Praesules, quibus singulae ejus partes similiter regantur, & gubernentur Τ anne in Chrisstiana republica aliquid eorum deest, quod ad verum Principatum requiratur Τ sunt haec omnia perspicua tum ex iis , quae supra disseruimus r , ac multo magis etiam ex aliis, quae lib. 2 o. cap. 3.& . fuse disputavimus . Verum Pusendorfius quod esse in Ecclesia non volebat, sese non vidisse sibi visus fuit. At est actio Ecclesiae eonstituere do res , quae tame non est actio propria status, quum id etiam collegia facere possint i verum Ecclesia & in hac sola actione non versatur , de quomodo ipsa versatur , collegia versari non possunt . Prius constat ex iis, quae modo, alterum ex aliis, quae in praecedenti S. disseruimus. ιSinepto autem cirisiansmo , non gndui novam personam civilem, qua pνί-- personam aboleat, hoc est , eam , quam

quis in vita civili gessit, Pulandorfio assentimur. Quid inde anne propterea fieri non potest , ut qui dant nomen Christianae religioni ad civilem rempublicam, sicuti antea spectabant, amplius spectare non possint, & quoad ea, quae quovis modo ad religionem spectant, regimini Ecclesiae subjici civili autem quoad alia, quae politicam vitam respiciunt Τ Hoc sane est, quod Pusendorfius contendit, quemadmodum citati opusculi S. I. sese clarius explicat hisce verbis: Citra contradicti is neni inquit &absurditatem intelligi non posse , ut duo is status, duoque summa imperia humana, & his responde

se tes in civibus obligationes in una civitate extent . At

vero, uti habet Christianopulus in Diatriba De Ecclesia a prure te cap. I. S. a. num. I . Quum Ecclesiae aliud sit, aliud is civili reipublicae propositum genus rerum, utraque autem is potestate sua propria, suoque in genere summa regatur; pla-2om. IV. V v is num i Hujus cap. s.2. & seqq. Diqitigod by Cooste

348쪽

338 DE Iu RE, ET LEGON DISCIPLINA ἡ num est reipublicae, hoc est, fatus, ut vocant, rationem is utrique convenire; falsoque adeo illud a Pulandorsio esse dictum, pugnare, vaesa sunt tu situ, perinde ae si nihil in- is tersit, utrum unius generis uterque satus, quod sane absur-- dum, & pugnans esset, an diversi sit generis, in quo non .se modo nulla est pugna, sed mirifica eluun concordia est, eois prorsus modo, ac naturam gratia non tollit, sed confirmat, is ac perficit. Nam & a natura civilis potestas oritur, &agr se tia Ecclesiastica . Simul consistere posse regimen tum civile, tum Ecclesiasticum, quia utriusque est diversa potestas, d, versa media, diversusque citam finis, ipse quoque Pufendor sius vidit: unde hanc responsionem suae argumentationi statim superaddidit, inquiens: Ecclesiam, & rempublicam dive se sos habere fines, & circa objecta occupari sibi invicem . si non repugnantia. Quid vero ille ad haec, ut ea argumentatio, qua usus fuerat, saltem aliquo modo apparente vim stam retineret Inde hautquaquam inquit com se sequitur, Ecclesiam in statum convertendam μ. Acuta s ne evasio, quae nodum difficultatis nedum non solvit, sed ne quidem attingit. Ecclesiae autem veram rationem status tribui oportere, nos abunde iam confecisse arbitramur r . S. IX. Notionem ipsius status , seu Reipublieae Eed si stieae Pusendorfius turbat, ut ab Ecclesia status, seu reipublicae rationem adimat .

In hunc ergo modum Pulandorfius in defensionem sui erroris habet citati opusculi g. xl. Cujuslibet status praecipuus finis est securitas: haec vero ut habeatur, opus est multis, qui, animis, atque viribus simul conjunctis, vim illatam repellere possint. Nomen autem Ecclesiae iis quoque coetibus Christianorum tribuitur, qui intra unius oppiduli fines, aut etiam familiae constringuntur ; atque Christus sese in medio duorum, aut trium laturum praedixit, qui in suo nomine congregarentur. Christi autem praesentia fit, ut ea omnia hineantur, quae ad Christianam religionem requiruntur. Deinde ad finem Christiniae religionis neeessaria non

