장음표시 사용
91쪽
sectilis oportet ut alia conjungazur, qu e latinarum particularum clientialam veluti Micientiain constituat. Quandoquidem aalcm P im Γ Π inc tiae Huccules praticulῆ nau alia r tione ab invi silcriantiu i poliunt , praetri quam magnitudine &figura i hae enim quaatitaris continuae Extenis' siuat immediata assi crimes, cumque nulla c lici rati Salium disserentias a magnitudine molis cile petendas, reliquum est , ut a figura Milanantur; in igitur taliis cili: debet , quae sentare possit alitationes in compositis sali-
ius maximo conspicua , dc plloen minis latistacere in hoc genere substantiaruin musicntibus. Cumque Mc analyti Animadvertiouum nostra- Tym comta, e. iidem cile debete inprimis Salium Darticulis configur c zm, .quae ODIurvatur in crystallis coriumlem, S lisc in pta aliqua sit ex iis, quq planis iii perficiebus terminamur, laquitur, quod figura plMiis lii perliciebus terminata illa iit, quς conititura disturentiam uisenii.ilem inter particulas saliuas, de alias ab illis iucundum naturam di vcrlaS : S conlaqueatur Salium cleme ascs pax ulvi corytii laetunt intestilia planis seperficiebus
I X. Quod autem addidimus, Pla- ora superhcies praediatis talem ad
in In . quae simplician aliquam figuram includat, id ea tcnim a notus 4 ctiam non ea, ut impost de cre-- ua , necessuio icta; n iali tuu con-u . . ad figuruum simpli Mem,
Ωl aliquod dari, cujus figura ad
alterutram in pia dictis non reduc Lus, quemadmodum cx inferius dicendis miniscuum t. interum
id intum liquςt, eam debere esse in Salium 'imis particulis figulam,
Quae crystat lorum augmen cum eodemi vapo icticinatu permittere possit, cum observemus saliuin simplicium cry italos, livo malin . s ve min res, cxc missimas certam tervare in suis confisurationibus regulam, γῆ a compositioribus talicm liguris, seas in primis particulis supponamus, excludi rur. X. Donec igitur aliquod se prodat sal novum, quod cogat i linarum particularum ideam amplia re , libere polluinus supra traditam, tanquam latis perspicuam , ab omni aequivocatione immitu , ct Dum
ciniis adhibuic; quin S. ex ipsa tacitu pol l imus crucie iacam CC; Ositorum salmorum; scilicet si haec
illa esse dicamus , qua Graismu ex unione plurium fiat rarum particu&rum ad imicem , ita tamen ut quod Od cumpositionem coucurrit, aut, onaliud hi quam li/- , qui ita cu-
prava ita ad se trabat de , Horis Disamesitu's. Non ideo ta--u balium nomen compositis Llini, de egaverim , licet inlectit..i non sint, lica in suis mole-ςulis c. v.cuas ab ea, quae in primis Ilia i , C si diu, in gurationes
aliqualem ini gur m Icdoleant ; id tua iac*Q abs re ine judicaVerit, qui minia verterit desiimpta a vulgo vocinala P ivi compositis, quam
92쪽
licta, diuantur, di primae Salium
cem; Sualis autem esse debeat in specie , non determinavimus: scd nec , terminari poterat nisi genericu , quando idem non una inestonidibus salinis particulis specifica figula, sed varia iuxta talium diversitatem ; Hinc in idea generali i lis
titilla schematis specialis determinario potuit adluberi; a generalitate tamen recedemus cum de salium primigeniorum diversis speciebus sermonem instituemus; ante autzm, quam id faciamus, praestat ex eadem senerali idςa nonnulla elicere cpniectaria.
