장음표시 사용
271쪽
ter nolunt i aut unde norunt atomos,
quas nec cogitare potuerunt i sed jam pudet me ista refellere, cum eos non pudu rit ista sentire. Cum vero ausi sint etiam . defendere, non iam eorum, sed ipsius generis humani me pudet, cuius aures haec ferre potuerunt. Cum igitur tanta sit caecitas mentium per ingluviem pecaator
amoremque carnis, ut etiam ista sente tiarum portenta otia doctorum contere
re disputando potuerint . dubitabis tu Dioscore vel quisquam vigilanti ingenio i
rraeditus, ullo modo ad sequendam veriatatem melius consuli potuisse generi humano , quam ut homo ab ipsa veritate
susceptus ineffabiliter atque mirabiliter,dcipsius in terris personam gerens , recta praecipiendo, & divina faciendo, salubruter credi persuaderet, quod nondum prudenter posset intelligi t Iluius nos gloriae servimus; huic te immobiliter atq; con stanter credere hortamur, per quem sectum est, ut non pauci, sed populi etiam, qui non possunt ista dijudieare ratione, fide eredant, donec salutaribus praeceptis adminiculati evadant. ab his perplexitatibus in auras purissimae atq; syncerissimae
veritatis. Cujus autoritati tanto devotius optemperari oportet, quanto vid mus, nulliun jam errorem se audere ex
272쪽
Docu MEN Tu M XIIv. 361 tollere , ad congregandas sibi turbas imperitorum , qui non Christiani nominis
velamenta conquirat. Eos autem solos ex veteribus praeter Christianum nomen, in conventiculis suis aliquanto frequentius perdurare, qui scripturas eas tenent, per quas annuntiatum esse ipsum Dominum Jesum Christum, se intelligere dc via dere dissimulant. Porro illi, qui eliminunitate atq; eommunione catholica non sint, Christiano tamen nomine gloriatur, coguntur adversari credentibus, de audent imperitos quasi ratione traducere, quam
do maximε cum ista medicina Dominus venerit, ut fidem populis imperaret. Sed hoe facere coguntur, ut dixi, quia iacere se abiectissim E sentiunt, si eorum autoritas cum autoritate eatholica conferatur.
Conantur ergo autoritatem stabilissimam fundatissimae Ecclesiae, quasi rationis no mine dc pollicitatione superare. Omnium enim haereticorum quasi regularis est ista temeritas. Sed ille fidei imperator elementissimus, & per conventus celeberrimos populorum atque gentium, sedE', ipsas Apostolorum, arce authoritatis munivit Ecιlesiam, & per pauciorer piF doctos de vel E spiritales viros copiosmmis
apparatibus etiam invictissimae rationis
amavit. Verim illa rectis iura disciplina
273쪽
wa D o CuM ENYuM XxIV. est , in arcem fidei quam maximE reeipi a infirmos, ut pro eis iam tutissime positis,
sortissima ratione pugnetur. Platoni ei utro, cimi falsorum Philosbphorum erro- ribus illo tempore circunlatrantibus, non h bentes divinam personam, qua impe trarent fidem , sententiam suam tegere 'quaerendam, quis polluendam proferre Hmaluerunt, cum iam Christi nomen terronis regnis admirantibus, perturbatisque crebresceret, emergere coepcrant, ad pro- fetendum atque aperiendum, quid Plato isensisset. Tunc Plotini si hola Romae floruit, habuitque eon discipulos multos acua , tissimos & solertissimos viros. sed aliqui 3
eorum magicarum artium curiositate de-
pra ρati sunt, aliqui Dominum J E S U MChristum ipsius veritatis atque sapientiae incommutabatis, quam conabantur attin- gese, cogno scentes gestare persisnam, in i ejus militiam transierunt. Itaque totum , culmen autoritatis, lumenque rationis in illo uno salutari nomine, atq; in una enas Ecclesia, recreando atq; resormando h mano generi constitutum est. Ηaee metia ubi diutissimh in hac Epistola locutum , 5e s alia forte tu malles, omnino non poenin
ee r Probabis enim haec magis, quanto , magis in veritate proficies, de tunc pro- utili
274쪽
Docu MEN Tu M XXIV. 3Θtati studiorum tuorum minus obsecutum putas. Quanquam etiam illis ipsis quaestionibus tuis , non solum quibusdam in hac epistola, sed etiam caeteris penὶ omni bus in ipsis membranis, in quibus eas mDsisti, ut potui, breviter annotando resp5derim. In quibus me si parum egisse, aut
aliud,quam volebas, eg sse arbitraris, non recth colitas, mi Diosco re,a quo nunc ista quaesieris. Oratoris autem libros, &quae sunt de oratore, QQ. omnes praetermisi. Nescio quis enim nugator mihi esse visiis sum, si ea exponenda persequeret. Nam de caeteris possem etiam decenter interr
gari, si mihi quisquam res ipsas, non delibris Ciceronis, sed per seipsas tractandas iussol xendasque proferreti. In illis autem res ipsae nunc nostrae professioni minus congruunt. Haec autem omnia non f cerem, nisi me post aegritudinem, inqui eram, cum homo tuus venisset , aliquantum ab Hippone removerem. Qui a , item diebus perturbatione valetudinis, febribusque repetitus sum. Inde iactum iest, ut tard ius quam possent, tibi haec miseterentur. Quae quomodo acceperis, restripta flagitr.
