장음표시 사용
321쪽
ser. y. Ioannis Bonaventur elatilis cogitationis prauae . Multum displicet diabolo, r:
placet Deo& Angelis, quando muscam diaboli, cito ei jcis de lacte cordis. Bernar. Daemonum est cogitationes malas ingerere: nostrum est illis non consentire . Nam quotiens resistimus, diabolum superamus , Angelos glorificamus, Deum honoramus. Non est dictu possibile, quantum gaudium capiant Angeli, de nostra ad Deum mentis conuersi ne: sic contra exprimi non potest, quantam tristitiam de ea de daemones accipiant, qui semper insidiantur saluti nostr .
1 De tertio dicitur hic. Accipite spiritum s Datus est spiri
tus sanctus hic discipulis, clausis foribus, sic oleum clausis . ost ijs multiplicatum est in vasis petitis a vicinis. q. Reu. q. Nota historiam. Oleum est gratia si Psalm.Vnxit te Deus,
Deus tuus,oleo laetitiae &c. Vasa manu leuata, sunt virtutes di exempla, quae a sanctis nunc conuersantibus in mundo attendimus, & in domum mentis nostrae colligi nus,quasi a vicini; vasa accipimus, sed vasa in nobis vacua sunt,si exe-pla illa sanctorum, per gratiam Spiritus sancti non imita-
'nuar. Contra quod, prudentes virgines, a eperunt oleum invasis &c. sicut dicitur Matth 2 s. cap. Ostia sunt sensius nostri: Visus, g istus, auditus,tactus,olfactus,& os tuum est ostium. Hae fores, nisi ab illicitis cogitationibus claus e sue. rint,oleum gratiae, in domum mentis tuae, in vasis non mul. tiplicatur. Anses nus. Intra in cubiculum mentis tuae, ct claude super te ostium contra omnia, praeter Dominum, &it quae iuuant ad quaerendum illum. De quarta Matth. zo. Acceperunt Ripsi singulos denarios. Denarius est vita aeterna,qui non datur nisi operantibus in vinea, idest poenitentia, vel religione, in qua vinea, non solum laborandum est, sed etiam triumphandum de leone diabolo,quod signis catum est in Sansone. Iudi . t . ubi dicitur. Cunque venisset ad vineas oppisi, apparuit ei catulus leonis, luem vicit, ac postea in ore eius mel inuenit. Mel est dulcedo consolationis Spiritussancti. Eccle. α . Spiritus meus super mel dulcis.
Vides ergo quod mel gratiae, non datur nisi pugnantibus: neque denarius gloriae, nisi laborantibus in vinea.
322쪽
Dominica I. post Pasiba. sermo III.
Asser manum tuam, & mitte in latus meum. Ioan. 2 3. O Thoma,sci licem habes licet iam a Saluatore tuo, Lut manum mittas in latus, in quo salus nostra consistit: huius enim lateris beneficio, ab ira saluamur, in gratia regeneramur , a culpa sanamur, in gloria sublimamur. Te primo. Gene. 6. Ostium archae p2nis in later' deor: Iunx. i. vulnu; in latere Christs,dncit interlinea. Arch a enimc st Christus. Sicut enim tunc,mundo pereunte per diluuiu, nullus eu adere potuit,nisi in archa: ita nunc, mortem aeternalem nullus euadere potest, nisi in Christo per fidem maneat & amorem: sicut in archa, non solum immunda animalia collecta sunt, ita Christus non solum iustos, sed etiapeccatores colligit. Luc. s. Non veni vocare iustos, sed peccatores ad poenitentiam. In archam autem venire non ponsemus,nis ostium haberet. Ostium ergo nobis Dominus in archa secit,quando latus suum persorari voluit. Ioann. I9. Vnus militum, lancea latus eius perforavit &c. Augustinus in Glossa. Ecce ostium in latere archae, quo intrant animalia non peritura in diluvio. Gratias ergo agamus Christo, pro lateris sui ostio, licet .n. angustum sit, tamen multi in- illo soramine,
tamen perinῖuitas portas,tere toti mundus intrauit. De s
