장음표시 사용
431쪽
3 28 ser. S. Ioannis Bonaventura
Eeilesia Abrahae fides vetustissima,ad hic recens est, Reexit incredentibus,vsque ad finem mundi. Funiculus enim fidei Trinitatis, nunquam consumitur , cum tamen non se nouus, sed antiquissimus, sicut patet in antiquissimis iustiti Aug. Fides patriarcharum, prophetarum, atque Apostolo Tum,unde Deus, praedicat esse Trinitatem. Antiquissimus enim patriarcha Abraham, tres vidit, & unum adorauit . Antiqssimus p pheta David, ait. Benedicat nos Deus, Deus noster &c. Antiquissimus etiam Apostolorum. I. Ioann.s.
- Tres sunt, qui testimonium dant in coelo&c. De se cudo dicitur hic. Quis appendit tribus digitis molem terrae 3 Terra significat Ecclesiam.Terra enim super aquas est, seta ecclesia super aquas babylonis. psal. Ipse super m a. sun. eam &α Fundata est enim tribus digitis,in potestate. & s- de trinitatis. Mati.vit.Baptirantes in nomine pat.& filij,Sespiritus sancti. Item terra est stabilis,sc&ecclesia. Eccl. r. Terra vero in aeternum stat. Ite terra diuisa est in tres partes. s. Asiam, A phricam,& Europam Vnde digitis bene triobus appensa est.Sic & ecclesia tres haben status.s coniugatorum, viduarum ,& virginum. Item terra fructificat: sedi ecclesia meritis Psal.Terra dedit fructum suum. Non tamen hae tres insulae aequaliter fructificant.Insula enim c6- iugatorum trigesimum: viduarum sexagesimum: virginum contes mum fructum dat.Vnde tertia insula optima est . Rug. Bonum Susannae in coniugali castitate laudamus: sed tamen ei bonum Annae viduae, ac multo magis Maris virginis anteponimus. Hae tres terrae ecclesiae, fide Trinitatis hiasi tribus digitis appenduntur. O fortissimus,&sapientissimus Deus, qui totam fidem ecclesiae, sic appendit. Ap- . pendit inquam continendo in gratia, sine qua nihil posimus. Iob. 26. Appendit terram super nihili. appendit,& ponderando merita.Iob. 33. Appendat me in statera iu-il a. Aug. Interior inspector est dominus: illi appendit,illi K examinat. De tertio Gen. O.Videbam coram me vitem, in quaerant tres propagines.Vitis hae e est fides Trinitatis de qua bene crescit vinum sternae iocunditatis. P al. Vina
laetificat cor hominis. Hoc mero laetificamur in stultiona
432쪽
De sanctiss. Trinit. sermo III
vatae Trinitatis. Aug. Res quibus fruendum est,sint Pater Filius,& Spiritus sanctus .Hoc vinum preciosum, in v ss preciosis,& speciosis appone an regia vinum erat abun Zans precipuum ponebatur,&praemittitur ibi. Bibebat autem qui inuitati erant, aureis poculis. Require eapolitionem in sermone, Deficiente vino.
TRes sunt qui testimonium dant in coelo.&e. I. IoaGlo.Per hoc apparet,quδd Iesius est veritas, verus L
Deus,& verus homo. De utroque certum habemus testimonium. O vere magnum id testimonium.tres inquit sunt,qui testimonium dant &c. Tres utique credendi certissime : tres metuendi iustissime: tres diligendi veracis, sme: tres colendi dignis ime. De primo. Exod 3 Ibimus viam trium dierum, in solitudine. Via nostra est fides nostra, trium personarum,quam ut rectius teneamus, ipsa nobis per variam scripturam,ipsam per apertam figuram, ipsam per rationalem naturam,ipsam per omnem creatu ram ostendit. Dico, quod Trinitas ostenditur perscripturam iam veteris,quam noui testamenti.Vnde Psal. Verbo Domini Erc.hie dicitur,d res sunt &c. Item ostenditur per figuram.Gen. 18.ubi legitur quδd Abraam tres vidit, & senum adorauit. Item per naturam ostenditur animae rati natis. propter quam dicitur Gen. I.Faciamus hominem ad imaginem dic.Secundum Aug. anima per memoriam, per rationem,per voluntatem, est imago Patris,& Fiiij,&Spiritus sancti Patris per methoriam,Fiiij per rationem,Spiritus sancti per voluntatem. Varii ergo eis , qui imaginem istam summae Trinitatis vitiant . Item ostenditur per omnem creaturam,qubd in omnibus creaturis, vestigium est Trinitatis. Sap.xi.Omnia in mensura,& numero,& pondere disposuisti.Glo. In his tribus,dominus instituit,& gubernat,& iudicaturus est. De tertio. r.Regum. 2 o. Ego tres
Mittas mittar Ionathas,qui hoc verbum dicit, significa et
433쪽
christum. sagitta vero animam penetrans, est finior Do mini. Tres sagittae timorem significant: de quo Psalm 6 Benedicat nos Deus Deus noller&c.& metuant eum omnes fines terrae. Nota quod dicit Ambro. Trina Dei consesso, trinitatem indicat personarum: timorem autem san trinitatis iuste habere debemus, propter elux potentiam superabilem : propter eius sapientiam inscrutabilem, propter eius rustitiam indeclinabilem. Potentia utique sanctet Trinitatis in ii perabilis est Esa. 6. sanctus, Sanctus, Sactu et dominus &c .Et quis posset superare Dominum exercituit, cum etiam unum de exercitu totus mundus superare non
possest λ Est & dominus iste tam insuperabilis Pater, & pi lius S Spiritus sanctus,*pter quod terDeus, sanctus dicitur. Item sapientia sanctae trinitatis,inscrutabilis est: quae
nos,& extra,& intra agnoscit.&ab aeterno cognouit Rom.
