장음표시 사용
61쪽
so De Otio fugien fugan. Tr. I.
s. Pach in gistrorum numero censentur e veteribus , P c. I. o. chomius in regula, qui poen* subdit praepositur cam non emendante pueros otio dedi tos. Cassianus in libro de Acediae vitio, qui tradit ab Aegyptias p tribus , non permitti monachos esse otiolas, ac praecipue iuuenes , quos nominatim exprimunt. Hugol. 3. Hugo Victorinus ex recentioribus, qui refert iId si lud vulgatum in ascetica doctrina Iuuenis in otio, quasiluuencus e iugo. Et sane magna poena est , ac maior quam illa prima continens inquietudinem; videlicet otiosum esse coniectum in tam graue pericu lum, ut sit obnoxius omnibus tentationibus; & adactus in necessitatem pugnandi ac repugnandi non uni aduersario, sed rabidissimortaac ferocissimorum hostium legioni.is Tertia poena otiosi est, quam illi Deus inisterdum infligit in hac vita, tum ad suam ipsius mendationem, tum ad aliorum exemplum, tum etiam ad iustissimam punitionem otiositatis . Atque hqcpqna diuina interdum est manifesta per aliquod miraculum: aliquando est occulta ,& hic est longe grauissima. Prioris generis est il-Th. e. hii la quam prodit sua narratione Thomas Canti
pr. Li. ap. pratanuS per liqc verba. Viae iuuenem, cuius amm PD 3' rissima relatione memini, quod subiungo. Hic pioris Fratrum suorum labore manuum vivebat , ipse vero
segnis otio vacabat S talo. Et factum est animaduersione diuina , ut eo cum patre et fratribus ad mensam sedente, cibi s ut ei soli videbantur verterem
tur in angues, sapore tamen re= um deterrentium non mutato. Hoc cum per aliquot dies continuaretur in pSius , tandem mutato vita propos Io , liberatus est, et sanatus. Attendat lector otiosius, quam grande . malumst laborem alienarum manuum comedi
ab eo, qui suarum manducare debet: cui , si id Prqstet, quod debet, dicetur regis prophetae testia
62쪽
6II. Inc. XL Poena in hac uita. s. I s. I r
monio: Beatus es, ct bene tibi erit: si faciat, quod ycia'. t. non debet, dici poterit vere contrarium et M seres, si male tibi erit. Alterum poenae genus occultum & grauius, est auxiliorum specialium diuini gratiae subtractio. In tractatu de cura minimo- Tr. de euis rum ad perfectionem necessaria, docui ex patri min. nabus Sc Theologis, interdum per venialia peccata '' hominem mereri, ut illi non detur a Deo auxilia quaedam gratiae specialis, sine quibus in grauiora
peccata delabitur, cum ias sese adeo roborasset, ut in gradu constitisset. Otiosus in statu peccati est, saltem venialis , ut in secundo incitamento proba sup. n.Dtum est ex multis capitibus. Itaque metuendum est, ne illi a Deo in poenam desidiae haec adiumen ta extraordinaria denegentur: quibus destitutus cor ruat in ea scelera, quae rapiunt ad mortem araternam. Ducit me in hanc sententiam similitudo arboris infructuosae fici a Christo producta , quam Sanctus Petrus Chrysologus de oriosis in- s.Pet. Ch telligit,&insuper obseruat otiosum mereri, ut ter stim' ex hac vita excidatur, quemadmodum Saluator Lue.is. 6. arborem illam iussit succidi , quae triennio nullum prorulit fructum, & verna productione germinis& et rossorum decepit incautos . Audiatur sanctus episcopus aureo sermone loquens. Infructu sis arbor intricat cespitem, necat spatia, exhaurit te rae vires, cultorem conficit damno, afficit taedio pos entem : ac sic excidere istam lucrum est, est istam commodum non habere . Hactenus arboris infruiniost damna. iustequuntiirotiosum designant.
