장음표시 사용
61쪽
Augustu . Epist. ad Volusian. proponrt adcreden.
ctionem, quae corpus ipsum, quae hominem, in quo ines, quem ἱ μυ-ris animantibus distinguis, omnino non potes cognoscere ὶ nescisne, insana , plura facere Deum possie, quam tu intelligeret memineris dictum esse ab Ambrosio, magni meriti esse apud Deum, qui contra scientiam suam Dra credidit, non dubitantem posse ilium, utpoce Deum, quo ριundum mundi rationem fieri non posset; pro certo enim habere, Deum ultra mundi rationem posse: dixisse item Augustinum, Dandum Deo, alia quid posse, quod fateamur nos invectigare non posse. Moderare tibi tandem, mea Ratio, disce sapere, teque modulo tuo ac pede metirmmdex q*ρ' obiurgatione increpita ratio redibit ad mensuram suam, que,es 'ρη & qua distendebatur, & supra se assurgebat, ambitio conci-
semper m se deinceps Fidei submittere parata , etiamsi quid sibi manifesto
contrarium dc repugnans ab ea proponeretur: velut, si eredere juberetur, falsa esse prima principia, nec totum maius esse sua parte, nec qualia aequalibus addita eficere aequalia. Verum nihil huiusmodi Rationi proponit Fides I atque ita dogmata omnia, quae ad credendum . nobis proposita sunt, temperavit auctor Fidei, Deus, ut quamvis non fui omη semper rationem propitiam consentientemque habeant , in eam in no μύζη - adversis frontibus nunquam incurrant. Nam ne in proposito toneos η γ sanctae Trinitatis exemplo, quod caeterorum omnium instar esse σμηq β' potest, Fides Rationi adversatur: quippe etsi suadere videtur Ratio, tomen F veriun esse effatum hoc generatim propositum, rem eandem, quae sit u non p/ na, trinam esse non posse ν adhibita tamen attentione facile adsentitur, ο ς repugnare, quominus res eadem, quae una sit naturg sira, aliquo modo trina sit: cum stiat, mentem nostram, quae una est natura sua, trinami i'. esse facultatibus, memoria, intellectu, &volantate: & rursum mentem,ca.& 4. l. io. & notitiam, qua mens se noscit, δc amorem mentis erga se; tria haec, i
e. 11. & m. quam, mentem, notitiam d amorem, quae insunt in anima , unum esse:
Lx .e. 3 &Α. quemadmodum acut ab Augustino, Claudiano Mamerto. de Fulgentio De civit. disputatum est. Item, quamvis generale hoc e satum probare videatur Ratio, unum idemque esse, duas res. quae unum sint, dc idem ac tertia ali- spuit. & mςΠ rem *ςctae Propius, agnoscit, fieri posse, ut duae res cernis. eap.6. to quodam modo sint idem ac tertia aliqua, de alio modo differant inter Claudian. se; velut notitia, qua mens senoscit, &amor mentis erga se, idem sunt, de star. ani inemens ipsa ; cum tamen inter se differant notitia dc amor. Cum ergos.1.4 L V ita sit natura eomparatum, ut nunquam Ratio reluctetur Fidei, de Fides rei a seim: rursum nihil habeat Rationi omnino adversarim, causia nulla λ, quam-Fasud. eas. Obrem stria intςr eu c sordia solvatur. IV.
