장음표시 사용
281쪽
Vani quidem sunt qui ex creaturis Deum nouognoscentes psa potius creaturas prodiis coluerunt: at si longe stultiores qui opus arti cis his um dicavit, ab insensat idolo futura interro
IIani autem sunt omnes homines, in quibus non subest scientia Dei: dc de his quae videntur bona , non potuerunt intelligere et a qui est, neque operibus attendentes agnoverunt quis esset artisex sed aut ignem, aut spiritum, aut citatum aerem , aut gyrum stellaru
in aut nimiam aliam , aut solemi tu Ip. a. 3. nam, rectores orbis terrarum deos putaverunt.
Quorum ii specie delectati, deos putaverunt: α sciant quanto his dominator eorum speciosiori aest speciei enim generator a conania constituit. aut ii virtutem dc opera eorum mirati sunt, intelligant ab illis, quoniam qui haec secit , fortior est illis a magnitudine enim specie dc creaturae, cognoscibiliter poteriti creator horum videri. sed tamen adhuc in bis minor est querela. Et hi enim fortaste errant, Deum quaerentes, d volentes invenire ' Etenim cum in operibus illius conversentur, anquirunt,ic persuasum habent quoniam bo- na sunt quae videntur. Iterum autem nec his debet ignosci. Si enim tantum potuerunt scire, ut postent aestimare feculum quomodo hujus Dominum non facilius invenerunt Z Infelices autem sunt, de inter mortuos spes illorum est, qui appellaverunt deos opera ma- nuum hominum , aurum: argentum , artis inventionem, d similitudines animalium, aut ii lapidem inutilem opus manus antiquae. t Auti siquis artifex faber de silva lignum rectum se- cuerit, d hujus docte eradat omnem corii-M cem,
282쪽
cem . arte sua usus, diligenter fabricet
utile in conversationem vita , reliquiis aut iis operis , ad praeparationem escae abutat' o reliquum horum, quod ad nullos ususcit, lignum curvum , dc vorticibus plenii sculpat diligenter per vacuitatem suam , se scientiam sua artis liguret illud Salsimile illud imagini hominis, aut alicui exanimal bus illud comparet, perliniens rubrica ac in bicundum faciens fuco colorem illius, cim Mnem maculam quae in illo est, periiniens faciat ei dignam habitationem , dc in pariet , ponens illud, o confirmans serro ne fori cadat, prospiciensilli,sciens quoniam non test adjuvare se imago enim est, copiis est
illi adiutorium. Et de substantia sua, de de filiis suis, de nuptiis votum faciens inquiri Non erubescit loqui cum illo, qui sine nil est o pro sanitate quidem infirmum depre
catar, o pro vita rogat mortuum ac in adj ntorium inutilem invocat: dc pro itinere petit
ab eo , qui ambulare non potest ac de acquirendo, o de operando ac de omnium rerui neventu petit ab eo, tui in omnibus est inutilis
CAPUT XIV. tilis inventi naciis, qua tinni tempore
Iuvii emen humanum serυatum est iciolam iam rem maledictam cli uni suo fabricatore: quod fueriti Olorum idololatriaque exordium ac Dro gressus,item qua mala eii ololatria proce an
Ia erum alius navigare cogitans, d per fero fluctus iter facere incipiens, ligno portante se fragilius lignum invocat. Illud enim copiditas ac uitendi excogitavit, o artifex sti Exod pientia abricavit sua. Tua autem, Pater
3 providentia gubernat i quoniam dedisti oca in mari viam de inter ictai semitam firmis
283쪽
initio cuna perirent superbi gigantes, si es
is terraruna ad ratem confugiens, remisit ilo semen nativitati, quae manu tua eraeibernata. Benedictum est enim lignum, riniod sit justitia. Per manus autem quod
