장음표시 사용
681쪽
tium , , vel praesumptionibus excludenda. An declaratio eiu em patris ex iure uallo admittatur.
3 Recensentur es ictus ex hac in pectione resultantes, an dos sit profectitia vel aduentiria, et primus es quod profectitia reuertitur ad patrem Ocum eius patrimonio consolidatur Oex mutatione Hatus minuitur.
tionem patitur ex mutatione Hatus.1 6 Alter sinus es circa fuccessionem, g tatu aduentitia i 0 Decedunt matri ,
Iamquam haeredes, profectitia verὼ, vel reuertitur ad patrem iure tecu-U , vel succedunt μν tanquam asty υbcati is consuetudine Marrui,
itaist non teneantur esse haeredes m.
sI Agitur de alio essem imputationis huius Aodi dotis in legitimam debitam
nepotibus in bonis aut matre prae δε- functa.
1 Aia superuisen, imputet in legitima dotem Abia patre traditam.
19 Dos materna per Alios non agnita, an transmittatur ad haeredes, et remis siue plura deducuntur, ob quae contra hegulam sit locus transmissibui. 6o In dote aiauentitia ex tacita patris dona tione resultiante, an Aia decedensobri; sis, babeaι haereditatem, et de ea ut ponat, vel potius ea reuertatur
61 An de huiusmodi dotessia postfaceret
donationem causa mortis Ane patrii consensu.
62 Dos tradita perpare siliae regulariter iudicanda profectilia it tamen aduentilia , A Staturum ita dissonat ut in illud Bononiae. 63 E coηtra ex particulariprout ne illa , quae esses aduentitia potes habere
naturam profectitiae. 66 Dos data per atium mediatam, vel etiam extraneum contemplatione patris dicitur ad omnes e pestis profectitia, perinde ac si ab eodem patre data effet, in ad ns eircumsantiae indu
6s mando dus data ab auo, vel alio ascem
dente censeatur intuim patris, veth us dotatae. 65 astu per auum datur u poti, an imputetur in legitimam patris, cuius in . mitti datum dicitur ι c. 6 Reeensentur plures opiniones X per quaesione de qua Dpra num. 29.68 Verior tamen videtur opinio, ut in dubio censeatur datum intuitu patris . 6 Patre inope auus, vel mater dotantes, an repetant ab eo essecto idoneo . o De coniecturis ex qu bus dos intuitu pa i is data censeatur. I De dote data per patrem Uel patruum, an intuitu patris . να avid de data per extraneum.
Ro notitia istius materiae, quae potius P qua iuris esse videtur,indignoscedo scilicet qualis fuerit dotantis volui . tas , distinguendae sulit persenae, quarum quatuor ordilaes con I stituere oportet i, Primus est patris, vel aui paterni, cui neptis dotanda, patre a de medio sublato, sit immediata; Secundus aut mediati, vel aliorum ascenden-rium, ex quorum bonis patri dotandae legitima debita sit; Tertius matris, ac fratrum, et patruorum, et aliorum ad dotem subsidiariam ratione sanguinis, vel eliaritatis a lege obligatorum, Et quartus extraneorum nullam d blandicbligationem habentium, sub quorum extraneorum genere computandi sim tetiam sanguine coniuncti,ac alia, de iure obligati,quorum non sit proxima cau. sa, seu obligatio dotandi, quia proximiores adsint. Q ad patrem, vel auum immedia- et tum iure patris regulandum, regula est censeri dotasse de proprio, et ut pare nae obligationi satisfaciat ad text. e. pressum in i n. c. e dotero f. cu quo scribentes communiter pertranseunt, quorum frustra desideratur auctoritas, ubi clarum habemus casiam legis; Sola enim controuersia est circa rationem , quae diuersimode circumfertur, sed praemissa videtur vera , ex eodem textu aperte deducta,ut nempe censeatur proprio , ac necessario muneri satisfecisso
682쪽
Ampliatur generaliter haec regula, Vt 3 procedat in omnibus illis casibus, in quibus de iure filiam quami: is diuitem, et aliunde prouisam dotare tenetur, et ex qua generali ratione resultant casias spe ciales, quos prodistinctis ampliationi hus notant Menota.υbi supra Mascard.
