장음표시 사용
551쪽
posse existimo. Sic enim traheretur ad ossa pubis potius. Aristoteles . de natura animalium scribit quibusdam desiderio coitus, aut longiore veneris abstinentia uteruexcidere,quibus coitus & conceptus remedio est. Saepius fit casu,tetu,vehementi metu,mora in aqua frigida ut inlotricibus,dissicili partu, magno conatu in reddendis e. crementis. Ob rupturam peritonaei, aut dissicilem pala
Si fundum procidat, sublatis eruribus facile redit: si
vincula, declinet in latus, unde dilabuntur. Puellie cubdam quod a nobis annotatum est tremor sinistra parte in facie & thorace, no inferioribus partibus. Decumbeti in sinistram mouebatur: quiescebat reuolutae in aextra. Mane & vespere mouebatur. Ardebat similiter & stigebat . Suppressi menses annis fere tribus, facies saturato rubore,tenesmus,dolor storrachi,lien inflatus. Si ab humiditate fiat relaxatio, resiccantibus & adstringentibus tendum. vacua in repellendo debent esse intestinax vesica . Conueniunt solus,inunctiones, pessaria,odores stetidi,fumigia,emplastra,cataplasmata, ungueta, cucur bitulae admotae lumbis & umbilico. Extremum remediuest zona Hippocratis, quae a cingulo Zona habeat a parte posteriore per perinaeum adductam is anteriore par-τ tem ad idem cingulum. Iuxta pubem arcte colligatur. Alij e subere ovalos formas inductas cera,& quasi pediculo alligatas,immittunt in sinum pudendi,atq; alligat coxis. Inunguntur oleis & unguentis adstringentibus.
. ANTO. VALETII EXERCIT. LVII. π Gerus procidit praua scelus extractione, ViO
V lenta secundinae depulsione, spiritus cohibitione, immen si oneris sublatione plaga, partuum fi quentia, animi affectibus, vel resolutione ligamen
torum &musculorum uterum sustinentium .Quod Curatis, ex utero propendet,ouo simile existit. Vterus ant quam reponatur,& aluus clystere subducitur,& e
cluditur urina,vt patentior sit ipsi utero locus. Dein
552쪽
LIBER I. I3souetur eodem decocto uterus,eodem item pulsior i -- re aspergitur, quo prolapsa anus: tum Vero Obstς ejtfvisu, iitticis manibus oleo mastich. aut ros vel butyro in- modie. , Ounctis sua statione locatur. Interim cucurbitularia ter modἰς magna umbilico .pe admouetur: vel singulae cu- p Garηο curbitulae singulis umbilici lateribus assiguntur. Pe- cten, lumbi,os sacrum, lana, vel gossipio, aut sipon 1 uuὰ rem .giis,oxycrato madidis conteguntur,superductis fa- modo naturasciis. Denique emplastrum de galbano dorso, um' 'AEt bilico adhibetur. De i Hendis mensib . CAP. j8.
Ensis naturalis est purgatio,nili vel quar magnitudine i litate excedat, vel 3 praeter statas periodos oe modumessiuat. Decimo quarto anno excitatur, ρ-mer'.
nonnullis Ia: rarissime 7. Desinit vero o aut pau- ἱ- ' lo post, alisqui ad 6o .producitur. Aliis singulis me--quaser,sibus, nonnullis uno aut plutibus mensibus inter- abundant. missis, quibusdam saepius uno s mense redit. Im 6 risimunioribus ad lunae plenilunia, aliis sere decrescente luna,tribus, 4. .6.7. diebus, eo plus minuisee. M - 5 2. Missitorem copiam eficiunt,ratio vitae plenIor, otium, per'irabile, temperamentum 6 stigidius,tenuitas sanguinis,vel glabrum, acrimonia, amplitudo vasorum, quae plurima & e' imaxima ad uterum perueniunt. Subsistere debeat ό, in totum grauidis, puerperiis, lactantibus. Iutis γο- Vt sistas, primum animaduerte T causam immo- que nigros, derati fluxus, colorem sanguis fluentis. Si linteolo 'ρς excipias,animaduertes. Calida enim menstrua,ubi rab...ci ' sanguis calidior est: florida atque rubentia, ubi Qua tri
plex est sanguinu copia oe qualitas, vasorum laxitas,facultatu retentris. infimitas.
