Tres novi tractatus ascetici Iulii Nigroni Genuensis e' Societate Iesu

231쪽

cc lo verbis: Si oero ipsi a reliquis suasote a ustis inem

liatio est; ct diuersam quandam a communibus infitia tutis rem esse oportet, qua hos inter ipsos conciliet. Atque hoc profecti non est aliud, quam contra v rerem disciplina Mabilitatem innovatio. Postrema haec verba satis aperte declarant, finem harum cospirationum esse, mutationem institutorum sta hi litoru , Maioribus in res nouas; unde prouenit euersio veteris disciplinae. Paulo post hos reru n uam cupidos coniuratos, primum admoneri: d inde puniri iubet his verbis : Quod si firmatam quis iam vetustate disciplinam labefactare in animo habeat , atque alios etiam de Fratribus secum comites trahat; hic primum ab eo, qui sanus ect , secreto a moneri tamquam parum sanus debet. Sin secreto curari noluerit, adhibendi etiam erunt Fratres aliis impelligentiores, ut est in sacro Euangelio. & alia subdit, per quae tandem aliquando, si non resipuerit, tamquam ouis morbida segregetur & expellatur ab ovili. Iure parum sanos vocitat eos, qui hamattentant: quia pugnant amentes & ingrati filij contra matrem , quae illos peperit, cum adscripsit i n Ordinem, lacte spiritualis doctrinae aluit in tirocinio I solido cibo scientiarum ablactatos &ereptos e gremio nutricis, pauit in scholis r iam adultos ac viros perfectos posuit custodes vine rum Domini, in cathedris, in pulpitis, alijsque e. h. i. g. bonorificis ministeriss . Conuenit illis illud Ca

s. ger. ricorum: Hur matris meae pugnauerunt contra me,

profecto id expressius plangit, quod O sentit dissere

rius , quodque vigilantius nobis cauenaum existimat. idnam hoc y Malum utique intestinum atque ae Maii, Q. mesticum. Hoc tibi manifecte in Evangelio, ore ip-Mieh. c.6.sui Salvatorii exprimitur , cum dicit: Et inimici h minis

232쪽

minis domestici eius: &alia in eandem sententia. Paulo post hortatur Religiosos. ut a suis conuem tibus exterminent hanc pestem: Longe quaeso, inmqua t,d uobis facite super hoc isi abominabile ct detestabile malum,uos qui experti estis,s quotidie experimini, quam bonumst, ct quam iucundum habitare ' mei in unum, si tamen in onum, ct non in scand lume dic. Porro conspirationes in Superiores adeo auersantur omnes familiae Religiosorum , ut mirum dictu sit. Guillelmus Faranerius minister generalis ordinis Minorum praestantissimi, anno 3I . in generalibus comitijs, hoc edidit decretum : Qui per miuuiosam concordiam ,seu per cen- colhriti.

pirationem aduersus aliquem, , mmime ad erso ordin. e. . Superiorem se erexerit; omnibus ineis Ordinis,ct om pag. sis

ni actu legitimam priuatus. Legi a quibusdam O dinibus inter casus reseruatos numerari sediti nem in Superiores. Obseruaui ab alias collocari inter culpas grauiores . Id fit 1 Carmelitis mitigatis: ab Eremitanis Sancti Augustini, a Canonia' ' 'cis Sancti Saluatoris . A multis grauissimq imp Eremit. p. nuntur poenae; ut a Minoribus cismontanis de obseruantia , rea Canonicis Sacti Georgij in Alga, e 1s. n.is. nec non ab alias paulo ante commemoratis . Ut Min. Cismstelum nobilissimorum ordinum intelligat le- I. .is,e

stor, placet huc transcribere, quae Carmeli tae ara et n. in Aique Eremitant verbis ijsdem de tanto scelere san- g xerint, quam graues poenas constituerint. Prae-ii opimus, ct in virtute S. Obedientiae mandamns. quod nulli Fratres iuramento , aut fide prinita colligationem , seu confoederationem faciant , quod sibi mutuo non de lavi in suis defensionibus , sustentationitas ct huiusmodi , que notam conspirationis ostendunt nec de facto contra aliquem praelatum , vel subditum malitiose conspirant , subo poena