n XII. Cum igitur salinae particulet corpuscula sint insectilia, sequitur quod liquabiles non iliat; cum enim liquabilitas importet divisibilitatem partium, & nulla talis in corpore inscctili clle post it, alias insectile non esset; prosectb corsus in sectile liquabile non erit; at salinae particulae corpora sunt insectilia, ergo maicis i iiiv; liquabiles non
sunt; & consequenter cum liquabilitas compositoium latinorum proprietas sit, constat particulas i ili-nM , qu0 ad hanc in ricratem, Op-
aliter indutae potissim vi MO- compositionis ; I line qui Uc pia
in liquabilitaze L 1 F. te statuitiat, omnino a natura iij,
primas silium particulas exclud uul, usia ali jure fiat , judicent D0XIII. Pariter cum corpulcula inlectili.i omnium conicola sint in-icnsilia; non enim ulli ex sensoriis prae molis parvitate prosortionarisOillinc, c stat, toro ut particulae salinae eiciarent res, R iplae nullo lensu percipi sinit ut ideoquς nc que visibiles, nequc tacides , ncque lapidae existant: l liuc ii s inguiu scia
serio gustus applicarentur non clici, ut ex iis ullam excitari serotis, aut afris , . aut acidi, aut alistius cujus cunaque sensationem, expcctarc Iu S. At vero, quod singula' scp. HI.' non possuiu , pluribus ad inviccm in uia.un molcculam conjugatis concc-ditur ; si ea talis fuerit magnitudinis, quae aut papillas fusius, a sttactus , aut fibras retinae sat valide queat sollicitate ; non ideo igitur quod composita salina per lapidit rcin praeciruc se se m. nii tent, dco ut per hanc ab alius generis substantiis dilerim lentur , kquitur L 3 PM-
93쪽
Particulas salinas elementa res & ip sas sapidas esse debere, cum talis affectio neque aggregatis earum insiti nisi co tunc, cum gulluε organo evaserint proportionatre, ct caetcra: adfuerint , quae ad saporis sensum cxcitandum requiruntur: ideoque patet sapiditatem nequaquam emcere posse Salis ideam, nisi eam coarctare velimus ad composta salina.
XI V. Tettid cum a planis superficiebus concludantur salinarum particularum schemata, oportet ut Plana eadem se se invicem secent, non duo tantum, quemadmodum aliquando cum planas superficies mente a corporibus separamus, sed quatuor saltem; Sicuti enim in planorum Geometria pro axiomate est, duas rectas spatium non comprehendere; ita in doctrina solidorum certum est neque duo, neque tria plana corpus solidum circumseribere, sed quatuor saltem necessaria esse; Cum enim superficies duarum dimensionum magnitudo sit,& ob id una plus saltem linea. ut figuretur . indigeat, idest tribus sal tem , pari pacto ad corpus, quod est trium dimensionum quantitas, efficiendum, tres non se iunt comis prehendentes superficies . sed quatuor saltem exiguntur, videlicet una plus, quam numerus dimensionum cor ris. Has autem planas supe fietes invicem secari patet, quandoquidem citra sectionem corpus non concluditur; Cum autem ex sectionibus planorum ad invicem anguli riantur, quorum aliqui ad planos referuntur, alii ad solidos, & hos oportet considerare; nimirum cum plana seinvicem secantia communes
habeant sectiones in lineis rectis , possintque hujusmodi lineae concurrere in aliquo puncto, pollunt in corpore superficiebus planis terminatos considerari earumdem lineatum inclinationes sive anguli; cumque duo p ana se se invicem secantia necessarib habeant aliquam ad invicem inclinationem 3 hinc alte- .rum emergit genus angulorum quod a Geometris plani ad planum inclinatio nuncupatur, cujus licet in Geometricis eadem censeatur esse natura ac anguli linearis seu plani,qubd hic illius mensura sit , nihilominus tamen reapse differunti cum linearum concurrentium communis sectio sit punctiim , planorum vero
linea, a qua diversitate in physi-
sicis divelli patiter emergunt effectus; quapropter non abs re esset
angulos. qui sunt a duabus lineis, lineares dicere, qui a duobus planis , planos, vel saltem superficiales , qui vero a pluribus vel lineis, vel planis in eodem puncto concurrentibus , solidos appellare. In corpore igitur salino, quod necec
sarib planis superficiebus se se invia
cem lecantibus circumscribitur, a
gulos superficiales reperiri necesse est. Sed & teperiuntur anguli solidi, nimirum cum ad claudendum spatium corporeum quatuor ad minimum requirantur plana se se invicem s
cantia, oportet ut ex his tria saltem communes habeant sectiones in eodem puncto concurrentes, cumque illae in eodem plano esse non possint. tres diversos essiciunt lineares angulos, quorum concursus in euniadem verticem, siee punctum , angulum solidum constituit. In quo
94쪽
cumque igitur corpusculo salino anguli solidi necessario suiu , & praeterea anguli superficiales orti ex duo. rum tantum planorum vicissitudinaria inclinatione , se tandem amguli lineares, qui videlicet fiunt ex lineis, quae duorum planorum communes sectiones existunt. XU. Numerus S mensura omnium praedictorum angulorum generaliter definiet non potest, pendet enim a specificis figurarum praedictarum dii serentiis; neque oportet ut omnes figuratum differentiae a nobis seorsim recenseantur , & examini subjicantur ι non enim omniis bus, quae possibiles sunt, utitur natura, sed certis quibusdam tantum, quarum determinatio non est a cerebro eximenda , aut a priori probanda , sed ab experimentis , & Obsit vationibus desumenda ; tot enim ,& tales sunt salium in primis particulis diversae configurationes, votD. O. M. ineffabili sapientiae visae sunt de sullicientes, de necessariae ad compositionem , ct actiones corpOrum , quibus Universum hoc voluit integrari.