553쪽
DE MORB. INTERNI Is uis . uri sipgdidi copia in causia est: stibalbida,ubi sanguix situlo vites . idior est. Rubentibus itaque menstruis, sitione seri. quidem corporis plenitudo est, ' venam e cubitos Ad mulo secato. Si vero magna pars plenitudinis iam io deis. Al plςζ ζst, ut alioqui non redundat in reliquo cor-ν l. J.i. pQxς singuis, cucurbitulas satis amplas cum multa 1 o Iinci,dὸ- flamma sub mamis affigito vinculis brachiorum rata scilicet utitor, Π frictionibus manuum & calfactionibus. mx , In usu phlebotomiae & reliquorum, interrogabis rus -Ν. pyi'Vm, qua p rte uteri maior grauitas sit. Si dex-11 Ad festa, tra parte, Dasilicam dextram secabIs, dextam manu ouem OUω- ligabis, fricabis, calfacies. Sub dextra mamma cu-ffam. curbitulam agges. Si vero cacochymia est,biliosum sanguinem rha. barbari S.I. s. aut hiera picra repurgabis. Si pituita, eadem hiera aut rhabarbaro uteris,sed addito ag tico. Sed sere ubi nulla plenitudo, aut manifesta cacochymia, cucurbitula sub mammis, aut in limmeris apposita, vincula manuum, remedia quae sanguinem sistunt, fatis esse possunt.11 a felleius In laxitate meatuum, adstringentibus: in tenui tate, incrassantibus utendum est. Conuenit inter
'nia. Graecos & Arabes si tecum plataginis efficacillime
s, sitis hibὰ menses sistere. Memini sinquit Gal.)cum quatuor , bursa dieb' iugiter sanguis fluxisset nec sisti posset,cyatho
postqr uno succi plantaginis costitisse. Recentiores aqua plantaginis utuntur. In aqua melius fuerit aliquid ut d pura. dissoluere eoru, quae sanguinem sistunt, ut 5.I. tro- ιον laeeoia, chiscorum de carabe,de spodio,de terra sigillata, &burse pasρη- eorum,quae iam antea sepe enumerata sunt. N 'N L Loco pessulorum quoniam mulieres non facilς
I fh ustis Rdmittunt pessul lana vel gossipium, aut mollius
554쪽
LIBER I. αἴ linteolam succo adstringente,ut plantaginis, insuccatur, & ita inditur genitalibus. Mulieres fingunt eperuinca, quae iniiciunt cruribus. Laudant ungulas asini, pelles anguillarum, pelliculas interiores nucis auellanae, quae cum succo cydoniorum coguntur in pilulas,aut diluuntur insucco conuenienti. Pessuli, si finguntur, teretes lint ac rotundi ad imstar digiti e lana,bombace,aut conserto linamento, quibus medicamenta adstringentia excipiuntur. Deinde conuoluantur,vel serico raro,vel lineo limreolo. Pendeat e filo,ut cum OpuS fuerit,retrahatur. . . . . Utuntur epithematibus lumborum i3 & crurum L. polienorum, ex aqua plantaginis lumach,Vino ru stematitar bro adstringente, & similibus. qua ad μα- scoriae ferri crematae, & in aceto extinetie, Omdeinde. pulueratae, lapidis haematitis triti ana 9 1. 'r styrupi myrtiorum & rosana I s. aquae plantagi
nis I. a. Fiat potuS. admouentur ν. trochiscor.ambrae citrinae pulueratae 3.I. d, 6λου , empl. tur cum vino adstringente diluto modica aqua ' η
δ .sanguinis draconisAoli armenae, ambrae citri- disse. nae,coralli rubri ana Θ.I. Fiat puluis, detur ex aqua plantaginiS. 2p. boli armenae 3.1: coque in vino subtili subaustero ad J.2. colatura bibatur. Opiata. conseruae veteris ros Ia. sem. plantaginis I mis ad-3.2.sanguinis dracon. boli armenae ana Θ. . ambrae ri om- citrinae,coralli rubri ana 5. I. cum svrupo de myrtil ' 'Ub iis fiat optata. Datur castaneae magnitudo seib M ' Nd
Laudant puluerem e pectunculis,quae e Compo
555쪽
as mi anno a. I. aliis serius, aliu
mariam samvis fiat α- νασο Ps ad Iactis gene
1 Vt in mum lieribus bene earnosis, σ
ne incommodo valetudinis non mera
D E MORB. INTERNIS stella & mari comportantur. Iapsis, onix,id est, corallina, haematites,corallus ruber prodesse creduntur, siue in puluerem redacta usurpentur, vel e collo pendeant, manui alligentur, aut supponantur mammis,distillatum e conserua consolidae maioris& limacibus ana quod sufficit. Aliquando ad st pefacientia deui;niendum est, ur. philoni l. 3. r. boli armenae 3.I. cum vino sti-etico fiat potus. Ablutiones ex vino austero,in quo 1aluia coxerit, aut aliquid ex materia adstringente. Inunctiones ex oleo rosarum, melino, vel in quo adstringentia coxerint, unde & alia remedia ex , his locis.
