장음표시 사용
661쪽
dc verius' remittendum est iudicis arbitrio, ut pensitis facti circumstantiis
iudicet, an nugatoria, et iocosa fuerit promissio, vel talis, quod virum bona fide promissis credentem induxerit ad
matrimonium effectuandum , Isto et nim secundo casu, cum traditio irreum
uocabiliter sequuta sit per matrimonia, quod amplius dis tui non potest, intrare videtur seciuso etiam priuilegio dotali)achio de dolo, vel altera praescriptis
verbis ex theoris. Azon. insum tit. locat. quam caeteri se
quuntur relati per arare . deciss67. nu-m r. 37. sqq. , ves aequitas canonica Per quam intrat boni viri arbitrium ex
Mersin.dict. decis. 167. num. s . cryci Eo dicto cap. q. numer. 84. ubi licet pro maiori parte suffragiorum talis aequitas in eo casu non fuerit admissa, Cinnino tamen admittenda videtur in praesenti, in quo intraret aperta terti j deceptio i reparabilis, ac pietas causae quae ibi non concurrebant, maxime quia si in viti misi i Voluntatibus substinetur dissu sitio in certa fauore doti , ex deductisper Au L
rigore, qui ex literati dispositione alicuius legis considerari posset, videtur attendenda in contractibus,ubi circumstantiae facti sunt tales, quod aequitatem stadeant, atque animum iudicis ad eam impellant , Rarus tamen est iste casus , ideo non mirum si de facili auctoritates forenses in eius decisione non inueniun
Tertius est casus in ipsamet mulier pro se ipsa dotem in genere promittente, et in hoc relatis hinc inde scribentibus, pro inualiditate actas stare veriorem , ac magis receptam late profitetur Larbos ibidem, cui adhaeret Leotardus L .eiri; V erum adhuc discrepat Mantis.
dictait. I a. m. Io. apud quos rationes,
et auctoritates utriusque opinionis vide. xi postunt,cum in re parum in foro contingibili non expediat, ut vir forensis diu iminoretur; Decisionem tame u crederem regulandam esse eodem modo,
quo in casu proxime praecedenti, Vt n -- ruminatis facti circumstantiis iudex
arbitretur, vel inclinando in sententiam dotis constitutioni fauorabilem. Uel et melius sumendo hac genericam promissionem pro vehementi coniectura, quod mulier bona, quae habebat,iuxta communem Vsium viro in dotem tradere voluerit; Et hoc maximθ, si aliquae aliae concurrant coniecturae,illa praesertim deducta a Diteriori, quod scilicet deinde longo temporis spatio passa sit
virum tamquam dominum, bona posti-dere, ac fructus percipere, LicEt enim ista sola coniectura ex veriori sententia regulariter no suificiat ex superius allegatis,Attamen ubi cu eo concurrit praedicta promissio generica, eam puto ciliuracissimam; In his enim materiis, in quibus ut plurimum per simplices idiotas, vel mulieres, ita dotes constitui solent, non sophistica subtilitas iuris, sed bona fides, ac verisimilis partium voluntas est attendenda; Indubitate tamen isto casu haec generica promi sito operaretur, quoad eam dotem, quae per patrem intestainento, vel aliis mulieri erat lana
destitiata; Si enim ista sela destinatio
censetur coniectura sussiciens constitutionis, multo magis dum per talea promissionem declaratur voluntas viri nolentis ducere uxorem indotatam, ac mulieris volentis viro dotem trade
Quatenus vero pertinet ad secundam 1 - partem dicti quaesiti, ubi scilicet dos
absque certa quantitate collata est in arbitrium debitoris, vel tertij; Quidquid
sit de regulis iuris generalibus in alijs actibus indisserentibus, de quibus videri poterunt late deducta per Merlin. diacta decissor. O- 6os. quae sunt repetitae
inter recentiorespar. 5. dec. II 2.9 2 S.
ubi de venditione rei pro incerta pretij
quantitate in arbitrium collata; Speciale tamen est in dote,ut actis valeat, at que non arbitrante, vel non recte eo, in cuius arbitrium collatio facta est, intret arbitrium boni viri, iuxta quod promissio censetur facta per tex. expres os tu di reum poII 5.gener de iur.doc, et La. c. te dotis proin n.,cum quibus coma muni ore pertranseunt scribentes in parte cumulati per Giurb. ad couOct. cap.3.
