Theatrum veritatis, et iustitiae siue Decisiui discursus ad veritatem editi in forensibus controuersijs canonicis, & ciuilibus, in quibus in Vrbe aduocatus pro vna partium scripsit, vel consultus respondit. Io. Baptista de Luca Venusinus, per materia

발행: 1670년

분량: 1105페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

821쪽

- 'γbat. dicto cap. II. ex m . 6o. , sed quae de thesauro dicuntur uia

iure, sint de iacili ad praxini deducibi lia instituis, et antiquis lapidibus, qui thesauro assimilatatur, ut in specie bene imo decis 3 sq.' fecuui tot C. Furinae. ideo expedit ob ruare , quae de thesauro dicuntur, ad enecta asinplicandi huiusmodi res alijs rebus ei assibini latis dequibus omnibus i 7.de Regal. De niue sin illaris est dubitatio,an dicatur esse in fructu, et pro assirmativa in materia rei ij debiti ex icu lo habetur plena decilio apud Gi area, dec 3 quam caeteri Regnicolae passu, sequuntur , ut testatur Barbat. dictu cap. tr. m. ia . O addo. eundem Gaetar. ,3o idemque comprobat Fotanellia c. seto. m. 2. , ac plura in materia nimis colligit Gan verr. decisa 5., illamque misea quocumque colligi si matur ser Abra n Toletana Niciis i 3. Februa6 15si. Celso,inter suas decis ii .dchatieturiis

lectio fieret ad mercatulam, quae prohibita esset, quod in terminis nostris videtur intelligendum, qua enu sundus dotalis huic industriae destinatus esset, quia scilicet ibidem solicae habearemur artae ad conseruationem niuis in eo loco, vel adiacentibus ex situs amplitudine, vel priuilegio colligi selitae, itant in ilia collectione fundi redditzs ii

toto, vel in Parae apud dotantem, vel eius maiores consistere soleret, iecus si

in findo ad alios fructus destinato, vir ex propria industria foueas de nouo ita

Ciat it a niuem colliga quoniam h est pura industria sua, non aure fructus fui di, quod sati, expedit videre,non ad esse.

tum perceptionis, u pertinentiae ad

virum constante matrimonio , quia siue

sit fructu, siue industria sonat in ideii , sed ad esse tum pertinentiae & diuisionis, quatenus nive iam collecta in ima veis existente, contingat matrimonium

solui, vel alias fieri casum restitutionis, ut infra. Emolumenta protocollorum an di-

si cantur fructus, dubitant Doctores,G-gatiuam enim tenet Bar. iud. l. diuortis etri num. 3. , consso in n. quem sequuntur alii de quibus Ba of dent

Verum quidquid sit de dictae quaestio

nis veritate, aduertcdum est eam agitari per Doctores in terminis usus ructu rij non autem in terminis dotalibus, in quibus absolutum videtur liqc emolum ia spectare ad virum tamquam fructus, dato siquidem in dorem pro oculio, censetur in sorte constitutum ii si ius exSplandi, emolumenta vero exemplationis data esse in fructu, ut in sortioribus tei

minis usus fructus, vel offici j vacabilis, aut census vitalitu dati in dotem alibi

aduertitur hoc eodem titulo, ac dicto tit. Regalibus disc.3 s. atq;cutini his terminis, tam quaestio ista ad nostrum propositum est regulanda, quam omnis con trouersia super fructibus, et emolumentis officiorum, et iurium ad vitam, vel certum tempus in quibus substantia quo dammodo consumitur; Non licet enim ab usuiructuario ad vira arguere negatis, quia potentius est ius istius, quam illius quamuis argumentum assirmativa optime procedat, et sic, omne quod tamquam fructus pertinet ad usi fructuariu , pertinet etiam ad virum sine dubio, sed

non e con ramita multa non perti

nent ad usumfructuum, quae viro deben-

ur .

Iurisdictio Castri dotalis dicitur et irin fructu, ac successi e mulctae& poesiae, si ac facultas deputandi cinciales, et ius sedendi in partamentis Sta, ut dictum estis. i 6. ubi de Regnis, Principatibus, sim dis, et domini js datis in dotem; Prout etiam de iure praesciit audi, vel

nominandi resultante ex patronatu annexo rei dotali, ut in sua materia f. biit. de iurepatronatus, et plene ad propositum Armat Barbos. in d. l. di striis b. seviis in materia consilendus, cum haec videantur plana, atque in ijs quae dubia sunt tamquam raro contingibilibus rela tio ad tractates sui licere videatur;Q udue fructuum nomine veniat amplissimo tractat Barbat. in tota prima parte sui tractatus de diuisione fructuum in o

currenti casu pariter consulendus. Quintum acvltimum tempus est se

luti, vel separati matrimonii, seu illud in quo alias ex praemissis , fructus votia