Sic homo utiq. qui Natura donum, munus animae, rationis beneflcium,excellentiamsensus, iudicium meris , artis industriam, culturae bonum,per steriles araque inopes actus euertit, occupat, mergit, auctori fru- c um , cultori gratiam negat, sicut arbor e terra, sic
63쪽
s a De Otio fugien .c Fugan. . I.
achrus , otiosi occupationes, quae nugae sunt, ioci, peccata: quibus tot pretiosa talenta donorum naturae atque artis occupat, quae fuissent negotianda . Quod si meretur extirpari, metuendum est , ne id saepe fiat a domino vineae modo declarato; praesertim cum otium diuturnum anteccissit. Eo-yto.5 .go dem spectare videtur S. Bernardus s qui primum his , si, prolari Prouerbiorum: Per agrum hominis ossi cat petr transiui,Sper vineam viri stulti: ct ecce totum repleuerant urtica , cr operuerant superficiem eius spitia; ct maceria lapidum destructa erat. Deinde addit de suo: Audis Sapientem irridentem stultum , quod bona natura ct dona gratis, qua forte per laua
crum regenerationis acceperat, tamquam illam,quem plantavit Deus, ct non homo, primam suam vinea , in non vineam negligendo redegit , Per otium ne gligens hic suae vineae cultor , non usus neque naturae bonis, neque donis gratiae, meruit, ut v
ticae ac spinae pungentes peccatorum pro frugi hus meri torum in ea nasceren tur, 3 . maceria defensionis corrueret. Post illa docet Sanctus P trus hanc otiositatem in praeside turpiorem mmagis noxiam esse. Et sicut infecunda arbor fuerit in vinea, dum fundit mortiferam subies is viaribus umbram , inimica non sibi soli , sed etiam palmitibus si faecundis et ita homo deses , ignauus ,
si praesit populis, non sibi soli sit noxius, sed mutatis dum sequentes se, suo vitiat ra perdit exemplo.
Confirmatur haec parabolae applicatio ad hominem otiosum in aliqua domo,aut coetu , ex vi Grecae vocis , quam vulgatus interpres expressit per Lue. x verbum Occupat, dicens Vt quid etiam terram omcupat ' Est aurem Raerae si et quod proprie significat inutilem reddit, inutiliter occupat, impeditiue & emcit, ut sit otiose , ut lexica Graecorum diis. cent& Maldonatus noster. Coneordat Syriaca versio
64쪽
C.liane. XI. Paena in hac et s. Is
versio, quae habet , Puorsum terram otiosam Atia salm. t anet i ut probabiliter admodum Alfonsus Salmeron noster explicet , Terram onerat trahens succum sine fructu . Eiusmodi plane otiosus est, pondus inutile terrae I locum occupat alius fructuosae arboris, hoc est negotiosi hominis: fugit e terra succum , sed eo suctu nihil proficit, quia non generat eo fructum ullum; lium oremq. illum aue tit ab alijs fructuosis arboribus , quae proximae sunt illi, vel in eius locum sererentur , nisi teli rem occuparet: quod paulo ante dictum est de il-Jo,qui laboribus alienis pascitur ac fruitur oti lsus. Quarta poena est,quae nominatim otiosis pra scripta est a quouis Ordine religioso. Puto multas&graues extare. Specimen habuimus in statuto Fratrum Minorum familiae Casmontan in non* sur. h.is. incitamento. Non est animus, quia parum n cessarium, recensere omnes ab alijs Ordinibus constitutas. Iuuat ex antiquis obseruare, quid S.