dolum , maledictum est, ipsim , 5 qui icit illud quia ille quidem operatus eli illud Baruc6atem cum ellos agile, deus cognominatus Similiter autem Ioriant Deo , impius impietas ejus. Etenina quod factum est, in illo, qui secit, tormenta senio Tro-ter hoc de in idolis nasionum non erit respen quoniam creaturae Dei in odium factaeu, o in tentatibnem a uinabus hominuin, in muscipulam pedibus imi pientium. Ini-iuna enim ornicationis est exquisitio idolorum adinventio illorum corruptio vitae neque enim erant ab initio , neque erunz
perpetutum. Supervacuitas enim homi vim advenit in orbem terraru ri ac ideo breis illorum finis est inventus. Acerbo enim
tu dolens pater, cito sibi rapti filii fecit inem: Lilium , at tunc quasi homo
mira fuerat, nunc tamquam deum colere it , c constituit inter servos suos sacra Ac riticia. Deinde interveniente tempore, ronvalescente iniqua consuetudines, hic errori quam lex custoditus est,&tyrannorum im-3rio colebantur figmenta. Et hos quos in pa-m homines honorare non poterant, Propter
quod longe essent, e longinquo figura eo una allata, evidentem imaginem reSis, quem M s bene-
284쪽
honorare volebant, fecerunt ut illum taberat,tamquam praesentem colerent sua solicitudine. Provexit autem ad horum cultu iram, hos qui ignorabant, artificis eximi
diligentia. Ille enim volens placere illi, voseasumpsit elaboravit arte sua , ut sin 'itudinem in melius figuraret. Multitudo auten, hominum abducta per speciem operis, eam rQui ante tempus tamquam homo honoratu tuerat, nunc deum cstimaverunt. Et limisuit vitae humanae deceptio quoniam aut asseuctui aut regibus deservientes nomines incona
municabile nomen lapidibus d lignis imp suerunt. Et non suffecerat errasse osci, Dei scientiam, sed&in magno viventes hi scientia bello, tot oc tam magna mala pace De t. appellant Aut enim filios suos sacrificati: b. aut obscura sacrificia facientes,aut insani plenas vigilias habentes ' neque vitam que nuptias munda jam custodiunt, sed alii ε alium per invidiam occidit, aut adulteram contristat: omnia commista sunt, sanguis, homicidium, furtum d fictio, corruptiori infidelitas, turbatio dc periurium , tumultus
bonorum, mei immemorati, animatum: inquinatio, nativitatis immutatio, nuptiarum inconstantia, inordinatio moechiae, impudichiae. Infandorum enim dolorum cultur omnis mali causa est, Minitium finis. Aenim dum laetantur, insaniunt aut certe vacinanturfalsa, aut vivunt injuste, aut pejeracito. Dum enim confidunt in idolis, sine anima sunt, male urantes noceri sensperant. Vtraque ergo illis evenient digne, quoniam male senserunt de Deo , attendentes idolis, juraverunt injuste, in dolo contemnentes iustitiam. Non enim iuratorum vir tus, sed peccantium poena perambulat semperinjustorum praevaricationem. C
285쪽
Dux delium suavitatem, misericordiam commendantium , cujus gratia ab idolola-a suntservati mire quoque sub funali Olo
V mitem Deus noster , suavis c verus es,
patiens, in misericordia disponens Om- ia. Etenim si peccaverimus es tui sumus,
ientes magnitudinem tuariu desii non pecca verimus, scimus quoniam apud te sumus computati Nolite enim te , consummata justitia. dc scire justitiam,i virtutem tuam 'a' dix est immortalitatis Non enim in erro rem induxit nos hominum malae artis exco i etatio nec umbra picturae labor sine fructu, ef ἀ- sies sculpta per varios colores. cujus aspectus insensato dat concupiscentiam,&diligit mor
in imaginis iligiem sine anima. Malorum amatores , digni sunt qui spem habeant in ta- libus, doqui taciunt illos qui diligunt, qui colunt Sed c figulus mollem terram mpremens, laboriose fingit ad usus nostros unumquodque vas, d de eodem luto fingit quae munda sunt in usum vasa, bc similitet
quae his sunt contraria: horum autem vas rum; quis sit usus, judex est figulus. Et cum labo-ie vano deum fingit de eodem luto , ille qui paullo ante de terra factus fuerat, de post pusil-Lm reducit se unde acceptus est, repetitus ani- mae debitum quam habebat. sed cura est il-