822쪽

ad virum , sed ad ore i spectini; Et

ii hoc considerandum venit, an bona dotalia, ex quibus fructiis percipiuntur 3; data tuerint aestimata, vel inaestimata; Si enim sunt aestimata vera aestimatione

sonante in emptionem, tunc non dubitatur fructiis i luto etiam matrimonio ad virum spectare iure domini; tamquam re sua, cum dos non in ipsa re fruct sera, sed in eius pretio consistat ad temm ub ira C. tae iur. dotium, et Lunici s.cumque ex stipulatu C. de rei υxor. I. com vite cribentes tu ae l. diuortiis , et

est res plana, quoties aestimatio sonat inemptionem , secus autem si facta sit ad sciendum rei valorem, itaui dos non in pretio, sed in ipsa specie consistere diacatur, quia tunc sumus in casu dotis in. aestimatae de quo infra. Dissicultas autem est ubi data est qui-3 dem res aestimata, sed cum pacto, ut sit in electione alterius ex coniugibus ipsam rem, vel pretium dare, vel respoctive recipere, Et isto casu distinguendum est, ii electio praefata reseruata sit simpliciter de restituendo rem, seu pretium ab initio constitiatum , vel potius positum sit in electione ipsa bona

dare per pretio tunc currenti habita ratione augmenti, vel diminutionis iuxta

distinetionem tradit ads.ss O yy df. i s7. Si enim vertimur in casu quo noobstate dicta iacultate, interim quod ea

deducatur ad exercitium, res iudicetur inaestimata,et dotalis,ut locis citatis obseruatum fuit, et tuc uti a procedendum videtur in eisdem terminis rei inaestima-tς,quia eius debent esse fructus cuius eo- de tempore est dominium, et periculum,

quia haec sunt domini j sequelae, at tu

iuxta hunc sensum capienda venit recteque procedit opinio et Alem ind. l. diuortis, quibus ad haeret Ba ἴat. de diu frum .part. 2. cap. m. f., Si vero iunius in casu quo interim res manet in terminis verae aestimationis, itaui pactum dicatur potius continere quamdanecessitatem , vel iacultatem creditoris recipiendi rem insolutum loco quatit

tis Auth.hoc ni C.defrut., siue quod bona sint in facultate sol undi quod non immutat dotis natura, ut supra discis s. sqq. is .& tu quia est species nouae venditionis, dubitari potest , ut regulato actu adinstar venditionis ad-

haerendum sit Angelo ct Romauo in ea ri. diuortio relatis a Barbato ubi supra , Nam si attendendum est pretium pro sens, utique illud propter fructus extantes augebitur, ideoque vir illos ita con

sequitur.

In casu vero quo bona sint vere dota lia, quia nempe inaestimata, et tunc distinguenda veniunt stabilia a mobili bus , in stabilibus enim cum statim si luto matrimonio, vel alias facto casu re stitutionis debeant restitui, neque alium is subsit titulus cuius respectu vir, vel eius haeres fructus percipiat, hinc pro- indo pertinent ad mulierem, ex plene

cumulatis per Antoninum de Amato lib. i. Marines cap. 9. m. r. sqq. , idque iuxta magis communem, et serte veriorem sententiam procedit, etiam pro tempore quo vir, vel eius haeredes iraii lieri alimenta subministrauerint, quoniam habebunt quidem retetionem fructuum ad ratam alimentorum, sed excessum debent restituere, ut late Sura decisai 1., ubi articulum ex professo di

num. 3 s. plene Amat. dictare l. 9. mer. II. Ofer. ubi de utraque opinio

ne .

Non tamen id procedit econuerio, quoniam si fructiis ab alimentis subvu-nistratis superantur, non poterit 'di vhaeredes excessum a muliere repetere, ut

Ire Surae. Fontanere.υbi prani Q a neraliter obseruandum est in viro put liuo, ac sponse, ut supra obligatis ad restituendos fructus excelli uos. Verum etiam in casu verae aestimatio nis, quoties ob deficientiam bonorui 36 viri ex priuilegio text. Lin rebus detur. dotium datur mulieri utilis rei pro priae vindicatio adhuc fructis eo ipso ad mulierem spectare perinde, ac si

res ab initio datae sorent inaestimatae

obseruat in specie Leota aede et Q. OesI. 79. numer. y6., quod tamen non placet,

quoniam hoc priuilegium conceditur mulieri ad selum esse tum assequendi potioritatem in re sua aduersus omnes alios creditor , non tamen inde sequi

tur, vi dos consistens in quantitate tran. seat in si reciem, neque totaliter bona exeant de dominio viri, cuius , vel eius haereditatis erit augmentum, et quia

823쪽

DIs CVRSVS CLX.

creditoribus datur ius osserendi adeo ut ex insinuatis P ea 66. abi hoc priuilegium videatur in substantia quaedan supplatio illius reseruationis domini; quam venditor pro cautela preti j facere solet, in alio non operativa, nisi in eo quod dicta conuetionalis reseruatio op

ratur, M.

In mobilibus autem pendet decisio a 3 7 tempore quo illorum restitutio ficienda est , si enim sumus in casu quo vim , vel li redibus legalis dilatio annalis concedatur, tunc dicta dilatione durante, vir , vel haeredes faciunt fructus suos,l

te alios cumulans dicto cap. 9. ex

meto. , secus autem si restitutio est i , cienda statim , quoniam cessante legis dilatione nulla subest ratio cur fiuctusa non domino percipi debeant, sed rorus, aut fori nullus est casus, in quo mobilia fructifera dentur in dotem inaestimata, et quod pro eorum restitution competat dilatio legalis. Et quoniam sepe contingit matrimo-38 nia contrahi, vel dissolui, aut alias ca-

sim restinationis euenire initia annuati

fructibus pendentibu , hinc propterea intrat dubitatio super dictorum fructii apertinentia, vel diuisioste ; Circa quam, ut clarius pio redatur, distinguendus ei hostis fructuum de tempore cotracti matrimonii pendentium, et apud virum constante matrimonio maturantium, ab alio casu frustium constante matrimonio pendentium, atque post illud solii. tum, seu post factum locum restituti

Dis apud uxorem maturantium.