662쪽
cap. 9. m. 88.cu eq. , ac tamquam indubitatum admisit Rc t. dec. I 23 num. 2I. pari. II .m.; Solumque intrat dubitatio,
an id procedat quoties promittens elare sit protestatus quod in eius arbitrio omnino libero esse voluerit ceseri dote
promissam, cum in claris cessent coniecturae,et legis suppletiones, Et in extraneo planum videtur, ut protestatio sui ira retur,quia potuit nullatenus obligari. In patre autem vel altero, cuius necessaria erat causa promittendi discre pant Doctores relati per Barbos. . SALFars. 3. numer. 3 S., qui sine dubio verio rem putat eam se talentiam , quae patri protestanti sui tragatur; Quod sane
intelligendum est, si conuentio ita conoeepta sit, ut filia quae alias licEt nupta, et dotata ab eo inuito congruam dotem exigere poterat, expresie, ac valide huiusmodi legalem obligationem remisis. se dicatur, nam alias parentis corruen. tio cum genero ius filiae tollere non potest, quamuis viro ita placiterit uxorem etiam indotatam ducere, nisi dotans se munierit cum cautelis traditis supra discursi a. , sed si filia non est ex paterna prouidentia aliunde prouisa , vix dari poterit casus quo consensus praedictus quamuis expressus a nullitate, vel rescis. sone ex capite laesionis valeat saluari. Caeterum dicta concluso de validitai s te dotis collatae in arbitrium, procedit in sola dote, non autem in augmento,
puta quia dictum sit dari mille in dote , et quod plus Titius arbitratus fuerit,
quoniam Titio no arbitrante, cessat pro dicto augmento arbitrium boni viri, ut ex Castr. cons. II. lib. I. reiecto ni mina. tim Memb. U. 93. Obseritat Arantici
alijs per Bos . e do: cap. 8. Num. 1 Ss- , qui tamen adtiae et . Ie cb. ict conf9M cuius rationes lare expendit in casti enim dotis intrat arbitrium, ne alias mulier indotata remaneat, istud autem inconi eniens cessat in augmento, quod est ad superabundantiam; Cum temperamento tamen quod si dos promi ilia ii certa quantitate non est congrua, peti poterit supplementum, non vigore pro
missio: iis, sed ex iuris dispositione, ut
Quare huiux obseruationis ecte lus proficuus esse videtur respectu extraneidorantis, quem nulla lex ad congruanu.
praestandam urget ; In ijs vero qui ex legali necessitate congruam dotem praestare tenentur, effectus inanis esse videtur, ac disterentia verbalis, quia cum arbitrium a partibus reseruatum, vel a lege suppletum, intelligendum sit, tamquam boni viri , et sic non in excessu, ac profusione, sed ad mensuram congruitatis, hinc proinde sequitur quod, Aut dos est incongrua, et dum debetur supplementum, idem est intrare arbitrium, necne; Aut est congrua , et tunc etiamsi alias de iure intraret,non est operatiuum, quia remissio illius pluris arbitrio,
videtur continere quamdam conuenti
nem conditionalem, idest si tertius arbitrabitur dotem constitutam non e congruam , arbitretur id plus quod ad congruitatem supplendam iudicabit, et non alias, it aut conuentio ita inita vi deatur ob incertitudinem , seu discrepantiam , quam sorth habebant partes super congruitate; Nisi dicamus, et isto casu notabilem esse effectum, an vigore promissionis, vel ex sela legis dispositio ne , ac iudicis officio tale auginent nodebeatur, cum primo casu intrent hypotheca , et alij estectus ex promissione resultantes, qui cessant in secundo ; Et haec de dote omnino incerta , quia nul la expressa quantitate simpliciter arbitrio promittentis, vel tertii sit remissas Quid velo dicendum sit de incerta rei dotalis aestimatione ad arbitrium terr ij
remissa habetur alibi. Quouero ad actionem viro oempta tentem aduersus dotis promisibi eri , qui soli mulieri promiserit, vel contra eiusdem mulieris debitorem, non videtur opus diu immorari cum qu stio versetur in eo, an haec censeantur necne in dotem tradita, De caetero enim praesupposita dote, non dubitatur competere exercitium actionum viro cessonario
ob cessonem quam ipsa datio in dotem in se continere dicitur ad text. expressum iu l. 2. C. de a I., es obligat. ; Quinimo licet de iuris censura actio consequendi dotem legatam, soli mulieri competat I. cum pareae 22 de tu . N. , Deaequitate
663쪽
tamen adhoc vir agit, ut conciliando iura inuicem pugnantia post alios an
hui pignor. Dos semel constituta, Ande quando minui possit, vel augeri debeat ;Et an alterari possit cum diuersis pactis, vel oneribus in diuerso ma
trimonio.sVM MARIUM.1 si s mel Aia eonstituta non misi I is amplis, minui iuxta Autli., sed quamuis . a Subsecunda dote per patrem Aia con
tuta censetur inclusa prima dos ad euitan m duplationem. 3 Conclusio de quὼ num. i. procedit tu prima rite eon tituta occasioue matriamony, quod babuit emesiam, et ae-
mat, i nonici a nou fuit epes alum. 4 Dos primo vim libere dura, an secundo
1 ut rationes Authenticae, sed qua-
f Si medio tempore inter primam, etfecundam dotem pater alienat, vel conist/asit debita , an tu pro fecunda dote Oeniat ex Dpotheca , et anterioritate primae uotis .
Species primo loco in dotem data, an pri. mo matrimunio solueto possα per pa
8 Do semel destinata per patrem tu te mento, an possis minui. 9 Sis eunda dos es consitu ua mortuo p tre , an attendatur etiam diis iis Auth. sed quamuis .io Principalis conclusio fallit immutato rerum m. it bio Lyatus mutatio Non praesumitur. ia flut causae imponantes mutatiun satus .