62쪽
IV. Ita depres a Ratio eavebit diligenter, ne Fidem unquam ad ex-DeereraFiasmen suum revocare , & velut judiciariam potestatem in eam exercere δε nec ad audeat. Sed eum decretum aliquod sibi a Fide propositum erit , sub- examen missis fastibus prona suscipiet , vimque suam omnem & auctoritatem, Ratume, fi neeesse erit, in id conferet, ut absit cunδatio omnis, .mnis contra- nec in uia dictio: Id sibi tantum licere sciet, intelligere, quid credendum fit, & Hum rei οὐ explorare argumenta, quae mentem invitant ad credendum; ea refellere, quae absterrent a credendo, d . omnia Fidei impedimenta removere. Id fi fiet, dubitationes & dubitandi caussas , quibus Fides convelli potest, nullas iam Ratio admittet. Nam admissis dubitationibus, expendendae runt eaussae dnbitandi, atque ita arbitrio suo Fidem submittet Ratio ;quod plane est Fidei maiestatem violare, Fidemque extinguere, quae non a Rationis assensione di approbatione, sed ab interno gratiae voluntatem moventia assutu vim vigoremque suum mutuatur. Itaque, si quid a teceptis ibis opinionibus minus consentaneum admittere rubebitur Ratio , non fibi propositum ii Fide dogma , sed opiniones suas expendet; filique adeo de infirmitatis suae conscia, non se Fidei, sed Fidem sui normam esse recordabitur. V. Quanquam non omne dubitationum genus a Fide rerissen-Quanqgam dum est. Nam iis selum dubitationibus interdicimus, quae decreta Fidei evi dubito eo adoriuntur fine, ut si quid in iis videatur Rationi non consentire, I trones non pudietur: qui enim ita dubitat, Fidem Rationi submittit x quod qui sa- respuit En cit, Fidem perimit. At qui argumenta dubitandi colligit, vel excogitat des, quae ad hoe animo. ut ea di luat & refellat, Fideique integritatem ab advG-se confimsariorum petitionibus & oppugnatione tutam praestet rs vero non ere- mandam dit selum, sed se etiam in Fide eonfirmat, aliisque viam sternit ad Fidem. pertinem: Hujus generis sunt Philosophorum Christianorum disputationes; qui, quamvis Fidei tenaees sint, nec in ea ullo modo titubent, de Deo tamen, de natura rerum, de ammis hominum, de animorum immortalitate, de finibus bonorum & malorum, alimque ejusmodi ita disserunt, ut Rationem consentire Fidei, & quod Fide cre tum est, Ratione quoque credendum asse appareat, mentesque hominum Fidei retinentiores fiant. eum insVI. Sin Reus fiat, & quod Fides verum tertiamque esse sancit . ad damnet, erutinam suam expendat Ratio, falsumque judieet, nec iudicio tamen suo quibus mstare velit, sed decreto Fidei; etsi hoe pietatis ac Christianae demissionis infirmis speciem prae se fert, noxium tamen est, Fidemque labefactat. Nam eum nimis lis
63쪽
quid ab ea dissentit: dc siquid contradicat perversa suique immemor R a- . tio, retundendum est ac supprimendum; neque temere pronunciandus Rationi falsum videri, quod Fides sciscit; sed concludendum duntaxat, vel inde agnota, quam infirma sit, & a veritate aversa Ratio, quod aegre Fidei dicto audiens sit. Qimelaca prudenter cautum est, ne, quod Theo .L ' logia decrevit esse falsum, retractare ausit Philosophia, & tanquam ve- ς 'ς β' approbare; quippe non aliam esse veritatem Theologorum, aliam Philosophorum; aliam Dei, aliam hominum. . utpote quae VII. Haec profecto dubitandi dc adversus Fidem contendendi Iicentia, fini mere- Haereseon omnium, omnisque impietatis seminarium est. Vix enim son omni- quemquam a Fide descivisse reperias, qui hon et raenis fuerit ingenio, ania
, tim EF -- mo elatus dc contumax. Praetereo vetera ac recentia Haereticorum exem i
rietatis seri pla, quae nimis multa sunt. Duobus abhinc circiter seculis, in quaestione minarium. de immortalitate animorum, simul atque auctore Petro Pomponatio, Peria patetico Philosopho, Fidei duetium deserere, suoque ipsius arbitrio obs qui permissa est iuvenum quorundam Ratio , statim in praeceps corruit. Ille enim dicere est ausus, se quidem ut Christianum per Fidem scire immortalem esse animum ; ut Philosophum per Rationem scire esse momtalem. Ita suam Fidei, suum Rationi tribunal, suum utrique iudicium, suam utrique , ut ita dicam, veritatem attribuebat. Quod etsi Latera nensis Synodi sub Leone decimo Pontifice habitae acri censura notatum est; eundem tamen errorem nostra aetate renovarunt Henricus Regius, aliique eruditi viri , quorum nominibus parco. Venit&in hunc censum homia' num nimis Philosophorum,nimi ε que Rationi suae morigerantium,ipse R gii praemonstrator Cartesius , qui Fidem instituit spectare ex Rationis suae susurris, non Rationem ex veritate Fidei. Quod nos alio loco sumus ex
Tean The Bςnedictus spinosa, scriptum oti ove i, in TVactatu Theologic Politico, Aporeticos iubere Rationem ae-
commodari ad Scripturam; cum contra Dogmatici Scripturam velint ad Rationem accommodari. Recte hoc: at digniimapsius vecordia est, quod addit. errare utrosque, hoc est, Fidem, Ration , neque Rationem Theologiae anciliari. Sed haec a me infra pluribus expendentur. .
