장음표시 사용
181쪽
quem alioquin Iuniorem appellare solemus.Atiam senex est ille,¢enarius uno anno dempto qui iunior vocatur. Describitur autem hoc capite, qcio modo idem post mortem patris Tobiae seniori atque matris Harinae, io, cum habitationis mutauerit, atq; ex Niniue ad socer uiri Raguelem cum uxore Sara commigrauerit, in Ecbatana Medorum, qui antea in Rages habitauerat, Tob. 3 ver. 7.
Inde autem ipsum discessiste constat, ex Tob. 9. Sic vero parens adhuc superstes iusserat, ut ex Niniue mox iusto Dei iudicio interitura discederent. Additur autem in fine historiae, quomodo hic Tobias in terra Medorum diem
supremum tandem clauserit. Notanda porro ex verbis praelectis haec duo erunt.
I. Qigae de vita morte Tobiae scripta legantur. i. Quid de ipsius posteritate historia nos doceat.
I. ars. i. Legitur Tobias vixisse annos 339. Multi certe anni, si ad nostra tempora velimus conferre, ubi ad summum o. rel8 o. annis finitur hominum vita, iuxta Psalm. 9o. 2. . Quomodo autem hic noster Tobias transegerit hos annos, additur: I. In timore Domini. Hinc non mixtim ipsum tamdiu vixisse Timor enim Domini omnia
bona secum fert, Syr. I. v. 2O. Et a Cum gaudio transegit vitam. Hoc enim secum fert timox Domini, Syr. I. V. II. δίIa. 18. At interim non est cogitandum, quod vita Tobiae omnibus aerumnis&calamitatibus vacua fuerit Vita dit enim curn magno animi moerore parentis coecitatern&alias miserias. Sed bona conscientia cor illius timore Domini plenum ita sestentauit, Vt semper magno etiam in aduersis & tranquillo fuerit animo. Ideoq; Dei fauorei sexus nunquam abiecit animum, sicque laetus expleuiudies vitae suae. 3. Tandem vero pie in Domino mortuus, sepultu est ab amicis&posteris suis satis honorifice.
o ova L Magnum beneficium Dei est yiuere ad tam
182쪽
idam senectutem. At nulli maius hoc est, transigere o lmnes artatis annos cum gaudio. Et id sane unice optant, quicunque rationis expertes non sunt. Nihil enim in hoc mundo beatius, quam si quis cum gaudio senescat. Vid turillud paucis admodum contingere. Docet igitur eXC-plum Tobiae nostri, lirid faciendum vicum gaudio sene scere posti homo Christianus. At de gaudio interno&spirituali nobis sermo est Timor autem Domini facit, ut semper hilari animo sit homo. Et propterea idipsum Paulus requirit Phil. . Gaudete in Domino semper, Mitertina dico gaudete. Etenim quiDeum timet, apeccatis abstinet Syr. I. V. 27. me placet Scit igitur se fide iustificatum habere pacem cum Deo. Rom. s. Si aute Deus nobiscum, quis contrano S. Rom. s. Dummodo te habeam non curo nec coelum nec terram, Ps 3. Ideoq; etiam crucis aliqua parte pressi, exultant tame,&recreat illos bona conscientia,iuge conuiHium. Prou. IS. Et beatus qui bona fruit ut conscientia. Felix qui non excidit a spe sua Syr. 13cin sine. Quicunque igitur cupis laetari, timeDeum&in Domino laetetur cor tuum. Psal IOS. Laetetur cor quaerentium Dominum Psal. s. Laetentur omne qui sperant in te. Et
infinita alia in Psalmis. L. L Amicos posteros sepulturam suorum Maiorum curare debere, saepius supra dictum est. Idquepter eandem omnium fortunam, cum simus omnes
tales,& quisque hoc sibi fieri velit a suis. 1. propter certam spem resurrectionis. . ad testificationem amoris nostri erga defunctos. De quare plurima extant in scripturis exempla. Gen. 2S.& I.& 5 .Et alibi passim .Vide Syr. 38
II pars. Tobias mortuus post se reliquit liberos inepote