233쪽

poena ex num trunis ipsofacto incurrenda. Posteas praeceptum vv lauerint, constituunt praeter excommunicationem poenas grauissimae culpae pra stri pras, per multos menses carcerem, amissione

vocis viriusque, Walias eiusmodi: irrita faciun tiniania illa iuramenta, & iubent conspirationum duces & capi ta , vel a prouincia,vel ab ordine expelli. Alfonsus Rodericus facit optimam huic

morbo medicinam,

IIII. Species amicitiae inaequalium

, vi AR T,A spe es amicitiarum repro-- a1 M tarum optimo expressam penicillo ab . : I Alfon Q Roderico, est inter dispares r. cum adolescens aliqui ac runior cum s niore, beneuolentia peculiin ostatis colliga- tur:: Ualde diuersi sunt affectas&fines,quoniam

aetas diuens a proinde, ut amicitiae huius tiatura et mi a Peuitim cognoscatur, quemadmodam numismara, ex oraque parte spectanda est . Atque ut oris diar a iuniore studioso litterarii & doctrinarum: Iaic e tirocinio translatus in coenobium, ubi daturus est operam disciplinis addiscendis, si tepes 1. - ctus in rerum sparitualium studio fuerit,&superahia: aditum Tatefecerit, pluris aestimare incipit ingenia cultum M linguae, scientiam eveloquen-riam; unde laus, honor, & apud homines existimatio splendescit, quam ornamenta spiritus, sui contemptum, virtutes solidas tantopere illi a magistro nouitiorum commendaras. Exinde faut res sibi paratac pauonos, quorum adminiculis ad altiora conscendat, & perhonorificentiora ministeria Mundo reddatur illustrior . Beneuolentiam magistra , Regentis, seu praesidis studiorum

234쪽

. rum ,discreti aut consultoris alicurus, aut seni Iris , qui plurimum auctor ita te polleat , superio-Tis, aut eius, qui apud Superiorem posse existim tur, sibi stren ue aucupatur; colit ossicias, ore latu at; ei ministrat obsequias, blandi tur,& vero etiam interdum adulatur; exhibet atque ingerit se promptum eius imperio: refert res nouas hinc

inde aure curiola perceptas, ta quidquid alij d inestici de illo dixerint: omnem denique mouet L β fimem ac lapidem , quod prouerbiodicitur ve

ius gratiam inea senioras, per quem possit ante- s. Bas.l deferri condiscipulis, &in altissimo gladu probi ta- et Ap 'uS, ingenij, doctrinae in opinione: Superiorum 'ni collocari. Speciatim curat per hos patronos qu diligentissime, ut quam primum ab humanioribus studi s ad philosophica trans&ratur; ut in xamine Philos hieoTheologiae integrae audiem daeiudicetur idoneus, u lincursia philosophi ex ,- matura tradendis inferioribus duciplinis,' ut sacerdotium ne disseratur .&si minus biritualis; reparum studiosus Theologiae moralis apparet; vein examine Theologico calculis omnium in do. ctrina conspicuus cenistatur, tum ut publice th ses defendere quea Mum ne dissicultas ad summos Ordinis gradus consequendos ulla remaneat: d nique ut Saceidos ad Theologicas cathedras, conciones in maximis templis, aliasque honorificas hinctiones, vitatis laboriosis ac minus splendidis ossicijs promoueatur. Ex his perspicuum est tauniorem, qui hac via distorta graditur, ambitio nis spiritu, deprauataque voluntate persuperbia, quae sescendi emerae uel;pro fine fibrisam exal- laxionem atque excellentiam proposuisse, in hac amicitia seniorum comparanda,quibus se tam oraiiciosum &obsequiosum exhibet sine permissu Maiorum. Senior autem, quamuis ad amicitias ino a eundas