Pachomius,siue Angelus, qui regulam illi dicta
se creditur, sanciuerit in hac re. Cum enim decreuisset otiosos pueros, usque ad triginta dies Clita s. Paehrmonendos & corrigendos a praepolito , subdit: Ss Wg stamnderit in prauitate per sistere. non nuntiauerat T
tri monasteri j, Sasiquod peccatum in eis fuerit deprehensum, ipse pro eis culpa subiacebit, iuxta quod peccatum fuerit inuentum. Expendatur severitas r
gula , quae poena multat praepositum cIs erat in Co coenobio secundus a Patre supremo rectores si
Per eius taciturnitatem,peccatum aliquod ex otio in otio sit commissum. Nec sine ratione,quonia ab eo,qui praepositus erat iuniorum curq, oportebat occupatos eos in aliquo labore manuum, aut
alia honesta functione detineri.2O Quinta poena otiosoru est paupertas, seu met Tu medicatas,obseruata a Turrecremata,quae sua ipsoru 3 in
65쪽
culpa illis aduenit triplex. Generatim loquen-e.c. i. ib. do, C silani magistri peritissimi obseruatio est,e. H. praeclara Salomonis testimonia proferentis.quod otiositatis vitium, inquit, etiam sapienti mus Saloeutilentis e notat in multis, ita dicens: Pui Iectatur otium replebitur paupertate; vel visibili, vel Iio. s .as inuisibili , qua necesse est otiosum quemque est diuersae itiis inuolutum tenera, ct alienum semper existerea contemplatione Dei, vel diuitos spiritualibus, Sae. Uulgata editio pro paupertate , habet, egestate , quod verbum est significantius ad exprimendam indigentiae poenam , quam subeunt otiosi . Sapien tes quoque huius saeculi cognoverun t ab otio Paupertatem generari. Ex horum c*tu Hesiodus cecinit, famem esse comitem indiuiduam otij atque desidiae. Quoniam vero id est vulgare malum , idcirco tape Salomon mortales, ut ab eo ca ueant, praemonet. Cassianus ibidem aliud pro-
rixas.si. fert ex eodem testimonium iuxta lxx. Et semetur
conscissa veste,ct pannosa omnis somniculosus. Pro
eo nos legimus in vulgata editione: Et oemetur pannis dormitatio. Uestiri pannis, & pannosa veste, est indui laceris pannis ac vilibus more pauperum . Id enim eae voces significant, etiam apud probatos scriptores Latinos, ut notant Cornelius Iaalptou. Ianseuius, & Martinus Deirio: qui praeterea obis M. Loii. s ruat a in Hebraico & Graeco codice, vocem pane. x. adae. nis respondentem , significare scruta & laceros n. vet. pannos. Itaque sensus est y Deditus somno dormitationi, qui est otiosus, redigetur ex si Ia .
segnitie ad eam egestatem , ut lacera veste tegatur more mendicorum. Addo ipse tertium locum ex eodem tante sapientiar,de pigro,somniculoso, & otiosor Veniet tibi, quasi viator, egesta: M., . i. oepss per ei q- vir armatus. Suie hic Viator diacat apparitorem , seu cursorem , qui olim magi-
66쪽
C. Nanc.XI. Paena in lac vita. S .ar. Is
stratibus Romanorum aderat,& ciues arcebat, prehendebatq. (vi ex M. Tullio & alias intelligit Martinus Roa nostri ordinis in suis singularibus quique iudicis iussu domos debitorum compilare solebat . siue notet iter agentem, ut est vulgatior significatio, quae placet Martino Deirio; Salomon praedicit homini pigro ec otioso supe uenturam repentinam & ineuitabilem egestate. Beda, siue Hieronymus hunc locum explanans, paupertatem,& ab otio pigritiaq. nutriri, & poenam esse docet his verbis: Egestas ct pauperies pia na est ultima, in qua damnati nihil diuitia rum in rentum. qua quasi viator veniet,quia improuisa S ,-bitanea . quasi vir armatus, quia deuinci perpetuo non potest. Patet iuxta litteram, quia pigritia est nutrix egentatis. Ante hos omnes martyr Ignatius: g mo otiosus in vobis sit. Mater enim egestatis est v
xi Quod si percuncteris, quae quotve sint radi
ces huius paupertatis in otioso, respondeo tres. Harum prima est iactura temporis, quod pretiosissimum est, ut postmodum demon strabo,cum agam de remedias otia fugandi . Necessarium est tempus ad quodlibet lucri genus, ut experientia rerum magistra docet, in quavis arte, professione, negotiatione quaestuosa. Dilapidatur, absumitur, perditur tempus ab otioso e quid mirum in egestatem labi eum , qui parandarum conserauandarum cuiuscumque generis diuitiarum instrumentu abijcit dc contemnit de Secunda radix est, neglectus lucrifaciendi rationum, quas illi, vel Deus inspirat, vel ingenium suggerit, vel alij proponunt. Simit limus in hoc est otiosius illi sertio, qui minam traditam ab hero ad negotiandu, I Ucrum negligens, tenuit repositam in sudario . Ex Euthymio sudarium morali ter loquendo est