Paschal. , ubi supra Lugde dotaea 4. nu. 3 3 . m pia .sq. qu i materiam late pertractant, siue scilicet filia sit in potestate, siue emancipata, ac siue diues ac nupta, vel vidua; omnes etenim istae lampliationes veniunt stib iam dicta generali, eiusque ratione militante, et non alias; Nam si versemur in casu quo ces.set simplex obligatio paterna, atq; vigeat solum obligatio subsidiaria, tunc diuersimode iudicandum est, atq; de patre idem censendum est quod de tertio
perlanarum ordine uolatur, ut ex inieritis dicendis constabit. Quare iuxta hunc sensum, dictaque 4 ratione attenta intelligenda venit ampliatio tradita per Giurb.vbisupra nu. 3. vi nempe quod dictum est in patre, procedat etiam in auo; Eatenus enim haec ampliatio substentabilis est , quatenus auus neptem immediatam dotando, p, tris munus exerceat,atq; locum occupet, ut supra est praenotatum; Quodque ista Giurbη obseruatio sit aliquantulum in-cigesta,cdstat ex eo quod allegat Man-rica dicto tit. ry. numeν. 37., qui dicto loco nihil de hac re agendo num.38. t tum oppositum firmat. Eodemque respectu corruit, seu in- , digesta videtur alia ampliatio tradita Per eumdem Surb. n. s. in silia vidua,quae absque culpa priorem dotem perdiderit, cum enim iam dotatae dotem amitten. ti, ex sola commiserationis ratione noua dos debita sit , et sic in subsidium, ut supra disi. i 1., ideo non intrat diti regula, sed iste casis inter illos tertij
personarum ordinis est si mandus, ne I Menoch. dicta pras i s. num. 13. , et ali j quos allegat, quid tale dicunt, asserunt naimque generaliter regulam textua iudicta l. . procedere etiam In secunda
dote, quae filiae viduae constituitur, et merito, quia ex regilla textustisa sed quamuis C. de rei inor. H. prima do, ad patrem iam reuersa, filiae qua uis diuiti denuo nubenti danda est, nul lum autem verbum dicunt de casu primae dotis amisse; Ideoq; dempta dicta circumstantia amissionis, recte procedit haec secunda ampliatio etiam in secunda dote, quae pro ulterioribus nuptis; filiae viduae constituitur ex nece sitate derivata ab Authentica praedicta, Atq; iuxta hunc sensum capiendi sunt loqtientes de hac materia hinc inde deducti per Paschal. m. 2Ampliatur tertio etiamsi pater sit ad-6 ministrator bonorum filiae; Licet enim
tuncBartan LNesenniusper illum textum . s. g. de negoti ges. credat administra torio nomine dotem censeri constitutam, eius tamen opinio communi calculo reprobatur, quoniam idem textus
in dict.l. . praesupponit adesse bona materna sub administratione paterna, tpost scribentes in I. I ol. trim.aduem
dicta praesumptione I ς.πum. I , O . Giurb. Obiis anum. ΣΙ .Paschal. nu. 23. Bos d. cap. q. m. 37. qo. Cum enim praesumptio deducta ex dicta l. . fundetur in legali necessitare, in cuius adimplementum pater censetur dotem c5stituisse, administratio autem aliorum bonorum huiusmodi necessitatem non
tollat, quia filiam etiam diuitem pater dotare debet, hinc proinde nulla sit, est ratio , cur Bariolo sit adhaerendum , praeterquam in casibus limitationum ut infra. Ampliatur quarto, etiamsi pater e 7 presse prorestetur, ac declaret de bonis filiae dotare voluisse,quoties tamen pro testatio facta sit ex interuallo post dote iam constitutam , quia cum tunc filiae ius persecte quaesitum sit, non potest ex subsequenti declaratione tolli occim
Illuc si post firmata iam capitula matri. monialia in instrumento dotali, quod postea celebratur haec declaratio adi hciatur non venit attendenda, quia per capi-
683쪽
opitula saerat ibin quaesitum ius, nisi in
capitulis conuentum sit exprestia de in strumento celebrando cum pactis, et G. ditionibus in eo contentis, quia tunc capitula non dicuntur persecta, iii stru-
metitum autem reseruatum, censetur in eis inesse.
Ampliatur quinto etiamsi dicat ditare de paternis, et maternis, vel eiusdem filiae, nam ad illic de paternis tantum censetur principaliter dos astitu ta,materna vero, vel alia dicuntur adiecta pro cautela viri, ac in subsidium , quatenus paterna non susticiant ut clari probat ii tera textus in eadem l. . Maviatis.num. 8. ery.Gurb num. 9 OI S.,
Dictamque ampliationem plerique/extendu nt etiamsi expressὰ pater decla rauerit dotare partim de bonis suis, et partim de maternis, vel proprijs filiae , siue in totum de istis, ut huiusmodi deis claratione non obstante adhuc procedat regula textus praedicti, ut senti it Bal.
Novell. par. 6. mil. 6. quem aliqui sequuntur relati per Masard. numer. IS. Menoch. numer. 24. poH med. , Gurb.
Verum laaec extensio magis comuniter
reprobatur , quoniam dispositio dictis L . fundata est in praesumptione, quae cessat ubi constat expresse de veritate cui semper praesumptio cedit, Ac etiania quia impossibile videtur, ut quis praeter
Neque ad hoc opus est inspicere , an filia huiusmodi declarationi acquieum rit necn8, Vt aliqui putant requiri,qu niam aliud est dotem de unis, vel alijshonis constitui, Aliud filiam 1 iure consequendi dotem a patre debitam excludi Ad secundum igitur essectum neces.sarius est consensus praedictus, quemanon lassicere tacitum , sed requiri e pressum ex pluribus probat Giurb. num.