XVI. Ab universalibus igitur ad particularia, idest a speculationibus
ad experimenta nos convertamus
oportet. Si in calcem , vel cinerem redigatur mixtum quodiiset talis capax resolutionis a deinde calx, avel cinis in aqua ebulliat, ut vulgari modo lixivium comparetur,
S liquot deinde fit tretur, vel quin cumque alio modo faeces ab illo separentur, parum hac arie lixivit o einebit ut a qubd si igni denuo ex-Ponatur ad evaporandum , donec in ejus supelficie tenuis quaedam aPareat veluti cuticula , aut me rana, & mox ab igni rem ntum reponat ut in cella vinaria, aut i
co altero frigidiusculo , paucos post dies observabitur sal concretum infundo , vel lateribus vasis: Hujusmodi salinae concrescentiae a Chymicis chrystalli nuncupantur ob li- militudinem, quam habent cum montana chrystallo , quae smillic rad latera saxorum coagulata repe
ut elegantissimae, ita nescio quam constantem in figura similitudinem servare videntur , si quae ejusdem
aut elixi viationis , aut naturae sunt, invicem comparentur. Nihilomianus tamen raro unum, te facile
determinabile schema in iis obse vatur, nisi sal illud, quod concrescir. simplicis naturae sit , & nisi quaedam in pluribus seivetur inter solvendum , evaporandum , dc chrystallizandum diligentia , de qua sito
loco susiorem sermonem habebimus ; alias etenim occurret de chryis stallisationibus, ejusque phaenomznis, dc adjunctis occasio dicendi. Praedicta autem figurarum constantia , ex qua salis simplicitas arguitur K ex iis, quae hucusque obli L. vara sunt in hoc ne nere, se se iaquatuor tantum salibus manifestat. uidelicet in sale marino, seu muriatico, in vitriolo, in alumine ruinpeo , de in nitro , eorumque diver-ῖs., quae sunt, speciebus; quippe salis muriatici chrystallos cubicas ob servam iis , vitrioli parallelepipedas rhomboideas . Aluminis rupei octae-dticas , & Nitri prismaticas, qua rum basis plerumque exagona est l.
95쪽
& axis seu longitndo baen perpendiealasit. Id aiseo corii huum est ut disti inulati nan possit in res stallis majoribus , quae advehini ex fodinis; maxilitia etenim vis liti xivii, qnx ibi confiei tui, de ad chrystalli lationes adhibetnr , ma bri ut se, quibus ad conerestetidiun iiij intur, de Ars, qua excoctores in eo
opere totam siniti vitam agentes utuntur . esticit ut emergant chrystalli, & pellucentes, & in sua figura perfecte, Zc duorum vel trium, aliquando plurimi, disto tum in dia
metro , aclio ut Meus sit alIquis oporteat, aut ligurarum Geometri caIum omnino ignarus , qui talium chrystallorum schemata qualibet majori certitudine non determinet.