Primo casu, aut fructius consistunt ii pensione, quia scilicet res alteri locat esset,aut de ipsismet fructibus immediatis tractatur; Vbi consistunt in pensione tunc subdistinguendum est, an agatur de rebus, ex quibus singulis a ini partibus, ac diebus, et horis aequaliter frue

percipiantur, ut sunt domus ad habitandum, apothecae, horti, iura pedagiorum ci gabellarum, et simillia, vel de rebus ex quibus fructus naturales, vel industriales in certa parte anni percipiuntur, ut generaliter esse silent praedia ru sica, et sunt quandoque praedia urbana destinata usibus nundinarum, vel alijs certa parte anni tantum fructantia, vel maiorem fructum reddentia.

Ubi enim sumus in casu fructuun

quotidie maturantium: tunc acceptum videtur, ut computato anno a die locotioni diuisio pensionis inter dotantem,

et virum pro rata temporis iaciendae v niat, non attento tempore quo ex conuentione pensio praefata solui debeat quia nempe anticipate,sca posticipate soluatur, et sic pensio decursa ante in trimonium , vel onera supportata est do tantis, postea vero est viri, ut per Ce

Sed neque id videtur procedi re absque difficultate, quoniam si pensio ante

matrimonium maturata per colam mapercepta sit, idque viro de rein Ore c5- tracti matrimonii nuuciatum , non Poterit iste praetendere participatio tam , quia sciens, atque sibi non consulens remisisse videtur, nec a dorante ratam exactam repetere poterit, ut post Barbar.

pore contracti matrimonii pensio maturata non fuerit, it aut dolans adhuc actionem non habeat ad eam consequensem, et tunc videtur dici posse, quod ille simpliciter rem voluntariὰ cedendo absque reseruatione, censeatur omnem actionem a se abdicasse, illamque ori- Uiram quoad se extinxisse, ut in similiabus terminis beneficiati resignantisi,

7o. in n. dicto tis. ae lenes. Et litat in viro restituente aliud indubitat Eproc dat, ut proxime infra, aperta est tamen ratio diuersitatis, nam restitutio est in uoluntaria & casualis, quae a viro non potest praeuideri , constitutio vero ea voluntaria, et in qua dorans recte prae uidere, ac sibi conssidere potest. Vbi vero agimus de pensione illorum bonorum quae fructum certa parte anni

tantum producunt, et tunc, non tempus maturatae solutionis, sed stata ipsi

824쪽

rum uauum attendendum esse obser Qt H nriae se a0 cibi, pra, quasi quod

pensio tamquam loco fructuum subro gata, in omnibus iuxta eorum naturai regulanda sit, itaut si de tempore contra hi matrimoni j fructus essent i1 pe cepti, pensio ad dotantem spectare debeat , non curando , an post matrim Mium maturauerit, quia potius est dilatio conductori concessa, a iam fruebrum

Ierceptio; Et econtra, si tructus post

matrimonium maturauerint,non atten

ditur anticipata solutio pensionis d tanti facta , nisi iste locationem cum di- pensionis perceptione viro sibi non consulenti nuntiauerit ut supra. Ratio dii serentiae inter pensionen pollicipata bonor si quae ciuile, vel quotidianum fructum producunt, ac eandem posticipatam pensionem bonorum reddentium mictum in certa parte anni videtur aperta, quoniam licet ex primi .generis bonis ex quadam iuris fictione, singulis diebus, cic boris atque momen iis fructus percipi dicantur, attameiti, quia ex communi usu non nisi certis teporibus insimul per conductorem, vel debitorem collecti percipiuntur ut sitit pensiones domortim , et hortorum, affi.efas passuum, et gabellarum seu annui census, et praestationes, hinc proindovidentur quodamodo saltem de facto, et

consuetudine tales pensiones habere naturam fructuum ad nuc pendentium,atq; solo, et proprietati illoi u producti uis c haerentium, ideo non mirum si cedens ipsam proprietatem seu ius illorum productilium, videtur etiam actionem adfuturam pensionem cessisse tamquam

fructus pendentes; Non sic est in ea pollici ata pensione quae soluenda est pro fructibus certa parte anni, vere, ac de facto collectis, quia per ellectivam fructuu in collectionem iam sequutam, nil remanet quod rei scia iuri productivo

cohaerear, atque cum ipsa re transeat.

