장음표시 사용
341쪽
, 3 1 MATERIAE MEDICAE PAR s I. difficilὸ solvuntur. Febrilem sanguinis aestum com sescunt, praesertim in febribus ardentibus; delirium edant; motus spasmodicos, & hypochondriacos ac hystericos paroxisimos, saltem ad tempus, pacare valent : uno verbo anodinum est praestantissimum; &quidquid Vitrioli sulphuri aut Archaei sedatori triabuerunt Chymici, sal ille merito sibi vindicat. Dosis, gr. iij. ad gr. x. in quovis liquore idoneo. Observandum tamen est ab hoc fale volatili Viatrioli abstinendum esse in pulmonum inflammati ne, in sanguinis sputo de caeteris pectoris affecti nibus inflammatoriis. Licet enim gustu insipidus
percipiatur, spicula tamen acida recondit; quae paulatim evoluta, pulmonum membranas irritare &tussim excitare valent. Ex Vitriolo paratur quoque pulvis ille celeberri-Wus , quem Sympathiae nominant. Ad eum conficien dum , Vitriolum Romanum diebus canicularibus S lis radiis exponunt, donec in pulverem album vel flavescentem redactum fuerit: tunc in vase accur te clauso servatur ad usum. De hoc pulvere Dygbaeus & alii mira praedicaverunt, quae non semper experientia confirmata sunt. Attamen sansuinem e vulneribus profluentem sistit, si linea penicilla hoc pulvere conspersa vasorum extremis apertis admoveantur. Quidam hoc solo pulvere vulnera sanaret
tentant: nonnunquam tamen gummi Tragacanthum aequali portione illi adjungunt, cum pus exulneribus manat.
342쪽
salis genus est, vel nativum, vel arte elab ratum. Alumen naturale, Vel liquidum, vel concretum. Liquidi species duae ab antiquis observatae sunt, purum unum , impurum alterum. Purum , quod etiam Φονμον a Galeno dicitur, quia vilis pretii erat & ubique reperiebatur , limpidum erat vel lacteum, aequale, & semper succo madens. Imp rum,quod nuncupatur, quia sordibus inquinatum erat, pallidum & sicabrum. Concretum vero a veteribus figura distinguitur : nam aut scissum,
quod ex eo 1ον vocant, & est cujusque glebosi v luti flos; cujus etiam duo modi sunt. Vel enim glebarum , vel asserum instar compactum est ; aut sigillatim in capillamenta quaedam canescentia finditur , quod inde quasi capillare nominatar Vel est rotundum, dc ψογγυλον appellatur; cujus triplex disterentia. Vel enim rarius est, δc bullarum modo intumuit, aut foraminibus fistulosis quamdam spongiae gerit speciem: vel est sere rotundum,& astra gali simile,quod τοῦ ς κρία vocatur a aut lateriris ; od πλινθιτu aut ex crustis constat,quod πλαυτια
Alumen arte factum distinguitur tantum ratione. regionum. usque plurimae lunt specles, cum ferEnulla sit reetici in qua non conficiatur. Dicitur vero rupeum, sive quod ex saxo fiat, seu excisa rupe a sive quod in moles grandiores, & quasi saxeas aia fratur. Glaciale quoque nominatur, quod hae AH- ininis moles glaciei fragmentorum speciem geraΗt. Alumen arte elaboratum Utiquis prorsus igno
343쪽
i3 MATEM E MEDICAE PAR s I. tum, apud nos ferc solum usitatum est ; naturale vero veteribus usitatissimum , nobis fere ignotum est. Vir clarissimus D. Tourne ri, naturalis Al minis duo genera, nempe & in insula Milo reperiit Sc secum attulit. . ScHIsTUM Tournesortii repertum fuit sub glebarum & assularum specie, quae terrestres sunt saporis astringentis, coloris cineret , quadam emorescentia capillacea tenui & candicante conspersae; odorem exhalantes, qualis ex Aqua forti emittitur, sed debilem , quem-ς dix runt Veteres.
TRIc Miars Tourneiartii in frustula alba divisum est, digiti circiter crassitie & longitudine, quae CX- tremis in tenuia filamenta seu capillamenta quaedam canescentia sponte diducuntur, unde plumulae vellienicilli speciem referunt; in aqua solubilia , igneiquescibilia, & gustu astringenti. Ex plumularum
figura quam laepius representat, a quibusdam Alumen plumeum dictum fuit: S: iam Dioscoridis aevo cum lapide Amianto aliquando confusum fuisse vi- . detur; cum Dioscorides de Alumine scissili mentio nem faciens, observaverit reperiri lapidem huic Alumini persimilem , a quo tamen gustus judicio facile
dignoscatur, quod non astringat: SI addere potui cset, quod igne non liquescat ,& aqua non solvatur. Medicamentorum historia lapsu temporis spido ignorantiae velo obnubilata, Α luminis plumei nomen ex salis specie ad lapidis speciem translatum fuit.; unde in Dispensatoriis pro Alui'De plumeo Amiantus lapis nonnunquam sed perperam usurpatur.
