Exquisitae in Porphirium commentationes Danielis Barbari p. V. artium doctoris. ...

발행: 1542년

분량: 239페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

151쪽

Commentatio decima.

quae praedicatur de hac, uel illa albedine. Praedicar dicit aptitudinem. Dc pluribus ponitur lo=c O cneriSaeaetcra uero loco disteretiarum Specie scita in dimnitionc acci acnt1um compara torum ponitur terminuS, dc illud spccic, nonnuit secundam notionem, sed fundametum ciuS. Genus uero si pro natura illa sumatur,cui nititur

tanqua strato, est principium cssentialc,quo specie cognoscitur,docstixincipium,quod peciem constituat in rc dc innuit candem rem sub modo videterminato, quam specic sub modo cicrm1 nato in mente autem si principium secundum rationem, quia rationi opus cst mccre, ut alteς rum de altero pi dicetur . his habitis cum oryphyrio possumus recte dicere. Nihil agitur cXσced cns,aut deficies habet dici a descriptio notios ni Si cncriS. Otion1s, ἔννοια Graecc dicitur id, quoci Cicero notionem uertit sic enim in opiscis inquit G cnus est notio ad plures species pcrsi tinctas forma st notio cuius differcntia ad caput generis quasi ad fontem rcfcrri potest,notioncm appcllo quod Oxaeci , tum ἔννοιαν, tum προ dicunt. Et hinc colligimus Porphyrium notioncm dissiniuisse, dc non stratum, neq; conflutum ex notione, cstrato, sicu fundamento dum dixit nihil continere Xccdcia S, aut diminutum, hanc notioni dcscriptioncm, nam re cram cst

152쪽

De specle pura, dc sinccra diffinitio accidentium . sed quidnam sit indi induti, qui dira dicari in quale quid differrcnumero, significci , hoc inserius notum fieri satis nunc ea sint, quae deicitere attulimus,

explicata.

De spectes.

e ordine species dici una est superius, nobis eun dem Porphyrius explicabit : Quoniam iacro nouno modo genus , dc speciem dici ostensum est, distinguendae sunt speci ci acceptiones, dc praecis puc illae, quae similes habetur, per quas notio speciei,quid agitur,expllicari possit. Nam dc xam

imaticorum p

similitudo est, dc de illa, quae specificam declarat

naturam, nunc mentio non habetur essed eius cst sexino , quae c5muni doctuin consuetudinc usurpatur. Dicitur nim primo modo forma cuiussis bet, seu pulchritudo unde formosus idem quod speciosus μορφον enim Graeci ditii δκ δ α ορ oo , δις ιδ uocant,quoniam Ac dicitur μορφον undo Euripidis carmen in Phoenissis,ut tui, ἀτον λα ει ρος, α ιον τυραννί ρορ, id est prima quid

dem species digna amperio, unde si dici u a philalosophis corporis forma dignosci animorum af sectus, d corpori temperat ira animam esse confi

153쪽

Commentatio undecima formem, saepeq; formosi ad uirtutem,ac praeclara facinora clic accliues uidetur:pulchritudo enim, dc forma corporis ternae uirtutis cst signumma propter animam corpus sicci um cst, non aulcm propic coxpus anima pulcher uero tunc dicitur aliqui S cum partium ordinc congruo dc debitiscatu intcruallis, corpus habct distines ii, quod papta magnitudine constet, ubiq; coiicnient colore,traci 1 sq: dcccntibus lineamcntis confornac=tur: na cum nacmbra situm obtinent naturalem,

suo cy loco sunt aures, oculi, naxes, paxici intexstitio singula collocatur,4 modus accedit, qui defbita proportione seruata magnitudinem conue: nicntcr disiponat, tunc pulchritudo est , in quo haec Omnia repcritatur tres nassi in longum dispositi faciei longitudinem protrahunc utriusq; au'm .ssemicirculi coni uncti circularc oris hiatum implet : similis cst supcrcidiorum ratio . par ero labii, nasi, aurisci sit magnitudo , gemini orbes oculorum unum sequont ortis hiatum, capita octo totiu protensioncm corporis complent, latitudinemc parem in latus brachiorum extensio facit.

quod si oculorum spicndor, partium ordo, lines xum tradi us, de color aptus accedat,tunc qui haec habuerit, dignus cxit,cui summum credatur imperium Genas dignitas corporis, interiorem mi γrnae praestatiam declarat communi ergo sermo=