Sed si bona do alia non fuerint locata itaut de ipsis fructibus irvnrediatis agatur,& tunc quoties non sunt maturati, et collecti, itaut pendentes , atque pars fundi dici valeant, integri pertinent ad virum, neque doraus participationem praerendere potest, solumq; ius remanet mulieri vel haeredibus soluto matriminio consequendi ad proportionem fructiis ultimi anἰ mi ut ἰnsta ad rem tu Li mi, et L diuortio in principis M. tr. ubi elate habetur ut data in dot εvinea cum uvis de messe Septembris, vindemia a viro percipiatur, et confert rex

iis Guli ui x fructui de aes. - . ad quod videdus est Barboysis d. l. ditioririo in principiis ex nu. i. O Eo . iacto capc

Et licet id restringi videatur ad solos

fructiis naturales, vel industriales cena parte anni percipi solitos, quodque propterea conclusio non procedat in ciuilibus qui cum quotidie percipi dicantur, ad dotantem pro rata temporis decurii ante matrimonium debeant spectare a rex D ael. Iulianus 3. ructui ubi Sa*

ubi ad praefatorum frumum ciuili uni consequutionem adhuc actio de tempo te matrimoni j orta non sui ut freque rius contingit in annuis censibus, qui libtat ab initio anni singulis diebus, et limris currere, ac percipi dicamur, atta men exigi non possunt nisi statuta die , tunc videtur obstare consideratio de qua supra, quod scilicet dotans ob temporis decursi ratana inon reseruatam v luerit orituram actionem remittere atq;

a se abdicare. Quamuis autem quoad ipso itin sin eluum, praeserti iii ciuilium substantia, et quantitatem, nil interesse videatur viri eos facere suos nisi quoad comm dum anticipationis, quia si percipit d cursos ante matrimonium, dimittere tonetur tantundem de illis qui matrim nio constante sunt in ultimo anno decursi, cum ultra tempus onerum fructilet praetendere non valeat ut infra, uetanteii norabiles sunt esse bis ex hac in spectione resultantes, quorum Primus est in metiendo lucrum dotale ex dotis quantitate ut plurimum regulando Si enim decurs: ante mεtrimonium ad virum non pertinent, atq; per ipsum exacti augent dotem, hinc sit e sue augen t lucrum , Secus autem si ad eum pertinen

quamuis ii diuisione fructilum ultimi anni de hac anticipatione ratio habenda sit quia erit debitum fructuum et non

doris

Secunditi ei sectui est quod sicut non

825쪽

pertinentes ad virum augent dotem, ita fortius compens uitur cum relidi io ditis debitae ad impediendum cursum usurarum ea deducti dic f. apud Memlin. d pignorin. zo. seg. in alijs in .ser. Tertius est essectus usurarum quae ex statuto vel consuetudine debentur a viro vel eius haeredibus mulieri ob reta datam dotis restitutionem ut eodem Adisc. q. , nam si dicti ibi bis teporis a

recedentis non sunt viri, tamquam au

gentes dotem, pariunt etiam dictas usuras, secus si spectant ad virum quamuis cum onere adaequandi de fructibus su turis, quia non erit debitum dotis sed

fiuctuunt, ideoque non usurarium.

Q artus est effectus quoad utilitatem. ipsius mulieris, ubi non dotat se ipiam, sed ab altero dotatur, nam si fructus

remporis prae edo tis pertinent ad viruvtilitas erit mulieris cui soluto matrimonio dicta rata de tuturo i ore sui se plenda erit, ii vero pertinent ad dotari tem, tunc poterunt ab isto peti aduersus virum, neque in mulieris commota a

cadunt.

Quintus est respectu creditorii viri, quia ii fructus viro non debiti augent

dotem , tunc petuntur in restitutione

tamquam pars dotis cu p iuilegio praelationis deducto ex i. assiduis cQui potior. in gu.hab., secus aurcm si cuium aequi- ualens vel suppletio petatur in ultimo anno tamquam fructus, et sic similiter alij es ectas considerari poterunt. Alter casus principalis super fruct: u ο diuisione consideratus, est quo ad fructus post solutum matrimonium , vel cliti factum casum restitutionis maturatos; Et in hoc quidquid di putatiua

discurrant scribentes praesertim super abstruso intellectu texis dL diuortio de quo consulendi sint lite Barbus ibi ., e:

Barba de diui ructuum par.2. cap. 3. ex num. II., Guia raro sorus istas habeat

controuersias, hinc proindE conclusi iaresblutio ad prae tua adaptabilis ea videtur, ut comburato anno a die qua ex antecedenter notatis fructus ad fauorem viri currere incipiunt, pro rata temporis diuisio inter virum, et mulierem vel

utriusque haeredes facienda sit, nulla facta di inctione natural tu, et industria, lium, vel ciuilium; tacet enim in diui sone i ructuum inter proprietarium c

haeredem usi fructuarii, seu successorem

in beneficio, et haeredem praedecessoris, ac successorem maioratas, et primoge niturae ii haerede grauati , cum similibus diuersa sit causa ciuilium a naturaliabu, & industrialibus, Attamen in in

rito conclusio procedit indistincto quia

cum ei debeantur fructas in compensationem onerum matrimonialium quae

supportauit, idcirco singulis diebus αhoris quibus onera supporta omnes fructu; cuius inq; sint qualitatis lucratur,

pr g s V 33.; Et ex qua ratione idem contra regulas generales in beneficiorufructibus praescriptas statuitur in benesi. cijs curatis, vel alias persi,nale seruit id requirentibus respectit eorum fructuum qui in pi alium, i compensationem oneris, et serui ij praelialitur Couar. Is

1 .q est. 5. in n. C. Otacdicto cap. 7 7. 29. caesiis in sua materia)ubiij. de benes e.

licet in locis in quibus intrat spoliunia ad fauorem Camerae haec non de facili

attendamur.