xi. O altitudo diuitiarum.&c.vsque quoniam ex ipso sunt omnia. Aug. Ex ipso ait, propter patrem: per ipsum dieit, propter filium suum: & in ipso,propter spiritum sanctum. Item iustitia beatae trinitatis, indeclinabilis est, licet quidam falsi consolatores, aliam spem ingerant impijs. Hiere. I . A .a .a.domine Deus,prophetae dicunt eis,non vide
bitis gladium. Quid est seueritas diuinae iustitiae, nisi pladius timoris λ Propheta gemens,ter clamabat ar quasi di .eat : A iustissime Pater Deus: a iustissime Fili Deus: a iustissime Spiritim sancte Deus Rc. Item iniustitia nostrai excusabilis est,& poena .quia ipsa timenda ineuitabilis est. Apoc. 8.Vaeli vaeli varii habitantibus in terra. i. in terrenis viti 1s. Vael, qui offendunt Patrom, vah qui ossendunt Filium : varii qui offendunt spiritum sanctum.Vaeli eis quia dicit Aug.Qui in pace non fuerit inuentus,abdicatur a Patre : ex haereditatur a Filio: nihilominus a Spiritu sancto
efficitur alienus. De tertio. Luc.xi. Amice commoda mihi tres panes &e. Amicus iste secundum Glo. est Deus: pa nis consortans est amor Dei. Tres autem panes sunt, quia tres personae amandae sunt. Amanda est beata trinitas, propter beneficium creationis, incarnationis,glorificationis.
iustificationii. Ista enim scut quatuor beneficia.s.trinita
434쪽
tis. patet in primo opere creationis . Gen.I. ubi dicitur. In principio creauit Deus Rc. Patrem intellige, cum dicitur Deus: filium,cum dicitur in principio. 9 .cum dicitur, at spiritus diti ferebatur &c. Item patet in opere incarnat. Lucae primo, ubi dicitur Spiritus s. superueniet in te,&virtus altissimi obumbrabit tibi. Ideoque & quod nascetur ex te , vocabitur filius Dei. Ecce hic apertissime exprimuntur tres personae . Item patet in opere iustifica. Pnionis. Mar. vltimo. ubi dicitur. Baptirantes eos in nomine Patris , & Filis', & spiritus sancti. Vnde etiam in ba.
ptismo Christi, apparuit trinitas personarum. Item patet in opere glorificationis Mati. I 6. ubi in transfiguratione apparuit Spiritus s. in nube candida . Sed quare in baptisino in columba: & hic in nube p Ad hoc resp6 lethare Glos. Spiritus sanctus in baptismo apparuit in columba , hic in nube lucida r quia qui modo simplici corde, fidem
seruauerint, aperta visione contemplabuntur. Pensa ergo
charissime, quam beatissima Trinitas amanda sit, quae sietota nobis intendit, immo quae se totam nobis impendit. Augustinus .Pater filum dedit,in precium redemptionis et Spiritum sanctum, in priuilegium adoptionis : se denique
totum seruat haereditatem adoptatis. De quarto Apocalypsis vigesimo primo. Ab oriente portae tres & caetera. Portae coelestis diuitatis, sunt virtutes, quibus Deo deseris vitur . Porta ergo orientalis, es prudentia in eligendis . Per hanc portam non caro, sed Spiritus inducere nos debet : ut non carnalem, sed spiritualem prudentiam sequa-t r. EZechiel. undecimo. Eleuauit me Spiritus ,& introduxit me ad portam orientalem Sc . Hic autem sunt tres partes , quia per prudentiam colendae sunt tres perissonae. Item porta Aquilonis , est fortitudo in aduertis. Actuum duodecimo. Venerunt ad portam ferream &c. Hic quoque tres sunt portae, quia fortitudine tres perso.