. VIII. Atqui Fidei ipsius pars erat, cum de Fidei rebus ageretur, Rationem continere in ossicio; ac pro certo habere, tantum de Fidei digni- pistrum in & integritate detrahi, quantum Rationi ab eius imperio deficienti Grem per tribuitur. Nam cum Fides sit de rebus non apparentibus, Fidem is tollit, qui φημ' rebus idcirco uetogandam esseFidem cetiishquoinatiosii non appareant.
64쪽
Egregia certe, & digna, quae phi sophorum omnlam memoriae commendetur, admonitio ad eos, qui Fidem amplexi sunt: Altiora te ne quaesieris, Let fortiora re ne sirutatus fueris; sed quae praecipit tibi Deus, illa cogita sem-θe Win pluribus ejus nefueris curiosus. Non es enim tibi necessariam, eqquae assconditasunt, videre oculis tuis. Et mox: Plurima superjenjam homianum ostensa siιnt tibi. Multos quoquesuNIantamitsuspicio iliorum, Ninua nitate detinuissensus illorum. Cor durum habebit male in novissimo ae qui amat pericurum n illo peribit. Memorabile & illud Salomonis in libro
Proverbiorum e uus utatores majesatis, opprimetur ὰ gloria. Et in ProWas,27. Iibro Sapientiae: Sentite Ee Domino in bonitate, re in ptieitate cordis quae Sap. I. i. a.3.. rite ilium et quoniam iuvenitis ab his , qui non tentant illum s apparet autem eis, qui Fidem tabem is sum:terverse enim euitarione parant a Deo. Breviter Paulus, aperte : Tu Mesus p noli altum sapere sed RQ .ri, time. Et iterum di Arma micitia nostrae non carnalia sunt, sed potentio a.Cor Io, Deo ad de uritionem munisionum , consilia disruentes, cae omnem altitudi- I. 6.nem, extollantemsea ejusscientiam Dei, es in captisAratem redixentes omnem interae misisse Fum Christi, re inpromtu habentes ulcisi Omnem inobedientiam, cum impleta fuerit vestra obeaeentia. Inde Lateranensis illa Synodus, cuius supra memini, recentrPomponatii facto permota,
eum is apud incautam iuventutem ex Aristotelis principiis probare instrutuisset, mortales esse hominum animos , pessimoque exemplo iactasset, verum id esse secundum Philosophicam dominam, licet secundum Christianam Fidem falsum sit; Synodus, inquam, & rem damnans, & exemplam verita labem trahens in venientem aetatem , quicunque huiusmodi opinionibus adhaererent. per omnia ut detesia, iles' abominabilesHaereti- iras, re in eos Cathosicam Fidem labefactantes, vitandoraepariendos fere m..tiri decrevis. Ac Gaspar deinde Contarenus, pius iuxta & doms iuvenis, Pomponatium erudita scriptione insectatus est e celato tamen nomine,n honorem praeceptori quondam suo debitum violasse diceretur. R
tionem porro, cur Pomponatii errorem damnaret, hancamalit Synodus icim verum vero minime conmradicat, omnem assertionem veritati ilium
istae Fidei contrariam, omnino falsam definimus. Non Rationem ex in quo opponit Fidei, uti factum a Cancto est: non idcirco Rationis commenta necessario consentire, ait, Fidei, quod vera sint ρ sed idcirco falsa necessario esse, quod Fidei repugnent; ac proinde, quae Fidei consentia ant, idcirco vera, quod consentianti. QEid resti l ὶ inquies. Psur inum sine: veritatem enim tam Ratiovissiae propriandacit Cartesius, quam Propria
65쪽
propria Fidei est: tamque Rationem suam Fidei nonnam faeli, quam
