장음표시 사용
481쪽
ornatus, & muli erum blandimenta flumina lachis, vini, & mellis, &omnia genera ciborum, & sep rum delectatio maxima;ee sic suum paradisum,totam mudanum finxit, ut sectatores suae legis ad se callid. attraheret. Sed omnia supra dictata sunt inuenta humana,fabulae,falsa,& diaboli, peruersorumque hominum inuentiones nam alii loci non reperiuntur, in quibus po fh vnruet- sale iudicium animae, & mali spiritus detinebuntur, nisi illi supra expositi, ut ex sacris literis, & Sanctis Patribus probatum fuit . Quare
omnes alios modos dicendi, tamquam fabulosos,& falsos,reiacimus
atque damnamus ..At dicere pol, daturne paradisus terrestris, in quo su praelin seruantur Respondetur, rates non habui se fidem Christi,sed erant gentiles, ideo dicendum est, non fuisse positos in paradiso terrestri ..
ginem,in qua erat Deus,&non sine ratione appropin auitanam ipse,obseruans legem
diuinam,ut amicus Dei, facilior a cedere potuIt, carit xl Sinnuens, ne minem ad paradisiundellenire posiis, nisi ptius tege ciistodierit, dicta ste Christo,Si vis ad vita ingredi,serna madata. Accessit igitur, ut nobis
Palefaceret iter ad Luum:Sed quoniam dubitare posset, an paravisuS fit in coelo,an in hac t erra, ideo, no- his est prius discutiendum, de par dub terrestri, ut ineliu&'coelestem paradisiam percipiamus. Quae um erg' , an paradisus in terra reperiatur . Manichaei negant, inueniri paradisum terr , strem. & cum in sacris literis diciatur, Deum plantasse paradisum v luptatis , explicant iuxta sensiunspititualem sicut cum Christus
gnus, petra , ouis vocatur, non secundum proprietatem, sed secum dum similitudinem Interpretatur. Nam omnes montes excelsi operti
sunt diluuij aquis sub uniuerso codi. Io , quindecim cubitis aIlior fuit
aqua su Per montes, quos Operu rat . Consumpi que est omnis c
ro,& cuncta, in quibus spiraculum est in terra; mortua sunt ergo, & illum locum . sicut Salia diluuium consumpsit,ac deuastauit Secundo: Nonnulli,qui diuersis
temporibus totam terram dc mare, studio de dedita opera cir cui erui,
dc diligentissime de sitibus omnium
regionum, atque locorum Oispositionibus, omni posthabito labore , scripserunt ,& de isto loco nullam dederat notitiam, ergo est signum
Tertio : Si talis paradisus inuenia
vetuC, equidem cum ibi non sine agricolae , oh maledictionem a Deo datam terrae, propter peccatum h minis tribulos, & spinas producent S, totum locum,& fiugi ieras arbores certo detrastauit, sed ille locus sex millium annorum spacio,&am plius, ab homine non fuit excultus, ergo. Contra hunc modum i quendi sacra scriptura aperte reclamat : Plantauit autem Dominus Deus paradisum voluptatis a principio in quo posuit hominem, queformaueraria Diui S Augiistinus super Gen lib. 8 cap. zom. y.tres generates fuisse opiniones refert;vna est eorum, qui paradisum corporalem. tantu esse voliterunt, & Intellex runt. Altera est eoru,qui sis tum spiritualem Foncedunt . Tertia est
482쪽
uorum , qui utroque modo paradisum accipiunt. Quam sententia sibi placere asserit, & eam tractarmar. Si enim tantum secundum figuram intelligutur, quae de paradiso sacrae
enarrant lirem, pari etiam ratione,
vitae, &praecepti transgressione , sunt accipienda, quod nemo sanae mentis dubitat esse errorem . Simi.
litet si quis velit sic intelligere ad literam,quae de paradiso in re riptura leguntur,ut nil aliud significent. Intelligat iste,sapientiam esse quoddam corporale lignum , de qua dicitur in Prouerbiis Lignum vi aeest his, qui apprehenderent eam .