13 Si infecundo matrimonio ducitumis insequalis primo, an t iuga causa minuendi , vel augendi dotem. 14 Au conclusio de dote nou minuenda procedat in Ita velit fecundam dotem pro matrimonio spirituali. Is Item, au conclusio procedat in dote ad
uentitia reuersa aae dotantem ex pacto.
i5 Dotans ex liberalitate eum pacto reueris Absolutis primis nupti , an Ienea. tur ad fecundam dotem. I conclusio procedat, ubi prima dos sexcessiva ct nulliter constituta. 18 De reiactione eiusdem dotis pro eodem matrimouis ad minorem fummam o, an sit pre viam reductionis, vel per viam declarationis, et recognitionis veritatis. I9 coniectura attendendae At pro simulatione, edic. Eo De alys casibus ex quibus ris patitur diminutionem remissiu8.2 I Au in secunda rite apponi valeant pacta alterantia in praeiudicium Aiorum primi matrimony. 22 Mulier quae primo loco contraxit in Cia uitate Neantis more Nobilium Capuanae, et Nidi, an possit deinde nu
13 Et generaliter quanαι illa, quae nupsit ad υnam firmam possit,ircunis ioco Db alia forma contrahere, cyc.
Iminutio dotis iam Nystitutae dupliciter coii-
sione constitutio facta est soluto, seu non est ctuato, pro nouis nuptijs noua dos in minori quantitate coitituatur, Vel quia eiusdem matrimonij dos ex partium c6uentio ire redigatur ad minus 3 Distinguendo proinde illos casus, tamquam i omnino .iuersos; Quatenus pertinet ad primum, Regula est regatiua , ut scilicet dotem semel filiae constitutam pater minuere non possit per text. evrss. im Atil/.seu quamusi c. de rei uxor. action.
664쪽
ubi communiter scribentes late Decisi Vf3 f., ac passim alio de quibus infra, cum conclusio sit plana. Et Elcest glos ibidem intelligat hunc
textum in dote data tantum, secus i promissa, ea tamen reprobatur per Doctores, praesertim per Salisu. in eadem Authenticanum'. f., ut abundὰ constat apud Decium ducto conf3 s. per totum in quo caeteri transeunt, quoties matrimonium habuit essectum, ut per Barbos tui. po i dotem num. 3. Bam de no melioran. cap. I 6. mer. alios quos colligit B s. edoccv. 2 m. Io 6. cap. 3. Ium. 164.ac admittere videtur par.6. recent. I Dictique Authenticae di, spositio sicut fauorabilis est filiae,ita etiaquandoque fauorabilis est patri, quod scilicet si pro secundis nuptijs maiorem,
ac omnino nouam dotem constituat, sub ista censeatur compraehensa antiqua, ita- ut non possit praetendi duplicatio, ut recte aduertit Barbos in I. pos dotemflui.
inod ego puto verum, etiamsi essemus in casu quo prima dos iure donationis, ct non peculi j constituta censeretur,quinatiam adhuc non est praesumendum nouam, et duplicatam dotem constitutam esse, sed solum voluisse patrem adde de suo illud plus. Sed quoniam textus proprie loquitur de dicto casu, quo enectitatum fui t primum matrimonium, ac deinde solutum, it aut vere agatur de secunda dore prosecundis nuptiss, hinc proinde intrat dubitatio, an idem quoque procedat in a dote constituta pro matrimonio, quod deinde non habuit essectum, it aut dos, quae secundo loco constituitur, vere sit Prima, ac pro primis nuptii ; Et in hoc Decitis iucto eo ignas. in his terminis late substinet adhuc dispositionem praedictae . urbentisae attendendam esse, quia per declarationem congruitatis semel 1 . Patre factam, ius persecu, ac irrevocabiliter filiae qua situm dicitur, eumque Iare sequitur PasMal. de Pare. Dr. pari. I.
principale autem,ac totum Decij, et P
icbalis fundamentu consistit in eo, quod
per huiusmodi constitutionem censetur per patrem dos filiae periem, et irreum
Adeoque huius Authenticae dispositio nem scribentes extendunt, ut si pater in testamento dotem siliae nubendae irae certa quantitate constituat, non possit amplius hanc vltimam voluntatem reformare, ut ex Ioanne Croto in l. Fconsa. tefecunda Iectura numer. I 9 VUM. tr. Ubseruat idem PasMI.υbiis anu. 9 . Caeterum,cum praemisia in multis n5 sint vera,eiusdemque Athenticae liter ac alijs iuribus aduersentur, ideo pro W.ritatis notitia ita est distinguedum; Aut versamur in casu quo dotis constitutio occasione certi matrimonij per patrem , vel quemcumque alium iam importet puram, et simplicem donationem, itaut matrimonium fuerit potius causa impulsiva, quam finalis importans conditionem, et tunc non intrant termini Au.