Rationis norma Fides est. Ne Maimonulae quidem , viro magno inter suos, fama, meritis quaesita, praesidio fuit, quominus a Iudaeis prope unia versis sit desertus cum Scripturam Sacram Rationi esse accommodandam, primus ex hae secta statuit. Quid quod ne 1 Deo quidem petere lice ut doceat nos, Fidesne, quam laicepimus, vera & retinenda site adeo se vere ae praecise Rationi interdicti est omnis adversus Fidem dubitatio. Amplificationem & confirmationem Fidei h Deo postulare & possisnus de debemus: hoe ipso enim veram certamque esse Fidem, ae propterea retinendam agnoscimus. Cum volumus autem doceri , Deo, Fidesne, quam sequimur, vera sit, hoc ipso dubitamus: cum dubitamus autem. hoc ipso fideles esse Deo desinimus, Fidemque eiuramus. - Modicae Fidei. inquit Christus ad Petrum, quare dubita tis Quia dubitaverat, Astus est σλιγοπιτος, homo modo Fidei e quantum enim admittitur dubitationis. tantum de integritate Fidei circumciditur. Huiusmodi autem dubitalia ones & inquisitiones adversiis decreta divinaeFidei quocunque tandem nimo fiant, non Christianae solum, sed & profane Philosophiae legibus votitae sunt. Scitum est enim Balbi Stoici apud Ciceronem: Mala'impia consuetudo est contra Deos dissutandi, me id ex animo fas me alate. IX. At quamvis quicunque dubitat, sit homo modicae Fidei, non tamen quicunque modica Fide praeditus est, is dubitat. Nam eum Fides sit Dei donum , pro arbitrio suo unussique Deus divist mensuram FHei, ut ad Romanos scribit Apostolus. Quapropter Christus laudat Chan naeam ob magnitudinem Fidei: O mulieri magna es Fi es tua. Et Christiam rogabant Apostoli. ut concessum sibi a Deo Fidei modum augeret. Neq; eos idcirco castigatChristus, aut homines modicae Fidei appellat: ims vermes habueritisFideminquit Acuigranumsinapis laetis huic arbori mora. Era are,s tra iantare in mare: cs obediet vobis. Fidei vel minimae suum proponit praemium, modo dubitatione careat, & quod per eam ereditur, sine haesitatione credatur. Prima igitur differentiae caussa est a Deo: altera a nobis gratia Dei adiutis. Prior in eo posita non est. quod Deus certior huic sit, quam illi; nam aeque certus est omnibus, que verax, aeque ab omni fessitate aut fallacia alienus; sed posta in eo est, quod pro arbitrio sto Fidei mensuram unicuique dividit. Ruttandifferentiae caussa, quae est 1 nobis gratiae divinae obtemperantibus, partim posita est infirmiori adhaesione intellectus, partim in promtiori v
l laua obsequio. Mi argo aeque vorum est objectum utrumque Fide.
66쪽
& materiale &formale, atque hac parte differre non possit adsensiis F,
dei, differre tamen potest ex diversa gratiae divinae mensura, dc ex va tia adhaesione intellectus, varioque obsequio voluntatis. Ut enim varii sunt cognitionis & voluntatis gradus. & plus minusve cognoscere dc velle possumus; itavarii sunt gradus Fidei, & plus minusve credere pos. sumus, salva Fidei integritate. Quemadmodum, cum arborem eandem cernunt homines duo, quorum alter acutiori est visu, quam alter; hane arborem videt uterque, etsi alter altero accuratius & melius, seque via dere scit uterque sine dubitatione : ita cum dogma idem credunt homines duo, quorum alter plus altero Fide pollet, uterque tamen hoc dogma sine dubitatione credit. X. At graves audio querelas patronorum Rationis. Nam cum paulo opponunia' ante iis satisfecerim, qui quod Rationem praeite Fidei ostendissem, eadem- tur arguisque Ratio iuxta sanctos Ecclesiae Doctores, acutissimosque Philosophos, menta Aricircumfusa tenebiti titubet, nihilque habeat explorati; hinc colligebant, versario- , revocandum esse in dubium, quidquid ipsa suadet, ac proinde illud quo- rum contraque, an Fides suscipiendast: nune alii placandi sunt, qui graviora etiam susceptio. Leent a Ratione afferri argumenta, quamobrem Fides non suscipicnda sit: nem Fidei aequum esse quidem, ut Ratio, postquam semel admisit Fidem, &fraenum recepit, aeternum serviat, quia jure suo uti nesciit; at propterea h limine