cuncto. Ita. 6 o. filiae tuae de latere surgent. Filiae istae sunt animae credentium, quae de latere Christi Oeneratae surgut: dum per vulnus lateris eius, ad vitam veniunt. Mirabilis est virtus huius lateris Unde non solum sitae, sed etiam sponsa formatur scilicet Ecclesia. Sicut siqnificatum est Gen. 2. ubi de dormientis Adae colla, Tormatur Eua. August. Dor. init Ada, ut fiat ua: moritur Christus, ut dormiente Clicisio in Cruce, fiat Ecclesia. Facta est Ecclesia de latere: percussum est enim latus pendentis a lancea,& iluxerunt sacramenta. Dilige ergo anima Christiana , talem sponsum, ex
cuius latere, inter membra Ecclesiae processisti. Noli propter
323쪽
1 8 Ser. s. Ioannis Porraventuraepter vilem earbonarium , talis sponsi fidem violare, di boli voluntatem faciendo, qui carbones inferni ministrat. Isa.:s 4. Ego creavi fabrum sufflantem in igne prunas &c. Gratias agamus Christo, pro i ateris sui beneficio. De teria . . tio.EZec. 46. Ecce aqua redundantes ex latere dextro. L
quitur de templo, auod significat Corpus Christi, Ioan . r. Solvite templum hoc Sc. Corpus enim Christi , solutum
fuit in morte, excitatum in resurrectione : de cvsus latere dextro, aqua saluberrima profluit. Ioann. I9. Continuo e xivit &c. Aqua enim valde sanatiua erat, quae de lateret
pli exiuit: sicut legitur ibidem. EZec 47. Erunt pisces mutii ii satis, postquam venerunt illuc aquae istae, ct sanabuntur,l vivent omnia, ad quae venerit torrens.Pisces ergo. i. fideles, ut in hoc torrente baptismi capiuntur,valde fani sunt. une de torrente baptismi, in torrentem gaudij transponei tur: de quo Psalm. Torrente voluptatis tuae potabis eos, quia apud te est fons vitae. Pisces autem diabol i, homines peruersi, qui in paludibus vitiorum nutriuntur, sani non sunt. unde dicitur ibi de in . EZechie. 47. In littoribus eius, di palustribus non sanabuntur. In littoribus sunt impij,
per cupiditates terrenorum : in paludibus autem perco ruptionem casn alium voluptatum . Vnde tanquam pisceso diaboli assabuntur perpetuo, super prunas inserni. Gratias ergo agant omnes beati Christo, pro lateris sui beneficio. De quarto dicitur hic: Affer manum tuam & mitte. SciHic ostenditur eius latus, ct manus. Glorificatus ergo Chii-sus, ostendit latus, quasi diceret. Ad hanc resurrectionis gloriam, huius laterii beneficio peruenitur. Hoc significatum est. primi Regii. io. ubi dicitur, qudd tulit Samuellenticulam olei,& inunxit Saul in regem. Lenticula ut dicit glo. est fictile vas quadrangulum, habens foramen in la. tere. Vas fictile,Christi corpus est, quod est quadranguluper quadrifariam distentionem in cruce. Bernar. Astat Issus in medio, quadrifida sui parte distensus, ut omnibus ex omni parte ad se venietibus, amplissimu suae mi sericordiae sinum ostendat. Fora me in latere, vulnus est lateris. Ex hoc
foramine, oleum grati* emanauit , per quod populus Dei,
324쪽
Dominica II. est Pasicha. Ser. I. 27'
ad regnum gloriae coelestis inungitur . Vnde etiam qui ad hoc latus pendebat, audiuit. Hodie mecum eris in paradiso. Gratias ergo agamus Christo , pro tam multiplici lateris beneficio. Go sum pastor bonus. Ioan . Io. Bonitas pastoris nostri Iesu Christi, in hoe Fuangelio Aquadrupliciter commendatur Uidelicet,in pascendo,in desendendo, in cognoscendo, in uniendo.Primo ccmmendatur bonitas in pascendo. Vnde ait. Ego sum bastor bonus.l astores enim a pascendo dicuntur. Pascit autem oves suas Christus, per doctrinam, per gratiam,per Eucharistiam. Panit utique suos per doctrinam. EZec. 34. In pascuis uberrimis, pascam eos in montibus excelsis. Scripturarum altitudines,quas montes, pascuae sunt.Pascit autem Ch ri stus suos, non solum per se, sed etiam per alios docendo. Hiere. tertio. Dabo pastores vobis secundum cor meum,& pascent vos in scientia & doctrina . Item per gratiam: quod significatum est Exodi tertio: ubi dicitur, quod Noyses pascebat oues, & minauit ad interiora deserti, ubi Dominus in rubo apparuit. Moyses est Christus, vel praelatus, per quos, oues ad interiora deserti,in pastu veniunt,