s, non quia laboraturus est,nec quoniam bre vis illi vita est , sed concertatur aurificibus de argentariis: se lac aerarios imitatur, gloriam raefert, quoniam res supervacuas fingit. Ci- . iis est enim cor ejus , c terra supervacua spes i illius,& luto vilior vita ejus: quoniam ignoravit qui se finxit, re qui inspiravit illiani
286쪽
mam, quae operatur, de qui insuffavi
spiritum vitalem. Sed aestimaverunt lita sitim est vitam nostram , bc conveciationervitie compositam ad lucrum , ex oportere undecumque etiam ex malo acquirere. Hiis enim scit se super omnes delinquere , qui terra materia fragilia vasa. sculptilia fini Omnes enim insipientes, o infelices iii modum animae superbi, sunt inimici popia
Vi N imperante mi quoniam omnia id nationum deos aestimaverunt i quibus
' que oculorum usus eli ad videndum, neque nam res ad percipiendum spiritum , neque aures audiendum, neque digiti manuum ad rati in dum , sed oc pecies eorum pigri adambula, dum,' homo enim fecit illos o qui spirituri a mutuatus et , is inaeit illos. Nemo enim sit, similem homo poterit deum fingere. cur enim sit mortalis, mortuum fingit manibi iniquis. Melior enim est ipse his quos colit quia ipse quidem vixit, cum esset mortalis, it Ii autem numquam. Sed de animalia miser rima colunt insensata enim comparata his illis sunt deteriora. Sed nec aspectu aliquis ex his animalibus bona potest conspicere. Et fugerunt autem Dei laudem, o benedictio
P v ae XVI. goptiuo idololatriam digna pasiis, Hebrate am a Deo acceperunt castigati tame antiruantum morsu serpentum , erecto serpent in eo anati sunt a Deo: impii vero morte consumpti per loco a , musica s, ignem ue grandinimi uni cum isti accepi manna, satiatisin consertati
J Ropter haec, o per his similia passi sunt di ne torancilia .: per militi tauiaemicilia r
287쪽
sAPIENTIAE. 277rum exterminati sunt Pro quibus tormentis
bene disposui: ii populum tuum , quibus de ' min.
disti concupiscentiam delectamenti sui , O D. amsaporem, escam parans ei Orcygonae 1. I. tram ut illi quidem concespis ames eicam propterea, quae illis ostens e mi ita sunt, etiam a nece aria concupistentia averterentur. Hi autem in brevi inopes facti , novam uita- verunt escam. Oportebat enim illis sine exculatione quidem supervenire interitianχ exercentibus tyrannidem his autem tan- tum tete utere quemadi nodum inimici eo- a una exterminabantur Etenini cum it Num. lis supervenit Leva belliarum ira, mortibus G. b. 6. perversorum colubrorum exterminabantur. Sed non in perpetuum ira tua permansit; sed ad correptionem in brevi turbati unt, lignum habente salutis ad commemorationem man dati legis tu .e ui enim conversus est , non
per hoc, quod videbat nanabatur, sed per te omnium salvatorem in hoc autem olfendi sti inimicis nostris , quia tu es, qui liberas ab omni malo. Illos enim locusta mi mu
scaram occiderunt morsiis, S non et in 'enta ID. a. , sanitas animae illorum: luia digni erant ab hu- 4. jusmodi exterminari. Pilios autem tuos, nec f. q. draconum venenatoriam vicerunt dente. mi soc. sericordia enim tua adveniens sanabat illos. 9. b. In memoria enim termonum tuorum X aminabantur, e velociter salvabantur , ne in
altam incidentes oblivionem, non pollient tuo uti adjutorio. Etenim neque herba , neque leunia agma sanavit eos, sed tuus, Domine, ter 3 2. IIO, qui lanat omnia. Tu es enim, Domi f. s. ne , qui vitae: mortis habes potestatem Re'. deducis ad portas mortis, o reducis: homo s. a. c. autem occidit quidem per malia iam , dccum Tob. IT.