Variae sunt diversis in regionibus A luminis conficiendi rationes. In Italia ad Puteolos in loco intra colles Leucogeos sito, qui campus Phlegraeus olim
actus fuit, hodie Solfarara, Alumen e terra sponta
344쪽
essiorestit. Salinum hunc florem stopis quotidie
converrunt , & in foveas quasdam aqua repletas conjiciunt, donec aqua sale saturata sit. Solutionem
α percolatam in catinos plumbeos in terra de
effundunt, & ibi relinquunt, donec subterranei caloris ope, humiditatis pars maxima exhalata sit. Emunditur denuo lixivium in vasa lignea ad refrigerandum dc crystallifandum. Tandem qui non
concrevit humor educitur, exsiccantur crystalli albae translucidae, & servantur.
Praeterea in eodem loco, in collibus Leucoseis exstinduntur lapides, ex quibus A lumen extrahitur non dissimili ratione ac in Aluminis fodinis agri Romani prope Centumcellas, trigesimo lapide hRoma distantibus, quae vulgo, alumiere della Tossa.
Hoc autem in loco conficitur Alumen ex duris. simo quodam lapide, qui eodem modo caeditur ac marmor aut lapides ad construenda aedilicia. Caesade confracta sexa in fornaces caleariis similes trans. feruntur, ubi tanquam calcarii lapides inuruntur . duodecim aut summum quatuordecim horarumi patio. Postquam vero refrixerint, plaustris in amplissimas areas comportantur , ibique in acervos planos componuntur , quos inter fossae excavatae sant & aqua repletae. Lapidum calcinatorum acerviter quaterve in die per quadraginta dies aqua fossis contenta irrorantur, ac tandem quandam fermentationem concipiunt, Sc rubente emorescentia
coo eriuntur. Sic praeparatam calcem in caldariam aqua repletam conjiciunt, S per aliquod tempus ebullire sinunt, continuo agitando , donec salinarii jus calcis substantia aqua soluta fuerit. Tunc Iiquorem aluminoso sale fcetum a terra inutili secer- 1 unt, & iterum excoquunt ad certum usque spissitudinis gradum. Mox calens lixivium aquae ductibus
345쪽
i3s MATERIAE ME Dic AE PAR s I. ad id paratis in magnas quasdam capias ex querias ligno confectas transvehunt. Ibi octo dierum inter vallo Alumen concrescit internis parietibus inhaerens ad quatuor aut quinque digitorum crassitiem in cristallos pellucidas, sed pallide rubentes. Porro Alumine ita concreto, lixivii reliquum a faecibus de nuo purgatum, cum novo lixivio iterum excoquunt. Aluminis vero crystalli a capsarum parietibus duducuntur, aqua limpida lavantur, dc exsiccantur ;de hoc Alumen rupeum dicitur, vulgo de Roche, Italice di Rocca, ex eo quod ex rupibus educatur.
Quod in Angliae Provinciis Eboracens & Lancastrensi praeparatur Alumen , ex lapide quodam subcaeruleo Ardosiae simili & multo sulphure turgido extrahitur. Pyritae species est quae isne accenditur, quaeque aeri sibero exposita sponte dehiscit, & pyritarum more salina efflorescentia obtegitur, ex qua Uitriolum elici posset. Hujusce lapidis fragmenta acervatim disposta
aperto coelo accenduntur Ac comburuntur. Cum
sulphur quo turgebant prorsus exhalatum est, ignis per se extinguitur, & calcinati lapides per vigintiquatuor horas in aqua macerantur. Tunc aqua sale aluminoso reserta educitur, & in caldariis plumbeis cum lixivio ex Algae marinae cineribus confecto excoquitur ad certum spissitudinis gradum. Decocto non mediocrem urinae copiam astundunt, qua Sulphur, Vitriolum dc terrestria recrementa ad faridum deprimuntur. Tandem liquorem defaecatum in
abiegna labra transserunt , ubi per tempus ad latera vasorum concrescunt crystalli albae, pellucidae, quae lixivio semoto lavantur, 3e in serreo caldario liquantur. Alumen fusum in dolium effunditur ,ihique in molem ejusdem cum dolio amplitudinis onerςscit. Rupeum quoque dicitur hoc Alumen a
346쪽
quibusdam, tum quod in massas grandiores dc quasi
ixeas afferatur, tum quod, sicut Romanum, e montium rupibus extrahatur.