quando exteriorem consolationem relinquunt: interio-xem vero quaerunt, ubi dominus in rubo ardenti. i. in coris de seruenti est. Lucae vigesimoquarto. Nonne cor nostrum ardens &e. Item per Eucharistiam. Hoc tignificatum est in
cuicula pauperis, id est Christi. de qua dicitur secundi Reg. z. quod erat de pane illius comedens, & de calice bibens. nus pallor qui dat came in cibu, sanῖuine in potu,
325쪽
r 8o Ser. S. Ioannis I onalientura
animam in pr aecium. Secundo commendatur bonitas pr.3 storis nostri Iesu Christi ia defendendo, cum dicitur, Bonus pastor, animam suam dat pro ovibus suis desendendis .s contra lupuna, sicut hic dicitur, & contra leonem & vrsum. Unde David qui Christum significat, ait. j. Regii. II.
Leonem & vivium interfeci ego, inuaserant enim oves eius. In leone significatur diabolus. 1. Pet. s. Tanquam leo rugiens &c. In urso autem caro significatur. Sequitur enim mel,sicut caro volupta e m. Debilis etiam est in capite, fortis in brach ijs: sic & cartiti impetus, debilis est L. cogitatione. Unde ibi est resisten ium. Fortis autem in brachiis , d lectationis consensus. Dan . Bestia alia similis urso, tres ordines in ore eius . s.cogitatio, delectatio,consensus. In lupo autem,mundus significatur, propter auaritiam & crudelitatem, immo tot sunt lupi, quot homines peruersi. Mai. Io. Mitto vos sicut oves inter lupos &c. Greg. Sicut agni inter lupos mittimur, ut scutum seruantes innocentiae , morsum malitiae non habeamus.Talis agnus suit Apostolus, qui ait. j. Corinth 4. Maledicimur,& benedicimus: persecutionem patimur,&sustinemus. Tertio commendatur bonitas pa-C storis nostri Iesu,in cognoscendo, cum ait: Ego sum pastor
bonus,& cognosco oues meas: & cognoscunt me meae.Ecce
quales Dominus approbando cognoscit . i. se cognoscentes oculo animae, fide vera. Sed Dominus conqueritur. Is a. i. Cognouit bos posse librem suu &e. Sed vaeli non cognoscenti pium Dominum in mundo, quia cognoscet seuerum Do- minum in iudicio. Bernard. Cognoscetur tunc Dominus iustitiam faciens, qui nunc ignoratur misericordia quῆrens. Itein cognoscit sibi obedientes. Ioann. Io. Oves meae v cem meam audiunt,& ego cognosco eas. vocem utique praeceptorum,&doctrinae meae, vel clamoris in Cruce. Psalm. Nos oves pascuae eius: vel oues manus eius. hodie si vocem eius audieritis &c. Sed heu Dominus conqueritur in Psalmo. Non audit populus meus vocem &c. Item cognoscit Dominus se sequentes. Ioann. Io.Cognosco meas,& sequuntur me .s. per bonam vitam. Dominus enim cognoscit co
lare: sicut significatum est Geu. io. ubi legitur, quod sacob
326쪽
oues suas colore discrevit. variae enim erant oves eius mi grae autem & albae Laban. Iacob Christum signifieat. Nigrae oves sunt opera peccatorum. Albae sunt simu latores. Matth. 13. Similes estis sepulchris dealbatis. Variae autem poenitetes, qui & albi sunt per luctificationem,& nigri per sua reputationem, dum se peccatores reputant, apud Deu sunt albi, apud se nigri. Canti c. s. Nigra sum, sed formola Sc. DQuarto commendatur bonitas pastoris, in uniendo, nue in congregando, cum dicit,alias oves habeo&c. vlque: Fiet unum ouile, & unus pastor. Congregat autem & vnit oues sibi in mundo,& hoc per fidem & charitatem, de quibus hac dicitur,Fiet unum ouile, & unus pastor. Certe qui in ovile Ecclesiae non intrat, per ostium fidei, sed ascendat aliunde per haeresint,ille fur est& latro. Item congregabit oues in iudicio. Mati. et s. Statuet oves quidem a dextris. Item in coelo. Vnde Lucae I s. legitur, quando reduxit ovem v nam perditam in desertum . i. ad noue ordines Angeloium.
