장음표시 사용
191쪽
rum umbram Iiabuit litora, in notitiam sensun prodeunti bus. - Ita in aperio est, scripturam L Origeni divinitus osse inspirata in '). Neque repugnat Argumentum. ,,Τri buuntur cluidem V, oit c. Cels. IV, 71. V. Ι, 556, , , in s. s. Deo quasi humani assecliis, dum verbis iracundis adversiis impios utitur et peccatoribus intentat. Sed quemadmodum nos, cum puerOS parVul OS alloquimur, nostram dicendi vim non adhibonius, sed demittimus nos ad infirmum illorum captum, dicentes facientesque, quod ad illos erudiendos emendandos que conducere videtur; ita Dei verbum proVidit, ut scriptu vae audientium captui congruerent, et illarum excellentia in illorum utilitalem cederet. V Haec igitur nihil pugnant con ira inspirationem scripturae L E contrario si ciuis do on dii
bilat, sua ipsius ea est culpa. VNeque possumus hoc dicero ho1nit. XXVII, 1 in Numer. Vol. ΙΙ, 375) de sancti spiritus litoris, quod aliquid in eis otiosium sit aut superfluum, Etiamsi
aliquibus videntur obscura. Sed hoc potius sacere debemus, ut Ocul OS mentis nostrae conVer lamia S ad eamn , qui haec scribi
jussit, ot ab ipso horum intelligentiam postulemu S.,, NΘexistima hom. XXIX. in Jerem. Vol. ΙΙΙ, 286 , in scripturis quidpiam redundare, sed te ipsum soluin potius quam literas
Rccusa , cum rationem eorum quae scripta sunt non invenis. V
Quare Tom. XX. Comm. in Ezech. Vol. ΙΙΙ, 852 pessime illi
agunt, qui quaedam e scripturis secet nunt ut utilia, quaedam rejiciunt ut non salutaria. Omnes sacri libri concinunt, ne
) Distinguit autem Origenes inter eos locos, quos aperte divinos ipsi sancti scriptores dicant, et ceteros, itaque aliqua ratione epistolis apostolicis scripta propheti Ca anteponit. Sic Comin. in Joh. T. I. praef. vol. IV, 4. 5 a P. Huet. II, 4): Aεικτέον,
192쪽
Cap. III. Dogmatica.que re pugnantia cui litam obviam esse polost, nisi reetao iii
terpretati aliis triplicis) minus perito T. II. Coinua. in Matth. . III, 441 .
Quas cum ita Origet aes statuerit, non potuit lectionem sacrae scripturae non studiosissime commendare. I in
homil. IV, 6 in Jerem. Vol. III, 147: o Quapropter V, Rit, , , legamus Veteris T. historias et prophetas, et si quos justi ficalos invenerimus, imitemur ea, per quas it si justi sicuti
sunt. Legamus eVangelia et Omne Novum T. Legamus alm
stoli Pauli epistolas linivorsas, et scribamus in cordibus no stris, Viventes juxta praecepta coelestia, ut non tradatur et nobis libellus repudii, sed cohaeredes efficiomur cum Christo Jesti. '' Neque enim secretae sunt istae scripturae, sed Vul
gatae c. Ceis. VII, 37. Vol. I, 720). Quodsi sunt, qui
ex scripturarum simplicitate criminationes sumant, eos his Origenes Verbis refellit c. Cois. VI, 1. p. 629): , , Si Veritalis doctores id sibi proponunt humanitatisque esse ducunt, ut quam possint plurimis prosint, et ad Veritatem adducant quemcunque, tardum, intelligentem, Graecos, barbaros eximiae autem humanitatis est lucrari Deo vel rusticos vel imperitos : perspicuum est, eam illis usurpandam esse ora tionem ac stylium, qui popularis sit et ad omnium captum ac commodatus. Oui simplices et illiteratos , eo quod ad assequendam sermonis seriem non sint idonei, nihili fecerunt. ac de iis solis cogitarunt, qui sunt in litoris innutriti; ii certe publicae utilita iis studium angustis admodum terminis circui scripserunt. V Continet quidem scriptura L etiam locos difficiliores et obscuriores; sed ne suaquam horum lectionem noster omnino dissiuadet. Haec enim habet homil. XXVII, 1 in Num. Vol. II, 374. VIta ergo et in cibis rationabilibus, divino