repellendam esse imperiosam dominatricem: quod cur fiat, has esse caussas ;ut inis um est ac violentum, ea credi iubere, quae non probentur, ita sum mae esse supiuitatis aestoliditatis. inexplorata admittere , quaecunque ad credendum proponuntur; qui faciant, humanitatem abiicere cum Ratio ne , ac penitus obbrutescere, eum per Rationem homines simus nihil porro fore adeo falsum aut absurdum, . quod non persuaderi possit, tamque Muhamme di impietates & Ethnicorum profanos cultus susceptum
iri, quam Christiana dogmata; ita pro Messia habitum iri , quisquis se ,
Messitam ferens , Messiam se esse credi jussserit; hee caussam fore, cur Iesus potius eredatur Christus sabsit crimen dicto quam Dositheus. aut Barcocheba , aliique, qui se Christos credi voluerunti se Caecilium in egregio, Minutii Felicis libello exeusare praestitum a se idolis cultum;
quod cum nihil certo possit mens humana percipere, tenenda sit mai tum disciplina, & sequendae religiones parentum: hanc opinionis pediversitatem gravissimis hisce verbis castigari 1 Lactantio : Oportere in ea Lactant. Inis re maxime . 1n qua vitae ratio versetur, sibi quemque confidere, suoque stit. I. . s. 7.is icis ac propriis sensibus nisi ad insigandum cs permadendam ver
67쪽
ratem; νωm credentem alienis erroribus decipi, tanquam ipsim rationis me pertem: indisse omnibus Deum pro virili portione sapientiam, utrei audita insigare popint, re audita perpendere: inane hoe Fidei nomendi simul aerum a vafris hominibus emo compositum, ut simplex vulgus dicto audiens haberent; vetus esse dieitam hominum non stolidorum, . Sapienter ad Ninionem imperitorum esse fictas religiones t hae arte Minoem Cretensibus, Numam convenis illis & etiam tum Opieis Romanis, Sertorium Barbaris Hispanis illusisse; & quamvis diversa ruaderent, eo-EGLrs, tamen Fidei obtentu suasisse: Siracidae effatum elle, uui eito eredit, oem esse cordae: ferri & istud Arabum, Qui experimentoseo rem cogno' sere vult, augere eum sientiam ; qui vero fide utitur, augere errorem'
tenendium Nervos atque artus essesapientiae, non temere
crederer scripsisse Augustinum . non nimus filia, qui assentirentur rebus dubiis sin Nertis, quam qui certis exploratis assentiri nolinis item An de mo- infirmam Rationem videri posse , qua eum reddita fueris, auctoritatem vis. Eccl. posea, per quam firmetur, assumitet, at longe infirmiorem esse auctori ac in GV- - tem , quae ne Rationem quidem assumit, per quam firmetur; atque hane denique supinam Christianorum credulitatem sanctis ipsorum dog-- matis contentionem & irrisionem conscivisse; adeo ut . eum aliis plarisque Ecclesiae Patribus, tum maxime Theodoreto, praecipua haec fuerit .aussa, cur ad hanc Fidei nostrae simplicitatem tuendam necesse habuerit
librum seribere de curandis Graecoram ammonibus
es fel- Haec fere sunt, quibus oppugnari Fides solet. Mihi vero inruaturi praesentia Propositum non est, Fidei necessitatem, auctoritatem, utilitatem argumentis demonstrare. Factum id iam abunde est ab aliis; imprimis ab Augustino, qui ut nullam Theologiae partem reliquit i taliam, ita hanc praecipue, quae pertinet ad reliquas, accurate pers , cuius est. Nunc id quaero, quantum adverses Rationem valere debeat Fidei auctoritas. In huius autem disputationis aditu id praemonui, sitisque videor inendisse, aliquod esse lumen Rationis, etsi obscurum et exile, lumen autem illud in animos hominum esse immii Tum, iat viam