In iisdem Aluminis fodiniέ Alumen liquidum reperitur ; aqua nempe limpida quae ex Saxorum aluminosorum fisturis stillat, gustu styptica, cujus
evaporatione Alumen genuinum conficitur.
Apud Suecos Alumen, Vitriolum & Sulphur ex uno & eodem lapide educuntur. Elegans est pyritae genus , grave, durissimum, aureo splendore nitatens , argenteisque maculis distinctum. Hoc igne calefaciunt, & postea frigida inspergunt, ut lapis dissiliat & in frusta facilii s disrumpatur. Tum contunditur lapis ; & in vasis idoneis inclusus, in furno reverberii ad distillandum accommodatur. Vt ignis sulphur in lapidibus contentum liquescit,& vasorum situ in excipula aqua repleta facile fluit.
Cum sulphuris nihil ampluIs stillat, quod reliquum
superest in vasis, aeri libero per biennium exponitur, materia vehementer incalescit, fumos exhalat, de flammam tenuem de die vix perceptibialem emittit. Post deflagrationem cinis subcaeruleus remanet,
ex quo ope lotionis, evaporationis & crystallifationis Vitriolum extrahitur. Peracta vero Vitrioli crystallisatione, humor pinguis & crassiis superest, qui cum octava sui parte urinae & lixivit ex lignorum cineribus confecti coquitur : sic sedimentum crassum, rubrum dc uberrimum e liquore secerniatur, Sc in vasorum fundum dejicitur. Purgatus luquor ad debitam spissitudinem denuo excoquitur, de ad crystallisandum reponitur ; unde Alumen Suecum, crystallinum & pellucidum emergit. His A luminis praeparationibus satis patet Sub
phuris , Virrioli & Numinis imum esse & idem
347쪽
x38 MATERIAE MEDICAE PARI I. principium selinum. Haec enim Sueciae minera ex tale acido quem Vitriolicum diximus, Bitumine. Ferro, & Bolo seu terra tenui & astringente componitur. Primo ignis calore Bitumen cum acidi vitriolici portione stib sulphuris combustibilis specie dissiuit; detracta vero hac bituminosa de pingui substantia, qua acida talium spicula adeo irreti tantur, ut in partes metallicas agere non pollent, tune sales sui juris facti in metallicas & terreas
partes invehuntur cum tanta vehementia, ut totamina incalescat , dc quidquid in ea superest sui
phuris accendatur : tandem a metallicis de terreis moleculis subactae selinae particulae constituunt Vitriolum & Alumen, hoc partibus terreis, illud vero metallicis refertum. Praeter varias Aluminis species iam recensitas,
sunt de aliae substantiae quibus A luminis nomenrribuitur , ut Amiantus lapis qui Alumen plumosum dicitur ; lapis specularis seu Gypsum , quod Alumen scaliolum seu squammosum. Sed hae duae species ab Alumine prorsus discrepant, cum nequela pore astringente donentur, nec aqua solvantur.
Sal alcati sive Soda a quibusdam Alumen Catinum nuncupatur ; & sel ex faecibus vini combustis extractus , 3c in panes conformatus, nonnunquam etiam Aluminis nomine donatur. Quaedam est etiam
Aluminis praeparatio, quae Aluminis iaccharini nomine in ossicinis pharmaceuticis insignitur, quae fit ex Alumine , ovorum albumine, & aqua rosarum stillatitia.' Apud Arabes Aluminis Jameni fit quooue men-rio, quod quidem est A lumen scissile, vel Trichites Dioscoridis . sic fortasse dictum ab Iamnia maritimo Phoeniciae oppidulo & emporio. Alumen vehem ter astringit; atque ex eo apud
348쪽
DE FossILIBUS. 13 craecos οδερί- α in φειν astringere invenit. Alumen nativum odorem emittit, qualem Aqua fortis
spirat , sed levem, quem Dioscorides seu igneum dixit: factitium vero parum aut nihil olet. In prunas ardentes impositum in bullas tumet, aqua vero liquescit. Alumen concrescit in cristallos quarum figura est octaedra seu ex octo lateribus composita, quae pyramidem triangularem cujus abscissi sunt anguli repraesentat, ita ut quatuor superficiebus hexagonis& quatuor trigonis circumscribatur.