rum dico Voluminum, non continuo aut culpando aut reful Anda
est scriptura, quae difficilior aut obscurior ad intelligenduin vi detur, Vel ea continere, quibus sive incipietis et parvulus, sive infirmior et minus ad intolligenda omnia Validus uli non potest, nec conferri sibi ex iis utilitatis aliquid existi inat aut salutis; sed considerare debes, quia sicut serpens si ovis et bos et homo ac sosenum Dei orsenturn sunt omnia, et diversi insista ad laudem spectat et gloriam cres loris, quod competen
193쪽
tem et in tempore maicuique eoru in , pro quibu8 creata sunt, vel praebenuit vel capioni cibiam: ita et haec Omnia, quaa verba Dei sunt, et in quibus sti ei sus pro captu animarum ci bus est, huiusquisque prout sanum se et Validum selliit, as sumat. Quamvis et si diligentius requiramus, V. C. ili OVAn
golii lectione vel apostolica doctrina, in quibus delectari vide ris, et in quibus tibi aptissimum et suavissimum deputas cibum, quanta sunt, quae te latent, si discutias et persoria toris mandata domini hQtiodsi ea ,i suae obscura videntur et dissicilia, refugienda sunt protinus et Vitanda, inVenies etiam in illis, in quibus VAlde considi S, tam multa ol,sci 'ri et dis 1icilia, ut, si hanc sententiam teneas, sit tibi otium in
dis recedendum ., , Eliam obscuri S locos non esse sinu
fructu dicit homil. XX, 2 in Jos. Vol. II, 444. 445: V SO
lent medici praebere interdum cibum aliquem, interdum etiam polum dare, V. c. ad diScutiendam caliginem visus; noc tamen in edendo ipso cibo Vel in potando sentitivis, quia utile est et prodest oculis; sed cum transierit dies una et altera et tertia, suo in tempore per occultOS quosdam meatu&rolata ad visum cibi illius aut poculi Virtus paulatim purgat aspectum, et tunc demum sentire incipimus, quia cibus ille vel potus profuit oculis. Sed et in aliis similiter corporis par tibias eadem 1ieri solent. Hoc ergo modo credendum ost etiam de s. f., quia utilis est et animae prodest, otiamsi sensus noster ad praesens intelligentiam non capit, quoniam, ut diXimUS,
et bonae virtutes, Dae nobis adsunt reficiuntur in his ser an anibus et pascuntur , et contrariae torpescunt his meditatio nibus et emigantur. , , Neque tamen Omnibus omnino omnia te genda commendat. Potius ''Scire nos oportet, , , ait Prol. in Cant. Cant. VOl. III, 26, ''quoniam, sicut pia seritis aetas non movetur ad
amorem pudibilem, ita nec ad capienda quidem verba haec parvula et infantilis interioris hominis aetas admittitur, illo viam scilicet, qui lacte in Christo aluntur, non cibo sorti, et qui nunc primu mirationabile et si ne dolo lac concupierunt. In Verbis enim cantici canticorum ille cibus est, de quo dicit 3lpostolus : Per clorum autem est soli clus cibus Hobr. V, 14 . . . Et quidem parvuli, quos dicimus, si veniant ad haec ioca, potest fieri, taut nihil quidem ex hac scriptura pro
194쪽
sesant, nec tamen Valde laedantur. . . Si Vero aliquis accos serit, qui secundum carnem tantummodo Vir est, huic tali non partim ex hac scriptura discriminiS periculique nascetur. Audiro enim pure et castiS Ruribu S amoris nomina nesciens, ab intoriori homine ad exteriorem et carnalem Virum omnem dos octot auditum, et a spiritu conVertetur od carnem, Dia trietque in semetipso concupiscentias carnales, et occasione divinae scripturae commoveri et incitari videbitur ad libidi nem carnis. Ob hoc ergo moneo, et consilium do omni, qui nondum carnis et sanguinis molestiis caret, neque ab assectu naturae materialis abscedit, ut a lectione libelli hujus eorum que, quae in eo dicentur, PenituS temPeret.
