장음표시 사용
111쪽
r. Qua est Enunriatio Necessaria δCujus Praedicatum' Subjecto tribuitur immutabiliter. Ut, Rosa est sos.
Observandum I. Causam immutabilitatis vel absolutam, vel 'potheticam esse. Illa es, cum praedicatum subjecto cohaeret inviolabili respectu, idque vel .rmative, vel negative.
V. G. Homo est animal. id est, ζωον τo animal est Pars essentia humana. ; eapropter ac nomine immutabiliter praedicatur: respiciunt se invicem hi termini, ut pars S totum. Ε contrario si dixe.ris : Homo non es lapis: Necessario dissident termini, quia nihil in essentia commune habent , nisi conceptum Generis remotioris substantia, quae in propositionibus aestituanis dis non venit in confiderationein. Quae ratio ξ Resp. Si enim generis remoti vis essee quaedam,nihil fere de altero negare possemus.
Haec propositio falsa foret, Deus non es Iapis r quia DEus cum lapide communem habet conceptum Susantiae, S Entis.
Haec est, quae ex Hypothesi cotiditionis, & Evistentiae necessario infert connexionem. V. g. Sisol lucet, dies est. Sub sole dies est. Sive, Sol facit diem. Ibi hypothesis est aperta: Hic tacita. Obs. Il. Immutabilitas seu necessitas est vel r pHηantia vel cohaerentia. Illa in negatione viget, hae in assirmatione.
Ubs III. Necessitas est vel F1sentiae, vel Cas. Sed de his suo loco.
112쪽
- Lib. II. Quae est Enuntiatio Contingens λ
Cujus Praedicatum Subj ecto tribuitur
mutabiliter. Ut, Rosa non soret. Rosa foret.
Sicut Necessarium includit Impinbile; Ita Contingens Posibile. Vel enim aliquid non est, potest tamen esset. His Rosa non fore Vel est, & potest non esse. Ut, RUUoret. Prius dicitur Postibile ; Posterius in specie conti gens.
Quae es Enunciatio Apodimea 'Quae habet Gradum Necessitatis. Ut,
Quae es Enuntiatio Topica 'Quae habet Gradum Probabilitatis. Ut,
Matres amant Liberos. Principes curant salutem Subditorum. Non de scio sermo est, quod apodictich demonstranis dum ; sed de actu.
Quot uplex est Gradus Necessitatis ρTriplex: De OMNI, PER SE, M UNDVERSALITER PRIMUM.
Observat I. Graeci evm Aristotele id expri-mUnt κἀτα τἀν τος, καδ αυτὸ, ἐ-πρωτον. obiervat. 11. Haec ad aoctrinam de Demon stratione pertinere.
Observat. III. quid μ', Gradus Necessitatis sit
113쪽
x m De Enunciatione. DE OMNI. scit cum praedicatum OMNI Subjecto,& siemper competit: ut, homo es bipes PER SE est, cum Essentialiter jSubjecto Praedicatum tribuitur: ut, homo es animal.
Nota r Essentiale vel est constituens, vel consequem. ILLUD rem in suo Esse constituit ; bHOCtZnquam proprium quarti modi sequitur τὸ Esse. E. G. Animal esse, est pars constituens hominis, ae moveri posse , consequens animalis , prout Corpus habet.
so UNIVERSALITER PRIMUMes cum aliquid Subjecto tribuitur PRIMO, S QuA T E-
Nus tali. Sic t τὸ rationale tribuitur homini, ut tali, ceu forma. Rationale ut tale est ri sibila, & habet facultatem ridendi. Exempla sunt Aristotelica Carisanus diceret: Subtantia euitans,estsuscepti Idearum omnis generis, ut talis ; Cogitatio ut talis, semper aest in Actu, uti Sc Anima, qu/s Cogitatio. &e. .