Dicat, & Christum proprid esse petram, Leonem, Agnum, & ouem , quod plusquam cetio est blasphemia. Non ergo sic iuxta sensum literae, quae hic, vel alibi in scriptura dicuntur,quasi ad nihil aliud significandum distribuuntur, atque pinnunturiQuapropter dicendum est, reperiri paradisum terrestrem realiter in hac terra , de quo Diuus Augustinus de ciuitDei lib. I 3.cae.18. rom. F. dicit. Primi illi homines erant inia terra nemorosa . de
fructuosa, quae paradisi nomen obistinuit . Ex quibus facilE Manichaeis respondetur. Ad primum, quamuis aquae diluuii quindecim cubitis
altius omnes moles ascenderint,ta
men non sequitur, inde euertisse illam regionem paradisi; nam probahi li, & certa ratione dicendum esse existimo, illuc non intrCisse aquas diluvii, quia ibi seruabatur Enoch, . di Elias . Ad secundum dicitur , plantas Oh terrae fecunditatem, & perfectissimum innuxum, in illa region propagari, & spinas, ac tribulos non oriri, dc ex seminibus iterum plantae nascuntur. absque i studio ,
Ad tertium respondere valemus, 34 locum illum a nostra habitatione. maxime distantem, mortalibus esse inaccessibilem propter maxima impedi meta monimae, marium,desertorum; vel alicuius regionis nimia calidae,aut frigidae: unde scriptores de hoc loco nullam certam doctria
Item petere potest , in qua parto orbis sit positus. Omnes donores
Catholici ex communi sententi probabiliter assirmant, esse positu norienteInam secundum translationem septuaginta interpretum sic legimus. Et plantavit Deus viris
gultum in deliciis ab initio , non temporis dicit Glo.sed loci .i.orientis,in quo posuit hominem. Dextemra pars est nobilior sini stra; d pars
orientalis est dextera coeli,ut Ar. de coelo: ergo. Inter locum, l catum proportio esse debet 4. Ph. Primus autem homo omnium nimalium dignissimus, erat crea
dus, ergo in nobilissimo loco collocandus,sci licet in parte orientis, caeteris praestantiori. Caeterum petere valet', quot fu rint,ou in hunc locum deliciarum translati fuere. Respondetur pau- eos fuisse; Primo Adam videlicet, s γ& Euam. Tulit ergo Deus de loco, in quo eu formauerat, dc transtulit eu in locum voluptatis:& Etra in paradiso etiam fuit, a quo postea e pulsi fuerunt . Enoch, de quo dicitur. Ambulaυ it cum Deo, & non, capparuit,quia Milit eulans, ut in lib. Ecclesiastici. Enoch placuit Deo,&translatus est in paradisuin, ut det Eui . gentibus p nitentiam;& Elias. Ecce ego mittam vobis Eliam prophetam, antequam veniat dies domini ianuis. magnus, horribilis. Cum igitur Enoch, & Elia mortuos esse nohabeamus in scripturis ; sed vivos fuisse translatos, est signum ape
483쪽
tum inueniri in terra; sed nullus locus magis conueniens reperitur , quam paradisus terrestris ; ideo est dicendum , ibidem conseruari unque ad tempora Antichristi,ut euangelicam veritatem contra Antὰhristum praedicare possint. Aliqui etiam probabiliter putant,Ioannem Euangelistam eo fuisse translatum. Sed D.Tho. in .sen- tenr. dist.Α .arr. 3. pie creditur sinquit de Beata Virgine ,&Ioann Euangelista , quod eorum resurrectio non sit dilata usque in finem seculi.
De Paradis,scilicet de Caelo reo,
Angelarum, oe hominum beat rum,aterno domicilis.
Moyses autem accessit ad caligi
nem , in qua erat Deus, &c. Haec dices filiis Israel, vos iam vidistis,quod de cςlo locutus Su VobIS, ubi gloria mea speciatim refulget, quam seruatibus legem praeparaui. Uerum dubitare posIct , an Coelum Empyreum vetare periatur. . Respondetur, huius coeli existentiam humana ratione reperiri non posse sentio; nam difficile cognoscimus quae in terras ut,& quae in prospectu sunt inuenimus cum labore; quae autem in coelis sunt quis Inve--. sigabitὶ Etenim quidquid humana
indagasurratione , subiicitur m tui;at coelum empyreum est immobile,& nobis ignorum;ideo a nobis percipi no potest per vires naturae; tamen vertis inum est, dari coelumem pyreum, ut Basilius in Exame-TOn, Hom. 2.& D. Thom. p. p qi est. 69.ar & in risentent.dik2.quaest.
