Augustini Leyseri ... Meditationes ad Pandectas quibus præcipua juris capita ex antiquitate explicantur, cum juribus recentioribus conferuntur atque variis celebrium collegiorum responsis et rebus judicatis illustrantur. Volumen 1. 13.

861쪽

838 MEDITAT. AD PANDECΤ. muss aus Giinde madnen. Nos secundum iura Romanum MGermanicum quotidie M iudicamus A retondemus, tune etiam, quum certae pollicitationi incerta superadditur. Vt ecce: committit quiS alteri negotium, certumque falarium offert. Hic, tenue id nimis esse, respondet, maiusque petit. Tum committens, se eius rationem habiturum, atque O, Iato quid adiecturum, non obscure declarat. Subit ergo alter negotium expeditque, ac maius salarium poscit. Repulerunt eum ICti Helm stadienses mense Decembri anni cIIIA XXIV. ex his rationibus: ellὁ ferbiter Bieglern die

862쪽

XII. Aliquando etiam incerta pollicitatis actionem parit. XIII. Vt, s manifesta aequitas id iubeat. XIV.

Vel δε dos promtissa sit.

tiones in Ie habeat. CV egulae supra dictae, quoci incertae pollicitationes actiω nem in foro humano non pariant, variae passim occurrunt limitationes. Priecipuam aliquando suggerit manifesta aequitas, cuius exemplum in Specimine CCCLXXVII. de Ludifcatinae heredipetarum, medit. 8. Sed M iura nostra excipiunt dotem, cuius indeterminata etiam promissio actionem parit, atque pro modo facultatum patris M dignitate mariti determinari debet. L. 69. h. 4. de Iure d tium, L. 3. de dotis promi ly. Vide Specim. CCCIII. de Pe sonis dotem constituentibus, medit. 3. Denique per se Patet, in istis negotiis ex incerta etiam promissione agi posse, in ciuibus actor, quamvis nihil illi promissum fuisset, ius agemoi habebat. Regula quippe nostra saltem ad mandatum resimilia negotia gratuita pertinet, non etiam ad ea, quibus mutuae praestationes secundum naturam suam insunt. In his quippe ex incerta pollicitatione actio in facium datur. L. II. de Praescriptis uerbis. Sic iudicarunt lCti Helmstadienses mense Augusto anni cadia ccxxi. Stilagier dem

863쪽

4 tauiet, in Duplicis 'thet, stnbed, dis et thm eine Diser, ion veriuro en, in ver EXceptionS-Zori' nidit ableugnentanu; So Nir Tellusiten bili ig ὲu etaeaε condemnitet. XVI. Πλσula iuris civilis V naturalis est: tmnem obligationem ad 2 pedes--ccepores transire, nisi in 1tipulatione e temter excepti sint.

UUulatio, in qua primi tantum heredis mentio fit, transit, A etiam auguent . Pitcessiori qui antecessorem suum iniuste possedissse dicit, ex pa-- ais eius nec agit, nec Obligatur. Quod in L. n. C. de Contrah. S committ. stip. constit

tum est, ut omnis stipulatio, sive in ea heredum fiatentio, sive non, ad heredes A contra heredes transmitta-

864쪽

SP. DXIX. DE STIpvLATIONE. MItur, hoc quoque rectae rationi & iuri naturali convenit.

riam quum heres naturaliter in omnia defuncti iura succedat non potest non etiam in obligationes succedere, nin evidenter in stipulatione eX p S sit. Quapropter manis mi ror otium de Iure besti ac pacis lib. I. cap. I6. h. I6 ius naturae, quod hac in Parte simplex fatis A clarum est distinctionibus non necesseritS Obscurare, atque iis, qui solo iure nature reguntur, materiam disputandi suppeditare Facilius Baronio ignosco, qui Pontifici suo contra Gesia

rem gratificaturus regulam istam iuris naturalis in dubium vocat ad A. C. 969 n. II. Digna est liS, quae hic commemoretur. Ottoni M. imperatori cives Romani olim fidelitatem promiserunt, haec addente' & firmiter iurantes Nunquam 1e Papam electuros. aut ordinaturos, praeter consiemsium ataue electionem Domini Imperaetoris intonis Caesaris Auxisti, filiique ipsius regis inimis. Piguit semper haec Dromicssio Romanos pontifices. Raque ad Vocatus eorum Troianius, hoc inter alia eidem Opponit, Mon omnibus 'Ottonis

