장음표시 사용
791쪽
venerabilis Viri. Domini Io loci
Greveri Presbyteri. N honorem sanctae & indiui duae Trinitatis, &beatae matris Mariae semper virginiS, nec non in
consolationem piorum , allevigationem pauperum, Se directionem philosophantium,Lapidem
secretissimum priscorum Philosophorum, multo cum errore, sumptu, labore, ac etiam vitae dispendio quaerentium, ego Iodocus Greuerus Presbyter &Philosophorum minim nihil de Diuina desperans gratia & misericoxdia, ipsius Dei munitus adiutorio, aggredior describere: opus pulchrum &perfectum;verum, non mutilatum, nec verborum ambiguitate obscuratum ; quod mihi ex immens asiua bonitate is trita huit, qui solus habet potestatem dandi & adimendi arterii hane secrctissimam cui vult. Vt igitur gloria ipsius qui tantam mihi indigno peccatori gratiam contulit, per nie apud eos in omnem posteritatem innotescat &celebretur, quos ad abscondita Philosophiae huius admirabilis mysteria vo- eauit atque etiam elegit; plana Oratione, vera, & tamen Philosophorum rationi & consuetudini quae respondeat, sine omni stadio a occultatione, rem Omnem ordine & clare ape .riam. Sat enim scio, neminem haec sibi posse usurpare, nisi eum cui Deus ipse contulerit, qui solus & obscuritatem horum mysteriorum illuminat, vel claritatem offuscat; ut neque planissima quis intelligat, nisi ab ipso illuminatus fuerit; neque obscurissima quaeque consequatur, si ad ipso illustra non fuerint.Adiuro autem te quicunque hoc meum scriptum habueris, ne ipsum indignis, vel auaris, nec ipsis communices qui id ad proximorum suorum incommoda, vel e stam oppressitonem conferrent, quales sunt homines tyranni, iniusti, adulteri, molles, & quoru venter sibi Deus est. Spernigitur tuam in Domino Deo omnium creatore colloca,& operare cum timore eius; ad proximi utilitatem secundu mea scripta, expectans benedi ionem a Domino caenitus. In primis seias, charissime, quod ars nostra imitatio est naturae: &
792쪽
quemadmodum natura per se producit arbores & plantas, quas deinde hortulanus multiplicat, seminando illarum semina, aut inserendo earum surculOS; ita natura in terra motiumque profundis generat metalla, ut aurum & argentum,
quae artifex multiplicat inserendo aut seminando ea in te tam debitam, aut truncum idoneum. Sciendum igitur est tibi ante omnia, quae sint semina auri & argenti, qui trunci, quaeve terra. Dicimus ergo quod Sol & Luna in se habent sua semina; quodque Saturnus, Iupiter, Mars, Venus, sunt trunci; terra vero horum Omnium est Mercurius, atque hoc profundamento stabili habeatur, ad quod omnem tuam dirigas intentionem , accommodando similitudinem unius ad alterius naturam & conuenientiam: siquidem & nobis auctor
naturae Deus per huiusmodi contemplationem huius Philosophiae partem concessit intelligendam & perficiendam; quam nos hoc scripto dignis & electis communicamus,ut Mego & mecum alij plures ipsi Deo gloriam & Iaudes, cum
debita gratiarum aes ione perpetuas offeramus. Vt igitur Philosophi cosueti sunt naturae contemplantes OperationeS, Lapidis similitudines, ab animalibus, plantis, arboribus, Ouis, foetibus, maris &Ceminae commixtione, infiniti quepropemodum alijs eius generis petere, ita nos quoque ad aliquam sternendam viam, ad clariorem huius particularis operis intelligentiam, naturae ipsius vestigiis insistemus, ac commodationesque legitimas & necessarias ab ea desumemus. Etsi autem hoc opus sit particulare, tamen in eo gradu veritatis est, ut si quis penitius causas rerum introspiciat,ani maduertat utique Lapidi magno triumphali proximum esse certitudine, veritate & potentia. Quae vero sit illa materia ex