235쪽

Ara.s et, eundas , parum propensus natura sit , ut obseruauit Aristoteles , tot tamen ossic s. cultus ac fu n. s. prouocatus , ducitur ab affictu, quem cum Cac-sodoro nominauimus O cialem , ad rependendam aliquam iuniori beneuolentiam. Incitatur fructu commodorum praesentium , ac spe futuro rum . Fruitur senior praesentibus commodis, cum iunior prompte comitatur egredientem ;. cum e bibliotheca libros in cubiculum affertracum illi lucubrationes & conciones aliquas,aut dictan. ii sic tibit, aut iam scriptas describit:cum denique in alijs necessitatibus laboriosam ad nutum exhi-het seruitutem. Quae futura commoda sperat, ea sunt officia & beneficia, qte iam aetate confectus potest a iuniore recipere, cum vir factus gubernatacula tractans coenobiorum poterit senioribus prodeste. Quamobrem senior iuniorem apud Superiores patrocinio promouet ,defendi i , excusat , Concionaturum concionibus, disputaturum argum

tis subministrandis iuuat; ut offici js officia compenset. Quid quod interdum semorem incautuad huiusmodi amicitias & patrocinia trahit illo idem affictus , qui capit adolescentes, spectans in

adolescente leporem, urbanitatem , ingenium, indolem , formam potius, quam virtutes E Maxime reprehensibit is est, haec amicitia peculiaris aetate disparium, tum ratione iunioris, tum senioris . Adolescens huiusmodi patrocimas, aut certe spe patrocinis fretus, negligit virtutum Uerarum , spiritualiumque rerum studium: remit titdiligentiam in litteris&doctrinis addiscedis, sperans defee iam omnem in utroque studio, auctoritate senioris patroni suppletum iri: despicit condiscipulos ac sodalis, quibus se antelatum, aut praeserendum putat: violat saepe domestica distiplinam,& parvipendi i iussa modera torum,coniden S

236쪽

dens, se vitaturum poenas, quod defensere habet magnae auctoritatis. Per has actiones a recto deis flectentes, domesticis fit inuidiosus,odiosus,& euadit multis etiam intolerabilis. Damnanda est quoque ex parte senioris haec amicitia: tum quia iuniori nocet adeo patrocinio suo, ut vere causa si illi malorum,q me recenti: tum quia sibi obest,

minuens bonam famam, multorum annorum

spectata virtute comparatam: quae sane laeditur, quum peculiaris amicitia contracta cum adolescente, ac nimia familiaritas ex ea profecta deprehenditur. Quam ob causem maxime suspecta lam ian. a. io per fuit conuersatio ae similiaritas singularis s morum cum iunioribus, ut docebo ;& ab omnianus fere ordinibus interdicta; quemadmodum probatum est in commentario regulae vigesimae

septimae communium. . a

U. Species amicitiae adolescentium paucorum. r vinia species & postrema sodalitatum

noxiarum,est sodalitas paucorum adolescentium. Haec eos consociat inter se beneuo lentia quadam, quae oritur ex affectu, que in illa aetare plurimum valere diximus; ubi etiam docui, quot & quibus facibus accendatur. Preci- - -

puus effectus sodalitatis huius est otiosa conuers i.t.. tio. Notus fuit Aristoteli,cui ubi docuisset,ad ama c. i. dum iuuenes esse propensos, atque ab affectu voluptateq. duci, subditi Ideo qui ct ament, ct cito deis se stant: sepe eodem die sententiam mutantes, simulq.

toto die versari S conuiuere velint. Ita enim id, quod ex amicitia requirunt, ipsis euenit. Alio in loco docet idem Philosophus tenes non admodum aptos , aut propensos ad amicitias esse et Propterea quod non simul diem traducunt,neque mutoo consitudine de

237쪽

a a d De Pec. micraterni. D. III.

lectantur , qua ad amicitiam pertinere maxime via retuae. At iuuenum contraria prorsus ratio est.