154쪽

IIII

De spec1em usu species pro forma capitur,unde felicitatis quo 'exsecta possessio sine forma cosequi haud

rcete potest . iocuScium in rebus turpiculi Squasi deformibus ponitur,unde motus, ct satus deformitas,auctoritati senatoriae, dc orauitati plurimum detrahit. Quod si adolescentes plures incrultate reperiatur, in quibus forma, dc species sit liberalis:sciae uero,qui figuram habeat ad dignitatem accomodatam, mirum in modum tantur omnes, omniat sibi facile de iis persuadet, donusta,felliciaq; omnia prccatur. Forma agitur cuius Uccies nominatur, ad hanc similitudincia locricilipeciem suam sumpsere nam cuscnus ut dici in Cit, materici uicem praebcat, unde acccssione diflexentia quasi pingi lux, informatur, recipe spc γclem Ocamu ea em, quae sic porsera a st csoluta, ut miram pulchritudinem ostcndat. na inscohatio, d potestas illa cncris absoluatur qua=primu pecies ipsa profertur Spcci cs oitur alio modo dicitur, quae sub assignato ciaci ἴ colloca tur Porphyrius tris astor sipcci ci dati mitioncs qua diuersa c6parationcs ostcndunt nam si spe cie ad cnus comparabitur,rcet hac difmnitionem ad c aptare poteris. spccacs cst qua sub constituto cncrc collocatur. dc hanc coparata Oncm subicetionis tib cognoscos . quod si rccurras cgenus adripeciem rcfcras,cxuperantia ros cet m

155쪽

Commentatio und Ccima.

uidebis id hoc modo dii iesci species cst de

qua genus affertur. Demum restat,ut pccacm co=parc ad ca, quae illi subiiciuntur. 6 c hac copurationc specie uniuersitatis modum , ac rationem sciscipere animaduertos Spcci cs cst, quae de sin ribus iciumcro differentibus affertur . sed quisicri potcsh, ut unius rei plures diffinitioncs hsbcantur res enim quaelibet unam tantummodo naturam tenet,quam diffinitione unica expli care dccci quod si plurcs adducantur, uel superuacasinca erit aliqua, uci idem por diuersas uocc afferr necesse s c an nullum sequitur incomodum funius accidciatis 5parati plurcs divinitioncs hsbeantur quae res in absolutis ici in substantiis cme non potest. nam coparatorum plurciterminIesse possunt, ex quorum diuersitate uaria dissim tioncs cxhibentur . st uero quod animaduertas Inter coparatorum dissinitiones, unam esse, quae primo, dc per se natura copetat:alias uexo per se, non atrici primo cogruercu nam licci intelligentia nostra cohiberi nequcat, umescui occasionerem diuersis torminis coparct,prout diucxsae in careperiuntur aptitudineS, in ea inquam, ut mente,

ac telligentia perccpta est, idem tamcn adi ra non st rcfercndum, quibus secudum propria

naturam convcniat, dc non ration alterius,quod

ui co insit. Exempli gratia speci cs,esertur ad ge

156쪽

Despectenus per se quidem ac primo, id est per propriam Daturam, ac legitimam rationem, qua species est quemadmodum riuui aptum es e primo dc ex se homini conuenit pccies nim generi species esto refertur tiam, d comparatur ad indiuidua per se quidem, id est xation cuiusdam re1, quae per essentiam in ea includitur, id si ratione umbuersalis, sed non primo, nam cum dic speciem, non cotinuo sequitur, ut ad diuidua reseratur non nim X hoc species est species, quia compasiratur ad indiuidua sed iccirco cst speci cs,quom arefertur ad genus homo ni in quatenus pecies quaprimum, d sua ui sub animali collocatur:qua tenus autem uniuersale singularia inluctur nul lum orgo inc6modum cst iusdem rei, co modo D plures csse dimnitiones Specios Bitur si quae in ponitu sub assignato genere. Dietio illa. Sub. Gon modo seriam ac ordinem innuit, scd principium quoq; dc causam positionis habct sipccicientin principuim trahitur ascncrc ab ipsobi con1tituitur. Dimcxcntia nanq gcnus ad speciem 6si trahit, pecies uero sub genere dc ordinc claraticipatione collocatur ordine quidem,quoniam genus est superius, peries uero inserius. Participatione, quia nihil est c naturaiciacris cuius pecies non sit,pateticeps. hcc specie adiuneta sit dili cientia generis ambitum,&potcstalcm coarsi

157쪽

Commentatio undecima.ctans exemplum Homo spec1c animalis est tum quia dc homine praedicatur animal , aquam superius de inscriori tum quoniam animalis nastura uniuersa homini comunicatur hinc Porphyra uS. Dicitur autem spcci cs, dc quae sub assigna to genere ponitur. Vnd homo specie animalis, i album species coloris , triangulus species figurae, dici solet quoniam animal, color,figura genera in sunt:quod si cnus describcntcs mentionem fecisina uide spccie dicentcs, genus es quod de plu= ribus d specie differentibus in quid affexiux, pa

x iure dcbcmus specie reddetes, de genere quoq; meminisse.&utrunq; in utriusq; distinitionc colyra locare. Comparantur enim inter sic citus, d specieS,ac alterum per alterum innotescit. sciendum uexo est, quod accidentia comparata triplici Osido considerari possunt aut quatenus sunt simul natura aut quatenus alterum pendet ab altero: aut quatenuS causa, quae comparationem essicit, an uno est , non in alicro . 1 primum sumaturesc=cesse s comuncio in utroq; subesse natura, quae

tanquam medium sit Oparationis, Inter CXtrema

positum : medium huiusmodiis ipsa coparatio, quae sit aequabiliter in utroq; eadem enim uia est quae Thebis ducit Athenas, quae Athenis Thebas reducit, licet usq; termini sint diuersi an medio enim eadem cst habitudo extremoria, dotcr=