Quod autem in maximis praedictis chrystallis , id ipsum in minoribus quae in ollicinis fiunt per paucarum librarum lixivii evaporationem , deprehenditur i quin im in b, si praedictos sales aptὸ solvas in aqua, eamque solutionem visui objicias . qui micro copio munitus sit, deprehen- des easdem figuras fluido innatantes , primo quidem minimas . deinde in majores excrescere; aut si clusdem solutionis guttulam vitro limpidissimo committas, de lente exsiccari patiaris, eadem schemata Permicroscopium recognosce S. Cum igitur per replicatas, de diversimode habitas observationes sal muriaticum cubicum . Villiolum parallelepipedum rhomboideum , Alumen octacdricum , & Nitrum ptisma rectum basis exagonae exhibeant, fateri cogimur ptaedictas figuras cuique ex praedictis salibus debeti prae-
Cipuὸ cum nunquam sales'ptaedicti
verint . ant nyhil orti in sic emi figurationibus observent i nisi quod euilibet tali tommune aest , idestanguloriam prima bemmiam . de luper. cierum planitiem in uetit 'i q- lant certa schemata , illi uri lupinus exorata pertineaut .X V III. Existerilibus igi mr msulibus Haedlatis certis quidi a in sthemati x, fi motio vera laser;
quae numero V illi ex in mimo sistentate deduximus , stilaeet fguram
particularum earum duisten iam es.sentialein eonstituerσ, in ne a veri a
te non abhorient, quae ih Animadversionibus Philosophicis ostendimus. v Melicet illam eandem figuram, quae in regularibus filium chrustallis observatur, primis illorum particulis radicaliter inesse, constat in his quatuot a Deo Creatore inditas fuisse peculiares figuras praedictas , per quas unius natura ab altero dii criminatur , easque omnes simplices esse, nempe aut ad pyramides , aut ad prismata reducibiles; notum quippe est Geometris cubum,
de parallelepipeda quaeque species esse prismatum, & octaedrum nil aliud quam duas pyramides basis
quadratae invicem obversas ad eandem balim communem dispositas, ideoque inre admodum nos tales dixisse particulas planis superficiebus terminatas, iisque ita adinvicem inclinatis, ut simplicem ali-nuam feturam solidam efformenta
96쪽
XIX. At vero quot diversas figuras latium primis particulis inesse
ex observatione deducimus, tot esse earum essentiales differentias concipiendum est, cumquc n ulto plures in compositis salinis varietates ex periamur . has omnes a pii .arum particularum diverso schemate ue- cessario non prodire liquet, cum a diversa compositione, aut compositionis modo possint desumi: Hinc sales distinguimus , in primigenios , di non primigenios seu derivatos: sales primigenios eos dicimus qui suam naturam a Creatore sortiti per solam figurarum, quae in primis earum particulis sunt , differentiam abinvicem essentialiter discriminantur, quales simi quatuor praedicti ;derivatos vero illos nuncupamus, qui ex primigeniis componuntur vel solis , vel cum aliis elementis , conjugatis. Porro sales.primigenios , simplices esse debere, saltem in tali simplicitate , constat , quippes omnis differentia in configuratione primarum particularum consistit,
omnis eterogeneitas eximenda est , quae semper proportionem commixtorum eterogeneorum importat ;hanc autem differentias estentiales .efficere manifestum est. Caeterum,n aliud sit sal Primigenium praeter praedicta Alumen . Nitrum, Sal muriaticum , Vitriolum i dubitari potest i videtur quippe nihil repugnare , quin sal aliquod sit in natura tetraedricae. dodccaedricae, aut
alterius similis figuris; sed cum huiusmodi configurationis sal cs non noverimus, licet de possibilitate constet , de eo quod est nihil possumus determinare. Satius igitur est, D. Gulielmini Oper. Gm. II. ut ex perspectis utilitatem aliquam percipere tentemus, sedulis naturae perscrutatoribus ea, quae possibilia sunt, inveniendi gloriam relinquen
XX. Schemata, quae supia ad duximus tanquam salibus primigeniis debita, illa sanὸ existunt, quae
communiter per obsiervationes deinprehenduntur ; non autem illa generaliter, quae in primis salium particulis inlculpta cridimus. Sua- doni id praecipi. e circa Nitium , αΑlumen varietates nescio quae in eorum chrystallis conspicuae I & figurarum , quibus constant, in simpliciores facilis resolutio; & quoad Nitrum quidem a cum exagonum , quod ejus magis obvia figura est, usuriet ex sex triangulis aequi lateris, apicibus suis in uno centIO Concurrentibus , & ob id exagonum pristna componatui ex sex priis tibus triangularibus bass aquilaterae, dubitati potest an prima nitriparticula sit ptisma rectum, cujus basis litangulum aequi laterum , potius quam exagonum , utra libet enim ratione phaenomeno satisfit. Ex quo tamen columnae nitri non semper basi exagonae insistere observantur, sed aliquando semiexagonae, aliquando rhomboicae , aliquando thomboideae . licEt rarissime triangulari , probabilius saltem videtur primam nitri configurationem ad triangulum aequi laterum potius ,
quam ad exagonum , pertinere ἡ V2rietates enim ex eo provenire videntur. quod si duo prismata trianguis laria invicem coeant, eb tunc Da
sis thomboica est, si tria, si mixagona fit, si verb sex apte jungantur, M in te.