275쪽
I audis humanae quae ' sequutis honesta. EPIsTOLA CCLXIV.
' ugustinus servus Christi, membro-ή tumque Chiisti, Dario filio, membro Christi, in ipso salutem. Quod acceperim
literas tuas, mea rescripta indicio esse volu stia Eece rescribo, de tamen rescriptis
hoc indicare non possim, vel istis , vel quibuslibet aliis, sive breviter, sive prolixissimh scribam. Neque enim aut pau- eis, aut multis vel bis indicari potest, quod indieari vel b:s non potest. Et ego quidem parum eloquor, etsi multum loquar. sed nulli eloquenti omnino concesserim, ut qualicunque, dc quantacunq; epistola sita asscctum explicet. Restat ergo sic tibi indicare , quod scire voluisti, ut in verbis meis , de quod non indicant, sentias. Quid igitur dicam, nisi delea tum ire esse liteiis tuis valde. Repetitio verbi huius, non est repetitio, sed quasi
perpetua dictio. Quia fieri non posset, ut seinperdiceretur, ideo fictum si, ut saltem
276쪽
estem repeteretur ; sic enim fortaΩce diei potest. Ηti si quaerat aliquis. quid me tandem in tuis tam valde Ii teris delectaverit: utrum eloquium respondebo, Non. Et ille sessitan reia spondebit: Ergo Iaudes tuae. Sedae his quoque respondebo, Non ε non
ideo, quia non sint ista in illa epist 1i: eloquium ibi tantum ui 3 optimo te nuum ingenio, Mialibus disciplinis satis eruesturis clarissimὸluceat, Sc prorsus plena. est meis Iaudibus. Ergone, ait quis εriam.non te ista delectant λ Immo vero . neque enim mihi, ut ait quia dam,cornea fibra est, ut haec non Len tiam, vel sine delectatione sentiam. Delectant se isa : Led ad illud, quo me viade dixi esse delςctatum, qusa ne iita Nam eIoquium tuum me delectat, quoniam mxviter suave est vel suavitermine. Meis autem lauadibus, cum pr6secto μc omnibus dea lacter, nec Jomnibus, sed eis, milibus me dignum xsi. arbitratus ei.
μ' , qui pro iner Christum diligant fetutis eius ieti laudibus meis m, delectatunila literis tuis , negare noli hiniim.