Et quoniam est frequens atque assidua haec mutua uiniorum consuetudo (propterea quod in eo iam domicilio vivunt,& sibi inuicem presentes sunt j dicitur nimia familiaritas , dc sub hoc nommine damnatur a multis. spiritualibus magistris .

Praeterea maxime omnium est cognita, quod re liquarum frequentissima sit in coenobiis, semina I iis, contubernijs,ubi studiosi iuuenes educantur. otiosam dixi horum sodalium conuersationem esse. quia cum non sit amicitia vera, quae sine vir tute non est, sed veram aemuletur, non est conuersatio fructuosa & virtutis studio quaesita, sed tu cunditatisia voluptatis illius , quq nascitur ex Iocis iucundisque sermonibus. Itaque finis amici tiae huius est voluptas ex conuersatione. Proinde horum amiculorum conuersatio sine retinaculis vilis estundit omnes iocos, dic cria, facetias urbanitates, dicacitates, ridicula, scurrilitates,e quibus captatur plenis buccis ri sus , & dilatato pectore voluptas. Diligentissimus scrutator naturae iuuenilis Aristoteles obseruauit ad liqc iuuenes esse propensos: Et risu, inquit,delectantur , itaqu' faceti. Beatus Laurentius horum iuuenum , qui sunt in coenobijs huiusce generis amicitias irreti m. ti, conuersationem otiosam, dc voluptatis risulaque cupidam expingit his coloribus verborum e R. Laui. e. Solent ira conuersetionibus familiaribus nimiumque xl.de dise. assiduis, nisi caute agantur, intermisceri vaniloquia sh pq s scurrilitates, detractiones effrenati risus . N SIuris S semper in hoc gradu subsistit haec quinta species

amicitiae; sed interdum ad deteriora delabitur ;cuiusmodi sunt comessationes compotationesque furtivae; persecutio alicuius, qui student sancti tali diligentius. Quae deprauatio tunc fit, cum aliquis

238쪽

aliquis grandior natu, se sodalem adiungit, vel potius chori duce tamquam astuti uimus deis phin thynnos, simpliciores adolescentes in retia haec amicitiarum inextricabilia trahit ac detinet. Exemplum huiusmodi conspirationis habetur invita S. onis, dum in monasterio Sancti Berno. Tuae s. D

ms iuuenas commoraretur. Quidam enam sciam ita aptiate ac moribus iuuenes Vuidone quodam duce, ili sur. im

ium serio perfectioni studentem passim iniurijs eiis

afficiebant, & insectabantur conuicijs et ipse vero' quasi reus ad cuium . pedes prostratus veniam pre cabatur, ut humilitate sua frangeret eorum imis probitatem. Sed Deus sancti viri ultus est iniurias. Nam ij, mortuo Bernone, deserta vita religiosa , in taculo teterrimo exitu extincti sunt. Haec satis de speciebus amici tre, ac de capite se.

c A. P. III. Terniciose sunt hae omnes amicitia communitati ueniuerse , in qua

tolerantur.

ari A D tertium caput deuenimus, quo demorios, strabitur, quam multis nominibnsvniuerim communitati coenobis perniciota ac det standae sint, cum omnes enumeratae amicitiarum species, tum potissimum quinta iuniorum ob re quen tiam & pericula, non ab omnibus expensa.Grauiter admodum Iacobus Aluarus noster locu- r.e. alii titus est, cum eas euertere disputatione aggrede- 3.Ls. m. retur, dicens: amicitia ct familiaritas, si ad se ais nimietatem declinet , noti minur ipse et Religi

sis, ac sanctae Religionis domibus perniciosa est, quam essent inimicitiae ac manifesta dis idiat nisi quod ista palam, ct sine ullo fuco bonum Religionis destruunt. Sed quid Aluarum produco E Communis est m gistr