158쪽

De speciei inorum diuersitate allata haec ratio in genere, e specie satis si manis staci idem enim interuallum, ac medrum in ualictate fastigiorum considei atur sed si coparata eo modo conspiciantur, quo alteria ab alicro pendct, non moror,quin sit idem claxum, d obscurum prius, de posteriuS,c diuersi tanacia ratione cillud nim notius est in quo cXordium coparationis cst. illudicro obscuritis, in quod procumbit, dosistit se comparatio si e ro tortium illud considcrationis genu inspicias, nihil prohibct alterum X coparati siti alteriuScausiam, pater enim ob eam, quam habet gignendi facultate, filii causa st . filius uero patris causa esse nequit simili forma genus specie princi pium est, ac pater species aut gelacris causa e cnequi inihil ni species sui habet in genere: huic fit,ut alterii, altero finiatur hocin species per genus, non autem uicesuersa lex speci cm genus. ut homo si animal ratione utens, Orti Obnos Xlum, risui aptum species igiturist quae sub as ignato gencx collocatur huius habitudinis , dccomparationis terminus est genus coparatorum

cnim dissinitioncs per suos quaeq; terminos, ac pex differentias proprias explicantur , ut dictum cst antea quoniam resipsa nihil aliud est coparstio, quam habitudo ad terminum. Caetcrii X his

habcto , quod strata ic fundamcnta huiusmodi

159쪽

Commentatio undecima.

notionum, generis Inquam, dc speciei, ut animal, homo natura ipsa ita sic inuicem habcnt,ut cnc; ralius,ac superius, ad id, quod anoustius est, dcferius .animal nim plura compleci itur, quam homo , dc naturae ordine superius homini habctur. Quoniam uero hae notiones minimum soliditastis habent , ideo in 11s cxpli candis strata ac fundamenta 6 termino carum collocare solemus quod etiam comprobant ca,quae alias dista sunt. Dialcfliccn sane circa a uersari , quae posterius

mentescrcipiuntur, Ita tamen, ut couenientcr ad

ea, quae prius percepta sunt, accomodetur quare laetum cst , ut in xcmplis tradcndi S rc prima notioni adhibeantur, atq; ita cxposita cst intclyti cntiae nostrae prima speciei diffinitio. Nuc ad aliam transcundum Species est de quascitus assifertur G cner cnim speciccsubiiciatur oporici, tum, ut de ipsa genus affcxatur, tum ctiam uisc=ncri particepSitalciatur . accipio igitur animal nactat cognitum,pari luati Onc hominem sumo .

comparoq; animal ad hominem , c habitudinc quam icnc animal uideo ipsum posse de homi ne aliquando asscrri, unde facta collatione, qua primum sit , ut ucrum dicatur homo si animal, uel de homine praedicatur animal sed ex iis difffinitionibus nondum patet , qua ratione specios uniuersal sit ideo tertia diffinitio ad Jcnda est. T 11

160쪽

De specien hanc Porphyrius, hoc modo assert. Species cs quae affertur in quid, de pluribus numero di

is entibus. Concipio ment hominem. Socratem,

Platonem, Callia iideoq; hominem mcnte conceptum uim quandam habere, ut de Socrate, Platone , Callia i afferri possit, qui inter se numerodisserunt consero itaq; hominem cum iis, liuius collationis stratum est aptitudo a dc uis, quam pexcipio esse in homine, ut mente concipitur. termini uero Socrates,Plato,d Callias .c hac compaxatione habitudo quaedam mergit Xupcxan tiae, qua recepta in intelligcntia, dc notio siccuda,

univcrsalis nuncupatur,atq; hoc modo distini lux species est: quae praedicatur, id cst praedicasibile, uel univcrsale sed nondum cst satis . nam genus, icta quae uoces praedicantur. Adde etiam. De pluribus,& differentibus. Neq; hoc satis st: ut patet appone quod sicquitur. Numero Hoc fortati e satis, sed ad dissicrimcn dissicrcntiae, addisitur. In quad. Et ita confeci iam 9 . Diffinitio haec, eas habct leges, quas habc generis dissim Milo nam docoparationi torminus adcflo, cum disi in citur. Numero dissicrcntibus. Et notio diffini σtur, non fundamentum, neq; compositum X fundamento, d notione sed quid se dis crre numero Aristotcles in Topicis,ca nquit numero diseserunt , quae materiae diuision differunt homo

SEARCH

MENU NAVIGATION