Quo pux es Gradus Probabilitatis 'Iterum triplex r cum aliquid verum videtur vel OMNIBUS, vel P L E RI S Qv E , vel SAPIENTIBUS , iisque vel OMNIBUS, vel EMINCTIORIBUS ex illis
observ. I. NechΡriae obos terminorum, non pendet ab autoritate, sed Ratione cujusvis. Fieri autem potest, ut Ratio fit corrupta ut omnium in
sacris Mysteriis ) vel passione impedita, vel Iubrica P nmligentiam. Sic quidam aliquid se putant
114쪽
TO ET FRΤΟ,& in stibiliter scire, quod creditur per VP --. Demonstrationum Malneismaticarumumma es Necessitas, quae dari possit. U. Necessaria vocantur, quae omnium intellemum necessitant, rite declaratis & rationibus, &eerminis. Puta intellectu ui compotem, non r Mem, non barbarum, non caecum&praeoccupatum. Sie si homini pertinaci Solem in manu praeferas, mihil credet, nihilscis, aeque ac truncus. III. Probabilia sunt quae CREDIBlLirΑΤΕΜ veririecipiunt ab aliorum consensu, vel dissensu.
Enimvero T. Testimoniorum nruisitudo non Ueritatem efficit, sed meritatis Suspicionem. E. Orto inister plebem Sc Sapientes dissenssu, quis Sapiens. - - ς arbitrio pendet existimare Au urgendum tamen iis, quos in arte experti pro talibus habere non verentur. Characterum i est Lux 8c ordo. In Sacris multitudo amrmantium nihil emcit, ut potius contrariam dedeat praesumi, quhd primiceriis Se limsterium crucis N Chrsi occultetur. I. Cor. RI
I. A Per se, ad De Omni valet Conse
quentia. Vulgatus Canon est, S patet ex antecedentibus. quoniam quae ad Essentiam pertinent, SEMPER, &UMm competunt.
1 I. Enunciatio Topica. in se potest esis
115쪽
xo4 De Enuntiatione. rum est majus suaparte. Haec Enunciatio ΙN Srest nece Faria; probabilis autem quatenus vera N,ἐetur omnibus. CAP. VI. DE
QUALITATIS. euomodo dividisse Enuntiatio ratione Qκalitatis. Ratione Qualitatis Enunciatio est A mativa vel Ne tiva, M hinc: Hera vel Falsa. i. Quae es Enunesatio Mirmativa ZIn qua praedicatum cum Subjecto componitur. Ut, μι est Stella. Deus es adorandus. Estque ratione modi praedicandi Synonymica, vel
nonrmica , cujus Praedicatum est Genus, Differentia, Species, vel Definitio. Ut, Leo es animal. Homo es animal rationale. Paron mica , cujus praedicatum est Proprium vel Accidens , vel aliud quodvis extrasentialiter conceptum. Ut, Leo rugit. Ens est unum. DEUS est
omnipotens. Hota: Propositiones Hosti eas hunc referunt Theolo. i , in quibus termini se QuAsI - esentialiter, π δ aut
116쪽
aut quas - extra - essentialiter respiciunt. V. cest Deus , λογος est earo: Adde propositiones Sacramentales Panis est corpus Chriasti&c.
6 In qua Praedicatum a Subjecto divellitur.
Sol non est anima Imagines non sunt adoranda. Observa. Ad Negativam requiritur, Ut Nega tio non eadat super Extrema , sed super Copulam: quod fit x. Quando Copulae immediate praeponi-tUr. Ut, Homo non est doctus. 2. Quando ponitur ante Signηm quantitativum. Ut, Non omnis homo est doctus.
. Quando io Signo quantitativo inclusa est, Ut, Nasius homo es eqsiris. Quae es Enunciatio Hera Quae amrmat assirmanda, M negat neganda, seu, quae cum RE consentit. Ut, Pκrgatoriηm est fgmentum. Infernus non es Igmentum. Quae es Enunciatio Falpa 3 Quae assirmat neganda , negat am manda, adeoque cum Re non consentit. Uti
117쪽
I. Fundamentum Amrmationis est Entremorum Identitas, Negationis , Divers
Ut unum de altero vere amrmetur, requiritur, ut id, quod amrmatur, sit numero idem cum eo,
de quo amrmatur, saltem quoad Rectum. Sic dico: albedo est color, quia albedo & color sunt idem numero, essentia scilicet numerica. Quamvis autem non possim dicere : Ovum es albedo; quia Ovum est Substantia, Alaedo vero Accitias. Possiam tamen diceret Ovum est album. Quia Idem Subjectnm, quod est ovum, est idem, quod est albam i sit Ψὸ Album dicit duo: Unum in Recto, nimirum Rem, quae habet Albedinem . Et alterum in Obliquo, ipsam scilicet Formam, quae habetur. Estque expresse hic sensus e ovum es ovum aI-ham 1 Res, quae est ovum, est Res quae habet al-δedinem. Τurbetur nemo terminis in casu recto Sc obliquor nam eum unum de altero exprimitur in Casu recto, identitaram notat. V. G. Leo est animal, viirgo es pulchaea, h. e. res pulchra. Si in obliquo, aliquid de re lagnificat. Stesion possum dicere: Pirgo spulchredo, sed aliquid,quod Bahet pulchre vinem, vel pulchredine instructum ornatum 'ue est.