Imperatoris succesjoribus Augujus id a populo claroque iura tum esse, sita ipsi imtaxat Uittat unique eius filo intoni iunio

ri. Respondet recte Schil terus de Libertate ecclesiar. Germa nitie lib. 3. c. s. l. I 2. Bamnium invita iuris & gentium Mcivilis prudentia sic argutari. Sed non debebat Gi otium testem advocare, qui, ut si sera dixi, nihil adfirmat, nec ceratam regulam ponit. Constat Per se, Ottonem tanquam im peratorem curn ci VibuS RomaniS Paetum filisse. Ergo siue cessoribus quoque suis, qui in locum eius& iura plenissime surrogati sunt, Profuit. Nec nocet iis mentio solius Otto nis filii facta. Nam, quae dubitationis tollendae caussa conatractibus inseruntur, ius commune non laedunt. L. 8 I de

Res. iuris. Neque discrimen hic faciendum est inter eos qui iure hereditario, & qui titulo singulari per electionem aut alio modo succedunt. Susiicit successio ad hoc, ut iura

865쪽

transserantur. Alia vero est ratio in eo successore, qui eum, in cuius locum venit, pro antecessore suo non agnoscit. Itaque Carolus II. Magnae Britanniae ReX, recuperatis post Cromwellii fata regnis avitis, non poterat iuste apud Ba nagium in Annales des ProuiVces - Unici an. 166I. β. II. ad foedera interCromwellium & Belgas inita provocare, quum ipse Crom ellii tanquam tyranni k usurpatoris acta rescidisset. SPECIMEN DXX.

MEDITATIONUM AD PANDECTAS

AD LIB. XLV. TET. I.

TACITA CONDITIONE REBUS SIC SI ANTIBUS.

Omnis'ipulatio intellitur, rebus sic stantibus.

Mutata rerum facies tollit obligationem, si quidem liquido apparet, eum, qui recedere uult, ct ab initio praesentem statum vidisset, contracturum non fuisse, ac p aeterea nihilt ei imputari posse Mutata rerum facies iusta etiam est di Folvendorum spon-

Doctrinam Africani in L. 38. pr. tutionibus, quod

omni stipulationi haec conventio, si res in eadem caussa maneat, tacite insit, omnisque promissio,

rebus se stantibus, intelligatur, defendi satis in Specimine XL. de Pactis inualidis, med. q. nec desinam tueri in

866쪽

SP. DXX. DE TASTA CONDiΤ. RER SIC STANTIA. 843 in posterum, etsi multi me ex iustitiae M aequitatis regulis refellere tentarint; quibus ego paucissimis tunc respondebo: caussa consensus penitus sublata, consensum ipsum tolli si- . ne dubio, atque adeo obligationem, cuius fundamentum consensus esto, cessare. I teque est, quod cum aliquibus mea tuas, admissa hac doctrina, instabilem pactorum omnium& promissorum fidem fore. Nihil enim est, quod metuas, si modo magistratus ossicium situm iacit, nec cuiuslibet cim cum stantiae mutationem pro ivlta contractus reseindendi caussa admittit. Prudentia hic opus est, & videndum sedulo, an talis conversio contigerit, ut, si eadem rerum facies, quae nunc est, ab initio adfiiisset, alter nihil promisisIet. videndum praeterea, an mutatio haec sine omni eius, qui recedere a pacto eueit, culpa acciderit. Si utrumque hoc videt iudex, obligationem iustissime inmittit,' quamvis fi missimam & iudicialiter comprobatam. Certe Icii Hel Radienses mense Novembri anni cI Iacc XXVIII. sponsalia, quorum tamen vinculum sacrosanctum esse creditur, ob faciem rerum penitus mutatam & quod sponsum nunquam sic fidem daturum fuisse animadverterent, disssolverunt: Dasi

867쪽

t42 MEDITAT. AD PANDE T. transferantur. Alia vero est ratio in eo successore, qui eum, in cuius locum venit, pro antecessore suo non agnoscit. Itaque Carolus II. Magnae Britanniae ReX, recuperatis post Cromwellii fata regnis avitis, non poterat iuste apud Ba nagium in Annales des Provices- riuies an. 166I. β. II. ad foedera inter Cromwellium S. Belgas inita proVocare, quum ipse Cromsellii tanquam tyranni k usurpatoris acta rescidisset. SPECIMEN DXX.

MEDITATIONUM AD PANDECTAS

AD LIB. XLV. TlT. I.