239쪽

gistrorum spiritualium vox & sententia. veteres

ac mediae aetatis magistros obseruet lector in deis cursu disputationis: recentiores nonnullos recenis sebo, atque Iocos indicabo, unde pluria , si velit, possit exhortator & instructor excerpere. Ioan ista 2 esui nes a Capistrano ordinis Minorum de seruanis me. tia, vir magnae probitatis & experientiae, praeeipiens vitaria suis suspecta consortia&familiaritatem cum mulieribus, addit haec verba notatu dignissima: Intelliguntur autem suspecta consortia, nosolum de mulieribus, sed etiam de suspeetis familiaritatibus quibuscumque, siue cum secularibus personis, siue etiam cum ipsis Fratribus nostri ordinis nouitiis, sue professis. Et ideo tam Vicarii , quam Guardi, ni sint soliciti diligenter et attenti . Bet nardinussehotici. Schortus clericus regularis (qui mortuus est Cara apud Ant. dinalis) functus ossicio praepositi, salutaribus do- Carace, in cumentis epistolam plenistimam scripsit ad ordi- ait p.: e nem suum: quam dedit in lucem Antonius Carae . n. i. ciolus ex eadem Religione. In ea monens suos, ne laxari morum disciplinam patiantur, intercerera haec habet: Itaque qui relaxationem quaerunt, primum sibi ipses, deinde alas quoturamis nocet.Hinc enim peculiares amicitia, et societates quadam proh hitam congregationibus fiunt, quibus nihil esse potessperniciosius. Hinc dissensiones O contentiones orium tur ; hic odia ct susurrationes , ct conatus quidam re

culti ad suadendum aptissimi eam vitam, quam sibi

delegerunt , videlicet laxiorem, dum alius quoque procler. ree. regula tradere ct approbare nituntur. Oc. Clerici re a. Pauli.i. i gulares Sancti Pauli de nouitias consimientes, in ''si quibus propter aetatem maius est periculum, sic magistro eorum praecipiunt: Solutam quandam m-rer eos consuetudine, Ur libera colloquia ne permutat epi scipuas inter aliquo1 amicitias prudenter iusiungat;

240쪽

in familiaritatem professorum venire prohibeae. Ioan nes a Iesu Maria Carmelita discalceatus, in instru i. . ii actione Magistri nouitiorum, inter maxime caue- init. mae da illis, & ipsi obseruanda in eorum educatione , nou locat singularem familiaritatem eorum, esui vel ob ingeni3simatitudinem, vel aliam quamuis ob causam, non sine aliorum nota, occasionibus oblatis, vel

quaesitis semul versari albescunt. Ioan nes Trulius, mesu iex ordine canonicorum regularium Sancti Au- :a se,.s

gustini, reducit ad carnalem dilectionem , ab eo Aug. c. a. sancto doctore merito damnatam,aflectist priuatuerga paucos . Canonici Sancti Saluatoris stib eo- conii. s. dem vexillo militantes , constituunt, Ne pubis salu. constrie fraterna charitatis, habeatur aliqua frequens conis uersatis singularis. Seruatius ordinis Praemonia stratensis sub eiusdem Augustini regula, monet senisi .ept Prassatos, ut magno studio& industria dissocient-3 acos,qui conspirant in malum, S concordant inter se. Beatus Ignatius nostrae familia: arctinectus insti, tuit quandam utilissimam animae apertiodiem , in qua quisque Superiori suo tamquam patri ac ma- sistagistro cor patefacit, de rationem Conscientiae se- n. m. creto reddit. In ea illud est in rem praesentem , ut

subditus significet, alicui pius sit familiaris , quἀmali s. Iam tunc vir sanctus ac prudens obis struere coepit adi tu huiusmodi peculiaribus anum citis s, ne in suum ordinem irreperent. Presti . . .

terunt id alij poste . Iulius Fatius in libello It et ..h elice edito dc mortificatione , madens in disteren-c.is.

tiam in conuersando, dissuasit priuatas amicitias. Secutus est Lucas Pinellus in libro, quem Italice L. . ,hi. ite scripsit de religiosa perseetione, ad imitatione L .d. h. aurei libelli Thomae Nempensis de imitatione . s. Christi aput habet,quo Cnristu inducit Religio ius animia familiaritate paucoru soda lui reuoca