thenticae praedictae, quae ad literam loquitur de dote reuersa ad patrem iuro
peculij, vel pacti ibi ined quamuis pol
LIatis, vel pactionis iure redeat cte. taut prima dos supponatur iam resoluta, ac redacta ad non esse; Ubi enim versamur in terminis donationis periectae, illius dominium, quamuis sisluto, vel cessan- e matrimonio, cuius occasione facta est, adhuc perseuerat in muliere don taria, siue denuo nubar, siue non, nullatenus attento,an paternae facultates decreuerint, adeo quod pro secunda, vel ulteriori dote constituenda paterno milii sterio filia non egeat ; Unde nor possit in non mirari quomodo Decius, eiusque sequaces, praesupposta donati ne persecta, confugiant ad terminos dictae Au emicae, quae in verbis supponit contrarium; Sed quidquid sit, certum
est, tunc intrare regulam , ut dos non minuatur,vel alteretur,nec quoad quantitatem, neque quoad pacti, ut in specie dotis, quae libere tradita est primo viro, ut non possit per patrem dari secundo viro in bonis vinculatis plene Rotis Romana dotis 3 .Decembris I 63 2.coram D metuto inter suas de f267., quae procedit cum hoc praesupposito, vi dos ab initio ellecta sit de dominio, et patrina nio mulieris & in simili Gudui. rest. A-
665쪽
dominium, vel a patre numquam abdicatum per matrimoni j inellectuatione, vel per istius dis lutionem ad eum re uersum fuit, in quibus vltimis terminis Q,et proprie loquitur Authenticaprae Asia et tunc, Aut loquimur de novata dotis constitutione iacta per eumden Oatrem viventem, vel de facti eo dei in cto per haeredes, Primo casa veritis ona hino videtur dispositionem dictae Au
attendendam non esse nisi in easu de quo loquitur, cum non sint mul tiplicanda onera quae lex non induxit; Certum est enim quod ius Digestorum hanc necessitatem patri non adiecit, ut idem Decius admittit, ideo nouum gravamen a iure Codicis inductum, ad ti mi tes suae dispositionis erit restringendum maxime quia no est eadem ratio utrius
Siquidem ubi filia iam nupsit, duplexe ratio consideratur in qua dis sitio di
Authenticae iundata ut, Vlia, qui Pdos durante matrimonio dicitur quoda-
modo saltem de facto exiisse a dominio
paterno , ac transiisse in dominium filiae ius duaesitum habere dicitur in ea dote . que cum essectu sibi constituta suit, quae ratio non est applicabilis ad casum
quo matrimonium non habuit cilectum,
quia numquam, neque de iure, nequo de facto dos exivit a paterno dominio, neque in illud filiae, vel eius viri transmuit; Considerando praesertim quod textus utitur verbo redire, quod supponit
dotem iam a patre exiisse. Et altera est ratio Authenticae, ut nemisse mulier denuo eodem modo, et aequaliter , sicut prius nubere possit, ut per-Dee.dicto eous 3 quae ratio p'riter in sponsa non est adaptabilis, quia reuera numquam iuit nupta ; Et quideat tela opinione D edi iuxta eum sensum cum quo illum intelligit Paschalis ubi supra,esset inuoluere totum XIundum , atque parentes grauissimis oneribus, et litibus exponere, illosque prudenti familiae propriae regimine penitus priuar ;In dies enim videmit; quod patres dum tractant de filiabus collocandis, iuxta
per senarum locorum et temporum qualitatem , modo unam, et modo alteram dotem osserunt, vel conueniunt donec
status firmetur; Non sic est ubi agitur de silia iam nupta cum certa dore, quia
tunc per diminutionem videt e tur diminui prior status iam firmatus, id que rationabiliter ita lex disposuit, ne pate-tes ob avaritiam minus decenter, quam prius filias collocent cum istarum iniu
Neque obstant praemissae auctoritates, illae praesertim Des, et Paschalis , cu quibus caeteri pertranseunt tanquam simplices relatores, quoniam isti loquutur cum praesupposito quod dos censeatur donata, in quibus terminis admittitur, diminutionem non permitti, etiam in casu inessectuationis matrimoni j visu pra, sed hoc tunc procedit, quandopcr veras, vel praesumptiuas probationes constet de donatione, quae in dubio non praesumitur, cum dos data a patre censeatur regulariter constituta putius iure peculi j, quam donationis ut suo loco; Et ulterius Decius loquitur in casu quo patre desui: eho dos constituebat ur a si a-
tribus, qui est casus longe diuersus ut iniba, ideoq; maxima est disterentia inter casum Decii, et illum Paschalis.
Hinc minus vera cenisenda est opi-6 inio Paschalis volentis, ut si medio teni rore inter primam, et secundam dotis constitutionem , pater debita hypcthecaria contraxit, vel aliqua bcina alienauit , filia in vim prioris illa fi ctuatae, scii resolutae dotis excludere valeat
creditores,vel aliCs medio tempore cUι
trahentes; Id et enim erit soli in substentabile in casu donationis perquam d sdicatur aduentitia, secus autem indole proiectitia, quae adeo per matrimoni j dis lutionem, et fortius perines lacti a-rionem resoluitur, quod etiam in iis casibus , in quibus huius Authenticae dispositio intrat, non potest silia petere nouae dotis constitutionem in vim hypc thecae, vel obligationis contentae in priori instrumerito, sed ex nouo iudicis ossicio, et ex integro, it aut illa prior hypothe. ca, vel obligatio euatit erit, ac nullate-i: ussu stragetur , iii si ad solam probationem quantitatis non diminuendae, Mer-
666쪽
priorem dotem minui n5 posse, nisi sub stantia paterna diminuta siti, Ergo diminutio paternae substantiae ex aere alieno medio tempore contracto, vel alien
tionibus factis praeiudicat secundae doti,
quae re vera ex nunc de tempore secundae constitutionis quoad hypothecam, et alia venit regulanda; Et quidem, si verum esset hoc assumptum, fatua prorissus esset disputatio quaestionis de qu1 su pradiso.78.-79. an hypotheca dotalis incipiat a die promissionis,vel a die ma trimoni, neq; opus esset quaerere de em cacia retro tractionis ob matrimonij adimplementum.