Ista ratio proportionis ad onerata . aeque respicit commodam viri, ac mulieris , quemadmodum enim soluto matrimonio ante fructuum maturationenia ,

vel perceptionem , vir de illis pro rata teporis qua sabstinuit onera, debet participare, quod non esset in usus rumario , vel beneficiato praedecessore, seu possessore maioratus, et fideicommissi . ita e conuerso maritus paulo ante factucasum restitutionis fructus percipi edo, tenebitur de illis dare mulieri eam anni

ratam in qua non supportasset Onera- , quod non esset usus ructuario, et similibus, qui fructus omnes praeambula hora mortis perceptos, ad suos haeredes trans

mittunt.

Et in summa cum fructus viro denturiri competationem onerum, hinc proinde facienda videtur aequatio, seu εOntr positio fructuum , ac onerum tamquania

826쪽

rore quo sequuta imitione incipiunt onera ut supra; Et propterea si de tem rore matrimoni j viro fundus plenus

traditur, illum plenum restituere tene-etur , seu alias mulierem rei ut egrare de illa rata, quam initio matrimonii on ribus non supportatiς percepit Et econuerse, si vacuum hibuit, atque in tempore collectioni proximo matrimonia luitur, tunc tenetur mulier de fructibus quos colligit reintegrare virum de rata temporis quo sup rtata sunt onexa sine fructu, unde diutirentia inter si dum plenum & vacuum de tepore matrimoni j in eo consistere videtur, quod ubi vir pleyum habuit, consequi dicitur quamdam anticipatam solutionem onexuin, ubi vero habet vacuum, tunc dicitur eos percipere posticipatam, et haec videtur veritas plana, quidquid super LEIae Gim,rtio, ac aliarum legum intellectu seribentes sophisticent. Annus ad hae effectum n5 pro naturali. seu selari cursu ir. mensium est capi ''dus, sed pro si quia fluctuum collectio. ne, multi siquidem fructus percipiuntur bis in anno,ideoque quodlibet semestre habetur per uno anno, si naturaliter perceptio est aequalis, secus aure si inae qualis, et e contra multi mictus non, nisi singulo trienn io vel decennio aequa alter colliguntur , et tunc quodlibet triennium, vel decennium pro Vno anno erit attendendum , atque in eo habenda est eadem proportio quae in anno solari fieret ad tex.is d. diuortio g. quo mav no, Mi Lar O . , et caeteri, late ibi dei

Num. 32. , tempus enim quod praecedit . tamquam nece sarium ad praeparatione fructuum computatur pro parte anni in quo fructus percipiuntur. Huic proinde obserua castrenta di

Go f. quod tu a monum. quem sequitur de portione ratae 7: es. quod si terrenum unci anno seminari s Iet, altero autem quiescere, quia nempe saut segetes,tunc bienniu pro uno anno

habendum erit . , Sive si in uno anno in eodem terreno seminatur triticum &in altero milium, et in altero faba &c., ct tunc quia fructus non est vulserinis, triennium habetur per uno anno, quia totum triennium requiritur ad reducc

du si lictus ad aequastatem is per Pari iudicto S. quis in anna Menoebib.

Atque ex hac ratione prodiit quod 1 catilia Ecclesiarum Vrbis licite loca

tur ad nouennium non obstante e cohu g. bitiose de reb. Dei. non alisu. per quam locationes prohibentur vltra tria enuium, ut dixit Rot n Romana rescissoni, Gutractus 18. Nouembris isgo. coracum. III. ecf. 727 poli N. 3. par. 3.dtae . , id enim non prouenit ex cou-

suetudine particulari, ut aliqui male credunt , sed quia castita Sint singulis

avnis fructis inaequales , no iii inse spatium triet iij ad aequalitate reduceam

dos, ideoque triennium stat pro uno anno, adeout si aliquod catile non esset talis naturae, non intraret conclusio, uti,

Satis vero expedit attendere tempus in quo naturaliter fructus maturare,

percipi solent , ad essectum ut viro fructus immaturos ante tempus colligenti incii nibat obligatio sis plendi ratam teporis futuri, quod accidit insiluis duis,quae non nisi post decenniu in idi solitae, celerius inciduntur, licet hM potius deterioratio rei dotalis dicem da sit.

Procedunt haec de computatione a D ni, quoties de natura rei unius reni

ris sterilitas est praeparatoria sub sentis tertilitatis iuxta proximum exemplurerreni, quod uno anno est sterile propter segetes facienda , altero vero fructa roducit, quod etia in olivetis in aliquius regionibus contingi secus autem si unius anni sterialitas vitio Coeli, vel alio casu accidentali proueniat, quia tunc praetendi non poterit compentatio cum fertilitate post dotem restitutam sequent perterquam in casii quoad biennium vel aliud tempus congruum vir lacasset sundum dotalem, atque uno anno non percepisset pensione obsertilitatem anii uentis compensandam, i amuis ni dio tempore matrimonium stlutum es s liquia idem conductor ex sequenti sertilitate priorem sterilitatem compensare obligatus erit Quod adeo videtur verum , ut etiamsi de mutuo consensu c5 ductoris, et mulieris, vel eius haeredum

a Licatione cessum esset, adhuc ips mulier

827쪽

mulier vel eius haeres tamquam in loca Oductoris Librogatus de sequenti serti.