Σ. & QDdlib. s. quaest. 2. artic. '. communiter ab omnibus receptus. At petere valet,quid sit hoc cetium. Respondetur, esse corpus intellectuale, spirituale, immobile, qui tum , & lucidissimum, & omnium corporum praestantissimum,cotemplationi gloriae aptissimum,& mox
creatum Angelis r cpletum, circunis stans immediate Oinnes coelos mobiles, ornatum varietatibus praemiorum omnibus deliciis, & pulchritudine exornatum, infinitam gloriam Druinae Maiestatis , de dispositionis inexplicabilis,circumuolutum mortalibus. Dicitur codipus;quod ita suaderi potest. Ex intei preracione alicuius exta piaris excitatur intentio , & robo. ratum, at in futura remuneratione spiritualem gloriam,& corporalem speramus,dc ita excitamur ob spem loriae quoad spiritum.Eruis. enim Iacut Angeli Dei. ita excitamur, &' corroboramur ob spem gloriae immortalitatis. & Incorruptibilitatis
It emprrei, in principio mundi
Dicitur intellecti se, quia non subiicitur visui nostro, quamuis ex materia sit compactum is Dicitur spirituale', quoniam est locns beatorum spirituum, & h minum glorificatorim .' Dicitur coelum, quoniam inuisiabilia contegit. Dicit ut empyreum, id est igneῆ; non tam et ex isne compositum , sed splendoris raticine sic vocatum is Dicitur immobile,qni eiu & lucidissimummam. cu res ex fine de temminentur , & sinis huius corporis sit habitatio Sanctorum,& Angei rum , conditIOnes eius accipere oportet secundum quod statui be
Et quia beati sunt in plana pata
484쪽
ticipatione quietis aeterme,& lucis perpetuae , ideo immobilitas, quies di incorruptio , tali corpori conuenit ; licet huiusmodi praerogatiuas sibi non determinet a natura; sed habeat a claritate Dei, & a splendore glorificati corporis Christi, ut
M.xu Ioannes habet. Ciuitas Dei no eget sole, neque luna , ut luceant in ea , nam claritas Dei illuminauit eam,& lucerna eius est agnus. Dicitur omnibus corporibus praeliantissimum,ratione peris stionis ,& quia alia omnia corpora emediti,dicitur contemplationi gloriae aptissimum. Nam, sicut in contemplatione Dei Angelorum , ac beatorum hominuraelicitas conia stit,desuper omni corporalia mentem elevat:Sic Empyreum coelum inter omnia corporalia est magis eleuatum, & consequenter contemplationi magis idoneum . Dicitur mox factum,Ange Iis repletum; non ad auferenda loca, quoniam ibi sunt multa alia i ca ; sed dicitur repletum iuxta nostrum modum loquendi,veluti quado dicimus,aliquam ciuitatemh minibus esse plenam: Dicitur circu-
stans immediate omnes coelos minhiles, scilicet coelum crystallinum, quod vocatur etL m aqueum , Obsimilitudinem , quam habet cum aqua congelida, & quia est corpus translucidum, quod Astrologi appellant nonam sphqram.Circundat etiam coelum syderum, idest firmamentum, in quo sunt stellae , N. alios coelos, in septem planetas diuisos,scilicet Saturni Iouis,Martis, Solis, Mercuria, Veneris,& Lunae,
cingit. Dicitur ornatum Var Ietale .
praemiorum; nam in eo sunt nouem chori Angelorum, & multae mansiones animarum,ratione piaemi ram, & meritorum. Dicitur omni-hus deliciis refertum,quia ibi spirhtus beatorum Deo fruuntur. Dicti
tur locus inexplicabilis . o Israel , quim magna est domus Dei, M. Baruo 3 ingens locus possessionis eius . Sed
contra obijcere potest , corpus naturale,& materiale est mobilρ,cum natura su ptincipium motus .