, , dicat, creatorem et patrem hujus universi inventu esse dis scitem, innuens sieri posse, ut humana natura Deum pro ejus dignitate in eni3t; . . . nOS autem affirmamia S, Deum a natura humana nullo modo quaeri aut pure inveniri posse, nisi adjuvetur ab eo, quem quaerit. V Hic Deus nobis sose revelans est unu S. , , OmnibUS sigmentis', ib. I, 23. p. 340 dicit, se melius est argumentum, quo quiS praeelBro rerum, quae in mundo conspiciuntur, ordine adductus, illius mundi
veneratur conditorem, uniuS secum qiae Omni ex parte consen
lientis unum. V Unus ille Deus est cum Veteris, tum Novi T. Deus de princ. II. cap. 4. Vol. Ι, 84 sqq.), idem Christiano rum et Judaeorum c. Ceis. VI, 29. V. Ι, 653). Ad quaestio nem, nomen De US habeat necne, his verbis ibidem f. 65 p. 682 Origenes respondet: ,, Distingui oportet istud , , , , Deum nominari non posse. V Nam si intelligit Celsus), Verba aut res verbis significatas non esse, quae Dei proprietateS reprae sentent, Verum dicit. . Sin autem Velis nominare nihil esse aliud , quam aliquas virtuteS ejus VerbiS'indicare, ut aia ditor ad quidpiam de illis cognoscendum, quantum humanae naturae licet, adjuvetur, non absurdum fuerit dicere, illum nominari posse. V Quare' ipse Origenes Deum nominat.
195쪽
18SOrigenes BiblioL , Theologia .
exl1Ort. ad martyritim vero c. 46. V. I, 306 addit. , , Nullo alio nomine Deu S summus vocandus est, quam quibuS samu
et prophetae et ipse servator ac dominus noster ipsum nomi nant, veluti Sabaoth, Adonat, Saddai et rursus Deus Abratiami, Deus Isaaci et Deus Jacobi, V et c. Ceis. V, 46. V. I, 613:,, Quod nomen in scythica vel aegyptiaca vel in quavis alia quisque educatus est lingua Deum significat, illud Deo tribui sine peccato potest.' Sed magnam c. Ceis. I, 25. p. 343 ait Christianorum circa nomen Dei religionem esse debere, neque ib. f. 24. p. 342 Veretur dicero, , , nomina Sabaoth, Adonat
aliave apud HebraeOS magna Veneratione pervulgAtu VulgRTium non esse creata ruinque rerum, sed ad reconditam quan
dum theologiam pertinere et, si ea, quam inter se habeant, naturali serie pronuncientur, insignem vim habere. V Dei natura essentia) ab omnibus robus crealis est secreta de orat. 23. VOl. I, 236 , mutntionis experS c. Ceis. I, 21. V. I,
339; VI, 62. p. 680 nihil quoque majus et inserius in se habet, de Prine. I. c. 1. f. 6. V. I. p. 51), penitus impassibilis atque sine humanis assectibus de princ. II, 4, 4. p. 86 , neque est pars nec totum c. Ceis. I, 23. p. 341 . Corporea sit de sententia Origenis necne, sunt qui dubitarint vid. Huetii
Origenian. l. l. quaest. 1. 5 sq. p. 29 sq0, ecele siastica doctrina, , , ut Origenes ait praes. de princ. p. 49, Vidnou est constitutum. , , Hoc loco duplici vocem JGωMατον sensu Origenes accipi refert, ot significare tum quod planQsine corpore sit, tum quod sublili corpore praeditum. Diser tissime autum hanc quaestionem solvit de princ. I, 1. P. 49 sqq. et praecipue p. 51, ubi: VNon ,, , inquit, V aut corpuS Bli quod, aut in corpore esse putandus est Deus, sed intellectua lis natura simplex, nihil omnino in se adjunctionis admittens, uti ne majus aliquid et inserius in se habere credatur, sed ut
sit ex omni parte et ut ita dicam ενας, et meta S, ac fons, ex quo initium intellectualis naturae Vel mentis est. ,,
Imo ne ipse quidem silius patrem cernit ib. f. 8. p. 53 . IIultis praeterea eandem locis senteutis in noster profert, quos
196쪽
p. III. Dogmatica.MEnscherus Dogmengeschichte I, 304. not. 16 IaudaVit, qua hiisque adjiciendi sunt loci de princ. II, 2, 2. p. 79 et c. Celsi VII, 33. p. 717. Q Uure , , quae Verba ad literam suinptaivi donitar si inplicioribus Deum in loco esse dicere v. c. JOh.