Solum dubitari potest in ipsamet spe- cie, seu fundo alias in dotem dato reuerso ad patrem iure peculij, vel pacti, an possit validξ alienari; Et glos iu hae --
tbentisa videtur sentire quod non, et quod ab ea non discederet asserit Salicet. ibid. num. 6. cum aliis quos colligit
telligendo illum textum, ut procedat ma. trimonio durante, et hanc sequitur ad ad Saliis dicta LMO aha ad ad eum Salicet. , ubi supra , atq; mihi verior videtur quoties in terminis dotis prosectitiae ut supra vertimur, quia dum titulus dotis totaliter euanuit, hinc proinde rei dominium omnino redijt ad patrem , qui licet in secunda dotis comstitutione summam minuere non possit, non legitur tamen adstrictus eamdenae speciem dare de novo, ideoq; non videtur, quidnam impediat, ne sui domini j liberum habeat exercitisi,quoties fraus, ac animus dissipandi cessan t. Prout sortius salsa censenda erit sen-2 tentia Croti relati per Paschal. ubi se anum. 9Φ, ut nemre dotem filiae nutandae per patrem in testamento destinata, idem pater minuere non possin, Non videtur enim qua ratione, vel quo spiritu hoc potuerit asseuerari, ideoq; merito id in yraxi nullatenus receptum est, nisi in casu quo pater non mutata voluntate decedat, quamuis illa voluntas ex accidenti esset inutilis ut infra; Neq; isto casu considerabilis est ratio laxationis, ac declarationis congruae, quia ex dote relicta in ultima voluntate filiae nubedae dum erit in statu orphanae non licet in- serre ad congruitatem dotis constituen
dae a patre uiuente, Aeetiam quia per
vitiniam voluntatem tam maior libera litas exerceri solet per eum, qui moriens bonis amplius non eget, neq; illa curat; Et quidem si hoc assumptu esset verum , fatua pariter esset ea quςstio voluntatis, an talia, cui pater post legatum mino, rem dotem dedit, petat duum . Ubi vero sumus in noua dote consti-ς tuenda filiae patre defuncto ad que prima dos per matrimoni1 solutionem redierat, seu a quo per inestinuationem non exierat; Et tuc Aut versamur in te minis iuris remunis, ita et taliter, quod patri desuncto filia ab intestato, vel ex testameto ad virilem cum fratribus v cetur, et neq; videtur agendum de dispositione Authenticae,quia restauto iam titulo dotis, filia consequitur suam virialem , vltra quam 1 fratribus de paternis bonis pro dote praetendere non potest ut sipra .i4 . ac alibi est dictum, et in specie Cais .conss. O .nu. Σ. lib. I. O Llice .in eadem Authentica Rot. decis
cata fuerit ad solam legitimam quae sit minor dote alias constituta, et quia iuclegitimς quantitas non sufficit ad eam dotem, quam pater semel congruam de
clarauit, hinc proinde videtur infra tamen virilem ) supplenda quantitas primae dotis, tamquam pro facienda dote congrua; Sicuti enim ubi legitima non sufficit ad congruam, tenentur haeredes patris supplere usque ad limites virilis, ita in praesenti, quia rebus non mutatis incongrua censetur dos eo ipso quod non ascendit ad eam summam quam pater congruam declarauit, atq; ad hunc effectum rectE possunt applicari considerationes Deo super deciaratione pa
Si vero essemus in terminis Statuti exclusivi propter dotem, it aut mortuo etiam patre, non de successione , sed de sola dote filia contendat, Et tunc optime intrant considerationes Deest, quia non possunt fili j impugnare iudicium
paternuna, neq; minuere eam summam quam congruam declarauit pater curru
prima constitutione, et in his terminis vere loquitur Decisi non bene per mis batim applicatus suis terminis loge diuersis, Atq; iuxta hunc sensum saluabilis est opinio Criti vii supra, , t nempe
667쪽
si pater in aliquo testamgto dotem filia
bus reliquit, quamuis illud testamentum reuocatum suerit, x et alias caducum, et
inutile redditum sit,nisi dicta taxatio in specie moderata saerit, adhuc videatur per haeredes attendendum quoad dicudotem, tamquam taxatio, seu congruitatis declaratio, iton obstati te quod illud testamentum sit reuocatum, vel inutile, quoniam ex actu etiam nullo , et in-ellectuato declaratio animi deduci potest.