Viamnigraves de periit vlas, uuid de
277쪽
Doeu Ma NetuM xxv. illo Themistocle sentiant, si tames hominis nomen verrum recolo, qui cili in epulis, quod elui 3e eruditi Graeciae facere solebant, canere fidi hus reeunsset, 3c ob hoc indoctior haberetur, totamque illud joeunditatis genus aspernatus esset, dictum illi est : Quid ergo audire te delectat Ad quod illa respondisse fertum La dos meas. Viderint ergo, quo fine, M qu intentione eum noc dixisse crediderint, vel ipse qui dixeriti taxi
enim seeundhm hoc saeculum vir m gnificus ; nam etiam chm ei dictum fuisset: Quid igitur nosti Rempublicam, inquit, ex parvi magnam ficere. Ego autem, quod ait Enniuι:
Partim puto approbandum , partim
cavendum. ut enim appetenda essueritas, quae procul dubio est, etiam
fi non laudetur , sola laudabilis, se ea, quae facile subruit, vanitas in hominum laude fugienda est. Haee est intem, vel cum ipsa bona, quNIaudatione digna funi, non puta tur habenda, nisi laudetur ab ho sil-nibus homo. Vel ea quoque utili in se mulxum quisque laudari, quae aut exigua laude, aut etiam vituper titae
278쪽
Doeuu vuM XXV. hione digniora fundi unde Horatius Ennio vigilantior ait:
L-ῶε amore mmes, cui rena 'araga sunto, te perlecto poeterunt Nereare libesi ita tumorem de amore landis hum
nae, velut serpentis morsum medicia aealibiis verbis quasi excxntandum putavit. Docuit itaque nos per Ap solum suum Magistra bonus, neque Prop terea nos recte facere, ut laud inur ab hominibus; id est , finem reasti nostri non in hominum laudibus Pol ere, & tamen propter ipsbs homi-aim quaerere laudes hominum. Eterinim cum laudantui bonI, non ra
datis, sed laudantibus prodest 3 nam ipsis, quantia ad ipsos attinet, quod boni runt, sussicit. Sed eis, quibus expedit imitari bonos, gratulandum cam ab eis laudantur boni, quoniam sic indicant eos sibi placer quos veraciter laudant..Dicit ergo Apostolus 'modain loco: Si fomini Aah stlac rem , ruri serums non essem. G tari Et idem dieit alio loco P Iare e omni . Io.ι- per omnia sicut ero omnib- per 3. omnia placeo; sed adjungens Causam: non quarens quod mihi utile eis , sed quod Q. 33
emisis, uisa vi fiant. Ecce quid quae-
279쪽
tim. hae euitantes, adiicAtis., ctaeis .e Ris, se audistis,-vid, Itis in me, hae agite, ct Dem pacis eris vobiscum Casaera igitur, quae supr1 commemor vit, virtutis nomine amplexus est , dicens, siqua ηυμι-; illud auis, quod subiecit, Luamn bo-oama, alio uno verbo congruo prosecutus ess dicem do. Si qua laus, uia itaέ ais hamisuriu' acerem, Chriniso m n nessem. sic ac cipiendum, isquam dixerit: si bona, quae facio, fine laudis humanae face
rem, laudis amore tumescerem. v
lebat ergo Apostolus placere omnibus, dc eis plκcere gaudebat, non quorum laudibus tumescebat in seipso, sed quoslaudatus aedigeabatin Christo. Cur erso me non delectet laudari a te eum & Vir bonus sis, nee lallas, δέ ea laudes, quae ames, M et amare utile ae salubre est, eti si non sint sn me. Neq; hoc tibi taniam, sed etiam mihi pr est. Si enim
non funt In me, salubriter erubesco, Atque ut sint, inardesco. A e per hoc,
280쪽
l oeu MEN Tu M Tm. quod agnosco mea in laude tua, gai
deo me habere, Sc si1 te ilia, Re me
ipsum diligi propter illa. QMe autem non agnoico, non sellim ut ipsit habeam, desidero consequi , verum etiam ne semper in mea I ude falla tur, qui me sinceriter diligunt. E Ne, quam multa dixi: Sc , quid sit, quod me longe amplius eloquio tuo, longe amplius laudibus meis in tuistiterit delectavit, non adhuc dixi ini id antem putas. esse o bone homo, niti quod te talem Virum, Sc non Via sim feci amicum: si tamen non Vi sum dicere debeo, cujus nora corpus,
sed animam in ipsis tuis literis vidi,
ubi de te, non sicut antea . fratribu
meis, sed mihi credidi. Quis enim esset, jam pridem acceperam, sed
quaIis erga met esset, nondum tenebam. Ex hac amicitia tua etiam iam des meas, quMMe quo fine delectent, ois dixi, multo uberius Ecclesiast Christi non dubito profuturas, qua doquidem etiam laboros meos in deinfensione Evangelii adversus reliquias impiorum daemonicolaram sic habes,vc legis. sic amas, sic praedicas, ut in