II. Se plenius habetur disi. s. ubi pactis talibus, secus vero ad primum in quo
Blancti veritas Inspicienda est; Stant enim simul quod dos de bonis propriis
filiae consti tuta sit, quodque huic ius co- petat aliam dotem a patre petendi. Extendunt item alij ampliationem praedictam, etiamsi filia ne dum dictae doti acquiescat,sed aliis bonis renuciet, it ex villicto decis I 8.num. I 3. alys
Giurb.num. 12.cum aliis per Ba ubi supra num .6s.cumseq. Verum haec sententia pariter damnanda est, ut aduertit sebat.n. s.; Ad aequivoca siquidem tollenda in hoc obseruanda est quod aliud est agere de quibus bonis dos consti tuta dicatur, Aliud an obstet renunciatio, Aliud vero, an aduersus eam laesio, Vel aliud remedia competat; Ad primu enim
essectum, certum est absque renunciatione declarationem sufficere ut supra; multo magis ea concurrente; Ad secundum vero quet stio est potius facti, quam
iuris,in perscrutando scilicet qualis fue-xit intentio renunciantis, et si bona- materna,vel, an dos a patre debita dica.tur compraehendi in renunciatione, necine,quod iudicandum venit ex facti ci cumstantus, alijsque adminiculis inserius considerandis pro indagatione facti, cuius certitudine data, ius est clarii, vi renunciantibus iura sua no detur amplius regressus; In dubio autem bona materna non cesentur includi,cu renuncia
tio sit stricti iuris, stricteq; intelligenda,
dictaeap. ὸ par. a.in fol.3 67. min. n.66. Verum adhuc dicendum est rem posita esse in iudicis arbitrio, decidendam ex coniecturis, ac particularibus facti circumstantijs, quae verisimiliter voluntatem renunciantis, ac renunciataru sua
Dicta vero iuris dispositione posita.
intrat tertia inspectio laesionis, vel resto tutionis in integrum , regulanda ex regulis generalibus iuris super renunci tionibus, itaut materia dotis nihil in hoc habeat peculiare; videantur tamen in his praecisis terminis Gab . cos. Is 6.
portant , Ideoq, aduertatur ad hanc De dote Oo oo di-
684쪽
distinctionem terminorum, et casuum qui saepe confundi latent, unde resulutant aequi uoca.
Ampliatur sexto,etiam si dos sit excessiva, attentisque viribus paternis in-I o congrua, et non proportionatabitaui,
neq; supersint bona pro alijs filiabus do tandis, quoniam sussicit paternam si, stititia in doti promissae sussicere Ag EI. decis i 9.Parifcoπ o nu. 3.lib.3.
c. 8., Bottiglier.circa .mss. m. s s.; inod tamen putat Masarae num. Iq. temperandum esse quoties tot bona non sit peressent, quae ad aliarum legitimam sussicerent, quod etiam aduertit Iosem.
Bolas. .s3 , Verum locobseruatio rem nostram nullatenus percutere videtur, quoniam tunc per viam inossiciosi dos in parte excessiva moderatur quocumq; animo patet dederit ; Est benε verui quod haec ampliatio satis restringenda est ex iis quae ii .fra post enarratas a pliationes, et limitationes notabuntur .
Ampliatur septimo etiam in donatio
ar ne propter nuptias Menoch. num. 9., Masa d. Num. p., apud quos, et alios
deductos videri possunt si quae sint aliet
Eadem conclusio limitatur, Primora ubi pater expresie declarauerit quantudet de suis, et quantum de illis filiς di stinguendo summas, ut ad literam pro
aliIssu pia in declaratione quintae aptiationis, atq; isto casu intrat inspectio petendi supplementum,si portio quam Pater dedit de suo, congruam a se debitam
non aequat, cessat attamen qu estio v luntatis, quae non datur in claris ad vulg.tex.in talis,aut ille)de legat. 3. in actibus etiam inter vivos late exornatu per Rotam dees. 44. numer. 14. par. II. rec., sed si summas non expresserit, dixerit tamEn dare sui nivam conuentamia pro omni, et toto eo &c., ista gener litas susscit iuxta magis communem a
olyi pro de per Bos numer. 7s. vers.
aly magis communiter, Atq; ita pastici seruat usus,ne dum ubi dos constituitur
per actum inter vivos, verum etiam per ultimam voluntatem Buratri decis. 283.
num.2. seqq. , ubi in specie quod facto per patrem legato dotis pro omni, et toto eo quod de suis bonis,ac haeredita te praetendere posset, tunc censetur in ciuia etiam portio dotis maternae Et liacet aliqui distinguant, an dixerit de bonis,vel de haereditate, quasi quod dice. do de bonis no inducatur compensatio debiti dotium maternarum detrahendi, ex quo bona diruntur detracto aere alimno, secus si dicat de haereditate, quae iura activa , et passiua in uniuersum continet, ut aduertit Eurati., ubifupra Gn
trarium tamen tenet Cancer. par. 2. vari
py.num 62. 9sqq. quem refert, ct sequitur Pratus ad Paschal. dicto cap. 6. par. 2. insin .fol. 367. cum alijs per Los num. 78.in princip. cum Bart. indistincte ut dotem maternam petere possit, siue
dicat de bonis, si vh de haereditate, et habetur supra in Spoletana disc. 34. Limitatur secundo, ubi pater alia 13 filiam prius dotasset expresie partim de inis, partim de illis siliae; Si enitii, deinde aliam filiam dotat , censetur
eamdem methodum tenuisse ad seriuandam inter filios aequalitatem, Man
qui amplecti videntur distinctionenia, ut limitatio procedat ubi in secunda dote pater declarauit dotare de pateannis , et maternis, seu alijs in confuso, quoniam ista generica declaratio, quae alias non sufficeret, efficaciam acquirit ab obseruantia, et specifica declaratione habita in dotatione praecedenti alterius filiae, eamdemque distinctionem sequitur Mauricidicto η-.2s. Tertio limitatur in patre inope, Vesr4 ubi summa promissa totas vires patrimonij excederet, quoniam id, quod vires paternae ferre non possint, censetur promissum de bonis proprijs filiae, ut ex
685쪽
Limitariar quarto ubi silia se dotat, I promittendo dotem de suo, postea vero pater soluit, quia si habet in manibus
de bonis filiae puta dotes maternas, cen- sttur Muisse in compeiis a tionem, rotenta natura constitutionis iam Masar ru m. 26., Giurb.num. 2 s.ctos na48. Manticinum. 3O., qui num. 3 l. t FH.