XIII, 1. 3 ; XIV, 28; XVI, 5 al. , sic accipienda sunt, ut
magnisiot spiritalibi is de Deo notionibus conveniant V de orat. c. 23. VOl. Ι, 233 . se Tollenda est humilis de Deo opinio eorum, qui in coelo ipsium, ut in loco, esse putant V ib. P. 234 . Un i ve rs u m mundum, cum corporeum, tum spirita Iem, Deus replet et amplexatur. se Dei potestas , inquite. Ceis. IV, 5. p. 505, se ac divinitas quo Vult prosiciscitur, et
quocunque locum invenit, non e loco in locum transmigrans, Deo unum se Vacuum relinquens, ut Blium Occupet. Coni
prehendit omnia cib. VI, 71. p. 686), ut potestas di Vina, qua complectitur, quicquid ipsa comprehenditur δυνα ιιις θεία
περιειλληφυια τα VIia Deo Vivimus et mo Vemur et sumus non nisi quod Virtute sua universum constrin
git et continet mundum, , de prine. II, 1, 3. p. 78), et ondicimus c. Ceis. IV, 5. p. 505 , alterum ab illo deseri, alterum repleri, id non de loco intelligimus, sed Volumus, improbi et nequitia perditi hominis animam a Deo relin qui; animam Vero ejus, qui Virtutem in vivendo seclari sta tuerit, vel in ea progressionem faciat, vel etiam ad eam suos mores componat, repleri aut spiritus divini esse participom. Necnon Platonicis in hac doctrina Origenes indulget sententiis, dum de princ. II, 1, 3. p. 77 ait: VSicut corpus nostrum
unum ex multis membriS aptatum est et ab una anima con
tinetur, ita et universum mundum Velut animal quoddam immensum atque immane opinandum puto, quod quasi ab una anima , virtute Dei ac ratione, teneRtur. ,,VDoi tam in bonitate, quam in severitate mensuram esse se, dicit quidem epist. ad amicos Alexandrinos Vol. I, 5; sed id non do natura divina dictum esse apparet. Ceterum Deum et bonum et justum esse, contra haereticos noster asserit doprine. II, 5, 4. Vol. I, 88. 89. Singulariter de Omnipo
tentia Dei Origenes loquituri Hic enim philosophia do eepius lapsus esse videtur, quippe qui arctioribus, quam fas
197쪽
est, finibus illam circumscripserit. Recte quidem c. Celt. V, 23. p. 595: , , Si quiSV, ait, se malitiam designat, negamus et nos Deum Velle, quBe contra naturam παρα φυσιν) Iunt, quas mala liint, quae rationi sunt contraria; sin autem qui quid consilio Dei si voluntate sit, id necessario confitendum est non fieri contra naturam; quaecunque Deus facit, haec licot incredibilia sint aut quibusdam incredibilia videantur, non sunt tamen contra naturam. Quodsi Verba urgere opor tet, dicemus quaedam esse supra naturam υπερ τὴν φυσιν), prout hanc Vocem plerique intelligunt, quae Deus efficerΘpossit; ut cum hominem supra naturam humanam esserens D loquitur de resuri eclione) , , participem facit melioris divi niorisque naturae, eumque ita conservat, oramdiu is, qui conserVatur, per ea quae facit, ita se Velle probat. V In ea
dem fere sententiam redit, cpaod ib. ΙΙΙ, 70. p. 493 Deus omnia posse dicitur cum nullo suae divinitatis, bonitatis justitias ot sapientiae detrimento. At de princ. II, 9, 1. p. 97