Dominica II. post Pasicha. Sermo II.
Nimam meam pono pro ovibus meis Ioann. Io. Bo , nus pastor Christus, pro nobis posuit, & dedit ani- g- δε- mam suam, in precium redemptionis: an signia dilectioriis: iii monimentum recordationis: in exemplum imitationi . De primo. Mati. ro. Filius hominis non venit ministrari, sed ministrare &c.vsque pro multis.O quanta dignatio: Ministrat & seruit nobis, cui ministrant Angeli. bHgitur se audando seruum tuum, mercede unius anni, peccas, quanto magis subtrahendo Dei filio animam tua, pro 'ua.
22. annis seruiuit pro qua animam suam, in tuo seruatio dedit Eccle.6.Ne laedas seruum in veritate operantem,ne-oue mercenarium dantem animam suam: dantem inquam animam redemptionem pro multis. j. Petr. I. Non corruptibilibus auro vel argento dic. Qui ergo mercedein sanguinis, hoc est animam propriam, tali mercenario subtrahit,
per i uriam , vel per auaritiam , vel per talium, vel per uia vitiai similis est eis,qui in cruce, ei tn:
327쪽
181 ser. S. Ioannis Bonaventura .
derunt. Ecele. 4. Qui essu dit sanguinem,&qui fraudem facit mercenario, fratres sunt. Quid ergo de miseris,qui notantum animam propriam, sed tot Christo animas aufersit, quas per peccatum auferuntλ Ber. Si Domninus proprium sanguinem dedit,in precium redemptionis animarum, non tibi videtur ab eo grauiorem sustinere persecutionem , qui suggestione mala,exemplo pernicionis, scandali occasione, auertit ab eo animas quas redemit, quam ab illo qui san- η' guinem Iesu fudit De secundo. Ioan . Is . Maiorem cli ritatem hac &c. Si enim te incipiente sub mergi iam in mari, amicus tuus scienter se submergeret, ut suo euaderes a
diutorio: O quanta esset illa dilectio . sic pro nobis fecit. Christuq quod optime significatum est in Iona , qui se pro
salute aliorum, in mare praecepitari fecit. Nota historiam, R expone,ut per mare significetur mundus: per centu morse
per Ionam Christus. Ecce quomodo Christus , animam sua posuit pro amicis suis: immo quod mirabilius est, pro inimicis. Ad Ro. s. Cum inimici essemus', reconciliati sumus Deo, per mortem sit j eius. Nonne Dei inimici sunt, qui domum Domini cum familia .i cor cum virtutibus , igne vistio tu scieter incedunt Psal Incenderunt igni. st. Item quislium suum . i. spiritum vel animam occidunt. Eccles. 3 Qui offert sacrificium de substantia pauperum,quasi qui victimat filium in conspectu patris sui. quam maximum dii ctionis Dei beneficiu est, quod pro huiusmodi inimicis in ritur Christuq Aug Quod tam beneficium, quam sanguita G iusti delere chirographum peccatoris ρ De tertio. quod in monimentum recordationis dedit anima suam , ut nunquasui obliviscamur. Dicitur Eccle. 29. Gratia fideiussoris tui, ne obliviscaris: dedit enim pro te animam suam. Fideiussor noster Christus. est totus naudus, per sententiam Dei Patris . damnatus suit. Compatiens aut Dei filius,fideiussit pro nobis. Potest aut homo pro tam magna re sdei ubere, si oporteat exi ys hoc qnq; relinquere dona si,qnq; tota haereditate sua,qn , etia vita suam: sic& fideiussor nr secit Christus. Hiere.7. Reliqui domu mea, dimisi haereditate mea, dedi dilecta a Iam mea in manus inimicor u eius. Domda est coetu