ponit sub dubio, ut apud eum. Quinto limitatur, ut regula procedatis ubi pater constituit dotem genero, secus si promittat eidem filiae, Gabr. dict.
U. I s6.num. 2 s.lib. I. quem simpliciter sequitur Menoch.nu. 32., sed haec obseriuatio Gabrielis male adducitur pro limitatione regulae principalis, nam tamquam talis nullo iure probatur, nullaq; habet rationem, vel auctoritatem; PO.namus etenim quod pater simpliciter fi- Iiae dotem constituat, utique vanum esset asserere, illam censeri constitur an quoque de maternis, vel de ipsius filiae
proprijs; Quare substentari tantum pos
et pro limitatione quintae ampliationis, quoties nempe accedit generica declaratio dotandi de silis, ac alienis, quasi quod in constitutione facta cum ipsa. met silia absque interuentu generi, videatu r cessare ratio, in qua fundatur am.
pliatio praedicta, ut nempe aliena deducta sint in subsidium pro cautela sponsi, quatenus propria bona patris dotantis
non siissicerent. Sexto limitatur, ut non procedat in 17 patre naturali quem non praesumitur de suo dotare filiam aliunde habentem, sed potius de bonis ipsius filiae Bal in LMeuius S.cum duobus it primo de Ieg.2., et alij relati per . Iasard., et Menoch.
Mantis.num. 32. M u.89 Aiat Menoch. credat id procedere de rigore iuris ciuia Iis, secus autem de canonico, quo atten-ro clarius pater naturalis loco aliment mrum filiam dotare tenetur; Verum hanc Me αν considerationem credo minus
rutam, quoniam circa hoc onus interius ciuile, et canonicum, alia non is
titur differentia, nisi quod attento pri- modos debetur naturalibus tantum, et non spuri s , de secundi autem dispositione debetur omnibus indistincte ut supra dis. I 1., ideoq; credo limitatio. nem de utroque iure esse veram ea ratio-I.e, quod hoc Oaus in patre naturali ea
si bsidiarium, et sic cessat si silia habet alia bona, ex quibus dotari misi; ini-nimo cessante neces state, regulariter
prohibitum est patri disponere id fati rem basiardorum, ac propterea ad excludendum delictum censendum est oestuid, quod erat de iure iaciendum pistaeque sunt ampliationes ac limitationes, quae frequentius per scribentes notatur, atq; aliae si quae sunt parum contingibiles, apud eos videri possunt. Caeterum absque tanto ampliationu, a 8 ac limitati Orium apparatu, omissisq;di putationibus Repetentium, a quibus cae. teri superius allegati derivant, tamquam legis litterae iudaico more nimis in hei Stium, atq; reflectendo solum ad probabilem rationem,ac verisimilem partiumvcluntatem, in quibus tota legis anima in his ambiguis, et coniecturalibus acti-btis versatur, crederem posita pro constanti regula principali deducta ex claro textu in dicta I An. tamquam scianis iuris praesumptionem constituente,illius tamen intelligentiam, aut extensionem, vel restrictionem, totam esse regulanda ex facti circumstantiis, scilicet expersonarum qualitate, dotis quantitate, paternae substantiae eiusdemque filiae bonorum statu, more Regionis, aliosque cim cum stantiis,ex quibus,qtialis tuerit prOmittentis animus deducatur; Siquidem noster te is in dict. l. . iuxta intellectum magis communem, ac probabile, et receptui habet pro basi paterna obligationem , in cuius executionem ambiguae promissioni tradit interpraetatione tu regula firmatam; Idq;euidenter coiris fiat, quoniam in matre, ac fratribus,
aliisque adhuc de iure obligatis in solusubsidium, praesumptio ex textu elicita regulariter non militat, ut infra; minimo neq;in ipso patre respectu filiae naturalis ut supra in sexta limitatione, eristo legis regula non est attendenda, nisi
ubi haec necessitatis ratio urge qua ces.sante, pater iudicandus est tamquam extraneus, ac voluntarius rei suae profusUr;
Et propterea si pater alijs fili)s grauatus
maternam dotem, vel alia filiae bona ad uentitia in manibus habens, atque ad ministrans, magnam dotem filiae con
nituit suae substanti M incongruam, ita, et taliter quod, ea detracta, pro alijs si .liabus congrue dotandis, vel masculiso dote O o Q O pro-
686쪽
Prouidendis, non remaneat utique haec dos in tanta summa, non potest censeri
data ex necessitate , cum i sta restricti si tad congruam , quae regulanda venit ex quantitare patrimoni j, ex numero fili
rum , ac eiusdem filiae diuit ijs, ut si pradi . t 4 . sed omnino dicenda esset ex mera liberalitate, quinimo ex fatua, et stulta prouisione; Quis enim sani capitissimilem actum unquam gereret, ut pro nitituenda incongrua dote filiae quae i1m est diues de suo , se ipsum depauperaret, aliosque filios prouisione destituatos relinqueret, Unde cum in mentem
sensati hominis id cadere non possit,
neq; aliqua habeat, humanae prudentiae rationem, hinc proinde dicendu omnino videtur, regulam quidem textus esse veram in dubio , et quoties dos per patrem promissa est congrua,et talis quod ad eam qiiamuis inuitus teneretur, itaut concurrat ratio necessitatis, in qua sun datur tota dispositio textus,ac praesum.