Deprouocatione meni ruori m. Resistunt menses iJ aetate, conceptu,' iactatione, & his prouocari no debent. Sunt quibus pr tercalidius & siccius temperametum, praeter frugaliorem vitam, exercitia maiora, vacuationes tum manifestas, tum insensiles, ut sanguinis vacuationem per nares, phlebotomias frequentes, & alia eiusmodi. Item in iis, 17 quae ἱ longo morbo se confirmant . Aliis propter pinguedinem, in quam totus sanguis couertitur. Nonnullis propter gracilitatem& copiam sanguinis. Neque his commouendus mensis, ut nec bene carnosis, si quidem cassatione menstruorum nihil offenduntur. Vnicum tamen est, λῖ quod excipi debet ratio generationis. Nam ut mulier suppressa purgatione, nihil laedatur, quia tamen sine menstruo sanguine γ' generatio esse nopotest, oportet quidda naturam assuefacere,ut sanguinem in uterum derivet. Nam in multis conc pium adiuuat bis aut ter detractus io sanguis inam
556쪽
no sed iis maxime,quibus prae copia sanguinis me- iastrua resistunt.1quius rei author est I Hippocrates. Aia ἱb Frequentissimum est, ut vel crassiore sanguine, Vel δε Lib. d.
alio,qui interceptis uteri venis resistant menses: qua Grad. ratio. in re consilium est αα Galeni, ut vena maleoli aperiatur.Tria vascula detrahutur aliquot post diebus, duobus, tribusve. Balneum imperetur, in quo cha- more. marmeli flores,origanum,maioram,arthemisi ,so-23 Vt matrilia lauri, contra, baccae iuniperi & lauri, z3 aliaque Tis, 'pit4, elusinodi coxerint. Statis a balneo α melicratum e propinandum e pulegio, calamenino,& eiusmodi, d.ein pag. Alioqui nostro more syrupus de hytapo, prassio, o lameibi calamentho, de bigantiis, de duabus radicibus, aut λ quinque radicibus ad I. ia. cum aqua culicutae,decocto cinamomi,aut cassis liquore adra propina
bitur. Quod si sertius volueris, castorei Θ. I. aut eo metire. plus adiicies. Hac arte semper expertus est Galenus as Vel 2 .ea moueri menses,ut nih1l inde mulier laederetur.Cmcurbitu pubi, inguini, interiori semoti assigi d bent. Purgationes conueniunt ex hiera picra, quae T. M; μή
hoc modo parari debet. Ofra de ἀμν. αs aloes succotrin. 3.1, spicae, cassiae ligneae, '
inamomi, xylOaloes, radicis gelianae, mastichis , T 'T Isati,cubebarum ana Gr. 6 Gr.s. Omnia puluerisiata ἰὸ adro
incorporentur cum modico conseruae anthos, aut materii pra-
borraginis, opinentur cum vino albo tenui. paradam se Secretum est quarundam mulierum, uti conser l γῆ it 'ua borraginis dissoluta in vino albo tenui . Potest Furi, hi & pulueri hierat aliquid agarici commisceri. Lauia tin decidii dantur & pitulae elephanginae,mastichinae & sim, ni s e D les L udatur quoque haec putetatio. rv. de radi
557쪽
DE MORI. INTERNI sCassiae fistula 3.1o. pul. liquiritiae S. r. croci Gr.3. mellis anthos ali 3. 3. distatue in decocto cicerum rubrorum. Vacuato & betae purgato corpore,1ς aliis remediis utendum est. Sussitus χε aromatum
bb- β muliebria ducit. Fiunt autem cum baccis lauri, tariis bisaisi Diperi , siccis herbis odoratis, cassia lignea, & aliis
sudibulum Insessiones, ut prius.Vbi biliosi & pingues limadministimo' mores sunt,petroselino,porro, apio,allii Asmyrnis, duis...' Mr c melanthio,Hniculo, utraque centaurea silea ,.ufri- tendum est, & ad suffitus & olea comparanda, &rali intompe- pessulos. Laudatur & oleum deben, de nuce mo--s contra' 1chaia,taurinum,de iunipero. Sunt qui genistae sto