67쪽
Otium ,semities, mutiliras. Uel certe, si non contemnit proruis has rationes , numquam decernit serio illas arripere: semper parturit, numquam nou.il. . parit .fluctuat in desiderijs, vacuus operu . Innuit Salomon in prouerbijs,cum ait et Vult ct non vult pigere anima autem laborantium impinguabitur . Hoc est,cum otiosus aliquid cupi t,non enicaci voluntate desiderat s quia paulo post extinguit illud
suum desiderium. Hinc fit, ut diem totum consi mens in optatis,numquam ad aetiim deueniat mxecutionis,nihil lucrifaciat,&in egestatem praecipitet.Contra vero,qui manum in labores immittit, pinguestrit locupleta turq. diuitias. Affulget lux . . i. ti huic loco ab editione lxx. interpretum, qui ha- eou. a . e. bent hic ex Cassiano & S. Hieronymo in epist x uid .ep u desideribi est omnis otiosus: siue, ut idem Him . s.& in ronymus vertit in commentario EZechielis: In ER' ferus est omnis anima otio sit quasi dicatur ,ut e Iahcptou ponit Ian senius: Otiosus totus est in insiderus , quia 3. numquam exequitur, quod habet in votis . Grauius reclarius idem Salomon productus a Cassiano aduersus I aboran rem aegritudine otu ut ipse , Can. tolta loquitur. Desideria occidunt pigrum et noluerunt Caelo.. .s'q i v*m maram eius operari: tota die concupiasit, ct desiderat . Occidunt autem pigrum Motiosum sua desideria, ex eodem Iasenio, vel quia X ns,ip QR illum acerbissime torquent, quod votorum suorum numquam compos fiat; & fere mortem imferunt hoc cruciatur vel quia suis desiderijs immoritur, non assecutus quod optabae. Perdet-cunt enim eum, de concomitan tur usque ad mo rem,concepta non satiata desideria,quia renuit mperari, ac per operationes otium expellere. 22 Tertia radix paupertatis in otioso, est infimmitas virium cuiuscumq. generis,anim , ingenii,
Urporis, quas haec ipsa aegritudo labefactat
68쪽
C. IL dicit. XI. Poena in vita. s. at . I
goannes Trithemius monachos suos exhortans Trith. M ad vitandum otium in otio spirituali solitudinis prannonuit his verbis et Consistens in cella tua
semper otium caueto , quoniam nihil ita vires mentis eneruat omnes, sicut otium , postquam ex se produxit L cediam. Cardinalis Turrectemata exi- Tv m et stimat quoque otio facultates animae ac virtuteS .g. ree. infirmari debilitatique, & nominatim ingeniti ben.n. . 3hebetari . Probat id vitiusque Senecae testim nio. Marci quidem patris in declamatione quadam sic dicentis et Emossit otium tires,sicuti rubiga ferrum. Arbitror corrupto codice usum, &Indicasse dichum Porcii Latronis , praestantis orat ris ab eodem Seneca relatum in decima contro- M.Sen.I. uersia. Dixerat audem Latro in quadam sua, conti, ria et Non vides ut immota fax torpeat, ct exagit , reddat ignes 3 mossit vires otium , ferrum situ campitur , ct rubiginem ducit. Ingenia vero acumen
hebescere otio probat idem Cardinalis L. Sen cae si iij verbis ex epistolis , sic scribentis: Otium quasi rubigo facultatem ingeni, siricat . Nondum didici quota in epistola id legatur. Ingenium otio rubiginem contrahere poeta quidam cecia iet nit: hIngenium longa rubigine rasum Torpet,ct est multo, quam fuit qnte, minus, Confirmat Sanctus Hieronymus inuem pluris s.Alet.e Lacto , scribens ad Innocentium e Otium quasi s. ad In quadam ingemj rubigo est. Immo sapien- ' riae nocer, quae partus est, e decus ingenis. Huc venit Casliodori dictum sapia ter: Ivatura
humana, sicut laboribus instruitur , ita per otiator
pentia infatuatur . sapientiae lalem nimiru perditi re sapore. Castigans ide Hieronymus in Ecclesiastis explanatione illos, qui modicu adepti scietue, in superbia elati studium deserunt: Otium, inquit, A
69쪽
s r Te otio fiten. refugarum. D. I.