118쪽
Negativa; aliud de Subjecto-Praedicato iam ate vel negath aliquid exprimi.
Ut, Homo-s- bipes. Homo - non s- bipes.- , Qui non es - mecum est - contra me. Satan - ω - Spiritus, qui ηοη stetit in Veritate.
lil. Enunciationes contingentes habent
Hererminatam veritatem. Intellige in Se : Quanquam enim intellectus Mitus contingenter futura neque ex Cauo tutb eolligere ponit, neque in se fis, quae DEt perfectio est futura tanquam coram existentia in. tueatur 3 determinatὲ tamen vera sunt, aut salissi. Nequesuctuat veritas, quemadmodum im-- Prudentes opinantur. Huc refer fis Seientiam Mediam in Theologia decantatam.
TITATIS. Quomodo dividitur Enunciatio ratione Quantitatis t Ratione Quantitatis Enunciatio est uni mersos, Particularis, Inde ita Vel Singω-
119쪽
De Enunciatione. I. Qua es Enunciatio Necessaria δCujus Praedicatum' Subjecto tribuitur immutabiliter. Ut, Rosa est sos.
Observandum I. Causam immutabilitatis vel absolutam, vel 'potheticam esse. Ilia est, cum praedicatum subjecto cohaeret ia- violabili respectu, idque vel .rmative, vel negative.
V. G. Homo est animal. id est, ν το animal est pars risentia humanae ; eapropter ac nomine immutabiliter praedicatur: respiciunt se invicem hi termini, ut pars S totum. E contrario si dixe Tis : Homo non est lapis: Necessario dissident termini, quia nihil in essentia commune habent , nifi conceptum Generis remotioris substantia, quae in propositiemibus aestimanis dis non venit in confiderationem. Quae ra- tio 8 Resip. Si enim generis remoti vis esset quaedam,nihil fere de altero negare possemus.
Haec propositio falsa foret, Deus non es Iapis r quia DEus cum lapide communem habet conceptum Substantia,'Entis.
Haec est, quae ex Hypothesi conditionis, & Ἀ-
Mentiae necessario infert connexionem. V g. Si fol lucet, dies est.' ' Sub βοle dies est. Sive, Sol facit diem. Ibi hypothesis est aperta: Hic tacita. obe II. Immutabilitas 1eu necessitas est vel repugnantia vel cohaerentiae. Illa iri negatione viget, hae in assirmatione.
Obs III. Necessitas est vel uentia, vel Casse. Sed de his suo loco.
120쪽
Lib. II. Quae est Enunciatio Contingens λCujus Praedicatum Subjecto tribuitur mutabiliter. Ut, Rosa non foret. Rosa soret.
Sicut Necessarium includit Impibile; Ita Contingens PostibiIe. Vel enim aliquid non est, potest tamen eis. Ut x Rosa non foret. Vel est, & potest non esse. Ut, Rosaforet. Prius dicitur Possibile ; Posterius in specie conti gema
Quae es Enunciatio Apodictica PQuae habet Gradum Necessitatis. Ut, Homo est bipes. Quae es Enunciatio Topica PQuae habet Gradum Probabilitatis. Ut,
Matres amant Liberos. Principes curant salutem Subditorum. Non de scio sermo est, quod apodictich demonstranis clum ; sed de astu.
Quotvlex est Gradus Necessita is '
Triplex: De OMNI, PER SE, M UNDVERSALITER PRIMUM.
Observat I. Graeci cum Aristotele id expri
observat. 11. Haec ad aoctrinam de Demonis stratione pertinere. εObservat. III. quid si Gradus Necessitatis siit