Item porta australis , est temperantia in prosperis,quae heu saepe succenditur igne voluptatis , & cupiditatis. emiae secundo. Portae combustae sunt igni.
435쪽
392 sermo s. Ioannis Bonaventura
Hie etiam tres sunt portae: quia per temperantiam tres colendae sunt porta'. Ite porta oculi, est iustitiae porta &e. Hic siniit iter sunt tres portar: quia per iustitiam. colendae sunt tres personae.
De eadem sanctiss.7 2.sermo IIII.
BFnedicat nos Deus,Deus noster, benedicat nos Deus.
Psal.66.Consuetudo est apud fideles, quod transitum faciente Ponti sice,petit populus benedictionem .sed ecce Pontifex matris ecclesiae, paradisi, praebendarum coelestium dispensator,Deus Trinitas, qui aeternam habet in
coelo mansionem,hodie quasi transitum facit per terra n stram, dum ante oculos mentis nostrae transitorie reducitur, per temporalem recordationem , quam beati spiritus in coelo iugiter contemplantur, per beatam visionem. Hier.
Conuenienter petit ecclesia benedictionem dicens, Benedicat nos &c. In quibus verbis ecclesia duo tangit. Quid petat, quoniam benedictionem : cum dicit, Benedicat nos Sc. Et hoc prudenter petit,quia est tale, quod decetDeum dare,& nobis prodest accipere. Tangit etiam a quo petat, uoniam a Deo trinitate.non enim est alius , qui hoc meare. Et hoc tangitur cum dicitur, Deus Deus noster : &iterum Deus.Vnitas enim nominis quod est Deus , significat unitatem diuinae essentiae. Eiusdem autem nominis trina repetitio,notat sacramentum trium personarum, in unitate essentiae: ut sit sensus. Benedicat nos Deus pater: benedicat nos Deus filius hic enim proprie noster est nobiss datus. Esa. 9. Filius datus est nobis. ) benedicat nos Deus. s. Deus spiritus sanctus. Hic enim est facratissimus personaraternarius : quae tres personae,sunt unus Deus: cuius & si non sit exemplum conueniens in creatura, propter eius ni miam inferioritatem, respectu beatet Trinitatis: sicut nec est exemplum conueniens de milite picto carbone, & milite armato in acie: Videmus tamen tria in uno sole. s. lucem, splendorem.& calorem: & unus est Sol, qui lucet, αἰλ. I splendet,
436쪽
ne Sanctissima nitate, Ser. III I. 393
silendet, & calet: quoniam non dicitur lux, splendor: neς
uterque calor,sed a luce splendor manat coaeternus luci.
Ita Pater non est filius sed a patre filius,coaeternus patri,&luce,& splendore. Nec calor est a luce tant' m, nec a radio tantum : sed a luce,&radio.Parisormiter Spiritus sanctus, nec a patre tantum,nec a filio tantum,sed a patre, & filio. Hinc dicitur filius oriens,splendor lucis aeternae. Spiritus sanctus vero,ignis, sue amor procedens ab 'troque : & ista tres,quamuis tres sint personarum distinctiones,tamen nosunt nisi unum in deitate,quia tres sunt, qui testimonium dant in coelo: Pater,Verbum,& Spiritus sanctus:& hi tres unum sunt. I. Io.s .Quod notat ecclesia cum dicit, Benedi- ieat nos Deus &c. Cum autem ecclesia ter Deum repetat
non tamen dicit nisi bis benedicat: ut innuat, qudd a trino Deo,dnplicem benedictionem exoptet. videlicet benedictionem gratiae ,& gloriae. Nam est alia duplex benedictio,quam non curat: videlicet,benedictio adulationis, &benedictio sortunae. Nota ergo per totum quadruplex genus benedictionum. Est namq; benedictio, adulario deceptionis . de qua Psal. Quoniam laudatur peccator in desi.&c. Haec est benedictio,quae peceatores consecrat diabolo. Haec est unctio extrema peccatorum, qua praeparantur Igni aeterno, ut melius ardeant.de qua Psal. Corripiet me m-stus in misericor.&c. Nota quod amplius diligit,qui homanem, de igne extrahit per crines, quam qui oleum inlunis dens,ignem accendit. Ηςc est benedictio mala, qua qui subi benedicunt,a Deo maledicuntur.Mal. 2. Maledicam bonedictionibus vestris. quod erit in iudicio, cum dicetur: Ite maledicti &e. Est benedictio fortunae,& haec est benedictio vana,quia est secundum vulgi opinionem tantum. v
Psal. Promptuaria eorum plena &c. Sequitur. Benedixerui populum.&c.Veruntamen,vsque beatus populus cuius dominus Deus eius. Beatum inquit dixerunt. Haec est benedictio, secundum dici, non secundum esse : quia plus nocet, quam prosit, quia hominem a vera beati tudine avertit. Exemplum de tigride,& speculo. Cum enim speculum a.