Origenes haec habet: , , . . Inilio Dantum numerum intelligibi lium substantiarum Voluntate sua constituit Deus, quanto poterat sufficere. Dicendum enim, sinitam esse Dei potentiam. . Etenim si infinita sit Dei potentia, necesse est eamne se ipsam quidem intelligere; natura enim infinitum comprehendi non potest. Tanta igitur fecit, quanta poterat apprehendere et sub manu habere, ac sub providentia sua con tinere; quemadmodum et tantam materiBm BΡΡδrRVit, cpian tam poterat exornare. V Jam quidem de prine. I, 2, 10. p. 58 noster: 'Deus pater, , , Rit, Innipotens est eo, quod potentatum omnium tenet, i. e. coeli et terrae, solis et lunas et stellarium omniumque, quae in ipsi S sunt, ,: tδmen Deus, licet π&ντοκρατc0ρ sit, παντοδυναlιος de Origenis sententia non est. Simillime sopientiae una cum potentia Dei origonos
de princ. ΙΙΙ, 5, 2. p. 149 detrahere aliquid videtur eo, quod ponit, mundum, si sine initio esset, a Deo comprehendi non potuisse.
De or e at is ne mundi cet de in o munia DP.
Universum mundum creavit Deus pater per filium
198쪽
op. Huet, Tol. II, 56 , et ita quidem, ut, cum filius sit diraυ γα ta τῆς do ελὶς του θε0υ, res creatae sint hujus imaginis μερικα cirrai γύη ιατα. T. XXXII, 18 Comm. in Job. Vol. IV, 450 . Hinc de princ. I, 2, 6. Vol. Ι, 55 absurdam Orige
nos vocat doctrinam de emanatione aeonum, qui dicuntur.
'omnem universitatem eorum, quae sunt atque subsistitnt coe Iestium, supercoelestium, terrenorum et inferuorum ib. c. 36. p. 83b. Est autem munduS duplex, creatura rationabilis
veri nominis μερικὰ ἀπαυγασματα τὸ ς do λὶς του θεου Comm. in Job. T. XIII, 25; XX, 16; cs. XXXII, 18b et materia
Vmundum enim incorporeum dicere, in sola mentis phanta sta vel cogitationum lubrico consistentem se, ab Origenis pia citis alienum erat, Vid. de princ. ΙΙ, 3, 6. p. 83 . Materia non est ingenita, sed a Deo creala; Vid. de princ. II, 1, 4. p. 78, ubi haec Verba sunt: VHanc materiam, quae tanta et talis est, ut suffcere ad omnia mundi corpora, quae esse Deus voluit, queat, et conditori ad quascunque sormas velit
199쪽
et species sarmilaretur in omnibus et serviret, recipiens in se clii alliates, quas ipse Voluisset imponere ; nescio quomodo tanti ac tales Viri ingenitam i. e. non ab ipso Deo facta in conditoro Omnium putaVeruiit, sed fortuitam coandam ejus naturam Virtutemque dixerunt. . . Quod mihi perabsurdum videtur et eorum esse hominum, qui Virtutem atque intelligentiam in genitae naturae penitus ignorant. se Eadem fere leguntur Commenlar. in Genes. Vol. II, 2. 3. Pariter creaturarum rationabilium causa est Deus de princ. II, 9, 6. p. 99). Mentes autem desinit quidem Origenes animam sensu latiori - Don hominis tantum - de princ. II, 8, 1. p. 94 Vsub stantiam φανταστικὴν καὶ ὁρsD7τικλύν, sensibilem et mobilem, ,
satis Platonico vid. Tiodemann Geist der speculati voti Philota phie P. II. p. 169 Origenes opinabatur de anima enini quae ob ipso scripta sint, non vult habeantur dogmata, sed tractatisti Ot requirendi more discussa, de princ. II, 8, 4. p. 96 conditas esse ante corpora, et haec potissimum de eis habet: VRatio nabiles istae naturae nil de princ. ΙΙ, 9, 2. p. 97 quia esse