quietis; atqui cor um Empyrcum
est immobile: ergo non est natur te,nec constat ex materia.Secu b,
si coelum Empyreum est lucidissimum, cum alii coeli sint lucidi, ac
translucidi, undique tale coelum
nobis profecto appareret; de sic nullam distinctionem aliorum coel rum,atque dierum,haberemus. Ad primum respondetur, non omne materiale, & naturale, esse
mobile, sed tantum i Ilud, quod est generabile,& corruptibile, de quo philosophus intendit fecundo physicorum. Coelum vero Empyrcum, cum sit altioris ordinis, non est mo
Ad secundum respondetur,illius
coeli radios proprietate, nobis Ignota, suspendi, ne tota circi inferentia coeli nobis, tanquam una lux appareret. Vel dicere possumus, eam lucem per caeteros coelos diffundi; in men esse potest, ut propter longitudinem ditiantiae, radia eius dericiat antequa ad nos perueniat, & sic de illo nihil nobis apparere ; aut alios radios coelorum non confundere; sed magis corroborare . ut in hoci Dei habitaculo Angelicum x animabus sanctorum, ac beatorum simul non cessant cla
485쪽
dicit Angelum esse substantia intellectualem, semper mobia Iem,arbitrio liberam, incorporea, Deo ministrantem, immortalitate accipientem ex gratia, cuius su stantiet speciem .ut terminum solus, qui creator est,completi nouit. Dicitur si Nuntiaraon tamen composta ex materia, & forma I sed ex es.se,& essentia. Dicitur intellectu iis, quoniam absque discursu intelligit per species rerum innatas, &no per collacionem, ut homo tacit. Dicitur mobilis semper,scii cet motisne metaphysicat, nam semper imrellisit unum post aliud.Dicitur arbitrio liberamon ad bonum ,& malum, sed libera nominatur ab actione illa,quam voluerit. Dicituriniscortorea, respectu nostri; nam respeau Dei, est quasi corporea; non ita ramen, ut loco circunscribatur; sed quia definitione continetur ad differentiam Dei, qui nec definitia
uὸ, neque circunsdriptiuὸ loco aliquo proprie continetur;sed est ubique,& coelum & terram implet. Dicitur Deo mini strans: large intelligendo quocumque modo,suε assi . Hendo.vel aliter ministrando.Dicitur immortalitatem accipiens,quia per gratuitum donum in esse seruatur. Nam &ipsa,*cuncta in nihilum redigerentur . nisi manus Dei omnipotentis cuncta seruaret. Dicitur cuius substantia , &e. Nam Anseli, a materia seiuncti, ideo nobis ignoti sunt. Verum deposcere valet,ubi fuerint creati. Strabo in illa verba. In principio creauit Deus cetium,& terram Coelum in hoc loco, non visibile firm imentum haec scriptura vocat,sed Empyrenm:na pret- stantissimus locus, eontemplatiota deputatus, ad praestantissimas su
stantias,in aeternum Deum contemplaturas,maxime accommodari, recoelum vocari debebat, ut est coelii Empyreum,ita nominatum,in qu
Angeli semper vident faciem P tris; cuius altitudinem inuestigare est nimis arduum,dc perdissicile, in quo creati filerunt Angeli, quia talis locus eis competebar. Praeterea sciscitari valet, quot sint isti Ang A. Circa hane dubitationem tres
Primus est Platonis, asserentis, tot esse substantias seiunctas, quot sunt species rerum sensibilium, ut ei imponit Arist.lib. r. metaph. tit. 3I. dc ratione suaderi potest. Haec inferiora regi debent 1 superiorisb .ergo eis assignandae sunt intelligentiae, quibus recte gubernentur, ergo tot Intelligetis reperiunturis
Secundus modus dicendi est Aristot. I L. Metaph. a rex. 43. ponentis
substantias separatas determinatas numero quinquaginta quinque, ut
in tex.47. iuxta variarum ratIOnem
lationum, & motuum orbium, &corporum coelestium , qui motus connumerantur usque ad praefatu numerum. In relligentiae sunt tantum , ut uniuersus orbis seruetur
per assistentiam illarum; sed tot sitffieiunt, quot sunt lationes m tuu ,& corporum coelestiam, ergo alias concedere est contra rationem.
Tertius modus est Theologoru ,& praesertim D.Th. p.p.q. FG. arr. 3. dicentis, numerum Angelorum ec maximum. Nuquid est numerus militum eius 3Millia millium ministrabant ei. Audivi vocem Angel rum multorum in circuitu throni,& animalium, & seniorum, & erat numerus eorum millia millium. D.Dionysius de coel. Haerari cap. .