qua principia huius operis de menda sunt, iam prudentibus in si1pradicta similitudine ostendimus: &vt porro melius ob oculos proponamus, dicimus, quod quemadmodum
ex homine homo ', ex asino asinus, ex ouo gallinae gallina, ex frumento frumentum generatur & prouenit, ita ex omni simili fit suum simile,ex auro quidem aurum,eae argento argetum. Hinc igitnr quam tu materiam accipere detractare in
hoc opere debeas intelligis: ubi id te quoque scire conuenit,
non ex quovis homine hominem , nec ex quouiS cane cane,
neque ex quavis herba suae speciei herbam, semper produci: quandoquidem neque puer duodecim annorum, nequci
793쪽
aegritudine languens homo utriusq; sexus hominem ex mutuo coitu procreabunt, itidem nec catulus canem, nec pullulans herba aut putrida herbam: sed homo quidem maturus & bene sanus, cum muliere similiter matura & bene valente foetum generabunt hominis;& animalia caetera itidem in sua specie; & herbarum maturarum semina aeque matura. Quapropter dicimus, quod sicut agricolae semina frugum, herbarum, arborumque diligenter seligunt,&non ni Ii matura accipiunt, itidemque etiam surculos pro insitione integerrimos deputant ab arboribus ; sic tibi etiam in huius operis negotio faciendum esse iudicabis. No enim in hoc o pus ingreditur aurum vulgi, nec Mercurius vulgi, nec argentum vulgi, nec quiduis aliud vulgare, sed Philosophorum cuius dicti quae sit sententia, ex supradictis non obscure patet. Quod autem dictum est de seminibus, idem & de terra jicedum est; non omnem scilicet terram idoneam esse ad producendu has vel illas plantas. quod ipsum etiam diuinus Maro in Georgicis monuit, & nos ab agricolis & hortulanis semper obseruari videmus. Dispiciendum igitur tibi erit, chartissime, quaenam terra sit idonea ad suscipienda Solis vel Lunae semina, ne si ineptam elegeris, tam semina quam labo res desumptus misere amittas. Eligenda sunt itaque, & semina & terra magno iudicio: cleo a autem terra excolenda est per omnia; sicut & terra agrorum, hortorumque, aratione, aut fossione, stercoratione, occatione, irrigatione, &id genus alijs modis excolitur. Hanc seminum terraeque delectionem & culturam appellant Geber & artifices huius diuini operis Praeparationcm , sitne qua neque Sol Philoso phorum, neque Luna , neque terra haberi possunt, neq; vllus ad penetralia tantae artis aditus patet. Nam aurum quidem vulgi ut plurimum impurum est, mixtioneque aliorum metallorum contaminatum, grum, morbidum, & ob id et iam sterile; & argentum similiter, cum contra Sol & Luna Philosophoru sint purissi ima, nullius mixturae peregrinae interuentu conspurcata, sana, valentia, dc genitali semine ab undantia. Terra quoque vulgaris inculta inarataque est: at terra Philosophora tauris ignem spirantibus, ut in aurei velleris fabula docetur, exculta est. Accipe itaque tu, charissime, verborum meorum legitimum sensum, Scintellige, quia
Philoso hi similes sunt hortulanis & agricolis, qui primum
794쪽
quidem femina deligunt, de delecta non in vulgarem terram sed in excultos agros, aut hortorum iugera seminant, seminata tandem calori Solis , c lique ac terrς benignitati committunt, expedi antes debitum idoneo tempore fructu. Non dissimili utique ratione Philosophi quoque antequam opus incipiant, acceptum in manibus aurum de argentum vulgi dijudicare debent, num fanum si t vel aegrum: ac si aegrum es sic compererint, ad sanitatem debitam conueniente media cina reducant, quae est ipsa prς paratio. Hoc aurum ita meridicatum, fanum & purificatum, Sol Philosbphorum es atque idem