장음표시 사용
331쪽
Nullum est naturae nostrae magis similiare , nullum quod celeritis in omnes partes penetret, quam vinum ; illud adeo optimum videtur medicinae vehiculum, maxime in frigidis & diuturnis morbis: cum scilicet lenti &crassi humores sunt detergendi. Sic plerique absenthium vel alias plantas in mustum conjiciunt, ut simul fermentescant, post aliquot menses vinum defaecatum in aliud vas transfunditur plerisque morbis salutare. Diximus vim purgatricem potissimum in oleosa & resinosa substantia integram inesse adeo ut extracta chymice praeparata eo quo jam alibi docuimus modo, purgandis humoribus optima videantur: pleraque tamen sunt quorum facultas, vel in ipsa haeret terrestri substantia , ut colocyntis , vel in sale& in sulphure, ut antimonium, & complura metallica ; eaque non spiritu vini sulphureo, sed aceto,
aut vino acriori, non tenui & generoso, sed austero, & tartareo educitur. Sic vitrum antimonii vino gallico eoque rubro
longe melius dissolvitur, quam hispanis,
aut albo, aut magis generoso. Acetum
ita illud exedit, iit Icobs ipsa vel pulvis suo pondere ad fundum praecipitetur. Quare
332쪽
s magna hujus infusi paretur copia, pri res doses lenissime purgabunt, ultimaeni caveatur, vomitus adeo vehementesmoVebunt, ut interdum in vitae discrimen adducant. Vinum porro non crassas
partes , sed tenues dumtaxat decerpit, quae per totum liquorem diffusae ventriticuli tunicas & intestina valide compul gunt & irritant. Fateor quidem praecipuas medicaminum dotes in ipsa praeparatione esse constitutas. Nam ut exempla ab Helmontio
usurpata adhibeam. Asarum ipsum si cum
aqua bullierit vim emeticam exuit, diu- reticam acquirit & febres chronicas plerumque sanat. At radix Asari vino incocta non mitescit.Id quoque videtur Helmontio medicaminu vires admistione sacchari magna ex parte frangi, quod Acharum
acido ventriculi fermento repugnet: nec ita penetrent remedia cum saccharo conjuncta, quam cum idoneo liquore permiab sta. Sic putat vim aloes praecipuam ablutione deperdi, atque unum superesse su cum resinosum , qui intestinis adlio. restit, & haemorroidas saepe procreat. Sic vis scammonet acido sulphuris vapore
imminuitur, aromatum vis in odore in
333쪽
.stituta ebullitione difflatur. Ac nimis forsitan fastidiose omnia pene laxantia& solventia medicamina , quod humores liquefaciant & corrumpant, omnino repudiat. Verum de iis postea. Nunc ad
praeparationem medicaminum redeamus,
quae quo simplicior , hoc melior. Nam compositiones illae quas plerumque ut
magna arcana ventilant, & sumptuosae sint & inutiles ;cum ex rebus saepe quae se se mutuo destruunt, aut retundunt, ea constent medicamina. Sic gemmas aut margaritas , aut res pretiosas cum certis
liquoribus permiscent, & balneo Mihil extrahunt praeter phlegma , seu aquam insipidam. Sic acida miscent cum sulphureis quae hinc fixiora dc nullius pene usus fiunt , ut si cum spiritu urina spiritum salis conjunxeris. Nec raro id
evenit utres ipsae uti a natura fluxerunt,
'vim majorem habeant, quam si ichymicis laboribus parentur , ut in margaritarum pulvere contingit. Nam hic per acidos spiritus exsolutus , tum additione olei tartari praecipitatus & fixior & inertior evaditi Idem de cornu cervi , cujus pulvis utilior plerumque est, quam quae ex eo tam operose parantur, ut eam Chymia
334쪽