97쪽
integrum emergit exagonum pro basi; Cum autem rarΛ nulla conjugatio fiat in chrystalli attonibus, aut ita regulariter, ut in novum triangulum abire possit, hinc non facile triangularis basis primia observatur. Licet Igitur in prisma exagonum plerumque configurentur clitvstilli nitia, nihilominus tamen cum triangulare . & magis consuetae conis sormationis. & aberrationum basis existat, pr ibabilius est asserere nitri particulam non exagonae. sed
triangulari aequilaterae bali insistere. Adde quod facilius est ex triangulis exagona componere, quam ex exagonis; haec enim triangulorum aequilaterorum requirunt complementa , ut novum exagonum eff-
fiant. . ' . XXI. Similiter cum inaedium Aluminis, ut supra dictum est, nil aliud sit, quam duae pyramides obversiae secundum basim quadratam utrique communem, probabilius est hac potius quam octaedesca figura terminari ptimam salis aluminosi particulam; neque est quM quisque constantiam figurae , quae summa est in alumine objiciat, siquidem ejus causa esse potest plurima facilitas, quam habent adhetendi adinvicem aequalia quadrata, & emersio inde corporis , cujus centrum gravitatis est in centro quadratorum congruentium ; talis quippe centri gravitatis positio ad conservationem corporis ab aliorum coalitu ortu di plurimum facit. Id ipsum Q det schema quoddam observaturn in Alumine a Leeuvvenlioecio in Anat.
rerum pag. 23. referens trapezium
gulace , quod quidem proiectio ali-
sua esse potest pyramidis aluminciae, nullo autem pacto octaedri s Igitur de figurae simplicitas , & aberis rationes ab octaedio stradent particulam primam aluminis potius esse pyramidem basis quadratae , cujus quatuor facies singulae sint totidem triangula aequilatera.
commune , de ad vitriolum, cum
horum schemata simplicissima sint,& tesolubilia facillime in partes
toti similes, non est ut credamus aliam esse in primis particulis, aliam in chrystallis configurationem, sed potius certo teneamus oportet eandem in utrisque figuram existere. X X III. Ad eximendum autem omne dubium, quod ex inspectione figurarum . quae in chrystallis salium primigeniorum observantur, minus perspicacibus emergit, notandum est, eadem certo modo
configurata corpora posse triplici praecipuὸ de causa divellam sui speciem oculis ingerere; i. videlicet ex diuersa positione ad oculum , seu, ut termino utar optico, proiectione; 2. ex impersectione schematis suum complementum non obtinentis, 3. ex irregulari additamento facto ad aliquam partem. Sic ex diversa projectione fit ut octaedrum aluminis quadratum quoddam appareat, scilicet si radius viiivas per binos anguIOs oppositos transeat; si vero in communem duorum planorum sectionem, eiusque punctum medium perpendiculariter incidat, simulque per centrum transeat , speciem exhibet rhombi; & tandem si perpendiculatis sit alicui ex faciebus triangulatibu s
98쪽
ribus, ct per centrum transeat, ex gonum apparet; in quibus omnibus divertis apparentiis inaequalitates laterum , aut angulorum contingunt,
Pro ut positus chrystalli ad oculum magis vel minus a praedictis recedit. . Similiter pyramidali existente figura aluminis, de quadrati forma potest se prodere, & tri latera,& pentagona . & si pyramis non in punctum terminet , sed in lineam , quemadmodum fit aliquando , loco trianguli trape Elum regu lare poterit apparere. Hae tamen
diversis species habentur praecipuς in chrystallis per microscopium Observatis , in quibus minima est facierum oculo obversarum,& adversarum distantia: & pelluciditas , quantulacumque sit, effectus ejusdem distantiae demit omnino. Hinc nil mirum si Leeuvvenlioeckius falis aluminosi figuras quoad maximam
Partem, exagonas describat modo aequilateras , modo non , de verὸ tales per microscopium observentur , quin de aliquando pentagonae,