plurimos. Vidisse enim legitur filios filiorum suorum ii quintam generationem De his iam porro singulare ali quid narrat historia, hoc videlicet quod sequitur. Omni au Lem generatio eius in sancta vita atque conuersation
183쪽
permansit. Rarum hoc exemplum. Sunt enim plerunq; heroum fili noxae,&optimorum maiorum posteri degeneres Multum tamen absque dubio facit apud posteros pia&fidelis institutio optimi Tobiae. Et propter illum benedixit Deus posteris. Quid autem sanctitate vitae honesta conuersatione fuerint consequuti posteri Tobiae, id etiam additur: ita ut accepti essent tamDeo, quam hominibus,&cunctis habitantibus in terra Propter pietatem accepti erant Deo. Est enim pietas ad omnia utilis,promissiones habens, I. Tim . . Quia vero Deus in manu si habet corda filiorum hominum,ideoq; inclinauit omnium animos, ut acceptos haberent posteros Tobiae, eosque magno fauore complecterentur. L. I. Videmus exemplum illius, quod extat Exodicio. Deutis. Faciens misericordiam Dominus in mille generationes, in his, qui diligunt me,&praecepta mea custodiunt. Diserte id Dominus ostendit cepissime, quod propter David seruum suum benefaciat regno regibus Iu
Ideoque qui opcime voluerint consulere posteritati, hoc agant ut relinquant illis benedictionem Domini, non ut diuitias male partas ad ipsos transmittant.Ipsi bono exemplo praesint suis kin studio pietatis semper ipsos iubeant pergere. Qui vero ex piis&honestis maioribus prognati sunt, tuni demum maiorum faelicitatem sibi polliceantur, si&ipsi Vestigiis litorum insistant&in sancta conuersatione permaneant. Quod si vero ipsi degenerauerint a fide&pietate maiorum, non est quod sibi multum faelicitatis propter maiores polliceantur. Vide Erech. 18 L. IL Omines optant esse accepti, Grati hominibus. Et dolent multi quod nullam apud homines pos sunt inuenire gratiam. At de posteris Tobiae dicitur, quod omnibus in terra fuerint accepti. Vnde illis licet: gratiaὶ Inde videlicet, quod primo loco ponitur, fuisse ipsoa acceptos Deo Placent autem Deo propter sanctam conuer
184쪽
coni1ersationem. Quicunque igitvi cupiunt placere hominibus, primum dent operam , ut Deo placeant. Is, si consultum hoc videbitur,inclinabit corda hominum, de inimicorum etiam, ut cogantur piis fauere. De hoc eleganter Prou. I 6.V.7. Xemplum de A.gyptiis in promptu est,EXOd. II.V. .&Ι2.V. 6. Satis autem fuerit placuisse bonis Mali enim non sunt curandi. Imo hoc potius saepe cogitandum, si hominibus puta malis&peruersis placerem, Christi seruus non essem, Galat. I. i
Syrac. 8. Noli contemnere sententiaSsenum. Et Syr.'. v. 21.Vbi consilio indigueris, a sapientibus pete illud. Hoc igitur loco habemus sententiam viri senis. Et quidem sapientis, cum Spiritus sanctus in ipso fuisse dicatur,Luc. 2. ers 1s Pius enim est&Deum timens Sime0n. Hic nos erudire poterit de re omnium grauissima, scilicet, quid de morte sit sentiendum. Duo autem his verbis in Simeone erunt notanda. 1. Q gam promptus saratus fuerit mori 1. Quid in ipso hanc animi promptitudinem excitarit. I. ars. Acceperat Simeon hoc a Spiritu sancto, se prius non moriturum, quam Christum viderit. Postquam igitur Christum puerum in ulnas accepisset, in haec verba eri pit. Nunc dimittis seruum tuum Domine,secundum verbum tuum in pace. I. Agnoscit se esse seruum Domini. Ideoque obliga. tum esse,ut mandata ipsius exequatur. 2. Quandocunque igitur iusserit ipsum mori, ex
hac vita discedere, paratum se esse. Et si nunc statim abs
185쪽
sue omni mora velit ipsum dimittere, se non repugnais
et urum. Paratum se omni tenipore.