quoque de Luna sentiendum. Habito autem Sole ct Luna Philosbphorum tanquam semine bono , terra ipsa ab omnibus suis immundi iijs, & herbis inutilibus expurganda est , diligenti cultura elaboranda, in eamqU sic et iboratam Solis & Lunae pra dicta semina mittenda sunt, ac continuo colori, caelique & terrrae benigitati com mittenda, neque ante legitimum tempus eruenda radici dirus ; sed caepectandi sunt fructus maturi, post folia & fores. Vnde iam satis apparet, quod et si Philosophus accipiat aurum, argenturin, & Mercurium vulgi; tamen in hoc opus iasiam mittit ea antequam ab humo vulgari ad gradum physiri cum extollat. Oesidam vero haec magnis obscurit tibus in-UOlueiaths, dubitationes non misimas Philosophantium a- DimiS iniecerunt, quas ut tu omnes dissoluere valeas, hac generalem quam damus regulam sempςr obserua: videlicet
quod in opus physicum nihil intrat absque legitima praeparatione, catus virtus ea est, ut vulgaria faciat physica. Nihil itaque immundum, nihil aegrum, nihil incultu in opus nostru ingreditur icet ante opus ipsum accipiam US immunda, aegra & inculta. Ex quo utique apparet, quodnam sit Philosophi offici urn, dc quodnam ips1us naturae, cui Philosophus
famulatur. Est enim Philosophi accipere materiam a natura datam, & eam modo debito praeparate ; terram quoque debitam eligere dc excolere; post id eam mittere semina, & calorem aptum continuum subministrare. Naturae autem est in terram semina nusta patrificare & dissoluere, radices a xere , siccum terrae attrahere, frondes, folia, flores, succes-Hue producere, fructum concipere, perficere & maturare: i' hoc termino natura quiescit, nec ultra procedit, nisi a Phi'
795쪽
opinionibus, sed certis signis recte agnoscere debet. Cum ergo viderit fructum exacte maturum, nihil illi cunctandum erit; sed colligenda sunt matura, fructus, semina, remotis si
quae adsunt superfluus ac statim nova excolenda terra est, inquam bene cultam sua immittat semina,ac rursus ut ante calori exponat continuo, in quo natura ipsa, iterum ad suunt rediens ossicium, opus absoluat, & paulatim quotannis fructum seminaque multiplicabit. Iam vero & illud ex hac contemplatione sub oritur modo perpendendum, diuersia esse temporum interualla quibus rerum naturalium generationes absoluuntur: nam plantae quidem anniuersarium habe pullulatione & maturitate fiere;arbores ad quintum sextumve annum maturantur ; animalia quaedam citius, quaedam tardius, ad generandi maturitatem veniunt. Sic & metalla alia alijs citius tardiusve maturantur.Porro quemadmodum agricolas videmus semina occatione obruere & concludere
surculos vero truncis insertos cera vel argilla obligare; quae non sunt de natura arboris, sed sunt media & ad1uuantia, ut succus trunci no alio quam in insertum surculum feratur: ita etiam in hoc opere aptanda ςst quaedam cera seu argilla, quς succum terrς exhalare alio non permittat,sed intus contineat, haec autem cera alligari solet panniculo obducto ab agricolis, ne pluuiarum ventorumve impetu, ad debitam v1que inserti surculi coniunctionem, a trunco dehciatur. Hinc itaque operationi nostrae talem ex rebus quotidie ab
oculos versantibus similitudinem attulimus , quam si quis diligenter considerat, erroribus pluribus facile liberabitur,& operis nostri finem consequetur optatum. Sed ne lopgiores simus, iam praxim ipsam ordine subh ciemus: ac primum quidem ὁicemus de instrumentis & materijs ad hoc opus requisitis; postea de praeparationibus; deinde de modo seminandi, dc maturai di; viximo de resteratione seminationis. quae operis est complementum.