coeperunt, necessario convertibiles et mulabiles stubstiterunt; quoniam quaecunque inerat substantiae earum virtuS, non naturaliter inerat, sed beneficio conditoris essecta. . Omne nempe , quod datum est, etiam auferri et recedere potest. Recedendi autem causa in eo erit, si nou recte et probabiliter dirigitur motus animorum. Voluntarios enim et liberos motus a se conditis mentibus creator indulsit, quo scilicet bonum in eis proprium fieret, cum id voluntate propria servaretur; sed desidia ot laboris taedium in servando bono et averso ac ne gligentia meliorum initium dedit recedendi a bono. . . Una quaeque menS Vel amplius Vel parcius bonum negligens, in contrarium boni, quod sine dubio malum est, trahebatur. Ex quo videtur semina quaedam et causas varietatis ac diversita tis ille omnium conditor accepisse, ut pro diversitate mentium, id est rationabilium creaturarum, quam diversitatem ex ea causa, quam superius diximus, putandae sunt concepisse, Va xium ac diversum mundum crearet. , , V Deu S, , , pergit f. 6. p. 99, Vaequales creavit omnes,, cf. etiam Comm. in Joh.
Vol. IV, 337) Vac similes quos creaVit, quippe cum nulla ei causa varietulis ac diversitatis existeret. Verum quoniam ra-
200쪽
tionabiles iptae cresturae , sicut frequenter ostendimus, et in Ioco suo nihilo mimis Ostendemus, a phitrii facultate donatae sunt a libertas iiiiiiinqueanque voluntatis suae vel ad profectum per i initationem Dei proVocavit, vel ad defectum per negligentiam traxit. Et haec exstitit causa . . diversitatis inter ratio Dabiles creaturRS, non ex conditoris Voluntate vel judicio ori ginoni trahens, sed propriae libertatis arbitrio. Deus vero, eui jam creaturam suam pro merito dispensare justum videba tur, diversi tales mentium in unius mundi consonautiam traxit,
quo Velut unam domum, in qua inessis deberent non solum vosa aurea et argentea, sed et lignea et sictilia , et otia quidem od honorem, alia autem ad contumeliam, ex istis diversis va sis vel animis Vel mentibus ornaret. Et has causas, ut ego xliiiror, mundus iste suae diversitatis accepit, dum unum quomque divina providentia pro Varietate motuum suortam Velonimorum propositique dispensat. . . Unusquisque f. 7. p. 100 in eo, quod mens creatus a Deo est vel rationabilis spiritus, pro molibus mentis et sensibris animorum, Vel plus vel minus sibi meriti paravit, Vel amabilis Deo vel etiam odi bilis exstitit. . Unumquodque UaS G. 8 secundum mensuram puritalis aut impuritalis suae locum Vel regionem Vel con ditionem nascendi Vel explendi aliquid in hoc mundo accepit ;quae omnia Deus usque ad minimum virtute sapientias suaθprovidens atque dignoscens, moderamine judicii sui ae illissima retributione universa disponit , quatenus unicuique pro merito vel succurri vel consuli deberet. ,, Inde vocabula του κοροιου pro creatione mundi tanquam depositione propter lapsum animarum de princ. III, 5, 4. Ρ- 149; caute tamen, ne ipse in calumnias incideret, hac areana Vocis illius significa tione utendum dixit Comment. ser. in MattIa. f. 71. Vol. III, 888 , et ψυχαὶ, quae VOX deriVanda sit ara παρα τὸ ν
natu suo ac dignitate declinans, essecta Nel nuncupata eit anima -- is et rursum anima iiistructa virtutibus mens 1iet V cib. . Etsi quidem nulla creatura prorsus Deo pura est, purissi-1M .men est angelorum , i inpurissima vero daemonum vid. Λn-