486쪽
Multi sunt heati exercitus supern
rum mentium,infimam, & constri.
excedentes nostrorum mat rialium numeroru commes urati
nem. In Angelis bonum est, ut inguribus, eo quod sunt intelle aia
is naturq,ergo plures sunt hominiabus imperiatasac facillimὸ cade
sophus loco cit.&seq. dicendo,n teriam esse de ratione specierusensi hi lium ; quare substantiae separatae. species,& exemplaria,nec motores, horum sensibili uinesse possunt, α satis esse motores orbium ad inferiora gubernandum. Ad Arist. respondetur Iumi telligentias ad lationes necessarias
dedisse, caeteras autem non conces- .sisse , quia lumine fidei, ac bona r 'rione canui: non enim intelligetiae im concedi debent, ut orbi amitat, sed ut intelligant, cum earum proin tria, & naturalis operatio sit intelae . insuper quaerere valet, an in Deo, Angelis, daemonibus,& damnatis ,&hominibus sit liberum a
bitrium Primo, probatur,Deo non inesse. Liberum arbitriu in utramque pa te veru pol,vr Makin 1. sen . d. 23. docet,liberum urbitrium est facultas rationis,& voluntatis,quoappetitu spontaneo quis ferri po ii ad
ea,quae bona, vel mala iudicat, vel dis reruere potest Deus autem flecti musta nequit ad malum. Ego Deus,& non mutor; & tamen nulla caret pes -ctione simpliciter,& liberum a Ibitrium est quaedam perseetio simpliciter,ergo.
herum arbitrium inesse non vid tue : etenim ad libertatem arbitri, Pertinet,.ut bonum,uel malum ell-
Athin απι possit , sed elemo non spectate. a. ad eo acu eleetio. sit appetuus prae
mnsiliati, & consilium sit quaedam
inquisitio, &discursus, omnino ab Angelis seiunetiis,cum sint intelligentiae,& non discurrant. Nec be tis conuenit,omnia in verbo videntibus,ergo.
Tertio , elemo est eorum, quae ad finis acquisitionem conducrunt; Angeli iam adepti sunt finem, ergo in eis deficit electio. Quarto, Daemones, & damnari , sunt obsti nati i iam to ,& eorum voluntas est confirmatain illis,liberum autem arbitrium ad utrumquase habet,erm. Quinto Angelus, ut ait Damasci est substantia intellectualis,lemper mobilis , arbitrio libera ; sed be ei iam non possunt flectere seum arbitrium in malum . opposita, ergo . Contraria Opinio est synvera,&catholica, scilicet Deo, praefatis. liberum inesse arbitrium, quod est potestas rationis,&voluntatis quo ad electionem, quae est in libera voluntate rationis,quantum ad consilium , quod est in ratione λnon enim recte eligitur, quod non Praecognoscitur: unde dicebat philosophus, electionem esse praeconsiliati, elemo autem est eorum, quae ob finemcomitum,& determInatu appetimus. Deus vero nati,inli n cessitate sitam beatitudinem utili, tanquam finem,quoniam no potest non veli 'ad quem di uersos rerum ordines dixerat: Nam omnia proin pter se operatus est dominus. Similiter Angeli, homines beati,damnait,viatores, in puris naturalibus positi,finem naturatam maestitum habebant, scilicet beatitudinem, qui
appetebant naturaliter, nec miserram velle poverat,vt D. August. 8ia de Trin.in fine.lom. y.ad quam bearitudinem consequendum diuersa media ordinare valebant,etioendo
eisquae sunt adfinem,ergo liberum
487쪽
arbitrium habent. Verum in praedi apparentisimara ubi est perfectis.ctis liberum arbitrium, antequam simum liberum arbitrium, ut Iria essent beati,vel damnati, erat Indis Deo, ferri non potest in malum. ferenter.Deus autem habet liberta Ad secundum respondetur,il ludiem Mneraliter,& supreme, quate- non esse ratione naturae,sed rationenus liberum arbitrium est potestas status,in quo sunt aversi a Deo i
libere agendi quod quisque vult mutabiliteriquoniam Angeli approsine aliqua flexibilitate ad malum; hendunt inconuertibiliter, sicuti in alijs verΛ est liberum arbitrium no s prima principia apprehedimus