litate priorem fertilitatem debeat compensare, cum enim tam mulier vel eius haeres tuam conductor teneretur inuiti perseuerare in conductione it aut recessus sit mere voluntarius, hinc propterea videtur quod mulier pro tempore duran. tis locationis quo ad praeiudicium , et interesse tertii recognoscere conduci rem in eius auctorem atque ad omnia teneri ad quae ipsemet conductor tene retur; Adinstar eorum quae habentur de Domino directo cui voluntaria praeuentiva restitutio facta sit tetidi vel emphyleusis, et de successore in fideicommiuo vel maioratu, cuius praeuentiva restiti tio volutitaria facta sit, quia duran iure restituetis habetur pro eius celsio

nario insubiit deic missis in Auxiam radi f. i5 s. quod singulariter notam dum eit, cum locus fraudibus , et collusionibus de facili fieri posset. Scio materiam hanc diuisionis Di δε citium inter virum, et uxorem esse de magis peregrinis , ae abstrusis quae habentur in iure ob legum diuersitate, vesperplexitatem, ita quia in veritate totum consistit in proportione temporis& onerum , inde nec pro tempore quo vir onera non substinuit, seu pro substi nente non reputatur,de fructibus debet Participare, neq; pro tempore quo sui,stinuit, vel habetur pro substinente debet eis carere, praeterquam accedente pacto expresib in contrarium de cuius validitate pro certo tempore, puta pro vltimo anno non dubitatur, atque seri occupatores non patiatur in his parum

utilibus quaestionibus immorari, hinc Proinde placeat remissio ad Barbbam inaei. diuortio, et t. de diuisione cum proximis , qui sorte nimium se dilatat, O ad Tarbat. de diuiffru II co est.

De usuris seli intersurisis dotalibus

pro dote constituta, vel restituenda quae consistat in quantitate, Et

de fructibus pignoris dati pro do

tis debito in quantitate, ad materiam rex. in ch. sae briter de m μ'

s VM MARIUM.

1 Ructus ex pignore, ac accessiones

v vel x arae ex pecunia pari passa

ambulant.

1 ritia o materiae. 3 Ans nos defuturo eo quatur Uinas ἰυ t percipia ructus ex pignore.

De infrentiis inter virum, ac sponsumis futura. s Viro purativo debentur usurae dotales ,-lfructus pignoris O num.27. 6 An υiro debeantuν usurae pro eo te 'requo mulier sesit in domo parentum atque ad eius domum traducta nou7 Viso coni ante matrimonio debentu fructui ex pignore , et ura ex pecunia pro dote debita statim absque alia interpellatione, Uel requissis. 8 Etiam δει ab ipsamet m,liere sit consi. tuta in quare debentur .urae . 9 Vbi do consituitur ab extraneo, an ab eo debeantur statim vel expectato

biennis.

io pro dore monialis au debeantur usuras uore momi ery quod sat loco viri.

II Au contra minorem do autem currane urae dotales. 12 Ex dotis augmento debentur etiant usurae.

33 αuid ex mobilibus, et ire libus infruct

irris. 34 a d de correis, et de mobilibus se imatrimonialibus non necessarri. a s Vbi dui consiliit in mobilibus conscru tioni non aptis, ac recipientibus suu ctionem ingen e suo ut funt tris cum , vinum c c. an quomodo et urae debeantur, vel potius pretium quanti plurimi. ab Dore promi omne viri beneplacitum, an rram usura aure re LAtionem.

De dote lilii ir Si

828쪽

DE DOTE

'se tar Si ti arbiurium colatu is sis incertitudo est ob bonorum a limationem faciendam adbucp omerib tempore quo dictum arbitreium Mesar tur vel sit aestimatio curruu

12 obi non dotii quantitas , sed rem tui faciendae tutionis, ac dilationis in alterius arbitrium es collatum, et quid de dote promissa, vel relicta sub certa conitione matrimony e ius puri catio sit ignota. 19 Si ex facto, vel culpa viri dolani togam habet causam non soluendi dotem,

an interim currant vfurae. ro Vbi osurae dotales metam, Vel quanti talem onerum excedunt, an debeantur , et de usurarum taxatione ad quam nemn ratiouem durantur,

2I Si maiores funt Uurae crediti quam fm-ctus pignoris, an creditor petat illud plus quem aem=dum debitor peterem et fructus excrescentes.

23 Pro tempore quo vis onera matrimo non sub inet Uura non debentur quod declaratur.

2 Sed si une pater viri, ii a mulier forant onera bule ferenti onera deben tur et urae per dotantem O numeri 8.

a s Vbi dotans ex pacto se obligauit prae a-

re alimenta, alioq; oue N re , an tunc promi ae dotii burae δε

beantur.