corum vocem usurpem, magisteria. Quid, quod ex rebus vilissimis optima tapefiunt remedia. Quid abjectius capite mortuo, seu tacibus quae ex aquarum fortium praeparatione sunt superstitesὶEt tamen ex iis sal quidam aquae assiisione& filiratione idemtidem repetitis elicitur, quem Schroderus panaceam duplicatam magni principis nomine insignitam plurimum commendat, eamque adversiis febres & morbos ex melancholia ortos . utilem praedicat: dosis ab uno ad alterum scrupulum. Sic D. Boyle magnum ex faecibus vitrioli parat remedium , quo. non aliud ei videtur ptiestantius adversus Rachitidem, quod morbi genus infantes Anglos torquet maxime. Vitriolum Hungaricum , aut si desit, Prussianumquam optimum seligit, id rite calcinat iii Vase aperto, dum purpureum prae se ferat. Colorem , aquae calidioris assiasione saleni ad alios usus elicit, quod superest quod- que vulgo habetur inutile cum aequa portione purioris salis Ammoniaci accurate permiscet, partem tertiam vasis vitrei & fortis , quod retortam Vocant, implet, calore per gradus aucto, spatio 12. horarum in sublime agit. Quod si co-
335쪽
32Ilor flavus, & splendidus non arrideat, iterum commiscentur flores dc sublimantur. Unum , aut alterum granum infantibus , adultis usque ad sex grana in vino hispanico, aut alio idoneo liquore praebet:& memini me ex eo audisse vix se id medicaminis in Rachitide frustra adhibuisse Optimum quoque est narcoticum. Sed diligentiam & solertiam artificis requirit. Sal qui extractus fuit, inter melioris notae
Jam de stercore equino diximus, idque
in vino aut cerevisia infusum & expressum,quantum adversus pleuritidem salubre sit, monuimus. Sed testatur etiam D. Boyle hoc remedium quod diureticum est & occlusos meatus reserat, quodque etiam inter sudorifera haberi potest, multos a peste in Hibernia cura sse , uti & pulverem e baccis hederae quem commendat Hesmontius. Nec alia fere adhibentur pr stantiora remedia,quam quae ex urina di sanguine parantur. Urina vasis accurate clausis in stercore equino per sex hebdomadas fermentata , leni calore
spiritum per distillationem suppeditat,
qui semel aut iterum rectificatus magnum est gravissimis morbis, pleuritidio v
336쪽
inprimis, 3c utile remedium , a decem se usque ad 3 o. guttas sumi potest. Cum ex iri urina recenti spiritum distillare volumus, ciocho aut novem partes phlegmatis prius irexeunt, quam spiritus qui in fundo vasis diremanet,exstilletur.Cum purior qu rixur, cineres e lignis sunt adiiciendi. Sed calcis ietiam beneficio spiritus urinae distillatur. fla: sic spiritus e sanguine distillatus magnas iri, dotes obtinet: ut sanguis conservari ponsit, spiritus vini assunditur: si sit recens
distillandus, nihil opus est spiritu vini. iis Phlegma per alembicum , spiritus & a;
oleum per retortam extrahuntur ; oleum da spiritu separatur, hic in hectica febre, Asthmate, phtisi, epilepsia utiliter adhi-
betur. Quaeque spiritus urinae, aut cornu
cervi, aut fuliginis efficiunt, id praestat. 4 Nam hi spiritus.volatiles magnam inter lisse habent cognationem. Ac si humanus iudesit sanguis , qui ex brotis , ex damis potissimum & cervis extrahitur , iisdem ad pene dotibus ornatur. Sic cornu cervi i spiritum ab oleo secretum , sereret atque irerum leni admodum calore in praelongo alembico rectificatum adversus malignas febres,pleuritidem & cerebri assectiones iutilissimum esse docet D. Boyle , atqRς α
337쪽
323 ejus ope sanatium a se epilepticum testa-
tur. Lenem calorem in arena per A. aut