SVnt itaque instrument ad opus hocce nostrum requia sita haec quae sequantur . I. furnus sublimationis; 2. fu nus digestionis, qui & athanor, & cinerum vel areo se dici potest; 3. capellat vel olla pro ciueribus aut arena; ε. cine rQSTH xena cribratasi. olla sublina toria; 6.aludelia Darua subli-
796쪽
matoria numero sex vel septem; 7. argilla cum fimo equino conquassata; 8. ferrum oblongum curuum in altero fuς spatulare; ' follis; ro. forceps pro carbonibus ignitis; H. car bones ; Ιχ. bocia cucurbita vitrea; I3. crusibula aliquot; I capel Le, vel testar ex cinerit, is odium; Is . incus; 16. malleus Materialia autem sunt, pluriabum , an timori Ium, aurum, ar gentum , aes , argetarum vivum. Item cera flaua, Vitriolum, sal HIlium, alumen, calx viva, aes vitrum, urinale cum spa-Lula lignea. Atque ita totus instrumentorum & materiali Um numerus quater septenario comprehei ditur, quod non caret mysterio. Furnus autem athanor est idem fere cum furno subliniationis, nisi quod imponitur illi capella cum cineribus vel arena, in qua collocatur bocia vitrea cum materia , & desuper clauditur cum alia capclla vacua, ita ut nec
ventus nec aer vitrum tangat. Praeparat ones materialium , Utr*mo auri.
Α Vrtam igitur pro opere hoc elige nouum , quod non in multis laboribus auri cum fuit, sed recens de minera
yenit, nec inultos ignes expertum est, coloris optimi ad ca- rati OS 1 . vel iuxta : atque in hoc genere optimum est,
quod suapte natura rude in frustulis reperitur in ipsa terra excoch im & quasi colliquatum. quod si tale habere potes, nulla alia praeparatione pro hoc opere indiges, quam qm din laminas subtilissimas malleando diducas; atque idem de argento dictum existimes. Si vero tale habere non possis,
accipe aurum florenorum Hungaricorum, purga vel fac purgari fundendo per antimonium in regulam, qUem ad modum faciunt artificςs qui aurum foliatum elaborat; nam antimonium habet proprietatem aururn ab omni superfluitate purificandi. Verum si sorte per antimonium p trificationem non nosses, potes in caemento per 2 . horaS cumburere, & postea in corpus reducere, & malicare in laminas te nutilis nas. Sed he nos mancam opus tibi tradam lis, modum
purificandi auri per antimonium tibi describemus, qui est
talis: R. auri unciam unam , vel quantum sane voles, antia monij quintuplum respectu auri; pone aurum cum antim ,-nio in crufibulo, &positurn inter carbones ardentes permitte fluere per horam unam vel dimidiam; tunc habeas instrumen
797쪽
shilumentum ferreum vel aeneum iustar pyramidis ab interiori parte excavatum, quod sit intus planissimum decule- facilium ad ignem, inunge intus cum sepo vel candela; & rQ-stea acceptuni aurum cum antinionio ex igne, funde desecrusibulo in hoc infusorium , & percutiendo leuiter fandam infusorij ut aurum decidat seorsim , tunc permitte ita in frigidari; post in uertas in sorium , & extrahe massam pyramidalem ex infusorio, ς uius apex habet regatum at , in , quem separato a reliqua massa, percutiendo iuxta ipsius apicem, & serua regulum auri ad partem. Massam veropntimoni j recipe, S appone ipsi tertiam sat ponderis partem de novo antimonio, & iterum in crusibulo liquefaci& effunde iterum in infusorium, ac separabis S hac vice re gulum, si quis fuerit, quem coniunges cum priori regulo se- prsim. Potes autena & temo rei terare, si opus esse videbitur, quod cosnosces ex magnitudine secundi reguli ; vel sic relinquere, si exiguus secundae fusionis fuerit regulas : hoc igitur serua ad partem, & cum regulis procede hoc modo: Accipe frustum xegulae laterinae testaceae, quales in templorum antiquarumque turrium tectis haberi solent, dc facineo flaueam paruam , tuis regulis competenteru , quod pone in sicco & circumpone carbones, ponendo regulos in f u
pnaeius; tunc accende carbones, & permitte antimonium per fumum a regulis tuis exhalare; cessante autem fumo cooperi diligenter cum carbonibus, & suffla tandem cum fc lle desuper donec nullam macula nec pelliculam super tuo auro videbis, sed quod erit pulchrum , quasi gramen vires cens in igne: & hoc solet post duas vel tres horas fieri. atque tunc e emptum aurum una cum lateris frusto in quo purgatum est in urina clara extingue, &sic habebis auruna pexfecte mundatum , quod aptum est pro opere nostro , ut jant ex eo laminae subtilissimae per imalleationem, quς in lutae in charta seruentur ad tempqs idoneum. Caeterum si vel in apothecis, vel apud pictores, inueneris aurum filium foliatum inquantitate sufficienti, poteris illud pro auro puro usurpare, nulla alia praeparatione adhibita Idem & de argento foliato
intellige , si illud purum apud eosdem inueneris, sin minus)pnrifica hoc quo sequitur modo.