26 An cesset cujus usurarum ex eo quod ii, ex pacto expres , ad oneret supportatione e ob igauit. 27 V, ptitati υπς au petat vfuras dotales . 23 Ex due nulli ter consitura an et furae de

beantur .

ay auid in matrimonio contracto inteμ probibit sub conuitione is pensatio

3 ο Pendente dilatione conuentionali non M. hentur et furae dotales nisi promis afueriΠt.

recusat non currunt et furae, et agitur remissiuὸ de materia morae contracta per creditorem ad imperiendum

cursum usurarum, rua is debeat se oblati9. 31 De lucro dotali, ei par fero promi per ritantem non debentur usurae. aa De dote consitura per iudicem ex ous o quia dotare obligatus non curet, aucurrant et serae cois quo tempore. 3 Au quando usurae dotalei debeanturies fructus pignoris per tertium debitorem dotantem viro cessum, seu datum in dotem. as ore esse damui emergentis quanaeo δε- bratur, et quid rerutra γ in illud peti et atrat.

illae debeantur per dotantem qui te tium ibit rem cest, vel damnum is υ, 1. 3 7 VIurae dotales in omnibus casibus quibus i ii es atiore viri, an etiacu rant fauore ces nardi viri , et

quando cedi possint.

3 2 In ciuitatae Ianuae Uuγae ritales non deribouων nisi eo enta. 3 Vbi Ur Hi debitor ritantii ex alia eam fa, an inducatur compe alio, quae impediat cursum urarum, et det materia compen attonis . o Vbi e editum dotale ex nouatione comuertitur in mutuum vel alium comtra Ium, an currant Ofiara , aeris ratur cum di iis Dione. 4 t VIurae dotales num ex pari ab initio ad certam mmam pacisci valeant. 42 De validitate a tuto tim fmodi usurarum debito, et i a. 3 De laxa tutaria, iri contient ita liquando dicatis iuID, es comma. 4 Si taxatio G excessiva non vitiatur H totum , sed re uritur ad congraHr

s Iurae dolis G IDuri, tu ferie taxandae sunt ad mensuram fructuum exi necis percipiendorum,

6 Taxatio conuentionalis in toto, vel 1 te, an quando faciat re H

tutariam .

dotis non attendisse taxa tutaria,

vel consuetudinaria sed qualis,

48 Non atten itur in usuris dotalibus .ii duplum fortis excedant. 9 Per receptionem fortis principalis an G- Ieatur a Uiro remi sis u ae dotales.so V -

829쪽

1o Vsura dotales, an quando dicantur debita lineacti inii vel oscio is ij. ei Ex longaevo semio an huiusmodi usurarem a censeantur , et an, et quando praescribant vel praesumantur γυ- si aut lauris pro toto tempore matriamony an inducatur earum remissso. 13 m debeantur et furae de dure fluta sed postea euicta ta non soluta ex capi- id in Piosi, aut alias ex legis necessitate dimis a. s De multis priuiiens , vel a dis ad num am huiusmodi et furarum pertinem tibui remissi , et aesertim an debeantur ex bonis Ad commisseri

sy S tiro murimonio an vir petat et suras dotis ex potentia alterius contractus in quem creuitum d ais transfusum fuerat .s5 Pro credito dotarit creari potes censui abri solemnitate pecunia numerat. 1 Conuentio inter dotantem ct Mirum ut soluendo annuo reditu pro dote au portet constitutionem census velis licem conuentionem vi rarum.18 Upctui resultantes ex dicta inspectione, num scilitat contra Iisse censualis,

vel importu solam conuentioncm usurarum.

19 Si creditum d tale non es trau, fum inarium contractum, se rimonio, et nouextanti si ijs maritus urar amplius non petit.

eliquiae dura e dicantur,au debeantur de iure, et quiae ex comtientione vel in Urbe ex Muto . 6 a Vis obligariis no eo si iit in dando ,sed in faciendo currunt et furae etiam , luso matrimonis abis; a se requis Hi cum fui, declarationibus. 62 Mulier υid futuro matri uio auquando petat Usuras is dotante eum distincti ne inter patrem, et extraneum , et ad ut 0, necu . O VAi concurrunt requis a iuraresse damni

emergentis vel lucri cessantis et u ob que alia distinctione currunt etiamfauore viduae fluto marcimo. nio latur exemplum damnis liam maritauit, et de propria uote, dotem ei e Itituit.

tantem etiam extraneum ris huius Iamri ratione. 6, Mulieri infra annum luctus flueto matrimonio u debentur Ufurae per ULri haeredes. 65 Eluas tempore dato aae rei Eruendum an surae curran recensentur varia opiniones, et cons=ituitur regula negario, sed multipliciter declarata. 6 Arimenta habita per mulierem ab haeredita, au imputentiar in frum.

68 m fractus percepti ex bonis viri quae

retinuit imputemur. 69 Solutum in annua vel mensrua pecuniaris assigna ueper haeredes pro alimentis au impuretur mulisei. o Gn entio iure haeredes viri ct mulier deau a υel menstrua praestatioue donec dos re tituatur, an valeat. 7 a Praeceptum testatori ut donec is restituitur bluatur ori quid annuum au valeat, et generaliter de dispὸ tione te satoris mandantis prae rari

et urat aer legatis au quando sis

fruanda .ra os ante eo entione mulieri inopi, vel diligentias adbibenti debentur et u-

a Musire in dubio prae mitur inops nechabsee alia bona praeter dotem. Mulieri impeditae consequi dotem ex ordinarione Principis , vel alio iusti

impedimento an debeantur usurae.