In ijs authm casibus, in quibus ut su-ro pra intrat dispositio. Authentisae illa in primis ex eodem textu limitatur immutato statu rerunt,quia si pater medio tempore ficultatibus deficiat, utiq; ad mensuram status praesentis noua dos erit constituenda , et econtra erit auge-da iacultatibus auctis ex regula fgpius in praecedentibus decantata, ut in taxanda congrua dote tempus nuptiarum pro quibus constituitur veniat attenden dum; Sed quoniam ex hoc textu iuris praesumptio est, ut status rerum non ce-II statur immutatus, hinc proinde patri volenti secundam dotem diminuere, ia- quam habenti contra se iuris pnae sumptionem incumbit onus probandi muta.
tionem status, ut postgi aduertit hie
Salicet insin. quem caeteri sequuntur; Et econtra filiae onus erit probare diuitiarum augmentum, si maiorem dote praetendat . Verum iusta causa minuendi, vel augendi exemplificatiue ad ijcitur in facul-
12 tatum augmento,uel diminutione,non autem taxatiue, cum plures aliae contingere possint iustae causae , inter quas ea est frequenter contingibilis resultans ex numero aliorum filiorum,aucto, vel diminutor, Si etenim patri, qui de tem re primae dotationis numerosam familiam habebat,silij praesertim masculi desciant, tunc certum est maiorem dotem filiabus superstitibus deberi,ut obseruat Rot. apud Mersin. de legitim. deris. IS9.
ctest dictum supra di c. I A., et e conueris si medio tempore plures alii filii
nascantur, utique dicendum erit facultates dici diminutas,ac dotem secundam esse minuendam. Venit Ciam regula praedicta limitania da, quoties filia inscio , vel inuito p
tre nubit viro minus digno, seu inferioris conditionis quam primus, qui pro
itide tantam dotem non mereatur, quia
non nisi ad congrua attenta secundi viri conditione videtur Cbligatus , Iniquum enim esset,ac humano discursui,et praxi repugnans, ut pater spretus teneatur se cundo viro minus digno ad tantam do
tem, quantam priori ob illius maiores qualitates tradiderat,nisi eiusdem patris culpae adscribi valeat, ut filia virum mitius dignum habuerit, ut breuiter, sed
iste firmat haec omnia Saticet. ibid. r.3., licet Siluan. co f. a. anum. 6 o. ct ex eo&alijs B F. cap. a. num. Iob. in prisci' contrarium substineant , quod notia placet, quia rationi ac usui nimis repugna Si vero patre consentiente, ilia inferioris conditionis virum accipiat, i sic non videtur pater sub hoc praetextu ab antiqua dote excusandus, ne propriae auaritiae, ac indignitatis capiat emolu-
Dubitari quoque contingit in termia I nishums Auibentitae, an eius dispositio procedat filia volente ingredi Religionem , atq; pnst primas nuptias carnales contrahere secundas spirituales; Et assirmativam ex Io: Auir. quem allegat pro singulari obseruat Roman V. 788.,
nu. Io5.circa medium ac simpliciter per
Verum Sallaec in eadem Authenticia num. q. tenet contrarium, e iretici, quia
licet secunde nuptiς sint piaec. dentibus digniores, Attamen Deus non amat diuitias,neq; in matrimCnio spirituali cG siderantur ea sumptuuna onera,quae subeunda sunt in carnali, pro quo merito maior dos est neces laria, d licitergo dare dotem Monasterio tradi solitani, ut suo muneri pater satisfecisse dicatur , atq; h. ec opinio, praecedenti omnino reiecta, tenenda est, ut eam passin seruat usus quotidianus, ac veriorem putat post Crotiam, et Saticem in Barbosin Lps dotem num.a 3 an .; Contraria vero procederet ubi dos constituta esset per viam purae donationis, itast in qu cuinq; statu silia donataria existens eius dominium retineat , nam tunc Mena.
668쪽
sterium ingrediem eam secum trahit, non tamquam dotem, sedi quam bona; ininimo obseruandum est quod Romanus a quo caeteri derivant id non si mat, sed potius Io: rationem parumvalere asserit; Finis enim Aura Leaepredicta est, ut patri non liceat proprium iudicium, ac taxationem semel iactam in filiae praeiudicium immuta absque noua causa, quae ita adest clari isti ma, dum qualitas matrimoni; omnino diuersificatur; Ac alias magnum patri fieret praeiudicium, quia dos quae datur ingrediῆtibus Religionem totaliter a dicatur 1 paterna substantia absque s
reuersionis, quod non est in matrim nio carnali, ac etiam quia multa commda patri resultant ex carnalibus, quae nora spiritualibus nuptiis. Omnia quae hic dictitur de dote pros as ctitia inter patrem, et filiam iri potestate, procedunt etiam in dote aduentitia inter dotantem,et dotatam, si primis nuptijs dissolutis, vel non sequutis, dos ex pacto ad dotantem reuersa sit, quoniam textus utrumque casum peculij, et pacti ς quali ter continet, dum o tamen prima dotis consti tu tio facta sit ex necessitate, quia nempe dolans ration sanguinis, vel eliaritatis adstrictus sit dotare, nam & in eo militat eadem ratio praesemptior iis pro perseuerantia rerum in eodem statu, quodque taxatio se mel facta non est absque noua causa immutanda ,Vel si sit durans necessarius ex dispositione hominis, quia eadem ratior 6 in omnibus, secus sidotas sit extraneus, qui priniam dotem cum pacto reuersi uoex liberalitate constituerit, hic etenim primis nuptijs solutis, vel non effectu tis, remanet liber, neq; ad nouam dotem cogi potest, cum ex praemissis nouae dotis const. tutio, non iure primae conuentionis , sed ex solo iudicis ossicio, ex integro petatur, ut in specie post alios bene obseruat Rosidicta deris. 299sar. 6.