est 1 Vide hujus cap. praecedentes M. Duiligod by Corale

349쪽

LIBER XXX. CAPUT I. ea multitudo hominum, sine qua status haberi non potest. Ut enim. quis salvus fiat, utrum cum multis aliis, an vero eum paucis vivat , nihil interest : indeque est , ut quamvis major Ecclesiae pars deleretur, qui remanerent FN deles , suum finem assequerentur: quod tamen in statibus - contingere non posset. Nam deleta majori parte civium, nullus amplius locus ei fini remanet, qui in ipsa institutione civitatis praeintentus fuit. His accedit, in Ecclesia nihili ea fieri, quae statibus decori, atque ornamento maximo csse olent, uti sunt divitiae, nobilitas generis, atque doctrina. Qui enim opibus, nobilitate generis, atque sapientia non potilent, ii profecto , monente Apostolo L. Corinsh. cap. I. v. ao.& seqq. , veri Christiani habendi sunt. Sine territorio tandem status haberi non potest. Hinc est, ut quis, s in alium ab eo, in quo antea erat, statum sese conferre velit, in alium quoque locum commigrari debet . At vero neque Christus, neque Apostoli in alias sedes Christianos transtulerunt , sed unumquemque illorum eo sub imperio degero

permiserunt, in quo antea erat, ac propterea neque etiam

maxima multitudo Christianorum in quempiam statum assur gere potuit. Hujus autem rei illud quoque evidens argumentum esse debet, quia Christiana religione nihil de eo iure detractum fuit, quod Principatus proprium est. De eo fine, ob quem Christus Ecclesiam instituit, deque ratione etiam, qua illam propagatam voluit, hujus cap. g. 3. satis est disputatum a nobis , dum ad ea respondeis remus , & illa quidem ejusdem profecto generis, ac ista,

quae contra Catholicam Veritatem Pulandorfius opponit . Quare non est, cur modo rem iam actam agamus. Propter diversitatem vero iustitutionis, atque finis reipublicae tum

civilis, tum Ecclesiasticae in iisdem gentibus, nationibus, di locis utramque simul uniri posse , atque revera uniri, Pu-fendorfiumque quoad rem istam implicatum haesita, est quo. que jam observatum a nobis . Ludit ergo Pufendorfius dum

animos multorum simul unitos, & vires una coriunctas ad

injuriam propulsandam in Ecclesia requirit: ludit, dum in V v a Eccle-

350쪽

34o DE IURE, ET LEG ΠΜ DIs CIPLINA Ecclesia multitudinem hominum ob eumdem finem postulat, ob quem respublica civilis eamdem exigit: Iudit, dum opponit nihili fieri in Ecclesia ea omnia , quae in republica civili in magno pretio habentur, simulque etiam Apostolum ii pravum sensum detorquet, quasi omnis doctrina in Ecclesia despectui esset, & Apostolus non reprobaret sapientiam se- cundum carnem : Iuli, dum singulariter territorium in E clesiae statu desiderat: ludit, dum Christum, & Apostolos noluisse dicit, ut in alias sedes ii transferrentur, qui Christi nae religioni nomen darenti Iudit, quando Christiana religi ne nihil de eo iure deractum dicit , quod proprium est civilis Principatus . Semper enim falso supponit, statum in statu esse non posse, quamvis eorum sint cliversae institutiones, atque omnino diversi etiam fines, quaeque uni sunt propria, a,

reri esse non possunt. Est ergo nunc in eo tantum consutandus a nobis , quod

de Ecclesia falso supponit. Ecclesia itaque, cujus nomine hie intelligimus societatem Christianorum , qui longe lateque per orbem terrarum diffusi , sub uno visibili capite eamdein

fidem profitentur, atque eorumdem Sacramentorum usu , ceu nexu quodam mutuo colligantur, ac veluti in unum corpus

coalescunt , Ecclesia , inquam , & una , & Catholica est.

Inquit enim Apostolus cap. I a. v. .&seq. Sicut enimis in uno corpore multa membra habemus, omnia autem meminis bra non eumdem actum habent: ita multi unum corpus suis mus in Christo, omnia autem membra non eumdem actum si habent μ. Et L Grinth. cap. I a. v. I a. & seq. Sicut enimis corpus unum est, & membra habet multa ν Omniae auter is membra corporis quum sint multa, unum tamen corpus

is sunt : ita &Christus. Etenim in uno spiritu omnes nosis in unum corpus baptizati sumus M. Est etiam Ecclesia universalis, habita ratione tum locorum, tum conditionis personarum, tum durationis, tum etiam doctrinae. Nam P mo 7 r. v. 8. de Christo regnante in Ecclesia praedictum legimus disi Dominabitur a mari usque ad mare, & a flumine usque ades, terminos orbis terrarum μ. Et Matth. cap. 28. v. Io. Christus

. . ia