ptio satis taciendi propriae obligationi,
secus autem ubi tales circumstantiae con.
currant quod huiusmodi praesumptat Voluntatem ex maxima verisimilitudine excludant, Atque iuxta hunc sensum c pienda e st, res eque procedit sententia Barιοι in ι. Nesennius de qua supra inistertia ampliatione ἱ Prout capienda etiaest, ac bene processit sententia volentia ex altera dote priori filis constituta,ita regulari debere iuxta secundam limitationem ; Vel si ageretur de constituenda secunda dote filiae iuxta terminos A IhRtic ed quamuis, nam si in prima constitutione id esset expressum tunc censendum est quoq; expressum esse in hac secunda , quamuis nihil dicatur, ex alia , regula ut in hac secunda censeantur re. petitae omnes qualitates praecedentis . Et ex qua cessantis necessitatis ratio.
I9 ne dicendum venit, quod si pater filia
stupratam maritat, ac dotat, censeatur
hinc dotem non de suo dedisse, sed animo repetendi a stupratore, cuius obligatio per matrimonium, ac dotationem itoli cessat,ut supra dici 42.; Cum enimi sto casu pater dotare non teneatur, sed actus sit mere voluntarius, hinc proinde dicendum omnino videtur, potius hunc ad consulendum quam primum filiae voluisse prouisionaliter dotem dare,
ut a stupratore repetat , id liquiqui ub
detur probabilius, atq; verisimili intemtioni magis adaptatum, quam quod ii pratae duplicatam, ac superfluam dotem
Neq; dicere liceat, quod alias esset
destruere legem, cuius maior potentia est, ut quamuis dura seruanda sit, quoniam lex non firmat regulam, etiam in casu, quo dos excessita, suoque stadii incongrua constituatur, idei, i intelligenda est cum terminis habilibus, ac iuxta eiusdem legis rationem praedicta . quatenus nempe agatur de dote consti tuta ad limites propriae necessitatis; G- miserandi siquidem si int parentes filiaruonere grauati,neque dotibus tribuenda sut ea indiscreta, et irrationabilia priuilegia, per quae, ut uni filiae inordinatus luxus tribuatur, aliae filiae, sortius vero masculi remaneant denudatii Non negatur enim quod pater voles,dum modo legitimam alijs relinquat, totum assem
uni filiae dare potest , dum etiam extraneo potest elargiri, vel proijcere in mare ; Sed quia hic est actus imprudentissimi hominis, et non consuetus, idcirco non est praesumendus; Atq; sussicere debet nostris interpWribus indiscretus rigor , quem ex diche ι .sin. subintellectu deducunt firmando parum rationabile propositionem, ut pater filiae quamuis
diuiti, ac nuptae dotem dare teneatur, ut obseruatum est supra dile. I. O- 142 , sed viii rigori interpretatiuo , alterum pariter interpraelativum,ac subauditum, a ratione tamen prorsus deuiantem addere,id humanus discursus no admittit;
Haec autem solo veritatis impulsu insinuata sint Magnis Tribunalibus, quorsimos, ac praerogatiua est , ex ratione magis, quam ex indigestis,1c saepissime in elatis scribentiu assumptis, iudicare, ut deinde ita illorum exemplo alijs inserio ribus tradatur aditus iudicandi, attento potissime communi usu quo patres qui non sint plus quam iuris peritissimi, credentes bona materna vel aliude filiabus
obuenta unum assem cum proprius constituere, credunt etiam de illis pro e rumdem filiarum dotatione liberam habere dispositionem, unde videmus quod isti casus, raro, vel unq iam contingunt in magnis Ciuitatibus, aciuter personas peritas, et sagaces, sed in locis paruis,
cpellanis simplicibus , et idiotis, ii
687쪽
quibus propterea non irrationabilis in- Iebi ita litterae , sed ratio legis est oinnino attendenda i Quodque aequior videatur opinio contra mi I. firmat Bottiglier. LAI. Theorem. 9 o. insinalibus
Multoque magis praemissa procedereao videntur, si concurrentibus huiusmodi diuersis voluntatis indilijs, et coniecturis, accedat etiam ipsius patris specifica declaratio, quamuis ex interuallo ;Licet enim donanti inter vivos, vel aliis
actum irrevocabilem. facienti, contraria dispositio interdicta sit ad text. in L DII perfectam Ode donat. I perfecta C.