7s De Sta uris .ii ponentibus mulieri lutomatrimonio per visi haeredes praestari vorat , praesertim destituto Vrbis. 5 Vi intret Staturum Vrb.requiritur interi

iratio pro forma , er haec an possita impleriper aequi uenio fertim Abrieris promiserint et luerint. 7 Mulieri constante mat/imonio ineae facto

casu restitutionis , vel a iecurationis dotii debentur Hurae per virum. 9 De donati est opter nuptias , an fato, alijsque tueris, an qzando mulieri debeantur ura. 7V Vbifum mulieris reuitutio non sequitur usurae uuu debentur. 8o Mulieri quaesit tutrix, vel admoesi tris haeredum, G potuit Abisoluere , num debeantur morae, et quando .gi I aer dei mulieris desuum, an quando a viro, vel eius haeredibus petau furas ob dotem nou r oram.

830쪽

etiam conueniri , t mr m accessori petuntur eadem actibue de uo- te, ac volunt iis emia, ruamuis de eis non at mentis .

33 Cocli u totius discursus, et quomodo is hac materia procedendam ας .

quentem ac utileni, qua

ta I A inuolutam propositania

materia aggrediar, pri mittere oportet, in diuersis casuum speciebus sub ea contentis prs sertim soluto matrimonio D. D. nostros adeo esse discordes, quod si veritatem ex numero attendere velimus, opus esset cohortes hinc inde efformare; Si vero ex rationibus,ac sundamentis plura volumina neque sussicerent pro eis singulariter expendendis, et

comprobandis vel refellendis; Quare ea

deliciente clara legis necessaria auctori- Iate, in coi nictu opinionii mihi semper placuerit, atq; honestum visum sit illas sequi opiniones, quibus ratio magis ac si stit, inhaerendo illi humanae rationi quam comunis usus ac discursus suggerunt, potius quam inordinato rigori ex aliquibus iurium literalibus inductionibus vel regulis deducto, quem legalem ιudaysmum appellate consueui, idcirco

profiteor,in hac praesertim materia, con- elusiue iuxta institutum,eas proferre serentias,quae rationi, usui, atq; commercio humanis magis proximas ac adaptatas agnoscam, D. D. tamen ac legalium rationum auctoritate non destitutas, nsi curando numerare,vel ponderare aucto ritates pro una vel altera opinione facie. res, quos curiosus ex modernis insta de

ducendis indagare poterit, materiae siquidem usurariae gubernaculum esse videntur deprauata intentio creditorix, prauusq; effectus inde resultans tribue dilucros is accessiones ex pecuniae reta data solutione ex quibus quodlibet cre- dirum ex quacumque causa debitum di citur conuerti in mutuum, siae quo non datur usura, ideoq; ad istas circumstatio

principaliter in quocuq; casu per iudice resecti oportet,prςsertim per supremos Magistratus quos alloqui profiteor .

Materia igitur assumendo, praenotr- dum est, ructas pignoris, ac usuras dota

les in omnibus pari passu abulare, siquidem fructus ex pignore absque labis usu

raria per creditore percipi non valent, usurae quoque licite non percipiuntur,1 et e contra, nec aliqua viget notabilis

dissetetia; Quare promiscue de vias,vel

alteris agendo, pro clariori, magisque distincta tractitione tres partes distinguere oportet; Prima est inter virum, et dotantem&de hac ἀ/1.1.υ , σαο et ir Secunda inter mullierem,et dotis conititutae, vel constitit endae debitorem adrionum. 63. que ad. 65. Et tertia inter mulierem, et virum, vel eius haere

des post factam casum restitutionis a M.

Prima pars in eodem ordine de quod si praved. subdisti inguenda venit in ea dem quinque tempora, Primum scilicet sponsalium de situm antequam

quatur matrimonium, et de hoc an nimmediar Q. que quintum , Alterum matrimonii putatiui . - . sis I., Tertium quod intermediat matrimonisi, ac susceptionem onerum diso ncim. L; Quartum constantis matrimoni j a m r.

o. 1 f.; Et quintum dis lauti, vel septi

Respectu primi temporis, in quo si α sis onera non substinuit, nulla subest ta

tio cur usurae dotales peti valeant, proindeque indubitata est resolutio negatiua, quamuis usurarum expressa conue rio accedat, quoniam sicuti promissioni sertis inest conditio quatenus matrimonium sequatur ita sertius inest pro missioni usurarum; Respectu vero illius temporis in quo dote promissa, sed non tradita, si, ansus sponsam aluit, aliaquet onera substinuit, ct tune, Aut agimus de usuris a dotante, vel eadem muliere iatrisblutis, et videtur de ius dicendum idem quod disc. praeced. dictum est de fructibus dotis traditae, cum in omnibus te mini videantur pares, atque utroq; c su militet eadem ratio aequitatis, seu c pensatiuae remunerationis onerum,ideo

ibi dicti possut hic haberi pro repetitis.

Aut vero agimus de usuris , non solatis, nec proinistis,et tunc certum est illas tamquam usuras dotales peti non poste , quoniam, vel dicimus huiusnodi usuras deberi ob moram irregularem, et utique

icta

SEARCH

MENU NAVIGATION