specifice, & cqntractum ad creatu- immobiliter,ut Thom. p. p. q. tas,&in istis dicit potestatem, & fh art. 2.cultatem libere eligendi volita cu Ad tertium respondetur,duplice mutatione. At obisere potest. Om- esse elemonem, quandam in finemnes Angeli boni. 6c beati, liberum diriatam;& haec cessat fine consecuarbitrium contractum ad bonum to;alia elemo est coniuncta fini; de habent ,& ad malum se flectere no haec adueniente fine non cessat ; ted possunt,dc Angeli mali,atquedam- cum fine manet. nati,ad bonu se vertere nequeunt: Ad quartum respondetur, illud ergo in eis non est liberum arbi. accidere, non ratione naturael sed trium. Respondetur id non esse ra- status, ut Responsum fuit ad secun :
' tione naturae eorum, quaein omni- duri .hus beatis, ac damnatis integra re- Ad quintum dicitur, diuersa. 3et mansit; sed in beatis est ratione pse opposita,ad quς liberum arbitrium retie esiiunctionis Deo in summo bo. flecti potest, tripliciter attendi v
no. Et in damnatis ob eorum culpa, lent; uno modo iuxta discrimen rein& malitiam internam , inclinantes rum, quae propter finem elisuntur eos ad malum, &obstinationernis, & lure varietas libero arbitrio compropter conditionem illius status , petit per se;& hoc pacto liberum arin quo nulla est redemptio. In via. bitrium Deo conuenit, Angelis, &toribus autem est liberum arbitriu hominibus.Est autem alia dissimili- simpliciter; quia possunt mereri,& tudo secundum differentiam boni,
demereri ,& cum per gratiam con- dc mali,quae non congruit libero arsummata Deo non coniungantur , bitrio, nisi per accidens , quatenus necauersi a Deo per culpam obsti- intuenitur in natura,deficere potennaram existant,iccirco liberum ata ri. Cum enim voluntas ex se ordiis
bitrium ad utrumque flexibile ha- netur in bonum, scut in proprium hent. obiectum,ut postea tendat in malu , Ad primum respondetur, ad ra- csit ingere nequit,tri si ex hoc, quod tionem liberi arbitrii non spectare, malum apprehenditur sub rationeVt quis ad bonum ,&malum inde. boni, quod spectat ad rationis defeterminate se habeata, ratio est, quia elum.Non autem ad alicuius potenti herum arbitrium per se est in bo- tiae rationem attinet, ut a suo actunum ordinatum,cum bonum sit vo deficiat, veluti ad rationem visivae Inntatis obiectum , nec in maturita potentiae non pertinet, ut quis obtendit , nisi ob aliquem defectum, scurε videat: -re nihil prohiber, qtii apprehenditur,ur bonum, cum reperiri liberum arbitriit , quod ita electio, quae est actus proprius vo- tendat in bonum,ut nullo modo inluntatis, non sit nisi boni veri, aut malum tendere possit. Tertia dissimilitudo
488쪽
militudo est, quae iuxta mutationis
differentiam consideratur, in qua liberum arbitrium potest. quae non consistit in hoc , ut quis diuersa v lit,nam 5e ipse vult,ut diuersa fiant secundum quod conuenit diuersis personis, at ue temporibus , sed mutatio liberi arbitri, in hoc consistit,ut quis illud idem, & pro
eodem non velit, quod prius volebat , & haec etiam varietas ad rati nem Iiberi arbitrii per se non attunet; sed secundum conditionem naturae mutabilis.Non euim est de ratione potentiae visivae, ut diuersis modis videat ; sed hoc ex diuersa dispositione videntis contingit,ca ius oculus quandoque est purus, realiquando turbatu,, ta varietas, demutatio liberi arbitrii, non est doratione eius;sed illi contingit,quatenus est In natura mutabile, ut in
homine reperitur, sicut docet Diuus Thom. in quaest. disp. quaest.F. Ex dietis facile soluitur argume
Ad sextum respondetur, per dicta ad secundum.
CVm Angeli libero arbitrio fue
rint exornati, ut bonum , vel malum eligere possent, multi eorum ob superbiam ceciderunt, nolentes se primo conuertere in Deum, tanquam suum creatorem,& vltimuiri finein. Cum enito Luciis fer caeteris omnibus natura esses
praestantior, dicebat in corde suo. σε Ego sum plenus saprentia, & a meipso, quare persuadebo omnibus angelis,ut me sequantur, eisque s
temporis mora aperuit hanc sua volutarem,ut habetur apud Ezech.