de donat. quaesub modo i Attamen ubi aliquod cadit dubium, vel aequivocum, de clarare illud licet, maxime si ex adminiculis declaratio reddatur verisimilis, ut alibi pluries habetur, cum sit concluso
hodie notorian sortius si concurrat obseruantia, quae optima est humanae v
luntatis interpres, quia nempe sic in alterius filiae dotatione gesserit. Hinc proinde sexta ampliatio omnino respuenda videtur in iudicando , Te tia vero, et quarta intelligendet sunt, quatenus agatur de dote congrua ad necessitatis, ac paternae obligationis limites te stricti, et non 'as; Regulata
enim textus praedicti his casibus a tendenda videtur quoad summam comgruam , atque in hac recte attendendus est ordo prioris paternae obligati nis; Si enim pater habus in manibus dotem maternam, de bonis paternis,1c ma.
ternis in confuso constituat filiae dotem scutorum bis mille, quorum mille tantii congruam dotem a se debitam, eius statu inspecto, constiturat, italit reliquam ille censeantur promissa de maternis,
tunc si sola mille appareant soluta, haec xi cedere prius debent in causam pareenae obligationis, itaui filiae ius integra
remaneat pro residuo ad materna, etiasi illis renunciauerit,quoniam cum renunciatio censeatur correspectiva ad dote, idcirco ista integrε non praestita, illa non suffragatur pro rata non adimpleta, ut egregie in his terminis firmauit Roc
in Auenionen. pecuniaria Io. Decembris ab M. coram Veros a confirmata s. Februardi I 647acoram eodem,et quarta D cembris sequentia coram Meltis, quarum
recen. Atque ad hunc es ectum, istoque sano modo recipienda sutit, quae de stiae consensu, vel renunciatione spernendata dici solent. Et quamuis Menocb.MD pM mptio.
22 ne I s. num. s. dicat praesumptionem ex
nostra lege oriente iuris,et de iure appellari ἀ Io: dr.in a .ad Dec. tit. de praesum . S. a. incip. species pos numer. . incip. in praedicta concordantia , qui casum nostrae legis percutiti Hoc tamen nullatenus credo recipiendum, atque contrarias probationes etiam praesumiaptiuas , et ex fortioribus coniectitris elicitas admittendas eue, quoniam vere regula textus importat simplicem iuris praesumptionem, quae cessat ubi constarde contrari, ut per Gabriel. dicto conf
283.num. sa, 7.er alios passim; Anau-tἡm talis dos, quae de paternis bonis coastituta dicitur, censeatur a patre donata, vel data in peculium , habetur dis. praeced. quando agitur, an dos sit protincti tia, vel aduentitia. Quouero ad auum mediatum, alia'; a a secundi ordinis personas supra recensitas, sola inspectio est, an intuitu ipsius dotatς, vel potius patris dos constituta
censeatur, itaut cedat, necise in satisfactionem paternae obligationis,et de hoc pariter habetur infra, dum agitur quando dos dicatur prosectitia, vel aduentitia, eademq; inspectio cadere videtur etiam in fratre, qui dolet neptem intuitu fratris i Isto etenim res, ctu circumscripto, quoad reliqua , auus mediatus, alijque ascendentes veniunt etiamstuandi sub generalitate aliorum con iunctorum dotantium, et sic in tertio
personarum genere supra distincto. Circa quod, subdistinguendo paritera personas, videndum est primo de m tre , secundo de fratribus, et tertio generaliter de aliis coniunctis ι Et quoad matrem dotantem, si haec insimul cia patre communi filiae dotem indisti licte promittit nulla facta specificatione,iunccensetur ipsam interuenire fideiussorio, ac subsidiario nomine , quia paternum est onus prius filiam dotare, itaut respectu eius, cui sit promisso uterque dicatur reus debendi, sed inter se, pater ce se M primipa , mater autem fideiussorio
688쪽
mittitur in Beneuentana dotis I i.Mar
16s . Eiιbis,edita in causa de qua supra ab . 29., ubi Obseruatur, quod respectu
generi est principalis debitrix , dui
aque principaliter dotem promisit. I erum haec est nuda praesumptio iuris militans iii dubio, secus autem si per
expressam declarationem constet de G-trario, quoniam praesumptio semper c dit veritati, neque in claris admittitur ista quaestio,vt in specie Craueri. conf9 Icum Miss Giurb.υbis, S eodem num. I. ,
Quod dicendum est procedere, ne dum ubi partes id expresse declarant, cum
tunc nulla versetur difficultas ex vulgari regula text. D l. ille, aut disy de etiam ubi coniecturae, ac facii circumstantiae ita fradeant, qui nempe dos promissa patris facultatibus incongruasit , e conuerso autem matersit diues, itaut verisimile omnino sit, hanc principaliter ad dotis constitutio
nem concurrere voluisse, tunc enita
censendum videtur promissum esse dopaternis usque ad eam quantitatem,quae a tentis patri irronij viribus, ali)sque circa in stati iijs congrua iudicetur,residuum vero ex maternis , In quantitate squi de congrua per patrem debita, non est admittenda praesemptio, quod mater concurrere voluerit, cum ita esset indirecta donatio inter coniuges de iure prohibita; in excessu vero, quia non praesumitur patrem voluisse ultra vires suae obli stationis se extendere, et econtra, viribus paternis cessantibus, intrat sibsidia ria obligatio materna, hinc proindὰ dicendum est, partes voluisse iuris ordini, ac dispositioni se reddere conformes. Quae autem dicuntur de matre con systi ruente dotem communi filiae, una cum patre, ac viro respective, in omni-hus aeque procedunt in eadem constitu