Sed an dispositio Authenticae di diis procedat ubi prima dotis constitu-tiri sit nulla, quia nempe ultra lammam
a Statuto moderatorio praescriptam , et adhuc assirmative videtur respondendii, quia vis consistit in declaratione congruitatis.
Alter est casus minuendi dotem iam
a 8 constitutam eodem tamEn matrimonio emctuato, et durante, quia nempὰ constituta dote per instrumentum vel apo. cam dotalem in centum, ijdem contra. hentes eam ad quinquaginta reducant,
Et in hoc distinctio est plana, an scilicet haec minor summa Guenta sit a primcipio , vel ex interuallo; si enim a principio inter dotantem, et virum conuenis tum est de dote in quinquaginta, apparenter tamen, ac ad pompam constituta est in centum, tunc non dubitatur diminutionem attendendam esse ex regula plus valere quod agitur eγα ut in his temminis iuri.dec. Dolan. 8. Fontaneu. de
Si vero e conuertis post dotem iam incentum constitutam contrahentes absq; expres , et valido consensu mulieris, ac
viri cuiuslibet nem se pro suo iure i su
mam praedictam diminuant, certum pariter est diminutionem non esse attendendam tamquam iuri iam quaesito, ac doti persecte constitutae praeiudicialema text. expresum in L Attilicinus duobus sequentibus 9I.cum dos F. de iuri
O 3. Fontaneu.υbifupra anc Latr.dec. Io9.nu. Σ. Se alios passim late congestos in utraque allegata Romana residui dotis Gram Mettio, & de qua causa supra H 24. Idque veru etiamsi partes procedat, non per viam reductionis et diminutionis, sed per viam declarationis, assere: do maiorem summam fuisse ab initio simulate ad pompam csiuentam, quoniam sola partium assertio in pRiudicia tertii non attenditur, quoties valid coniecturae , vel adminicula non concurrant, ut late in decisionibus proxinis allegatis, in quarum casu quatuor mensibiis post dotem constitutam uterque secer inter quos erat inita apoca dot lis in sinama scutorum I 6. m. per apocam declararunt dotem re vera fuisse ab initio conuenta
669쪽
pim, sed huiusnodi declaratione non obstante decisum fuit integra summa in
instrumento dotali contentam deberi, quia coniecturae non fuerunt vita sussi cientes ut dicto dis. 24. Quare in hac materia nulla dignoscii; tur quae illo iuris, sed tota est facti su
per ei scacia probationum, et cometar-
rarum huiusmodi simulationis quae in dubio non praesumitur,Neq; sufficit pro simulatione aliquas adesse coniectitras, si aliae quoque vigeant pro veritat , quamuis istae non sint illis ponderosiores, quia lassicit esse aequales, imo & aliquantulum inferiores , ut coniectitris hinc inde ad inuicem destructis, vel debilitatis , firma maneat regula viges pro instrumento,seu apoca dotali;Est igitur necessarium ut coniectiirae simulationis sint longe poderosiores, ac ita essicaces , ut omnino superatis alijs coniecturis pro veritate facientibus, 1c praesumptionibus ex instrumento dotali resultant bus, animum iudicis inducat ad probabiliter credendam simulationem, ut in allegatis decisionibus ac difΣ ., Proindeq; certa regula desuper dari non potest, sed totum ut generaliter contingit in materi1s coniecturalibus ) remittetidum est prudentis iudicis arbitrio, qui pensatis iacti circumstantiJs veritatein
perscrutetur. Multae aute com e rae, et iere omnes quae hinc inde possunt in ista materia considerari, cumulatae, ac discussae sunt in allegatis decisionibus coram Mel tio, in casus occurrentia videndis , dum materiam tractant ad saturitatem, atque in earum se da deciditur etiam
punctus notabilis, de quo actum est supra disc. I 3., An scilicet reductio ista quamuis faba ex interuallo substineatur ubi dos est nulli ter constituta ultra summam a. Statuto praescriptam. Minuitur etiam dos iam constituturo vigore Statuti moderatorii de quo dicto dis2. I 3. vel ex capite restitutionis iii integrum, vel tamquam inossiciosa Anautem ob auctis parentis facultates eadem dos debeat augeri, habetur ad materiam dotis congruae disc. ἐψέ. Sed an in secunda dote apponi valear ant pacta diuersa,vel alterantia statum primae dotis, videtur ita distinguendu t,
Aut agitur de pactis filiae onerosis, et
praeiudicialibus, quae in prima dote non
adiecta,apponu turper patrem in secunda, et tunc videtur negative respondendum ex eadem ratione textus in dicta
Auctentica, sed quamuis ; Pacta enim di
cuntur pars pretis,et contractus, ac rem
magis vel minus faciunt aestimare, ut ipsorum fruor,vel onus postulat, et ideo sicut parenti licitum non est absque no ua causa priorem dotis quatitate minuere, ita nec eius primam qualitatem reddere deteriorem, quoniam in esse tu esset diminuere, nisi noua iusta causa tractu temporis oriatur, quae pacta omissa in prima constitutione iaciat censeri congrua in secunda, quia sicut ex causa olicita est diminutio, ita sortius alteratio; Idque videtur planum, quatenus agatur de pactis ipsitus filiae non consentienistis praeiudicium continentibus, etiamsi fiant cum viro cuius factum ex claris iuribus uxori non praeiudicat, selumq;
