장음표시 사용
431쪽
in coniugatis extra copulam habita de copula,aut praeterita, aut futura cogitara , ut praesenti non est inortalis,etiam in absentia coniugis , quando non est probabile periculum pollutionis, ut contra Nauarta, alios do- sariri cent sanc Vaetq. Egid., communiter DD. V. quia est coniugalis , utpote habita constante i matrunonio, de actu coniugali , quod
R. V ηq- Ianc existimant verum etiam sities isse periculum commotionis,& alterationis in
membris pudendis , quia tunc alteratio oritur naturaliter ex delectatione licita, aut non
mortali; de addit sane id esse verum , quamuis sit perieulum distillationis.
In sponsis vero de futuro non tantum libi dinosa de actu coniugali futuro considerato vi praesenti est morosis, ut contra nonnuuit,sdixi mos in tract. de peccatis sed etiam tactus libidinosi, quamuis tantum fiant ob voluptatem in ipsis repertam , sunt mortales ut contra sancidisp. 6. let.ValemPatrem Saa, ωα ac Nauarr.docent .Rebell.lib.3. q. 9.δ plures alii quia ex una parte grauiter opponuntur castitati , ex altera nondum est matrimonium quo possint excusiri , quia ponsalibus
excusari non possunt,quia sponsalia, quamuis, sint inchoatio quaedam matrimoni despraedicti tactus tantum sint inchoatio quaedarii ' pulae coniugalis , non sussiciunt ad eos exculandosci quia inchoatio contractus non susticit ad excusandum usus rei, de qua est contractus,quamuis soldm inchoatum. Mimper sectum: quia quousque eontractus est perfe-
432쪽
ctus non traditur dominitio teri qui auteni nondum est Dominus rei nullatenus adhuc imperfecte,potest ea uti, teoi adhuc aliena,
Conueniunt primi Dia cohiugem per se
non leneri petere debitum coniugale quia nemo tenetur uti iure suo.Addimus per se; iuia per accidens aliquando renetur; tunc scilicit , quando prudenter credit imminere . alteri periculum incontinentiae, quod petendo possit avertere,ut docent Sanc.lib., disp. a. AEgid disp. dub. a. ad id ininen non tenetur ex iustitia erga alterum, ut contra petrude Ledesina docent Sanc.& Egid. quia tanLmatrinioniinno obliga tu ad cogendu alterii, ut viatur matrimonio deoctu ver,ei castiatate no primariδ,sed secudario quia haee sieut quaecumque alia virtus obligat ad impedien .duni in aliis peccatum contra illam:& etiam ob eandem rationem ierietur secundari eae iustitia erga seipium , quando actus incontis hentiae , quem timet in altero ei contra stitiam erga seipsuiri. Et ob dictam rationem existimamus eorreaionem fraternam is, actum illius virtutis, contra quam futurum est peccatum,quod correctione ipsa impedire
Conueniunt secundo, coniugem teneti
433쪽
red/ere debim alteri coningi petenti tanquam debitum sitie expresse, siue interprcta .
tiue petat quod intellige, si moderar petat, ε nisi petens precibus alterius , aut aliter a petendo desistato quod exprimit Paul. i. ad
Et ratione constat,quia coiitu habet ius , seu potestatem in corpore alterius,ac E contra in ordine ad viam coniugalem, ut etiam exprimit Paul.ubi supra i constat ex natura ipsa contractus matrimonii eis in utroque est obligatio reddendi alteri exigenti, quia iuri in uno correspondet obligatio in alieto. Addimus primo , alteri petenti tanquam Zebitum,quia si sic non petat sed tanti le- neuolἡ,kamies, ut res alias debitas solemus ab amicis petere non animo obligandi, tunc non elt obligatio reddendi , ut aduertit Re- beli lib. i.quaest. 16.sere r.Addimus secund alteri petenti, siue expresse sue interpretatiue,quia vere petentitaquam debitiam,quam inuis tantum interpretarish taliouibus signis reddendum est necessari, praelertim foems-nae vi docent communit ei Doctores. Quod
addimus, quia viro non exigenti expressire gulariter non est obligatio reddendi,quia viros,otii volunt sibi diuitum reddi,regulariter non pudet expresse exige te. Addimus tertio. si moderate petat, quia ut aduertit Fgid ex matriinonio non oritur obligatio ad imoos
tunam,des moderatam redditionem. Q Tenetur autem cora iux alieri copulam exlaenti reddere sub mortali:quia copula est res
434쪽