ic dotaui filiae mortuo viro una cum eius filijs dotatae fratribus , quorum uti patris haeredum prior sit obligatio dotandi iuxta decae occim77., quae loquendo in litis terminis, iuxta hunc sensitim capienda est; Secus autem si mater constituat dotem una cum dotatae fratribus, qui circumscripta qualitate haereditaria patris, consideren tu r tanquam fratres; Cum enim tunc ordo pr posteretur,quia
prius mater, et deinde in huius subsidiufratres tenentur, ut supra dyc. I 42. hinc
proinde idem , quod est dictim de in
tre respectu patris, videtur dicendui de fratribus respectu matris, nisi aliae iacti circumstantiae prudentis iudicis arbitrio pensandae diuersimode suadeant, cutota haec sit quaestio facti, ac voluntatis, cuius indagatio in dubio tota pendet ex qualitatibus facti, quia nempe doris qu1titas maternis viribus nCnsit proportionata, probabile vero sit,n atrem, ac fratres aequaliter Voluisse concurrere,iuxta
ea quae deducuntur per Giurb.υbifigra
Si vero sola mater dotat filiam, quae
26 patrem habeat praesentem non imp ditum, ac idoneum, neque mater habeat in manibus de bonis filiae, et tunc quia nulla subest causa, ad quam dotatio referri possit, referenda est ad illam dona. tionis , quam mater facere voluit filiae, cui adhuc superest actio aliam dotein petendi a patre ad onus dotationis etiaerga filiam aliundὰ dotatam adstrictium,
Verum si vir, seu pater respective fuerit
absens, vel carceratus, aut infirmus, seu alias impeditus, aut pertinax, vel imprudens in filiam collocando, adhuc tamen facultatibus idoneus, tunc censetur matrem nomine quas procuratorio patris
dotem constituisse, itaut si quid destio
promittat, repetere possit utilli actione negotiorum gestorum, intra terminos tamen illius congruitatis, ad quam pater inuitus cogi poterat, ut egregie Bal. Noueu.dict. priuil.3.na. 5. Gurb. alios cuiantulans υbi Apia nu.3 8. late Cyriac. utri 9 s.ubi in matre firmat regulam dona tionis exclusivam, ac admittunt omnes
allegati, it aut id quod paternum debita
excedi t, de suo constituisse censeatur . At si patre mortuo, vel inope, mater dolet, neque filia habeat bona propria, ex quibus dotari valeat, itaut materna obligatio intret, et tunc censetur dotati
689쪽
se de suo, et sic eatenus prae semptio di
ctae L . intrat in nratre, quatenus viamat necessitas dotandi, quae est unica ratio dictae legis,ut bene aduertit Man-
teri communiter congesti per c iam,
et GArbam Ubi supra; Vbi enim cessat
necessitas, regulariter ad titulum admi nistratorium, seu procuratorium filiae dotatio referetida et st, quod satis confert ad comprobationem eorum,quae supra notata sunt in excessu promissis per patrem, semper enim quod interuentus maternus aliam liabet caulam, ad qua reserri valeat, excludenda est voluntaria elargitio, ac rei suae su perflua profusio in dubio non praesumenda. Et ideo si uxor constituta a viro usu- fiuctuaria omnium bonorum , interueniat una cum viri haeredibus in promissione dotis filiae, tunc censetur interue-itisse pro consensu praestando pro eius interesse super costitutione dotis ex b nis, in quibus habebat usumfructum ,
ut in specie Cyriac.conre. s Io. , et sic in
similibus; Et propterea si mater constituat dotem filiae prouidendae ex bonis auiti fidei commissi in vim Aurbentisares quae C. Assisic. tunc u detur eadem praemissa ratione dicendum censeri constituisse animo repetendi a fidei commisso, illiusque interuentum suis te, vel administratorio nomine filiς,vcl. et Verius, fidei uitario nomine, ac tanquam assecuis ratrix generi, qui forte non contentus dote cum litibus consequenda ex bonis fidei commissaris , voluit habere matrem liquidam, ac certam debitricem, ut in
fratribus qui dotem promittant sorori habenti avitum fideicommissum, habetur proxime infra 1, Multoque sortius haec procedunt, ubi mater ellet tu trix , vel curatrix filiae. Quatenus vero pertinet ad fratres, 27 si isti sunt haeredes patris, tunc absolutum est in istam causam in dubio dota. tionem esse referendam Balan l . Cis
corrado S. alterum oeia Capyeius Liat decis. 38. Eademque ratione idem dicen
dum est si non sint haeredes patris sed aui, vel possessbres antiqui sidei
commissi, ex quo soror dotanda erat quoniam potius ad causam necessariam' quam voluntariam reserendus est actius,
quidquid loquendo in patruo dixerit in
contrarium RoLapud Merlin. de legi de cis I 3I.num.Σ., quae serte in contrarij
coniecturis sundari potui t, nam alias generaliter sumpta nullatenus subsi stere vi. detur; Et in specie quod fratres promi tendo dotem sorori,quae auitum habeat fideicommissum ex quo dotari valeat, censeantur fideicommissario, ac stil,sidiario nomine promisisse exFabr in Cod. lib. s. tit.6. deI . 3. O Molin. de primo.