hitur,abhi pulchritudo haec,ia nihilum. Psal. Anima eluet
437쪽
3 sermo r. Ioannis Bonaventurae
in vita benedicetur ipsius. sequitur. Introibit in progenies patrum &c. Ideo Esa. tertio. Popule meus,qui te beatum dicunt, ipsi te decipiunt &c . Est benedictio gratiae, de qua Eccles o. Gratia Dei sicut paradisus in benedictioni-hus . & bene,quia conformat animam cum paradiso: quia ibi te renitas aeris, tranquillitas loci, fertilitas conscien-
, 'ecor terrae, ubertas vitae, ipsius temporis congruitas,
ibi splendor cognitionis Dei, ardor di lectionis, ros deu tionis. Esa. i 8. Ego quiescam, & considerabo in loco meo. Icut meridiana lux clara est, & sicut nubes roris in diemesiis. Hanc petit ecclesia, cum dicit: Saluum sae popularitum domine,& benedie haereditati tuae &c. Est benedictio gloriae. Psalmista. Quoniam illic mandauit dominus Benedictionem,& vitam &e. De qua Prouerb x. Benedictio Domini diuites facit &c. Haec est benedictio dexterae, qui accipient quibus dicetur. Venite benedicti patris mei &c. Nota, quod solenne sit festum,ubi tantus est,qui cantat Inuitatorium. Ad illam est suspirandum. Ephe. . In hoc vocati estis,ut benedictionem haereditate possideatis. Notandum autem, quod pluribus generibus hominum, solet Gar Primo confitentibus quando absoluuntur, S hi sunt poenitentes. Prouer .v. Benedictio domini super caput iusti. Illius iusti, de quo Prouerb.i8. Iustus in principio accusator est sui, qui facit iustitiam. de quo Eccle. II. Ante iudicium para iustitiam quae consistit in pondere
contritionis :& in numero confessionis: &in mensura satisfactionis. Sequitur in eadem authoritate . Os aute impiorum,operit iniquitatem: scilicet, mali timoris,tvel amoris, vel pudoris. Itaq: peccatum vel celant, vel negat, iue Iex cu sant ρ sed tamen qui abscondit scelera sua, non dirigetur. Prouerb. 28. Secundo benedicitur osserentibus, caeorum munera recipiuntur. Offerentes sunt,deuotione domino seruientes, quia exhibent Deo hostiam sanctam vi- uentem. Rom. i 2. Isti benedicuntur exemplo Abrahe, qui volens hilum offerre,benedictionem assequutus est. Genes.', Per me metipsum &e. Et nota , qudd Deus voluit filiu
ia benedictionem sibi o fietri sed non occidi: sed arietem
438쪽
ne sanctis ma Trinitate, seri III. 39s
eeeidi voluit. Exemplum etiam in Iacob, qui cibos offerens patri, ab eo benedictus est. Gen. 17. Et nota, quod consito matris inuenit Iacob domi, quae placita sunt patri. Esau vero proprio consilio venatur,& non prodest ei. Ite τosserentes,sunt eleemosynam largientes. Eccle 7. Pauperi porrige manum tuam,ut persciatur propitiatio, & benedictio tua. Tertio militantibus, cum bellum fidei ingrediuntur,ut a legato,vel papa. Hi milites sunt, tentationibus res stentes, vel in tribulationibus patientes.' .Petr. 3. Si quid patimini propter iustitiam. Infra cap. 4. Si exprobramin, an nomine eius,beati eritis &c. Exemplum de Iacob, qui sortiter luctando,benedictionem meruit. Unde dixit Gen. 32. Non dimittam te, nisi benedixeris mihi. Et benedixit ei, in eodem loco. Quarto datur benedictio nubentibus, secundum quod dicit R apuel filiae su ar, cum daret eam Tobiae. Deus Abraam, Deus Isaac, & Deus Iacob, sit ubiq; cte.& impleat benedictionem suam in vobis.Tobiae octavo. Per nubentes intellige etiam virgines consecratas, & antis mas religiosas,quae propter amorem Ch risti, regnum msidi contempserunt,&ea quae mundi sunt. ciuibus dicitur illud Ruth. 3. Benedicta es a Domino filia, quq non essecuta iuuenes pauperes,sue diuites Noli ergo metuere, sed quicquid dixeris mihi, s