Σ mus ad dimidium Vas impleant, oleu chamaenneafailbia, superfundunt, fideliter obturatum vas fimo
disiniuri sepeliunt,aut reponunt in furno calido, sinuntqueefremescere: quo oleo inguina inungunt, & pessulos madefaciunt. Optimum est imperare decoctionem cicerum rubrorum coctorum cum radicibus petroselini, ut cum modico butyro iusculum paretur, cui, ut fere consuetudo,puluerem cinamomi,& tantillum croci insperges. Laudantur aquae absinthii,cusculae,pulegist,c lamenthi,menthastri, rubige tinctorum, labinae. Vinum album tenue, coIatum per manicam Hippo-A A cratis cum saccharo in aqua anthos distbluto, de
is, albo dis Hermo dactylos scribit Memaeus non habere parsoluta miris remedium in mouedis menstruis, & tatu mortuo. re mi se Fortes quoque fiunt trochisci de myrrha.*7 myrrhae electae S. I. lupinoru optime tri-
558쪽
LIBERI. et sororum Θ. s. soliorum rutae, menseastri, pulegij, cumini, rubis tinctorum, serapini, opopanacis anap. g.Formetur trocisci pondere 5.2. Detur unus ma- cum aqua,in qua iuniperi semen coxerit.Vel. .myrrhae 9. a. assae stetidae 9 . g. cinamomi Gr.D.croci Gr. 2.cum aqua rubiae fiant pilutae.Foe
niculi radix, melanthium, quod quidem praestam
tissimum est. Alij dant trypherae sine opto 5.1. cum decoct. cinamomi. Eodem modo mythrid alium dari potest.In summa omnia, quae magis calfaciut,& siccant miniis.
v. olei moschati, vel alterius conuenientis In pulueris gentianae 5. a. misce cum bombace mo-schato in eo madefacto,fiat pessulus.
Mulierum purgamenta per 'terum quaeda sunt mul- Mηlier mlum inter se differentia , quae tamen similitudine saepe ρ g
fallunt, ut species quaedam h morrhoidum, lavia, spe pςr t matis corruptela, muliebris purgatio,& menstrua.Nam ex ramo illo venae cauae duae sunt propagines, quarum una Sylvio epigastria dicta, sursum ascendit per πο- sculos rectos , ac mammariae occurrit. Paulo supraal tera propago ceruici vulvae & ori inseritur, sicuti & s di haemorrhois, unde sit consensus uteri cum mammis ob viciniam, sursum ac deorsum fluente sanguine ex Hiero in mammas,& contra. Ab hac propagine posteriore interdum fluit crassior sanguis non aliter, quam per haemorrhoidas . Aiunt Virgines & grauidas hae via albquando purgari. QDd certe in grauidis magis necessarium videtur post al1quod tempus, ob arctam illam colli uteri adficietionem ., quasi nodulis qubusdam accuratex artificiose a natura instructam, ut ne vi quidem spe-
559쪽
DE MORB. INTERNI seillum emitti possit,&ob acetabula, E quibus salignis
destinatur alendo scelui.In virginibus non sania adstrictio. Quae igitur fluxio fit ex iis venis,eam ad mestruam
pargationem vulgo referunt,cum tamen & partis & vaesorum,& sanguinis fluentis natura diligenter perspecta, harmorrhoidum potius species quaedam appellari debere videatur. Non enim nisi solo situ disserunt, nisi dicas in grauidis veram esse purgationem mestruam regurg, tante illuc sanguine, qui in capacitatem uteri per venas e seminariis vasis expurgari debebat. Sed cum hoc non
sit omnino secundum naturam & ex iis quq raro cotingunt,id etiam caeteris, quae uteru non gerunt, haudquamquam conueniat, nec ita certis & menstruis interuallis fiat minus id vi 4etur consentaneum rationi. Menstrua Non ignoramus tamen Veram purgationem men
uetatio is struam in grauidis fieri posse, sed diuerso modo, eoque