TACITA CONDITIONE REBUS SIC STANTIBUS.

Omnisstipulatio intellitur, rebus sic stantibus. Mutata rerum facies tollit obligationem, si quidem liquido apparet, eum, qui recedere vult, s ab initio praesentem statum vidisset, contracturum non fuisse, ac praeterea nihil ei imputari posse. iII. Mutata rerum facies iusta etiam est dissolvendorum βω- saliorum calla.

Doctrinam Africani in L. 38. pr. de Solutionibus, quod

omni stipulationi h:ec conventio, si res in eadem caussa maneat, tacite insit, omnisque promissio, rebus sic stantibus, intelligatur, defendi satis in Specimine M. de Pactis inυalidis, med. q. nec desinam tueri in

868쪽

SP. DXX. DE TACITA CONDiT. REB SIC STANTIR. 843 in posterum, etsi multi me ex iustitiae M aequitatis regulis refellere tentarint ,' quibus ego paucissimis tunc respondebo: caussa consensus penitus sublata, consensum ipsum tolli fia. ne dubio, atque adeo ψbligationem, citius fundamentum consensus est, cestare. Teque est, quod cum aliquibus metu ps, admissa hac doctrina, instabilem pactorum omnium& promissorum fidem fore. Nihil enim est, quod metuas, si modo magistratus ossicium suum iacit, nec cuiuslibet cita cum stantiae mutationem pro iusta contractus reicindendi caussa admittit. Prudentia hie opus est, & videndum sedulo, an talis conVersio contigerit, ut, si eadem rerum facies, ouae nunc est, ab initio adfuisset, alter nihil promisisset. videndum praeterea, an mutatio haec sine Omni eius, qui recedere a pacto cupit, culpa acciderit. Si utrumque hoc videt iudex, obligationem iustissime mmittit, quamvis si millimam & iudicialiter comprobatam. Certe lini Hel 1ladienses mense Novembri anni cIΘΙ cc XXVIII. sponsalia, quonam tamen vinculum sacrosanctum esse creditur, ob faciem rerum penitus mutatam & quod sponsum nunquam 1ie fide daturum fuisse animadverterent, disIolverunt: Das Tellaqteε hon angestellier Miage ἔu enffinden fed. 23. N. Ses.

869쪽

MEDITAT. AD PANDE .

Sponsialibus, Le fier in Medit. ad Paridect. Specim. 20s de Distollitione S usiali0rum, Medit. a. q. ibique allegati, bali 3) eine sthr idi tige ursa e iit, die Sponlatia austu rufeni ruina die Sale in 'Ichen Stand thmint, infahellem, mepn fie

870쪽

IV. Musatio rerum, quam pacificentes facile ab initio praevidere cavereque potuerunt, non tribuit illlam recedendi ab obli gatione catllam. De is, quam in praecedentibus commemoravi: quod omnis stipulatio rebus sic stantibus intelligatur, &, miniata rerum facie, obligare desinat; maximus est abusus. Confugiunt ad eam, quotquot promissionis suae poenitet,

A casum ac vicissitudinem qualemcunque, in rebus hUmanis indeclinabilem, inconstantve suae causIam obtendunt. Impudenter saepe. Et faciunt id tamen etiam in negotiis ac controversiis publicis. Poteram exempla recentiora in medium adferre. Sed odium metuoo igitur antiquiuS Me- . morabo. Germaniae principes ex parto cum Heurico Vl. Imp. inito filium eius Frideri cum regem Romanorum elegerant, fidemque ei iuraverant, te Ilibus Comado Vrspergen- i p. 3o . M Auctore geylarum binocentii III. k. I9. Principes LII. qui imperatorem eligere consueverint, consen sisse Msgilla sua litteris super hoc consectis adpendisse, narratur in Chronico Belglao magno ad A. C. iI04. At, mortuo Henrico VI. maxima principum pars Frideri cum deseruit, pa truoque eius Philippo imperium detulit, qui ipse tamen, si verum in litteris ad Innocentium III. n. CI XXVI. re-glytri de negotio imperii n. 747. scribit, omnes imperii principes litteris la nunciis solicitavit, ut Friderico, quem iam sibi in dominum M regem elegissent, & cui fidelitatem iurassent, sicut ex iuramento tenerentur, adsisterent, ipsum Vellent habere pro rege; sed frustra. Isti principum facto excusationem quaesiturus Sctisterus de Libertate O OO Oo 3 . ecclesia