ad veritatem agnoscant; hanc vero ad veritatem viam, Fidem esse. Ut
autem docet nos Ratio , suscipiendam esse Fidem, ita docet eadem pro captu suo, quid sit Fides; quid rides illa coelestis δc divina, sine qua placere Deo non possumus; quid ab humana Fide discrepet. Docet quoque nos Ratio . Fidem a iudicio intellectus Sch voluntate proficisci , quae,
rostquam illustrata mens Deo est, gratiae divinae instinctu mentem fle-
68쪽
ait ad assentiendum iis, mis ad credendum proponuntur 3 nee Fidem ,
pugnare cum Ratione , etsi eam aliquando superat. Hine porro effincitur, ea, quae proponuntur ad credendum, eiusmodi esse debere, uteredibilia videantur; hoc est, ut caussa nulla sit, quamobrem mens
iudicet, talia credi nec posse, nec debere. Haec autem meatis diiudicatio fit adhibita Ratione. Nec voluntatem cuiusquam instigat Deus, 'ut mentem iubeat incredibilibus assentiri; hoc enim esset mentem dare in perturbationem & angorem , summamque ipsi vim adhibere. Sed& praeter judicium illud mentis , quod ex motivis credibilitatis educit . Ratio, & est narurale; aliud quoque existit revelante Deo, dc est suprx naturam. Infirmitatis humanae particeps illud est; certius hoc & firmius. de quo nunc differimus. His animadversis , iam obiecta Adversariorum argumenta sponte concidunt. Nam . quamvis Ratio caussa non sit. 3-mobrem Fides admittatur, sive , ut Scholae more loquar, quamvis Ratio non sit objectum formale Fidei, sed prima veritas revelata in EccIe'siae do strina, & voluminibus sacris, quae a prima veritate proficiscuntur; Ratio tamen aliquid sibi retinet iuris , praesertim in objectum materiale Fidei, capita nempe, quae ad credendum proponuntur, &inquirit, credine ea possint ac debeant. an prorsus incredibilia sint 3 ac per hanc inquisitionem cognoscit , nihil Chrtilianis proponi ad credendum , non modo, quod adversetur Rationi, sed quod uon consentiat cum eorum Ratione, qui in Ratione excolenda omne posuerunt studium; dc Ratione optime usi esse vulgo ereduntur, videlicet philosophorum. Nihil enim sere est in placitis Christianorum tam abhorrens ab opinionibus vulgi, quod non ab insigni aliquo & laudato Philosopho traditum sit. Atque hoe, nisi te datae mihi ad audiendum operae poeniteat, cras arprobaturum me confido: nam & initio propositum sali. Quamvis autem M. io in nocte peccatorum vitiorumque, stramis humanitatis opacata,
ac rate haec; constanter dc dilucide diiu sicare non potest; lassicit tam cithoi. e. a. men qualiscunque haec diiudicatio. Quae & ipsa a divina gratia proficisciatur, ad removenda impedimenta Fidei, mentemque parandam ad eius fusceptionem. Per hanc autem diiudicationem Rationis repudiatur, quidquid levitas, quidquid vanitas, quidquid impietas comminiscitur& propontiad credendum. Gemino itaque charactere Fides vera dcc vina a salis discernitur, nimirum diiudicatione .lia Rationis, ac intimo praeterea gratiae divinae impulsu. Primum enim caussam non esse, quo- 'minus ea credantur, quae menti ad cre.'endum proposita lant, iudicati F ii ' sana
69쪽
sana&integra Ratio, perversae naturae illecebris non depravata; iam ita deinde, iussu voluntatis a Deo per praesentem gratiam excitatae, animus a Deo illustratus assentitur. Atque hie Iegitimus est verae ac divinae Fi- . dei assensus: cuiusmodi non est assensus profanarum Religionum , qui nee incorruptae Rationis gaudet sussetagio, nec a gratia divina proficia scitur.