grauidu du- duplici. Vno, primo mense per uteri capacitatem, quia pliei fi vise adhuc os illius non ita constrictum est, cum etiam fiatdο. supersentatio . Altero, per alterum ramum spermaticae iuxta hederiforme, quae ad latera uteri descendit, & hypogastriae occurrit. Sed unicuique liberum sit vocare ut
libuerit, curationem tamen eandem no habere perspicuum est. Curatur enim guetus huiusmodi eadem ratione,qua haemorrhoIdes, praesertim quod attinet ad venae sectionem.Nam retentis menstruis vena cruris secatur,h morrhoidibus suppressis interdum vena cubiti .Qu'dhic quoque obseriiadum est. Proinde hi assectus distinctione opus .habent: Ἀχια quoque distinguenda, tum
quod edito stetu tantum prodeant, tum quod compre hendat quicquid post foetu & secudas exit a puerperio. Saepe etiam a spermatis corruptela salacibus, venere abstinentibus, viduis &similibus redditur humor quidam crassias, & veluti seminalis in utero corruptus, vel sanguis grumosus qui ad menstruam purgationem nullo modo referri debet. Quarta ssuxio est i lia, quam vo cant muliebrem purgatione, quae quibusdam quotidie, aliis post mensium purgationem, nonnullis inter duas
purgationes contingit,vel a toto corpore,vel affectibus uteri. In hac excernuntur quaedam excrementa serosa,& veluti ichores sine dolore ,& in maiore quantitaῖς, quam
560쪽
quam pus ab ulcere. Quae colore intelligimuς modo ab hoc,modo ab illo humore vitioso separari. Nunquam enim fit absque cacochymia. Ponamus igitur praeter has quatuor assectiones, Menses proprie dici, quos Graeci , καταμ du/ια vocant, cum sangui i ille generationi & alen-do fortui destinatus a natura ratis statisq; diebus semel in mense excernitur per venulas e vasis seminariis in v teri capacitatem, non quod ab utero trahatur, sed quia illuc mittitur siue lunae culta, siue alia quapiam pro ubdentia moderante unde non sine ratione multi contendunt neque praeter naturam esse,neque excremetitium,
nisi sola quantitate. Nam si qua in eo maleficia reperiantur, quae Plinius Menstr
recenset,ea corruptioni illius,&diuturniori in utero mo nou esse τι- racum e vasis propriis excidit, accepta referri debent, ruleuia. aut mixtioni vitiosi alicuius succi. Quod satius est,quam duas illius partes constituere puriorem beneficam,&faeculentam venefica ri. Neque enim probabile est hominem veneno concipi, conceptum veneno conseruari in utero: in lucem editum eodem ali, nisi iam dicere velis infantis corpus aut totum, aut magna ex parte Venenum esse.
Sanar igitur mulieri inquit Hippoc.I.de Morbis mul in
sanguis menstruus exit interuallis victimae iugulatae sanguini similis,rubens. Effuit autem duarum heminarum Atticarum mensura. Quae non, Vt Fuchsius Aph.3o. lib.t.olei mensura aestimanda est,sed sanguinis, ut redeat circiter ad tres semisextariolos Lutetianos, natura tamen, artate,& similibus perpensis. Ill autem absoluitur duobuς aut tribus diebus. Excessus defectus in vitio Mὸhstri,b,Κest. Illine tenues fiunt,scetuS emarcescit aut parum Vita' eaee.ί is, Olis est. Hinc si videlicet, minus quam tribus vel duobus tis lis idiebus,& pauci,crassae fiunt nee facile concipiunt. Quae , tib .n '' plus habent sanguinis ad quinque.septem: quae sangui- 'nem crassum aut venas exiles, ad plures etiam purgantur. Initio vero & fine pauciores & tenuiores: interm
dia purgatione plures & crassiores, praesertim ubi multi fluunt.Aristateles cap.Σ.7. de histor. animalium moueri scribit decremento Iunae, & hec crescente colligi, unde cauillo sexum scemineum iuuae tribuunt. Aliter tamen