328쪽
ha reditas synagoga. Psal. Restitues haereditate mea mihi. Haereditas sua Christo restituetur, qn Iudaei conuertentur. Ad Ro. i I. Caecitas ex parte coligit in Israeli, donec plenitudo selisi subintraret,& sc ois Israel saluus fieret.Non solum aut suit Christus fidei usior hois ad patrem, sed etia patris,& hois, tanqua fidelissimus mediator. Aug.Qua incredibile videbitur hominibus 8Require in sermone supra: Si ve laxitate dico. De A. , Ioan. i. tile pro nobis, anima sua p 1 uit,& nos debemus pro fratribus aias ponere. Qui habuerit substantia militi huius, & viderit fratrem suum necesse hahere,&clauserit viscera sua ab eo,quo charitas Dei manet in eo ρ Ecce si pro fratribus debes ponere anima,quanto magis temporale substantiam λ Exemplo aut Christi, non sola pro fratribus,immo pro Ch risto alam ponere debemus, si cui ipse pro nobis ea posuit: sicut Petrus posuit 'in dixit Io. 13. Animam mea pono P te. qui licet postea negauerit, in gallo catante fleuit amare. O quot cu Petro,quotidie negat chrm: si n6 ore,in ope. Ad Timo. i. Constetur se nosse Dess. factis aute negant. Et non tantum ter Christum sicut Petrus, immo millies aliqui facinoribus suis negauerunt: & tamen cum Petro non flent. Gallus enim praedicator est. Iob
trigesimoctavo. Quis dedit gallo intelligentiam λ
Dominica II. post Pasiba. Ser. III.
A. Lias oves habeo, quae non sunt ex hoe ouili, & illas
oportet me adducere. Ioann. Io. Istae oves fuerunt Igeneis crediturae, in Christum , quae non suerunt
de ovili Ecclesiae, quas adduxit per fidem & unum ouile per unam Ecclesiam de Iudaeis& gentibus secit. O felices qui merentur esse oues Christi,non porci diaboli. O selices qui per Christum adducuntur , & non per diabolum seducuntu3. Considerandu ergo quod Christus oves suas adducit, deducit, perducit, educit, inducit. Adducit enim poenitentes , deducit proficientes , perducit conflammantes, educit decedentes, inducit peruenientes scilicet ad pa
trem. De primo hic dicitur et Illas oportet me adduce. 3 rs
329쪽
rgin seri s. Ioannis tonauentura
re. s. per conuersionem. Ad Roma. r. Ignoras qude semputas Dei, te ad poenitentiam adducit &e. De modo auteni adducendi dicitur Erec. 8. Eleuauit me spiritus inter coelu& terram,& adduxit me in Hierusalem. Qui ergo in cocle stem Hierusalem voluerit venire, adduci debet per Spiritu Sanctum,& sic quod neq: coelum per praesumptionem:, n que terram per desperationem tangat. vel sic. neque coelutangat per superbiam. Iob ro. si ascenderit in coelum superbia eius, & caput eius nubes tetigerit, quasi sterquiliniuinfine perdetur, neque terram per auaritiam vel concupiscentiam. Apocaly. 8. Uaeli varii v xli habitantibus in terra. De secundo. Psal. Deduxi sicut oves populum tuum in manu Moysi & Aaron Haec deductio si per quotidianum in proficiendo bonorum operum augmentum Psalm. Dedue velut ovem Ioseph quod interpretatur augmentum . Permanum Moysi & Aaron , potestas ecesesiarum & secularium iudicum significatur . Legitur autem Exod. 17. dema nibus Moysi, quod licet graues essent, dum tamen eleuabantur vincebat Israel: dum remittebantur,Israel vincebatur: quia quando auctoritas iudicialis leuatur