-3 i. rima suos misit ad uniuersa lia
regionis,idest effudit Hoquia is iapientiae suae ad uniuersas Anpes
Tum multitudines,ut sibi obediret. Αe dominus Deus, qui non permittit, creaturam tetari supra id,quod potest,unum de Archagetis suscit uit,qui constanter responderet: Tu verε non es Deus verum est alius praestantissimus, qui te,ac nos cre uit:iccirco ille meatus est Michael,
qui interpretatur Quis sicut Deus noster qui resistendaLueifero dicebat:Cur dicis,Ego su Deus 3 Quis enim potest esse Deus sicut Deus 1 shoster de tunc factum est praelium magnum in coelo. Michael,& Ange .li eius praeliabantur cuin Dracone. '& draco pugnabat, & Angeli eius,& non valueriint,neque locus imiε tus est eorum amplius in coelo. At poscere valet,an noc bellum fuerit reale, aut intentionale. ' Pro fota lucione sciendum in nobis, praeter genera bellorum, quae attinent ad executivam potentiam exteriore , aliqua etiam genera experimur, ad aliquas operationes immanentes , de interiores spectantia.
Primum inter appetitum sensiti- catuum , dc intellecti inim; nam taro concupiscit aduersus ipiritum, spi mus aduersus carnem.
Secundum est inter intellectum, dc voluntatem, veluti cum ratio aliquid faciendum dictat,dc voluntas
Tertium inter voluntatem, dc voluntatem diciersorum. Quartum est inter intelle tam , de intelle nex contrarijs opin tionibus per rationes oppositav. Bellum igitur Angelora iuxta plae. dicta triplex fuit iecudum irra quae in eorum natura intellectuali adinueniuntur, scilicet ratio, voluntas, dc facultas. Per rationem, electi, dc
reprobi Angeli contraria senti bant: per voluntatem ad opposit
489쪽
monebantur,&afficiebanrur: eerfacultatem vero ad contraria enitehantur. Nam AngeIi electi de Deo gratiam, & gloriam eius mirabili ter sentiebant, & magno assici ebantur affectu,& ad eam consequ endunitebantur: e contra vero An gelimali se habebant, ideo praeliaba tur cum Michaele Archangelo, de aliis realiter,non tamen corporaliter,cum Angeli non habeant corpora; & sic in illo bello protiati sunt
At dicere potest, hoc esse purum figmentum; nam AngeIi mali no
reperiuntur: namque si inuenirentur,inJib. Genesis creatos elle enarraretur, attamen nullibi fit mentio decreatione illorum. Quinimmo Arist. nullum verbum habuit de daemonibus, ct quae nos eis attribui. mus, virtute corporum coelestium, di aliarum rerum naturaliu astruit, ergo signum est, no dari daemones. Praeterea nos videmus, lunam secudum certas diminutiones, & au menta,vexare homines,qui lunati. ei dicuntur. Necromatae etIam o seruant constellationes, fingendo, se daemones adi urare,ergo ex coelorum influxibus illa proueniunt.Circa hanc dissicultatem triplex fuit opinio celebris.
cium, diabolos negatium, ut refert D.Augustinus de civit. Dei lib. I.c. 26.lom. F. quam opinionem impugnat Nam aliquae operationes reperiuntur, quae nullo pacto ex aliqua naturali causa prouenire possunt, ut pote aliquis, arreptus a daemo- ne,linguam ignotam scite,ac longo tempore loqui t ur,& carmina;& authoritates, & alia, qua nunquar sciuit, recitat,& explanat, quod nu- quam faciunt lunatici. Aliqui, ut Plotinus,dixerunt, daemones repe-
xiii ; sed quos vocamus daemones ,
ille dixit esse animas bominum ἰ
D.Ausust.de civit. lib.f. cap. I I. α ex huiust di animabus homines fieri daemones lares, idest domeM-cos,si fuerint animae boni meriti si utem extiterunt mali meriti, fiunt laruae , i. turpes, ac terrefacientes. si vero sit incertum, eas fuisse bonorum, aut malorum meritorum,
essiciuntur Dij manes, idest infernales.