288쪽
Ranimam quae recepta est: sed tuam manum et Exod effiisere impossibile est Negantes enim te ic. y nocte impii , et fortitudinem brachii tui flagellati sunt novis aquis grandinibus , dc pluviis persecutionem passi, per ignem consumpti. Quod enim mirabile erat, in aqua, Tila ta extinguit, plus ignis valebat: in decet enim orbis ustorum. Quodam enim tempore manli letabatur ignis, ne combureren tur quae ad impios missa erant animalia ted ut ii ii videntes scirent, quoniam Dei judicio patiuntur persecutionem. Et quodam ten pore in aqua supra virtutem ignis exardescebat undique , ut iniquo terrae nationem extermi T naret Pro quibus angelorum esca nutri si populum tuum , dc paratum panem de caelo praestitisti illis sine labore, omne delecta m naentum in se habentem , dc omnis saporis δι-V suavitatem.' Substantia enim tua dula inem PDi tuam, quam in filios habes ostendebat desiis 77 serviens uniuscujusque voluntati, ad quod quisque volebat, convertebatur Nix au tem dc glacies sustinebant vim isnis, non 6- - I tabescebant:ut scirent quoniam macius inimi. Exod corum exterminabat ignis ardens in grandiae pluvia coruscans. Hic autem iterum nutrirentur justi etiam sitae virtutis oblitus est Creatura enim tibi Factori deserviens exardescit in tormentum adversus injustosci ol nior sit ad benefaciendum pro his, qui in te confidunt. Propter hoci tunc in omnia transfigurata, omnium nutrici gratis tuae deserviebat, ad voluntatem eorum , qui a te desiderabant: ut scirent filii tui, quos dilexisti et Deut Domine, quoniam non nativitatis fiuinis S. . . pascunt homines, sed sermo tuus hos, qui ui Matth. te credide int, conservat. Quod enim ab igne 4 A q. non soterat aetei inari, statim ab exiguoi
289쪽
lem ad benedictionem tuam, d ad ortum lu- cis te adorare . Ingrati enim spes tam Nam hibernalis glacies tabescet, O disperiet tamquam aqua supervacua. CAPUT XVII. Ee pti triti rapa sunt in incibiles tenebras cum incredibili timore 2 horrore reliqua orbis partei ustrati omne.
4 Agna sunt enim judicia tua Domine, in inenarrabilia verba tua propter hoc indisciplinatae animae erraverunt Dum erum T cxoa.
persuas in habent iniqui polli dominari a IQ, tioni salictae vinculis tenebraxum, longae I noctis compediti, inclusii sub te is, fugitivi
perpetuae providentiae acuerunt. Et dum putant se latere in obscuris peccatis, tenebroso oblivionis velamento dispersi sunt paventes horrende ac cum admiratione nimia pertur
bati. Neque enim quae continebat illos spelunca , sine timore cultodiebat quoniam sonitus descendens perturbabat illos, d personae tristes illis apparentes pavorem illis praesta
e bant 'at ignis quidem nulla vis poterat illis
lumen praebere, nec iderum limpidae flammae illuminare poterant illam noctem horrendam. Apparebat autem illis subitaneus ignis, i T LXos. rumore plenus d timore perculsi illius , quae 7 non videbatur , faciei, aestimabant deterior. 8. este quae videbantur: is magicae artis apposii V 7- ti erant derilus, sapientiae gloriae correptio 'cum contumelia. Illi enim qui promittebant timores c perturbationes expellere se ab anima languente, hi cum derisu Pleni timore an- 9guebant. Nam etsi nihil illos ex monstris perturbabat transiitu animalium c serpentium
290쪽
13 I in L nrium sibilatione commoti, tremebundi per
bant o aerem , quem nulla ratione quis ens agere posset, negantes se videre. Cum si enim timida ne uitia , dat tellimonium con Gemnationis semper enim praesumit arva, perturbata conscientia. Nihil enim est timor nil proditio cogitationis auxiliorum. Et dum ab intus minor eli expectatio , majorem computat inscientiam ejus causae, de qua to mentum praestat. Eli autem qui impotentem vere noctem dc ab inlimis . ab altissi
niis inferis supervenientem eumdem somnum Gormientes aliquando monstrorum exagi
tabantur timore aliquando animae deficiebant traductione subitaneus enim illis, insperatus timor superrenerat. Deinde si quisquam ex illis decidistet, cultodiebatur in carcere sine ferro reclusus. Si enim rusticus quis erat, aut pastor aut agri laborum operaritas praeoccupatus esset, inest igibilem rustinebat necessita
tem. Vna enim catena tenebrarum omnes
erant colligati. Sive spiritus sibilans aut inter hullos arborum ramos avium nus suavis,aut vis aquae decurrentis nimium, aut sonus,alidus praecipitatarum petrarum, aut ludentium animalium cursiis invisus, aut mugientium valida bestiarum vox aut re:bnans de altissimis montibus cho , delicienates faciebant illos prae timore Omnis enim orbis terrarum limpido illuminabatur lumine i non impeditis operibus continebatur. Solis autem illis a supe
rum, quae superventura illis erat. pii ergerant fraviore tenebris.