3. horas , dum symetus extillaciar, adhibet ; tum per gradus auget. Tartarus, nitrum, sal Ammoniacus ex rebus villic. simis parantur, & tamen in medicina & Cnymia incredibiles vires obtinent. Notum est salem Ammoniacum exurina, sale communi , α fuligine prae parari ; ex tartari sale & ammonia-uo aequa portione permistis , di contusis , per retortam actis, sal permagni usus adversus obstruction es sublimatur ε caput mortuum solutione , flaratione α coagulatione salem optimum diuretinuo suppeditat. M optima & facillima spicitus Ammoniaci praeparandi ratio ea mihi videtur, quam vir nobilissimos describit. Aquam cucurbitaeiulandit una cum sale Ammoniaco, tum calcis vivae pulverem amicit, statim aptat capitellum , idque excipulo accurate connectit , leni balnei calore distillat spiritum, quem semel aut iterum rectificat , vix ullus elicitur spiritus praestantior , aut foetidior. Hinc praeter alios usus hystericis mulieribus inservit. ' Et memini ex eo auditile, nonnullos πο-
338쪽
3 plexia percussos, hoc sale naribus admoto
Qxcitatos fuisse: adeo ut locus esset majoribus remediis. Quod si tres partes cine- .rum cum una salis Ammoniaci permisiaceas, liquor exstillatus statim concre et . Ac video hujus spiritus magnam copiam in Anglia a viris nobilissimis praeparari. Sed uti ab eo genere medicaminum non recedam. Testatur Bontius pestem se persaepe curasse calculi e vesica hominis extracti beneficio , quem pluris quam beetoardicum lapidem ducit: eum este praestantissimum diureticum, dc sudori ficum affirmat. Sed nihil puto contemptius, quam ea animalcula quae millepe des , Vulgo cIoportes , Vocitantur, quaeque in domibus nostris passim occurrunt. Incredibile tamen est, quantum desperatis morbis plerumque utiliter adhibeantur. Nam 3c Lagrembergius insignis medicus cum calculo laboraret,seipsum hoc remedio sanavit. Id ipsum multis experimentis confirmat D. Bose. In Vino ma- , cerantur, tum Vinum per linteum exprimitur. Quidam eo referente cum varia
haberet ulcera , eaque instar fistularum excavata, bis aut ter in die cerevisam
aromatibus conditam sumpsit , in qua
339쪽
3oo. millepedes resectis capitibus contusas, una cum absyntio & meiatha quo siti l fermentescerent linteo involutas suspenderat ; 32. ni fallor, libras cerevisae adnibuit. Alia in eamdcm rem assert experimenta , quibus hoc remedii genus comprobatur. Finis non erit si exspatiari hoc in loco velim. Optima enim quaeque medicamina in rebus saepe aut maxime obviis, aut abjectis, praesertim in animalium partibus & excrementis reconduntur. Sed de iis plura, cum se se dabit
occasio, neque enim pharmacopolium instruere volumus, aut de medendi arte libros componere. Quae mihi tamen videbuntur ad vitae usum perutilia , quaeque non passim occurrunt,& ex viris cum expertis,tum candidis accepi,nequaquam praetermittenda arbitror. Nunc itaque de
vi medicaminum distincte & seorsum agamus. Ac primum de iis quae alterantia dicuntur, tum de purgantibus 1, post de iis quae extrinsecus adhibentur sic agemus , ut quantum fieri poterit, in eorum rationes & causas diligenter inquiramus.
340쪽
CApuae II. De vi, ct medicaminum qua praeparantia, ct alterantia di Atur. im i s sit medicamium usias, quae ripotestas, quos potissimum humores hexpurgent, vix ante decerni potest, quam
inter medicos de humorum natura, & -- i imero convenerit. Ac ne rem maxime con-
troversam, & ab instituto opere penitus , alienam ingredi videamur. Id unum notas verisimillimum videtur, vitam nostram tisanguinis circuitu , dc aequabili motum gna ex parte contineri. Sanguis ex E lo, . hic ex alimentis ducitur. Alimenta in ven- triculo digeri, ac fermendestere necesse est, quo in clisum facessant. Nec quaero , quid illam esciat fermentationem : eam .
quippe spiritu quodam acido perfici, jam
recentiorum pene omnium medicorum summa consensio est. Nam acida quaeque idigestionem promovent ; pinguia Vero re ioleos a plerumque illam imminuunt: ru tus plerumque acidi, quaeque vomitu ejiciuntur multam aciditatem odore ipso produnt. Fors est ut cibi reliquiae vim fer-