Tettius modus dicendi est PIatonis,ut D.Aug. de ciuit.lib.8. c. I 6c sequacium,qui di xerunt, omnium
animalium,in quibus est anima ra tionalis, tripartitam esse diuisione: in Deos,scilicet,homines,& daem nes . Deos corpora coelestia habere astruebanti Daemones aerea: hom nes, vero terrena. QDriam opinio partim est vera, partim talis; non enim est verum, corpora coelestia esse animata, cogen te autem veritate posuerunt daemones;sed in errois rem inciderunt dicendo, habere corpora aerea; in hoc solum nobis conueniunt, P daemones inueniantur,quod authoritate,& rationibus probo.Tempore quo Adam,& Eua fuerunt in paradiso terrestri,qu daalterius speciei intellectualis crea- Iura erat praeter eos, serpens vocata ob calli ditate. Erat enim callidior dicit scriptura cumstis animantiabus terrae.Eralibi. Uadent,& veniet super eum horribiles, idest daem nes . Discedite a me maledicti in ignem aeternum,qui paratus est diabolo,& Angelis eius.Non est nobis colluctatio aduersus carnem,& sanguinem sed aduersus potestatem tenebrarum harum. Magi etiam, de
Arioli, Sapientes, & Malefici Pharaonis fecerunt etiam ipsi quaedain miranda inuocando daemones I de etiam ex historijs gentilium multa, admiratione digna, apud nos extat de huiusmodi malis spiritisus,viii, Πν
490쪽
vitis sanctorum, atque Sanctarum. perturbant, quando cerebrum ad Iniuper multos etiam Energum hoc rite dispositum cernuntinos aleficiatos,& alligatos virtu- Αd tertium respondetur N r ted einonum,qui eiiciuntur ex ob , mantae in quibusdam constellatio sessis corporibus a nolitis Exorci- tribus vciei & non ficte daemones stis ob facultatem, a Civilis sibi inuocant, qui accedunt, di propterio concessam legimus . Infimnos cur duo respondent.Primo,ut homines te,daemones eiicite. in hunc errorem inducant, scilicet Ad primum respodet D. August. aliquod numen esse in stellis Secun
lib. I l .de ciuir.cap. 9. Angelos tu n M. Duill aduertaint,naturam corpo i
fuisse praetermissos in illa prima re- ratem magis esse daspositam ad efferum creatione; sed significari nomi eius,pro qui biis aduocantur,quan ne coeli, aut nomine lucis . unde si do aliquae constellationes occum nominatim praetermissi sunt,nomi- runt. verum coua tibi j cere potest, nibus tamen rerum corporaliunia hunc casum Angelorum non videri figurati fuerunt; quia Moyses rude possibilem, cum naturae illorum re- populum alloquebatur, qui natura pugnet;nam Angeli clarissimam coiIncorpoream nondum capere pol gnitionem de Deo, le eius beatit rat Idc ne, si aliquo rexsuperMaruo dine ab initi . habuerunt Scientes, iram corpoream inueniri expoemia ipsum solum plus esse liligendiuiuiset, occasionem idolatriae illisφrm ω et parendum, quam ibi ipsis, e beret,ad quam proni erat,& a qua go malum culpae in eis esse nequit. Moyses reuocare intendebar. Secundo, si Lucifer peccatum com Ad Aristot elem respondetur, in. misit,aetum quo primo peccauit,li hac re non teneri, & merito, qui betam voli1ntatis a Monem esse ut purus philosoplius malos Ang oportuit, ideo illesiui conformistos negauit: Erilscer corpus lunare alicui iudicio ratiorus,quiάsi remixta augmento, vel diminutione,alis fuit, non peccauit; si tristem err
qualiter vexare possit , non tamen neus,tunc error intellectus culpam tanta vexat one,quanta nos in arre voluntatis praecessit, quod rinmenptiti, aliquotiens videmus;sed illa omnes amittere re nunt, ergovi: tam vehementem molestram darino Tertio,omnes Angelos dicit D. Acines inferunt,de ei unt,3: id mari gustinuM a principio aequalis fiet .mὸ peragunt in imminutione, vel citaris extitissi ,6 Ita steterum, d iis mento lunae, ex diistici causa. noc qui nunc sum pratu, caderent, Urim ut creaturam Dei,sci liced igitur erant aequale&in uirtutibus,. Iunam infamia notent. . t ergo,si aliqui perseuerauerunt, io . Secundo quia , cum operari non tur &omnes. quia aliter non fuis- valeant, Disi intercedentibus virtu sent aequaliter scinces Q rto.nuiatibus naturalibus,ipsi in suiSopera Ia auersionis catasa in Angelis exitionibus aptitudines corporul ad sterne , , primi status rectitudine . effectus intentos animaduertunt, nullus eis potuit contingere casus, Manifestum est autem, cerebrum , aut peccatum;sed nil dubia at ΦDomnium corporis partium esse hu- ficultatis in iis, quae apere, dc γα in idissimum; ideo maximε subiicia omittere, & habere debuerant, intur operationi lunae daemonea se tanta Relicitate illis accidere po-cundum certa augmenta, & dimi- tuitia Nec aliquid error=sin uniue
nutiones lunae hominis phantasiam sali,aut particulari,vel aliquod ro