O desidia,quasi quadam rubigosapientia est. Ratio
ea mihi videtur, quod otiosius intermittit studium, quod sapientiam alii; q. intermisso irruit in sapientiam obliuio, quae vel eam obruit,vel in- obscurat. Idem probant conglobatae similitudit Chrysines Chrysostomi r Vter equus utilis; is, qui indelia
in ictu, cys , anisu exercetur Z Utra nauissea, qua nauigat, an qus in littore manet Vtra aqua,eaneque fuit,an
qua stat ' Vtrum ferrum s quoa mouetur,an quo nemo initur ' nonne illud quidem splendet,atque argemto simile est, hoc autem rubigesne consumitur,ct ubiq. inutile ect, ac etiam aliqniae sua materia amittens Tale quiddam sit etiam in anima otiosa. Rubigonim quadam apprehendit illam, ch consumit plenae rem atque alia omnia. Corpus i iidem otio labefa-Duci. I. i. ctari docuit idem Ouidius a Turrecremata pro- ne '' ductus: Cernis ut ignauum corrumpant otia corpus p Venit in eandem sententiam idem S.Chrysosto hista 'i . mus ubi probare conatur hanc positionem et om in actus . nia damnum accipiunt ab otio. Primum id ostendit in corpore, cum ait: Etenim re oculus , ct os venter , ct unumquodque membrorum , nisi quod suum in , operatar, in extremum incidit morbum is . Id. hom. Post in alia homilia praeclarius et Corpus,quod oti '' - o sum quidem S immobile, magis morbis obnoxium oesedum: quod autem mouetur oe laborat,& aerumnis exercetur, formosus est, ac sanius. Subnectit similitudinem iam prolatam et Et ferrum quidem, si iaceat,corrumpitur: Si autem exerceatur, blendet.
Quid quod ce Aristotelis sententia, in pace, quae genus quoddam est otij publici, ciuitates splendo-u . '' pq rem veluti ferrum amittunt f Cum igitur per otita enervetur animus, ingenium, corpus; minuatuc sapietia, inobscuretur gloria bello parta;quid mi-runision stuppetere vires otioso, quibus tantum lucri
70쪽
CItane. XI. Poenai hac vitas. a 3. I '
lucri faciat, ut sese ab egestate tueaturi Itaq. B. Egidius S. Francisci socius spiritualibus apoph-hthegmatibus abundans, valde sapienter ac vero in dictis dicere solebat : Homo otiosus praesenti ct futuro secu- de lanctalos prauatnieq; sibi, neq; ali sutilis. Probatu est sibi inutilem esse, quia nihil agit sui gratia: sed qui nihil sibi prodest, neque alias prodesse potest ; dicente Ecclesiastico; stui sibi nequam est, cui alb Lssi i s'
bonus erit Erg Dixi non multo an te, paupertatem , in qua miserabiliter incurrit otiosus, esse triplicem. Prima est fortunarum , seu rei familiaris, quam esen op n io'su litterati testimoniorum Salomonis productorum exprimunt interpretes . Hanc nihil plano pertinere video ad Religiosos priuatos, qui per
votum paupertatis patrimonio carent, nec au
gendae rei familiari studere iure queunt . Nisi forte quis dicat otiosis Religiosis mendicantibus, qui non laborant iuxta suum in stitu tum , ac pro Priam regulam, ex facili deesse subsidia eleemosynarum,quibus vitam pauperem , quam profitentur, su iten ta re possint. Euenit saepe, aliquibus
Religiosis, quod Apostolus Thessalonicensibus de inuntiabat: Si quis non tuli operari, nec manducet. io.
Euenit inquam illis Dei permissu ac voluntate in poenam desidiae atq. o iij ad correctionem, ut e veterno Acediae excitati resipiscant, rerum necessariarum summa inopia . Neque extra periculum, incidendi in eandem egestatem sunt Religiosi , qui certis vectigalibus in communi possessis aluntur. Nam si eos iners otium oppresserit, vineae Cultor, tamquam arbores infructuosas extirpabit, hoc est bona eripiet, atque alias it renue laborantibus attribuet, ac proinde in magnam deu Dient paupertatem & rei familiaris penuriam ;quod hoc aeuo contigisse non accepi, sed vidi .