439쪽
OMO quidam erat diues&e. Lucae I 6. Dicitur Ecclesi. 33. Beatus diues, qui inuentus est sine macula. Certe diues de triplici macula hic reprehenditur de quibus,& moderni diuites reprehendi possunt: videlicet, de vanitate in vestiendo : de gulositate in ededo: de impietate in non miserando. De primo Α.Regum.s .de Naaman dicitus,quod erat vir sortis,& diues,sed leprosus,& quod tulit secum decem mutatoria vestimentorum. O auare,diues es in substantia , sed Ieprosus in anima. Ecce pro diuitijs omnibus Imperatoris nolles esse leprosus corporaliter.Et tu stulte pro parua mudi substantia Ieprosus es spiritualiter,quod multo abominabilius est. Timendum est diuitibus, quod lepros' fuit , qui tantam vestium superfluitatem habuit. Sed taquinque modis diuites excedulit in vestib. Vide Iicet sum .ptuositate. In praesenti Euangelio induebatur purpura, &bysib. Gregorius. Si cultus preciosarum vestium culpa noesset,sermo Dei tam vigilanter non exprimeret, quod diaues,qui torquetur apud inferos, go, & purpura indutus fuisset . Item se persultate : sicut dictum est de Naaman: contra quod dicitur Lucae 3. qui habet duas tunicas deabet unam non habenti. Item carnalitate, seu mollitis.
Nati. 11. Ecce qui mollib.s vestionior dic. Contra quod
440쪽
, Dom. I.post Trinit. Ser. I. ,s
uatib. 3.Ioannes habebat vestimentum de pilis ea me lotum. Glo. Seruus Dei non debet habere vestimenta addecorem, vel ad delectationein, sed tantum ad tegendam nuditatem. Item curiositate, vel singularitate,quae est in texisturis futilibus,vel in scissionibus, vel in coloribus, quae seri solent propter solam gloriam. Eccs. II. In vest itu ne glorieris. Greg. Nemo existimet in luxu,atque studio precio sarum vestium deesse peccatum. Item deformitate, quae respicit statum,vel ordinem,uel sexum. Deutero. 22. Non induetur mulier veste virili,neque vir utetur veste taminea. De secundo.Eccle. s. Saturitas diuitis non sinit eum dormire. Posilint tamen propter laborem, vel propter debilitatem, vel propter aliam honestam causam quandoq; nomines melius refici. Varii autem et,qui semper vult esse
satur, & plenus, sicut iste de quo hic dicitur: iEpulabatur quotidie splendides. Sed nota quod quinque modis excedunt diuites in gula : sicut exprimitur per hos versu S.Prq,pmpere,laute, nimis,ardenter, studiose: Mel Ionathae, caro deserti, panes Sodomitae ; Lens Esau Phinees comprombat olla gulam. De meste Ionathar. I.Regum. Iq. De carni hus in deserto. Num xi. De panibus Sodomae EZec. I 6. De lente Esau. Gen. 21 . De olla Phinees. I.Regum. r. In quali
aurem pericula sint qui in cibis deliciosi, studiosi, copiosi,
impetuosi sunt, patet exemplis praedictorum.Nam Ionatas vix a morte liberatur. Item contra carnales in deserto furor domini incenditur.Item Sodoma igne, &sulphure co-rematur. Item Esau primogenitis priuatur. Item Phinees POphin occiduntur. Sed grauiora gu Iosi aeternaliter patientur. Isidor. Cui abstinentia: Se. Require in sermone,Fiiij autem regni &c. De tertio. Psal. Dorm ierunt som.&c. lipta glo. Quia nihil posuerunt in manibus.&c. videlicet, pauperibus nihil dando: sicut neque iste diues Laetaro. l od nota, quod quinque modis excedunt diuites circa et ympsynam vi delicet,cum nulla mouentur miseratione, M't iste diues, qui neque micam dedit. Item cum dant de
Ῥῆp'ssessione. Ecclesia. 34. Qui offert sacrificium de ii tia pauperis.&c.Isidor.Nihil proficis, si alium indo