isto casu quaestio superesse posset, an
mulier contrahendo matrimonium dicatur haec pacta approbare, de quo particulariter agitur infra disc. I s 4.; Prout
econuerso non poterit filia recusare in secunda dote repetitionem pactor is, quae in prima fuerunt ad tecta, nisi noua emerserit causa, quae rationabiliter eorum reformationem postulet. Aut alteratio non respicit onus , vel
praeiudicium filiae, sed viri ad cautelam
dotantis, quae ipsius filiae fauorem continere dicitur, quia nempe pater primo viro magis forte idoneo,ac prudenti dotem liberam soluedo illam secundo non
nisi vinculatam,et cum cautionibus prestare velit, & tuc non videtur huius prudentis consili j ei sectuatio patri denegada, cum filiae nil intersit, sed potius prosit; Ea vero quae in his terminis in contrarium dicta sunt supra, procedunt in dote aduentitia usque ab initio essecta de dominio mulieris, in qua merito nullam aliam legem pater adi ere potest ,
Quatenus vero pacta alterantia de 11 consensu mulieris, vel per ipsammet in secunda dote adiecta concernant praeiudicium terti j, puta filiorum primi matrimonij, vel primi dotantis, tunc intrat maior quaestio late tractata per Regnicolas , an scilicet mulier, quae primo loco nupsit more nobilium Capuanae, et
670쪽
Nidi, vel iuxta eon sietudines Neapolis quibus attentis habens filios non potest
de dote disponere in extraneos, nisi dedecima parte, et non habens nisi de medietate , ut supra in Neapolitaua ducti sio a.) pos it in secundis nuptiIs contra here more Magnatum, quod eil idem,
ac de iure communi, quo attento reli
cta fili js legitima, de residuo dotis potest
in quoscumque disponere. Et pro affirmaritia late Aponimus a sper tot. &aliqua etiam cons. 8ib. I Canc.
Mihi tamen videtur ita distinguen dum, Aut uersamur in puris terminis iuris communis, nullo pacto, vel Statuto in contrarium urgente, et tunc nulla dignoscitur prohibitio diuersimodE crutrahendi, praeterquam resultans ex disposi tione l. hae aedictali C. de fecund. --yssi, quia liena pὰ secunda pacta faciant iii lucro, vel successsione meliorem conditionem secundi viri, vel filiorum stacundi matrimoni); Aut versamur in casu pacti ad fauorem filiorum primi matrimonij validἡ in prima dotis constitutione adiecti,& videndum est infrac Nod H. i sq. ubi de lice late agitur; Aut versamur in casu Statuti per quod si ij; primi imatrimonii aliquod ius quaeratarin dote, itaui neque per contractum, neque per ultimam voluntatein
mulier in ea parte disponere possit, et tunc Aut Stati ii ni simpliciter disponit
non iacta mentione se darum nuptiarum , et videtur intelligendum quatenus matrimonium mulieris morte soluatur, ita it alter casus quo mulier superlitianquam omissus videatur relictus si bdispositione iuris , iuxta ea quae in casu pacti dicuntur dicto di c. i s .i Aut Staiutum de isto casu cogitauit expresse, et non videtur mulieri permittenda alteratio, nε quod directe prohibitum est,
iii directe fiat. Aut tandem versamur in casu statuti, et alterius iuris municipalis, per quod mulier solum in ultima voluntate pro bibita est disponere extra filios, liberam
tamen habeat disspositionem inter via uos per contractus, iuxta casum, consuetudinis Neapolitanae seu alterius in eadem Civitate nucupata Capuana: Nidi, seu more Nobilia, alias alia uoua Manera, et tunc intrat quaestio supradicta , ,
cui dubitandi occasionem praebet dicta restrictio disponendi uno modo, et non altero,an scilicet hoc secundum pactum contrahendi more Magnarum, per quod prςcedens prohibitio disponendi de do. te tollitur,dicatur importare dispositionem per contractum, vel per Vltimam voluntatem, et iuxta hanc secundam , partem , ut importet ultimam voluntatem, ideoque regulariter non debeat attendi , verius credit Molphes, et Iarius de Maria. ubi sepra, qui distinguendo
curat contrariantes opiniones conciliare, ut scilicet opinio Aponte procedat quoties personarum qualitas, ac necessitas inueniendi virum aequalem exigat hoc pactum alterativum; Secus aut in huiusmodi necessitatis iusta causa cessan. te , quoniam tunc in apertam fraudem consuetudinis appositum esse videtur, quod etiam annuere videtur Franch.δε-cisq3 s. ex numer. o. , Atque distinctio placet, quia videtur satis rationabilis, ac iuris terminis valde conformis iuxta ea, quae in materia alterationis pactorsi
habentur infra dicto disc. a s .quae satis conserunt ad istam quaestionem; Vnde
videtur totum remittendum arbitrio
prudentis iudicis, qui pensatis facti circumstantias inspiciar, an bona fide, et ex iusta causa, vel in si audem filiorum primi matrimonij, seu alterius interes satilice pactum sit adiectum , quod etiam
fateri videtur Aponte HAI.cons. 3 s.,et clarius cons. 8. lib. I. ubi totum se findat inusii contrahendi inter Magnates iuxta dictiim morem, quodque necessariuinis suit ita contrahere.