Augustini Leyseri ... Meditationes ad Pandectas quibus præcipua juris capita ex antiquitate explicantur, cum juribus recentioribus conferuntur atque variis celebrium collegiorum responsis et rebus judicatis illustrantur. Volumen 1. 13.

691쪽

XII. Cursum fluminis ad avertendas ab agro nostro inundationes

mutare ibi in agros vicinos cum h0rum detrimento derivare licet.

692쪽

An cursum fluvii publici ad avertendas ab agro nostro inundationes mutare, M in agros Vicinos cum horum detrimento derivare liceat, quaestio est non tam iuris civilis, quam naturalis M publici, prorsusque coincidit cum hac, utrum pro rebus nostris servandis, si hoc alia ratione fieri nequeat, reS alienaS perdore queamus. Acriter ea res disputata est: Tiberii temporibus inter Romanos, Florentinos, Interamnates & Reatinos, atque tunc decisum, nihil mutandum esse, teste Tacito Annali f. cap. 79. Recruduit eadem lis sub Alexandro VI l. pontifice maximo. Sed neque tum quid quam mutatum fuit, ut in Memnires de Trevoux Din I7O4. pag. IOIO. Iol I. refertur. Simillima controversia inter Bononienses, Ferrarietis es ia Mantuanos circa Rhenum fluvium agitata multisque scriptis ventilata m ratur in Actis erudit0rum anui I peto. pag. 29 I. seqq. Ego eX regulis ordinatae charitatis, quae a se incipit, damnum a se in alios avertere permitto. Itaque Bononienses, quorum agros Rhenus pessundat, quique eum propterea in Padum derivare cupiunt, praeter necellitatem boni sunt, dum permissuros se pollicentur, ut, si quid damni ex imtroductione Rheni sui in Padum ad provincias alias redundaverit, continuo iste torrens ex Pado in perpetuum tempus rursum excludatur.

. COROLLARIA.

a. Is, in cuius sendo aggeres exstant, ad horum, si vetustate collabantur, reparationem non aliter cogi potest, quam si totius reipublieae intersit. Interest vero reipublicae tune, quum non unius alteriusve ex vicinis: sed omniunt agri generaliter damnum ex inundatione patiuntur. Dixi in Spee. CCCCXXVII. de Aqua arcenda. Molendinum ad flumen publicum in fundo suo exstruere etiam sine principis concessione privatus quilibet potest, nisi lege publica,

693쪽

qualis in terris Brunsvicensibus exstat, prohibeatur. Dixi in Spee mine CCCCXXVI. de Operis n γvi nuntiatione, medit. g. Addidi vero, posse principem, qui legislatoria potestate gaudet, .boni publici caussa libertatem hanc privatis adimere. Consentit per omnia mecum Bevrrus in Sp/clinise iuris inrmanici lib. a. cap. 7. I. I. 6. & reelissime in I. r. adiicit: Ea prohibitio in dubio eo tis ita haud extendenda, ut usu molendinorum iam exstructorii dubditis interdictus, iique ad ea destrinenda vel derelinquenda obligati videantur.

s. Insulas in flumine publico natas principi & si seo eius vindicavi in Syetivitne XXV. de Pub cir rebus, meis. Nec adhue sententia in muto, privatis tamen permitto, insulas istas occupare, si princeps 'iure suo non utatur, sed eas per annos aliquot, binos saltem, incultas iacere sinat, atque sic quasi derelinquat.

6. Princeps alterius prineipis cives a navigatione per flumina sua arcere nequit. Constis. pacis pubι de an. σψδ. g. r. Copitulat. Carolim. art. I. Et contra impedientem in suo territorio mandata sine clausula in summis Imperii tribunalibus decernuntur. Vide Homnii Ius publicum eap. 6o. g. IS. sit. β.

694쪽

Sp. DIII. DE PISCAΤIONE. g r SPECIMEN DIII.

MEDITATIONUM AD PAΝDECTAS

AD LlB. XLIII. TIT. XII. sqq.

PISCATIONE .

Piscatio in fluminibus publicis regale est, in stagnis, rivis

vivariis non item. II. .

In bis ergo ad dominum flare spectat, quamvis alius uis uenandi habeat. . Piscationum reditus regalibus adscripsit F ridericus Imperator a. F. 66. Igitur ex philosophia Boeri in Deu-neat. Instit. tit. de Itire rerum β. 33. 34. lus piscandi aupri, atOS non spectat, nisi ex concessiona principis vel ex immemoriali pr Priptione sit adquisitum. tiatio, ob quam piscationis reditus inter regalia reseruntur, naee est line dubio, quod ipsa maria K flumina, in quibus eaeXeI-cetur, regalia sunt. Secus itaque est: in stagnis, rivis, VIVariis. Haec ad privatos, in quorum fundis reperiuntur, Pstr tinent, atque adeo & piscatio in illis. Reminiscor litem acriter aliquando Ventilatam. Decurrebat per syliam rDVus turdorum, der Ed)mertinge, quos Plinius in Hymria naturali lib. 32. cap. II. inter pisces saxatiles nobiles reIert, te