in correctione, subditi contra hostes infernales proficiunt. Si autem per negligentiam remittitur, desciunt & vincuntur. Sed heu haec manus saepe percutit innocentes. Actuum duodecimo. X Misit Herodes rex manus &c. De tertio. Psalmista. Perduxit eos tanquam gregem in deserto. Glos de Aegypto. Aegyptus autem mundusignificat: desertum vero religi nem vel iustam vitam, qualem Christus & Ioannes habuerunt in deserto Psal. Interrupit mare,&perduxit &c. Pe duxit. i. ad perfectum duxit. Perducuntur autem electi, perAηgelum de quo legitur EZech. r . Mensus est mille cubi -t δε traduxit & perduxit me per aqua mi, usque ad talos. Rursiumque mensus est mille,&traduxit me per aquam viaque ad genua. & mensus est mille, & traduxit idest perdu-Σit me per aquam usque ad renes mensus est mille per torrentem,quem non potui pertransire,quoniam intumuerant aquae prosundi torrentis, qui non potest transvadari
di dixit ad me i Certe vidisti sti hominis. Et eduxit me, ae
330쪽
Dominica II. On Paschae en III.
eonvertit ad ripam torrentis &c. A qua haec,est Patia Spiritu siancti, in qua incipientes minus prosunde: proficientes prosundius: persecti profundisiime sunt . Vel de coniugatis, & viduis, & virginibus intelligi potest. Torrens autem qui transvadari non potest, est profunditas gratiar in beatis,
quam mortalis homo attingere non potest. Angelus autemniensurans& traducens,est Christus,qui mensulat gratiam . in meritis, & gloriam in praemi js gratiae. De quarto Ioannis decimo. Proprias oves vocat nominatim,& educit eas. Inter vineas de Aegypto in doctrinam siue ad regnum dec. Ecce quotidie Dominus nominatim & singulariter vocat electos suos in morte ad seipsum, sicut in ordinibus, vocatur ordinandi ad Episcopum. Habet enim Dominus nomina eorum in scripto. Luc. io.Nomina vestra scripta sunt in coelis. Vocat illos Dominus nominatim de coelis,qui non vocaverunt nomina sua in terris. Beatus est cuiuς nomen dignatur noscere Deus. Augustinus.Ut nouerit Deus nomina nostra,hoc optare debemus, hoc agere, hoc satagere quantum possumus. Vocat ergo electos, ut educat de carcere ad regnum: demiseria ad gloriam. Psalm. Eduxit me de lacu miseriae . i. de mundo : & de luto taci , idest de carcere. De Mquinto Dominus loquens de ovibus su iς, ait EZech. 3 . I ducam eas in terram suam , & pascam eas in montibus Israel, in rivis,& in cunctis sedibus terrae. Montes sunt ordines Angelorum. Psal. Fundamenta eius in montibus sanctis Riui sunt delectationes, de fonte summi boni eiu uentes, a quibus quilibet peruersus longe erit. Iob 1 o. Non videar riuos fuminis torrentis mellis & butyri. In melle dulcedo diuinitatis: In butyro humanita; Christi significatur. Sedes autem mansiones, de quilvis Ioannis decimo luc reo. In domo patris mei man. &c. Sic ergo Diis humiles oues suas
multipliciter ducit,&in uno ouili per charitate lximi:&vni pastori Christo per charitate Dei unit, ut sic fiat unum ouile Sunus pastor. Vnde in libro de spiritu &aia dr. Ani mam qua Dei pietas respicit, humilitas sub ijcit, poenitentia reducit, iustitia deducit, obedien tia conducit, perseueratia lycrducit,deuotio introd.cit, puritas iungit, charitas unita