Irauis;erit tamen solum veniale,quando non uepe sed una,aut altera vice negaturi quan- do negatur exigenti remisse, quando non tam negatur redditio, quam pro paruo tempore da iser tur: ut quando exigenti mane red-
'itur nocte, de quando exigenti cte reddi
Ex dictis deducimus , eoniages teneri ad stmutuam cohabitationem Wneuxi urn posse ab altero inuito diu absque necessitate abes s verbi gratia, long peregrinaiido,quia id est se pro longo tempore impotentem constitue- se ad reddendum debitum , quod absque necessitate essicere est contra ius alterius. Et ob eandem rationem vir nequit uxore inuita, adhuc poenitent ijs se essicere notabiliter im-'Potentem ad reddendima,quod Sane.& Basil. βης extendunt alieiunia,quaedunt sub praecepto;quia obliἰgatio iustitiae,qua vir tenetur, Prae ferenda sit dicto praecepto. Addimus ut optini Sanz&βgid in V o 4..hrem excusaria ieiunio Ecclesiastico, si ieiunando redditur ita pallida, aut deformis Atob id non satis placeat viro , ab eo minus ametur, quim par sit sonia defectus altioris viri erga ,xotem , utpote vad ε necessaris ad
pacifice tradi cendam vitam, est foeminae damnum non leue, cum quo non tenetyr ad
435쪽
Aiu sinu excusetur coniux a reddissem debitioonueniunt prim Doctoris, coniugem excularia obligarione reddendi,quando ipsi ex redditione imminet probabile periculum dam i notabilis in salute corporHi
Ita Sancolh.9.d.χ di avid. disp. 4 dub. 3. quia rectus ordo natulae exigit, ut prius consulatur incolumitati proprii indiuidui, quam generationi prolis. Q od verum est, etiamsi
exigenti immineat periculum incontinentiae s.,ἡ Ontra nonnullos aduertimi Sanc.ω id 'quia cum tanto detinnent non tenetiit vi- tare peccatum alterius. Id quoque verum est, quamuis dictum periculum damni corporalis immineat ex morbo alterius valde diutu rio, d perpetuo, vi ex lepra , aut ea inorbo Gallico , ut contra non paucos docet, Sanc. aEgid quia quamuis licite possit reddere; non 'men ad id obligatur cum tanto detrimento, nisi quando ante matrimonium praecedit morbus cognoscitur sines, quia tunc eo ipso, quod contrahit mauimonium,
ςenisur obligari, reddendum non oblina a-
eo poriculo.Et in hoccasi estverum, quod dicitur in cap. 1. de coniugio leprosorum: nempe sanum teneri ad reddendum coniugilestroso deseriam quando lepra aduenit , aue cognoscitur post matrimonium , quando ex tedditione non imminet sano insessio, ut is,
436쪽
lle potest contingere, qudd min immineat ex
uno,aut ex altero coicit. Conueniunt secundo DD. coniugem non
excusari ab obligatione reddendi ex eo,quod plures filiinascantur. Ita sano dis' a ' - .hὸ Vid.vbi supra 'uiaci immatrimonium or a id inetur ad multiplicationem prolis , absurdum est ab eius obligatione excusari, ne proles multiplicetur,excusabitur tamen saltem a mortali, quando non existente perieulo in- Continentia in altero,parentes non sussiciunt ad tot filios alendos, ut contra Rebel l. lib. 2. 16 ct i de Egid.ubi supra docent Sanc in via. ij quia mirum non est incommoditatem magnam alendi filios eximere ab obligatio-tie reddendi debitum; sicut etiam incommoditas magna restituendi eximit ab obligatione restituendi. Est tamen dissiculias, an coniux excusetur sa reddendo ratione amentiae coniues exi gentis , etiam quando ei potes licite reddi, iuxta ea,quae diximus dimcult. 3. Nauarr. 6.no7. Veraςruet r. p. speculi, bart.43.docent,non excusari quia coniux ε , ac huc amens, retinet dominium in corpore alterius.Sanc.verylib. 9. disp. a. AEgid disp. '. 34.dub., docent , excusari. Et merito quia quamuis amens retineat dominium,dominio tamen , iuri naturali niatrii non; tantum correspondet obligatio reddendi ei, qui exigit,ut homo est quia exigenti dormienti non est reddendum amens aurem non exigit ut
homo. Erit tamen obligatio , si, defectu
437쪽
redditionis axcessurus sit ad aliam,aut se o I iuturus sit; quia ratio exigit , ut valde egenii debito, sibi reddatur , quamuis non petat vi
tioino,quia non potest. Quomodo velo coniux adulterio alterius
excisierura reddendo, imo aliquando impe diatur icemus disp. ii.