695쪽

rax. Eius sylvae dominium eques habebat, venatio in illa principis erat. ControVertebant vero inter se eques & syl-x se prorsectus a principe constitutus de pistatione tumo rum. Praefectus eam tanquam Venationis, eques tanquam dominii partem ad se trahebat. Ego secundum equitem respondi. Celete Venationis Voce piscatio lem non comprehendi, iam tum Harpretatus in Iet. I 3. I. de Rerum d Cis. n. 22 . sqq. Ostendit. Contradistinguuntur illae sibi in L. 9. h. s. ue I upi 'cIM. Ergo piscatio tanquam xenationis genus principi Vindicari non poterat: nec poterat tanquam regale. Nam piscationum reditus, ut supra dixi, non simplicitur, sed tanquam numinum publicorum accestio, regalibus adnumerantur. Agnoscit idem Georg. Mur de Iure cenandi, aucupandi S piscundi P. i. cap. S. n. I S. S. cap. 7. . III.

Otii ius piscandi in parte suminis vel stagni habet, eam parIem retibus machinisque obstrifere, atque pisces, ne elabantur, impedire potest.

quidem non ignoro, legibus multorum locorum vetari,c ne flumen stagnumve retibus machinisque obsepiatur, atque ita exitus plicibus intercludatur. Exsinit istiusmodi lex in Bavaria, scilicet in Ordinat. polit. lib. q. tit. 9. art.subi da62lrocnsolo geli unti gin legen interdicitur. Nec nego, saluberrimas has leges esse, quum istiusmodi obstructio piscium numerum non parum imminuat, atque aquas steriliores reddat. Verum in prauens de iustitia & aequitate talis legis non disputamus, sed quaerimus, quid iuris sit inter vicinos populos aut principes, qui legem nullam aquaticam agnoscunt, aut etiam inter ciVes eiusdem provinciae, in qua obstructio fluminis aut stagni non est vetita. Tunc eam cuilibet. qui ius piscandi solus habet, permitto, nee vicinos, quibus Per eam lucrum aufertur, contradicendi

faculis

696쪽

SP. DIII. DE PISCATIO E.

697쪽

stiani Leyseri. At ego in nullo horum auctorum quidquam, quod meam sententiam refelleret, inveni. Medices de Venatione, piscatione auci pis Part. I. pus. 29. hoc saltim ait, conductorem plicationis non posse evacuare piscinam. Id eo non nego. Conductoris enim ossicium est, ne deteriorem reddat rem c ductam, neVe exhauriat. L. 23. β. 3. Locati. Mihi vero hic de ipso domino, non de conductore sermo est. In Moro locum mihi contrarium investigare non potui. Rhrailserus in Commenti ad supra memoratum ordinat. holit. Bavaricae locum de iure non communi sed Bavarico agit, atque Vicinos Bavariae populos ab hoc piscandi genere non abstinere fatetur. Dentique L ferus in Iure Georgico lib. R. c. Icl. n. 46. le e Saxonica caveri, ne cataractae die iHehr in usum molendinorum penitus claudantur, sed piscibus liber transitus pateat, dicit, quod itidem ad nos non pertinet. IV.

Is, qui ius piscandi in sumine habet, nihil scationis caussa fi

cere potem quod liberoe navigationi noceat.Hanc

698쪽

Tanc thesin satis illustrabit responsum a ICtis Helmsta

. . A diensibus mense Maio atini cla I cc XXIII. exaratum:

699쪽

Is, qui ius piscandi intuitu certi praedii habet, ex alio praedio

piscari nequit. -

Ingens in Pomerania lacus est, quem das Solis ivein vincant, M in quo equestria quaedam praedia ius piscandi communiter habent. Ex istis praediis unum a lacu dissitum non ita commode, ut cetera, piscabatur, quum piscatores eius, antequam ad lacum pervenirent, viam longiorem emetiri atque non in terra sed in scaphis consistentes piscari necesium haberent. Opportune praedii istius rem tioris dominus aliud praedium lacui proxime adiacens poLsidebat. Sed cui ius piscandi non competebat. ille tamen pisicatores in eo alebat, qui primo mane ad lacum praesto esse la ex terra piscari poteranti Intercedebant ceteri consortes, atque piscatores ei gnoribus Captis a piscando ancebant. Ille vero se iure suo uti, contendebat, atque pisc, tores hos, quos in alio praedio morari non negabat, ab eo tamen praedio, cui ius piscandi competebat, denominabat, argumentum etiam ex L. 4. de Instructo vel instrimentu ducebat, in quo sic lavolenus: Quum quidam duos 1 undos funclas haberet, V ex altero boves, quum opus feci'ssent, in alterum reverterentur, utrumque fundum cum instrumento

legaverat. Labeo, Trebatius, boves ei fundo celisuros putant, i

700쪽

ubi opus fecissent, non ubi manere consuediissent. Sed ICti

Hel mittidienses mense Septembri anni cina cc x XVI. ad vem sus illum iudicarunt. Resi quorum scilicet consi ritum inte erat maxime, ne alter ex viciniore praedio pii caretur , ataque lic frequentiore & faciliore captura numerum piscium imminueret. igitur iuste intercedebant. Cui enim ius aliquod intuitu certi praedii concestum est, hoc ex alio praecio eXercere nequit. L. 29. L. S. β. I. le Servitut. p ocissi