projectione soli semio taedro usitata. Quod de alumine dictum est, id proportionaliter reliquorum Δ-lium schematibus applicandum est, quod monuille satis sit ad aequivo
XXIV. Altera causis variationis figurae in salium primigeniorum chryliallis est, quod ea perfectionem debitam non attingat, saepe
truncati anguli, ideoque multiplicata plana , aut quae ad figuram pertinent disicientia; hinc illi. quibus
nec oculi, nec mens Geometrica
adest , aegre figuram, qua circum scribi debuissent, determinant , facile tamen poterunt eIrores vitari, si non tantum numerus angulorum,
quantum superficierum planarum, aquarum lectione ii emergunt. con siderentur ; eae etenim si imaginentur extense usque ad sectionem in vertice anguli, Mare percipietur
figura a Natura in ea chrystallo intenta. Id solemne in vitiiolo Cyprio , cujus anguli fera senipei in majoribus chrystallis truncati aliam a parallelepipedo rhombo ideo ex
hibent figuram ; sed si plana adis
invIcem parallela, quae raro desunt, intelligantur producta , is & numerus angulorum , di quantitas emerget, quae figurae vitrioli primigeniae propria sunt; caeteroquin in ejusdem salis solutione , α chrystallis per microscopium observatis debitae deprehendantur configurationes nulla sui parte deficientes. Ad perfectam igitur figurae in quolibet sale determinationem potius spectan inda est planorum adinvicem inclinatio , quam numerus angulorum ,
& in discernendis planis, quae ad figuram spectant, solertia quadam
opus est, non nisi in Geometra sudiponenda. XXV. Sed & tertia adest aberrationis in schematibus chrystallorum causa , videlicet additamentum, aut exuberantia ad partem aliquam; quae pariter ex accidenti emergit thinc cum quadratum facile transeat in rectangulum , si videlicet ad unam partem magis augeatur, quam ad alteram , frequentissim ε accidit, ut cubica salis muriatici figura tranteat in parallelepipedum rectum absque debita laterum aequalitate, uti in
99쪽
sale gemmeo frequenter observatur; cujus inaequalis aceretionis sicuti variae esse possunt etaientes cauta , ita formalis nulla alia est , quam inaequalis accretio cuborum salinorum ad unam magis, quam ad alteram lineam: Eadem de causa fit,ut pyramis aluminis aliquando in punctum non terminet, sed in lineam, scilicet quia id necellat id subsequi debet, si basis quadrata in
rectangulam transeat acuta secundum unam dimensonem , magis quam secundum alteram. Praeterea agglutinantur aliquando minores
chrystalli majoribus, & nisi hos ab illis distinguis , facile in dignoscenda, distinguendaque figura aberrabis, Et in hoc quoque pro regula
de circino est obtervatio inclinationis planorum ad se invicem , a qua, sicuti figura specifica emergit, ita oritur singularum determinatio. XXVI. Ex his concludendum videtur figuras , quae quatuor salium primigeniorum differentias constituunt, esse pro sale muriatico c bicam , pro vitriolo rhomboideam parallelepipedam ; pro nitro prismaticam balis triangulatis aequi laterae, dc pro alumine semiomedii cam; licet enim aut hae , aut quae ex his coalescunt figi irae in aliis etiam salibus comperiantur; nihilominus tamen . non ad normam mutationis nominum , aut affectionum, sales
primigenii multiplicandi sunt, sed ad praedictos reducendi ; neque enim eadem figura diversi genetis salibus competere potesti sed qui eadem pollent sub eodem concludendi sunt
genere; idcdque quoniam tartarum,isccbasinu, de vitriolum eodem modo figuratas exhibent chrust nos ad genus vitriolicum pertinere dicimus; quod si aliquae sint affectiones diversae , id a commixtione ali rum substantiarum cum salinis proficiscitur; non enim facile credendum est posse eterogenea commi ta quaelibet impedire qub minus primae salis cujuscumque particulae eum in coalitum veniant in quem venirent fi essens sincerae ι dummodo enim tanta non sit eorum coinpia, aut qualitas, quae directiones. i planotum inclinationibus derivanAtes alterare possint , nulla subest