Aluminis solutio lac coagulat, Heliotropii sol tionem purpuream efficit, Mercurii sublimati co
rosivi solutionem non mutat, Gallarum infusionem turbidam de exalbidam reddit, cum aqua calcis c lore albicante donatur ; cum oleo Tartari in coag tum album concrescit absque ullo calore vel fumo. Saepe ex mixtura solutionis Aluminis & olei Tartari odor utinosus exhalat, si nempe Alumen cum
urina depuratum fuerit, ut Anglicum; quod quidem
non contingit, si Romanum usurpetur.
Analisi chymica, spiritum acidum fundit spiria
tui Vitrioli haud multum dissimilem, sed non tanta copia sicut Vitriolum ; nec liquorem acidum adeo potentissimum, ac oleum Vitrioli, suppedi tat : quandoquidem terra astringens, quae Aluminis basis est ac fundamentum , salem acidum adeo stricte retineat, ut maxima vi ignis a se invicem sep rari nequeant. Quod reliquum superest post Al minis distillationem , si aqua solvatur & leni cal re exsiccetur , in Aluminis crystallos denuo concrescit.
Ex his liquet Alumen constare ex sale acido vutriolico & terra astringente bolari vel cr*tacea, strictissime conjunctis. .
349쪽
, o MATERIAE MEDIcAE PAR s I. Alumen vi astringendi potentissima donatur. ΑDioscoride commendatur ad sanguinis fluxus cohiabendos , ad dentes vacillantes hrmandos, ad gingivas humore turgidas comprimendas, ad fluxi
Nes aurium , uvarum & tonsillarum coercendas, ad carnis excrescentias extenuandas, ad expurga
da ea quae caliginem oculorum pupillis ostundunt. ad ulcera detergenda & exsiccanda, ad cutis vitia depascentia collibenda , contra grave alarum, ingui numque virus , necnon etiam ad partum propellendum. Graecae mulieres ad conceptum praepediendum Alumine abutebantur, teste eodem Dios coride. Hodie vero Europaeae virgines quaedam ad laesam pudicitiam resarciendam, aut mulieres post puerperium ad corporis condecorationem restituendam hoc astringente medicamento solerter uti norunt. Hippocrates alumen AEgyptium & Melinum, ad gingivarum dolores & ad ulcera varia curanda saepe probat & usurpat. Hodie apud Medicos non
infrequens est Aluminis usus tum internus, tum e
ternus. In sanguinis profluviis quibuscunque interne exhiberi solet. Sic autem in potione praescribi
Alumin. rupei 3j. Aquar. Plantag. & Centia nod. ana 3iij. Solve. Solutioni adde syr. Oxva canthae Jj. Fiat julap. cochleatim exhiberi
Multum quoque celebrata suid haec Aluminis tabsorma Pilular. exhibendi ratio. Alumin. rvp. optimc purgati Sij. Igne liqueCcat. Tum adde Sanguinis draconis subtilissi me pulveris ali jss. Et ex hac mixtura , antequam indurescat, formentur pilulae Pisi magnitudine. Dosis a Bj. ad 3j. quatuor horar. in tervallo reiteranda , donec sanguinis pronu-
350쪽
vium sistatur. Deinde per aliquot dies dolis una vel altera singulis diebus exhibeatur. Post
pilulas allum pias hauriat aeger unum aut alia terum cyathum liquoris convenientis. Sed cavendum ne incaute sanguinis profluvia cohibeantur. Quapropter venae sectio, dc ante Aluminis exhibitionem, & nonnunquam etiam post cohibitam haemorrhagiam celebranda est. Praeterea cum hujus remedii usu alvus nimis astringatur, enem
tibus identidem sollicitanda erit. In angina ad fluxionem incipientem inhibendam. gargarismata ex Alumine praeparantur, quorum pro exemplo fit sequens. N. Rosata rubr. Alumin. ana II. Coque in aq.
Plantag. viij. Colatura dissolve Diamor. 3j.
F. gargar Isima. Collyrium ex Alumine sic praeparatur , quod viculorum inflammationem potenter 1edat, & fluxi nem cohibet. M. Albumen civi unius. Agitetur cum frusto Al minis in patina stannea; & tamdiu moveatur, donec unguenti consistentiam adeptum sit, ruod extendatur supra linteum & oculis tepi-e applicetur. Post duas tresve horas auferendum esse remedium monet Riverius, ne longiori mora & astrii gendi vi satis insigni humores in oculis retineat. Quidam Medici monent ne primis statim diebus collyria repellentia de astringentia oculis admoveantur ; quia humorem in oculos impetu irruentem in parte assiecta retinent , & dolorem atque inflammationem augent. Verumtamen astringentia statim ab initio utiliter adhibentur, modo nondum nimius fuerit humorum ad partem assiuxus rruncenim firmato parris tono, aQuentibus humo I