798쪽
Argenti praeparatio. ARgentum, perinde ut nurum, id melius est quod recens de minera venit, vel quod n5 multoties per artifices t borratum est, sed tantum capellatum cum Saturno tu testa vel capella. Si autem tale non habueris, accipe argentum id quod habes ; & si suspicaris adesse illi cuprum , vel a liam immunditiem admixtam, purifica in cineritio cum duplo vel triplo sui ponderis plumbi nigri, donec sit ab omni impuritate natandatum, tunc facies ex eo laminas subtilis simas, &in charta munda serua purissime usque ad suum
Arrent, ψώi praeparatis. AR entum igitur vivum eligere debes , quod non ex plumbo vel aliquo metalbe confectum sit per artificium , sed quod ex sua propria minera vcnit, ut ex cynobrio
montano; vel ex marc sitis. Tale autem argentum vivum praeparabis pro hoc opere in hunc modum: Accipe de eo libram unam, de vatriolo uncias tres, de sale nitro uncias duas, de alumine tameni uncias duas, όe calce uiua uncias tres de cera naua libram unam; tere cirriolum, sal nitrum, alumen & calcem vivam in mortario, &misce. Postea impono ceram in vitreum urinale cuius sundus sit lutatus cum argibia fimo ζqWino permixta & simul taminata, & collocetur rinale super furnelium in capellam arenam cQntinentem, sub1jciatur ignis initio lenius, ne vitrum ex repentino calore rumpatur, donec cera in vitro fluat: interea argentum via
uum'agita in patella vitrea vel vitreata, ciuit praedictis speciebus, optime miscendo, affuso pauco aceto de vivo. sortir& cum cera in urinali liquefacta fiterit, imponatux sensima gentum, uiuum cum praedictis pulveribus permixtum, & ςoquatur mediocri igne in cera illa per tres horas, semper Metando & versando cum spatula lignea. Elapsis vexo tribus oris permitte infrigidari in urinali, & cum vixgula inunda imprime fotamen in ceram antequam induretur , &ssic serua tuum Mercurium optime pr paratumero hoc operei aptum videlicet in quem sol Luna seminentur
799쪽
ANtimonium, quod in hoc opus tanquam ligamentuIII duorum ingreditur, praeparabis per sit blimationem hoc modo: Accipe de eo libram unam, & tere in puluerem inmortario , quem potie in ollam sublimatoriam, & superpo ne aludet cum foramine laterali, quod ludet utrimque apertum esse debet tam a parte latiore quam ab angustiore, sicut etiam reliqua aludelia ; deinde iuncturas argilla tenacicam fimo equino mixta communias; &sic ordine omnia se aludelia inuicem colundito, ita ut angustior inferioris parsi latiorem superioris partem subintret, iuncturis ubiq; firmi ter lutatis. Supremuin autem aludet caeteris minus foramen habere debet, utpote digiti grossitie, non latius; quod ligno arido ipsi optime conuenienti obturandum est. quo facto siccatis iuncturis, ponatur turris hςc sublimatoria in suum furnum, & firmetur luto tenaci, ne huc atque illuc vacillet, relictis in circuitu foraminibus quatuor, per quae furnus a fumositatibus liberetur. tunc succendantur carbones in fur no , & successive augeatur ignis, donec antimonij puluis liquefiat: quod cognosces certo argumento si ferrum spatulare obliquum immiseris in ollam sublimatoriam perlate. rate forameli infimi aludelis. Cum igitur senseris liquaturnin olla antimori h puluerem, tunc incestanter versato &moveto antimo ilium ferro illo tuo spatulari, dando ignem for tem subtus, adeo ut fundus ollae sublimatoriar quae est in furnelio totus candescat: sicque continuabi' ignem S. versationem antamon si continue donec senseris antimonium totum esse sublimatum, nec amplius ascendere. Potexis autem