causa cui debeat variari figura, hoc autem manifestum in sale marino, cui licet aliquando multa terrae copia admixta sit, id tamen non esticit ut ejus figura alteretur; quin
immo eterogenea eadem qua O-que faciunt ad chrystallorum primitatem, & majorem consistentiam, ut apparet in succis concretis salinis se te omnibus , qui semper aliquam terrae . & multam aquae
mixtionem reserunt, qua si spolientur, figura chrystillatum dissolvitur , & in massam abit informem ;ob id enim vitriolum, & alumen. ealcinata, & sit decrepitatum iacent absque certa confignratione ι videtur enim aqua, & terra caticis, aut bituminis vices supplere, cujus gratia partes inuicem ma sis ferruminantur , & solidescunt. XXVII. Porrb cum salium inprimis particulis configurationem a creatione deducamus, profecto sequitur impossibilem esse eorum generationem , ω destructionem, quin iminis unius salis in alterius naturam tranlitum ue de quidem si phaenome
100쪽
na consulamus , videntur potius huic Thesi favere , certe non Ossicere ;Cum enim sal potentissimo agentium naturalium, igni videlicet resistat ; alias in mixtorum concrc-mationibus residuum non foret, a quo alio agente ejus in alienam naturam conversio expectanda est 3 Econtra Ars sal conficiendi ex materia quae salina non sit, aut non adest, aut saltem hominibus non innotescit. Latet quidem in multis substantiis sal, ct ex illis extractum novam mentitur generati
nem , attenuatur item, de dissipa.tur, & hoe pacto speciem exhibet corruptionis ; sed utraque nostri intellectus, aut sensus fallacia. Nihilominus tamen haec assertio chymicorum nonnullis non arridet, quorum proccssibus, & experimentis sales ab una in alteram naturam, ab uno in alterum statum , ab una in alteram proprietatem ipsis trant ire videntur ; quod sine verum csse
aliquo modo potest , si loquamur de salibus illis, qui ad manus sunt, .non autem de primigeniis ; ii etenim ex diverss composita sunt corpora, quae idcirco a nalysim, de degenerum substantiarum ex se iplis separationem patiuntur,
quinimmo novarum additionem, aut praecedentium novam texturam admittunt ; hi verb simplices particulae sunt nulli alterationi , aut mutationi obnoxiae. Et ab experimentis quidem adet, enormiter veri
satissimi in iis Artifices sibi sinunt
imponi, ut facile admodum sit aequivocationes prodere, quibus hallucinati fuere ; sicuti enim saepius nomine extractionis donant, pux
verae sunt transmutationes, ita transimulationes existimant, quae merx
sunt extractiones , id quod illo tum processas Chymicos attendenti manifestum fit; usque adeb verum est experimenta, di observationes plerumque rationis lumine indigere nosallant, & analysim Chymicam, nisi alteri per mentem factae conis jungatur , saepenumerb evanidam
in rem nostram tentamen relatum
in Historia Regiae Academiae Scientiarum lib. a. cap. r. quo D. BCuta delin ostendere conatus est convcrsionem salis marini in nitrosum. Affusae sunt Drach. viij. aquae sortis Drach. ij. salis malini; mox facta destillatione eductae sunt Drach. vj. liquoris non absimilis spiritui salis , quo aurum solvebatur. Quod
autem residuum suit in sendo vasis sal, carbones accendebat , eo pacto quo purum nitrum I hoc tantummodo intercedente discrimine. quod nitrum sincerum sine crepiatatione deflagraret ; illud vetb ct pitare visum sue iit r Calculum litum adjecit experimento non deductioni oculatissimorum Academicorum caetus ἴ & quidem inremerito, quippe cum aqua sortis multam proportionem nitri recipiat, hujus particulas admodum commi nutas in suo sinu fovere neccsse est. quarum pars sali communi , cui in experimento affunditur , pol hadiungi, pars rero adhuc in aqua forti innatare, dum interim muriatici salis particulae e rosae , ct trituratae, vi ignis in aq tam eandem ascendum, quo factum, ue