CAPUT V. Concordiae Fidem inter & Rationem constitutae conditiobes seruntur, cum penitus obmutescit
I. In rebus Adei, sis retium suum praestet Ratio, caemittendum est ἔμ deneget, Iusque deque habenaeum es. II. Fides p. imum homini a Deo tradita es: postmodum aspernante Fidem Ratione nata mn Iosephia ' ac primum H ca , deinde Moralis , demum Logico. III Ratio non pertinet ad naturam Fidei : IV. quae obscura αν debet ' cum Ratio contra spontestia obseuritati lucem inferre conertur. V. Gomparum ponderis habeat Ratio in rebus Fidei, Irobatur auctoritate Scripto, umfacrorum. VI. Onoxuntur argumenta Adversariorum: VII. refectuntur. In rebusFL igitur demonstratum sit, Rationem, donec intra naturam
ei, si sus m consistit, nunquam repugnare Fidei; sin perfractis natu
fagium rae suae claustris insurgit contra Fidem, coercendam Protinus, suum pra- cavendunaque, ne linc Perduellione imminuatur Fidei majestas; nunc sis Ratio, intelligitur, multo etiam magis suam Fidei dignitatem integritate nque admitten- conitare, cum penitus o lutescit Ratio, 'ac ne in conspectum quidem cum es snse sive ut obloquatur Fidei, sive ut sum agetur; cumque sola in-Mneges, cedit Fides, & auctoritare duntaxat sua nititur. Meminimus enim, susque deq; quanta sit fragilitas Rationis, quamque parum ei considere debeat Phia babendum. losophus in tra landis naturae rebus, nedum Theologus in expendendis rebus Fidei. Quapropter nihil omnino integritati Fidei deeedere dicendum est, cum assectationem stipationemque suam ei Ratio non commodat: ut iritui de splendoressio deperdit Sol, si ad eum lucerna
non adhibeatur. . Qxi'd si fidei coautem se sponte sua adjuniit Ratio, ossicium
70쪽
. sogeium non repudiamus, Iibenterque in sodalitium admittimus, tamquam ministram: sin absit, nec obsequium praestet suum, susque deque habebimus, nec id valde requiremus; pro certo habentes, quidquid impressam divinae maiestatis notam gerit, cujusmodi Fides est, eius e
excellentiae, ut allitis sibi a natura ornamentis sine damno carere posisit. Nam ut optime dictum est ab Ambrosio, mavis fortitudo es con- Ambros do'sionis, cui e sequendum veritatem auctoritassumit, etiam latenteRa- Voc t. Sentitione. in amobrem hChristianorum albo eos expungit Augustinus, A t. de utumi Christo credendum negant, nisi reddita Ratione. 1ir. credendis II. Ac si rerum originem repetamus ab in isto, manifesta inde doctri- Hdesprianae hujus argumenta ducemus. Nam cum primum 1 Deo conditus in mum homia homo, non excellenti solium natura, & vegeta Ratione, sed certissima ni a Deom.am Fide statim instructus ab eo est, per quam agnosceret auctorem tradita Greuiginis suae, & ad morem praeceptis eius gerendum traheretur. Tum postmodum vero huic simul interdictus est esus mali decerpti ex arbore Scientiae aspernante , boni & mali. Nec cum rogaretur mulier a Serpente , quan obrem ei H em Ra- vetitus esset huius mali esus, aliam attulit Rationem, quam imperium tisne nata
3 Dei, minasque additas, ni parerent. Postquam Cainum Eva peperit, Philo Posseaei, inquit, hominem per Deum. Non Rationis ductu beneficium phianaepris naturae interpretatur, quod filio aucta sit; sed Fidei ob secuta, Deo id mummay
acceptum refert. Referunt item ad Deum per Fidem perceptionem dei σ1rugum minus & Abel, non ad naturae vires atque id sacrificiis testan- Moralis vir. Hos consecuti patriarchae & Prophetae, quidquid pium sanctum- demum cis que, quidquid eommendatione ac memoria dignum gesserunt, Per Fi-gica.dem gesserunt; quemadmodum fuse tractatum est m Epistola ad Ebrin Gen. 4. I. os Ut autem Fidem aspernari coepit Ratio , tum extitit Philosophia, Eh
nihil non sibi pervium, nihil non sibi licitum rata. A e primum rerum sibi obviarum, & sub sensus cadentium,caussas & origines investigare antessa est Ratio. Ubi enim praesenti Dei tutelae improvidus homo se sub duxit,
necesse habuit vitae suae incolumitati prbspicere, adversu; inclementiam aeris, serarum ineusiones, morborum sevitiam. Atque hinc nata est Physica. Postquam consultum est corporis stlati, I rebus extornis ad ' internarum studium, di ad notitiam mentis ae virtutum, quae ex recta /mentis constitutione atque usu oriuntur, homo se convertit, auctore apud Graecos Socrate, Conlatio apud Sinenses, aliis apud alios. Quae
fuit prima philosophiae Moralis origo. Hane demum excepit Logica,