huius rei certior fieri, si ligneam supremi aludelis clausuram
aperiens, nullum ex eo foramine fumum exhalare conspe-xoris: tunc sensim cessa ab igne, & caute ciri iam pone ium eiurae aludelis infimi telam humidam , & cum iunctura humiditatem omnem attra&erit, caute remota lutatura Gemealudelia omnia ,& collige ex ijs sulphur album anima onij, quod ad latera eorum in forma albissim it farine est sablimatum: hoc enim sulphur est admirabilis effectus in hac operatione, quia ipsum est & Mercurio & Soli & Lunae amicum, ipsum est vinculti corporis &spiritus, &matrimoniti spiritu. animae; ipsum, inqua, est vehiculum tincturet, & est cerδ
800쪽
illa continens vitalem trunci liquorem, ne aliorsum difflua quam in surculum sibi insitum. Collige ergo hoc salphur diligenter, & custodi tanquam thesaurum preciosum : cum ipso enim ad optatum sinem peruenies. Atque sic complevi mus sermonem nostrum de praeparationibus materialium omnium ad hoc preciosum & valde secretum opus pertine-xium & sufficienti uiri: nec in eo quicquam diminutum aut imperfectum posuimus, nec verba nostra tran Sposuimus Iam isitur restat de seminatione dicamus.
I Am habes, artis ex charissi me, magnam laboris tui partem
absolutam; restat ut semina tua terrae mandes ad putrescedum, ut proserant fructum desideratum, duplum, triplum, centuplum, & millecuplum. Nisi enim granum frumenti in terram iactum mortuum fuerit, nullum fructum adseret Accipe igitur, in nomine sanctae & indiuiduae Trinitatis, auii foliati unciam unam, vel quantum sane volueris, & quadruplum eius de terra tua bene exculta, quae est in urinali vitreo, sub apum testudine conclusa. Sin vero paupertate ea laboras, ut Solis copiam tantam habere nequeas, tunc accipe de Luna laminata pondus praedictum, & de terra iam
dicta sextuplum. Divide laminas igitur cuiusuis laminaris frustulatim, S pro ij ce in dictam terram in crus bulo frigido, continue agitando digitis vel pistillo ligneo, aut vitreo,
donec laminae omnes in puluere terrae nostrae inuoluantur: tunc habeas aliud crusibulum mundum, quod pone inter carbones a C censos, cumque candescere coeperit, exime ab igne, & pone in loco tuto inter duos vel tres lateres, ne facile in uerti possit, & habeas ad manum patellam mundam vitreatam in qua sit aqua pura, tunc calente adhuc crusi-bulo ignito in ce in ipsum laminas tuas tuae terrae inuolutas, & obstructo ore tuo ne fumus terrae perinspirationem attrahatur, agita ligneo bacillo eas, ut bene in terram ingrediantur, quod cito nimirum fieri solet: cumque eas bene in terram esse receptas ex eo cognoueris, quod nullas sub
bacillo ligneo strumas aut glςbulas senties, tunc est unde sine mora in patellam a trie frigidae purae: atque hac ratione semen tuum in terram tuam misisti. Hanc autem mixturam
quid muniter Phillosophi vocat amabama, quod ide est ac si dicat