facti circumstantiis est regulandum, ac nisi constet fratres diuites de suo voluistse dotare, etiam per inditia, et fortiores praesumptiones , Haec autem praesumptio, ut non de propriis fratrum, sed de paternis dos constitata censeatur, ne dum percutit fluorem ipsis rum dotantium, ne de proprio dicantur pronii sic se, sed etiam ipsius dotatae,imo hic principaliter per Doctores attenditur,ad eia sectum stilicet, ut peribaties pactis oneqrosi, grauas i non p ssit, vidissequem Sed quid si irati es, qui sitit naeredes 12 patris cum beneficio legis, et inuentarii, dotem ultra vires haereditarias promittanr, an haereditate detecta non sol-
uelido teneantur supplere de proprio,distiligitendum est, Aut enim constitutio dotis facta est sub expressis titulo, ac nomine haereditario, quia nempe tanquam haeredes patris dotare professi sint absq; alia promtisone,et tunc absolute dicendum est ipsos non teneri, quoniam aduersus inuentaris beneficium deductum ex l. . 3.c praefatam Cri iuγ.deliberi nil speciale attributum est doti, quae in casibus non expressis regulanda est iuxta terminos communes; Nil obstante quod deficientibus paternis , ipsi fratres ex persona propria in subsidium erga sor rem indotatam teneantur, multa enim contingere possunt Ob quae fratern
obligatio cesi et,vel quia ipsi non sint ita
690쪽
664sacultatibus idonei, ut vItra propriae descendentiae prouisionem, sororibus dotem valeant 2ppeditare, Vel quia lar
res habeant imatrem, ac astendentes quorum proximior sit causa dolandi ; Siue quia habeant aliquid de proprio, Ac ta-dem quia quantitas constituta de tem pore quo paterna haereditas non de te oneribus credebatur opulenta, sit excessiva attento temporei manifestatae inopiae patris, itaui illa rata quam habuit sit congrua in ordine ad mensuram, quae
Et in omnem euentum, quatenus etiaessemus in casii, quo intraret obligatio subsidiaria contra fratres ex person
propria, satis tamen expedit quod prima constitutio eos non afficiat, quia no terunt conueniri in vim pactorum , et clausularum executi uarum in primo. ntractu contentarum, nequἡ ex tunc
hypotheca desumenda erit cum desecerit voluntas se obligandi, sed intrabit ex nunc simplex iudicis ossicium. Si vero contrahentes sub expressis no-19 mine haereditario se obligauerint etiade proprio , et tunc in Regno Neapolitano est pariter expeditum, ipses non teneri de proscio, ac ultra vires, nisi ex presse, et nominatim beneficio legis, et inuentarij renunciauerint,na licet prius id esset sub dubio, ut constat ex Francb. decis. 323., et 648. Minari decisa s. Ca
exceptio excussionis inuentarν ubi late; Attamen hoZe non habet dubium,dum S. Consilium iunctis aulis per decretum xenerale ad formam legis sub die 16. Marty I 623. declarauit haeredem beneficiatum numquam teneri de proprio ultra vires, etiamsi proprio nomine se Dbligauerit, nisi expresse beneficio in-Mentaris reiiunctauerit , de quo decreto faciunt mentionem Thorus ubi sup a in sine, Nouar. qu I. forens. I. iu puncto canc.Latr.decis. 38., et decis I I f.,Vbi addentes illud registrant de verbo ad vera hum, ac alii Regnicolae passim, atque habetur particulariter auum supra dia
farf28. In terminis vero iuris communis, ar-3o ticulus est satis controuersus, in quo solent scribentes magis communiter distinguere, an propriam obligationei adiecerit, vel simplicite, se obligaue It
pe attendatur, an obligatio haeredis sit compatibilis cum titulo haereditario , necne , si enim est compatibilis, non est dicedum voluisse de proprio se obligare , quoniam esset inducere nouationem in dubio non praesumendam, secus
Compatibilis autem dicitur, etiamsi de proprio,ac insolidum se obliget, quoties de tempore obligationis haereditas iudicabatur idonea, ipseque haeres plura bona haereditaria possidebat, clienim haeres licet beneficiatus,quatenus habeat de bonis haereditarib, iuxta magis r ceptam sententiam, teneatur etiam de proprio neque inuentarium quidquam sumagetur, quoniam illud facit sua Operationem, quoties vires deficiunt, hinc proinde rationabiliter etiam det proprio se obligauit , quia sciebat ita sede iure teneri ; Ideoque detecta post modum virium haereditariarum insufficientia , ob euictiones sori θ pasta, vel aes alienum aggravatum, non videtur dicto beneficio priuandus,cum stante dicto praesupposito, videatur deesse animus se obligandi de proprio, atque recte intret conclusio, ut obligatios cta cum falso praesupposito corruat, et
Quare applicando ad nostros terminos,si frater de tempore dotationis credebat, ut supra haeresitatem esse idonea, tunc non censetur voluisse de propriose adstringere, secus autem si sciebat,uel probabiliter poterat suspicari, quia tunc obligando de proprio videtur se ipsa si roris debitorem constituere velle,quamuis haereditariae vires non suppeterent,