DIFFICULTAS XIII Vitam coniugi illicit praemi possit reddi: SVpponimus quando exigenti est actus
coniugalis licitus , ei esse reddendum Linquo nulla est dissiculias, sed tantum quando ei est illicitus. QCirca quam conueniunt DD. quando actus coniugalis,qui exigitur, est illicitus exigenti ratione alicuius circunstantiae, si tenentis immediat. ex parte ipsius actus, vi quandis exigitur cum periculo aborsus , tunc sic illicite exigent , id est , exigetari actum illicitum, non posse licitὸ reddi, quia tune actus
coniugalis,qui exigitur,est absoluth. ratio ne sui illicitus,ac proinde illicitus exigenti,Malteri, ideo iste alter nequit reddere, laut neque alter exigere. Est . tamen dissicultas, an quando actus coniugalis est illicitus, exigenti ratione alis cuius circunstantiae ipsius exigentis,ut ratio ne finis mali ab ipso intenti, aut ratione'
ti castitatis ab ipso emissi,pollit ipsi reddi. Sanc.lib.9.disp. 6. MAEgid disp. 3Α. dub.4. docent, tune ei reddi pone, quiramine iniis
438쪽
ranthim est illicitus exigenti non alteri reddenti ergo poterit a reddente licite exerceri. Alii vero e ronpra dolpem , non p0sse licite reddi, quia tinc reddens cooperatur peccato
Nos tamen ut optime Basil. lib., cap. 3. υμ, existimamus, quando exigens illicite, exigit illicite ratione ilicuius, quod iam,quando Niicite exigitur, non subest libertati exigentis, ut se possit ab eo liberare, ut quando exigit illicitE, quia antea emisit Q um, ad qui antea contraxit amitatem cum coniuge, quia cognouit personam consanguineam coniugis, sic illicite exigenti non posse licite reddi, quia id esset eooperari actui, qui iam exigenti non potest non esse peccatum, illies-
te veris exigenti ratione alicuius,quod quando exigitur, subest libertati ex Jgentis, ut ratione finis intenti, aut defeci: finis, vi debuit apponi posse licitὸ reddi; quia id non
est cooperari intentioni finis, aut desectui intentionis debitae, sed actui quem exigens wahue post petitionem potest emcere bonum, riter reddendo non inducit, seu scandalizat lietiue,sed exigens scandalietatur passive, ob quod non sunt dimittenda, quae
aliis sunt sub procepto, quali iri redditio debiti conius lis.
439쪽
V ediuortiri Diuortio sumpto prodisii
tione matrimoni quoad vinculum , quod repudium appellatsi , diximus disputatione S. In pr*senti vero disputatione aginius de diuortio sumpto pro separatione coniugum quoad torum, cohabitationem vinculo ipso perseuerante.
etiam sunt haeretici nostri leviporis, in quo etiam nonnulli Catholici fuerunt hconiugem ob adulterium alterius posse matrimonium quoad vinculum dissoluere,& aliud inire Quod supponere videtur Christus Matili is dum ait: Ρεicunque dimiserit uxo- rem,nisi ob fornicationem,c aliam duxerit, moechatur inqui di am duxerit machatur. Vbi sup inere videtur, ob adultatium posse ux rem dimitti,& aliam duci,quia particula,nsi in ea septimi, exceptiue sumitur , qua aliis
440쪽
causis exclusis, ut in suffcientibus ad id admittitur fornicatio ut sussciens, quod autem exceptiue sumam satis deducitur ex Matth. 3.vbi similis sententia habetur cum exceptione fornicationis his vel bisci CP dimiseritvx msuam excepta fornicationis causa facit gam moechari,c qui dimissam duxerit adulterat. Veritas tamen catholica est, coniugem ob adulterium alterius non posse ab c quoad vinculum separari. Ita definitur ab Alexand. II L in cap. ea parte . de Sponsalibus , dein
Concit. Florent. in instruct . Armenorum,4 in Trident in .self.χ .can. . quod etiam Ecclisia
perpetu se n sit,ac tenuit,ut ostendit beluim iEluis
a.de Matrim .capit. ἰ6. dc deducitur ex Paul. I. ad Corinth. . dum ait: Praecipio,/ion ego sed Dominus,vxorem a viro non discedere,quodsi discesserit, manere innuptam , aut viro seu reconciliari: ubi ut aduertit August. i. de adulterinis con-aHgijs a cap. I. Paulus in prioribus verbis, quas id m,vxorem a viro non discedere, loqui stur de discessione absque iusta causa , quam
Christus Matth. is dixit esse fornicationem, 5 non aliam; in posterioribus vero , quando' ciit,quodsi disiesserit,loquitur de discessione iusta ob fornicationem, alias non daret optionem uxori, ut post discessionem , vel mauolet innupta,vel viro suo reconciliaretur; sed potius iuxta dictum Domini praeceptum coge 'xet, ut ad virum iniuste relictum rediret:ergo si uxor a viro adultero discedens debet esse an nupta, matrimonium non dissoluitur per adulterium.