3. Non tamen velle se prius mori, quam dimittatut& quod Graecum habet soluatur a Deo. Si ultra detinu rit se non cupere emigrare. Non cupit abrumpere vitam
. In pace mori se velle addit. Quia mpleta fuerit, ipsi facta pi omissio secundum verbum tuum iam nihil esse amplius quod impediat, nihil quod remotetur,quod
angat vel solicitum teneat ultra. L. Vbi Deus nos voluerit euocare ex hac vita, deceu nos esse promptos paratos, exemplo ph Simeonis hoci loco. Populo suo dixit Esa.36. Vade intra cubicula tua, claude ostia, abscondere modicum. Hoc est mandatum Domini quod omni b. hominibus suo tempore dabitur. serui autem fideles expedi ante Dominum, Luc. 12- semperparati sint iussa capessere. Oculi seruorum oble uant manus ciuium Dominorum, Psalm 123. Ideoque nuntio mortis allato pareamus cum Simeone, si nuncivis me dimittere Domine Ecce praesto sum. Fiat voluntas tua Cupio disjolui,Phil. I. In pace di absq; omni res
Matione moriat. Psal. .In pace dormiam tequiescam. motandum hoc contra multorum impatientiam.Eit tant, repugnant fugere tentant nonnulli, fremunt conistra Deum, cum vident appropinquare tempus resolutionis. Aliter Simeon,iliterPaulus,Phil.I. aliter PetruS, 2.Petrii sensit. Intelligunt enim illi mortem esse solutioncm αγωολυστ a laboribus, quod hic Si ineon innuit,&quietε a laboribus doloribus, Apocal. a . Et ideo gemimus in hoc domicilio&superindui desideramus. 2. Cor. S.COlliguntur enim boni ante malu Esa. 6. Vt in pace mori
Vicissim autem quia seruo non licet iniussu Domini a vitatione decedere, non ea impatientia Aut tempus
186쪽
cupiamus excedere ex hac vita, sed dimissionem Domitii nostri expectem US. Ahitophel sibiipsi vitam abrumpit ante tempuS 2. Samo I7. Videtur etiam Elias ex impatientia quadam optasse
mori, cum fugeret ab Isabete. I. Reg. I9. V. . Quemadmo
dum Rachel mori vult, si non grauida fieri possit. Gen O.V. 2. Impatientia hoc exprimit. At tum expectanda di missio Domini, ut bona cum pace illius emigrare liceat Voluntati enim Domini nos seruos illius resignare com
venit. Is enim vitae&necis potestatem habet Syr. II.V.Ι . . Sana 2. v. K. Scip. I s. v. 13. IS mori facit homines&iubet
reuerti alios Psal.'O.vers 3. Sed cum mors sit omnium terribilissimum malum,quq causa est quodSimeon tam alacri animo mortem expectat ZId docet nos quod sequitur. 1. Quia viderunt oculi mei salutare tuum. Saluatorem Christum, quem in carnem venire optabat Simeon, iam vidit Min ulnas suas aca Cepit puerum, per quem ab aeterna morte se liberandum firmiter credit. Σ. Sed quid puer iste Simeoni praestaret Fortasse propter ipsum non natus est Imo vero. Paratus est omnibus populis. De quo Esa. 9. v. 6. Ideoque etiam Simeoni natus, dimeonem quoque saluabit. 3. At quomodo saluare poterit puer senem Simeonem Z Lumen est ad reuelationem gentium.Illumina coecas mentes Spiriis tu sancto atq; verbo suo, in corde piorum hic sol iusticiae lucet,ut Deum agnoscat, credant in eum,& per fidem
salutem consequantur aeternam. . Mirum tamen quod
hic senex tantopere gloriatur in hoc puero Imo vero id ipsum recte fit. Nam Christus paratus est in gloria plebis suae Israel. Non tantum in ipso gloriari possunt, quod ex illis secundum carnem Saluator natus est, sed magis quod sublato probro peccati &aeterna confusione Dan. γ.vers, Christus veram gloriam ipsis restituit.
L. Nidemus hinc quid sit illud, iuod Simeonem facie
187쪽
cit promptum paratum ad moriendum. Et id ipsum e
iam nos in morte consolari poterit. Tria autem sunt quae mortem faciunt acerbiorem. Et
his sublatis illa erit iucundissima Christianis.
I. In morte angunt nos peccata Stipendium enim peccati mors. Roman 6. Illa diuidunt Deum isos. E-ia. 19. At Christus est SALUTAR nostrum Is omnia peccata post tergum proiecit, Esa. 3 8 vers 17. In profundum maris, Mich. vltim. vers 49. Qilis igitur accusabit Rom. 8. vers 34. Sed nos non videmus Christum sicut Simeon, non in ulnas acciperepossumus Imo vero beati, qui non vident, tamen credunt Ioan ro Vinis cordium excipimus ipsum. Et ne tentationes illae oriantur in cordibus nostris, Christum esse Simeonis quidem Saluatorem, sed non omnium etiam aliorum ideoque manifeste dicitur, paratum illum ante faciem omnium populorum. Est enim propitiatio pro totius mundi pe-catis, T. Ioan. 2. Hoc unusquisque etiam sibi applicet, cum Paulo dicente, Christus dilexit me, tradidit se metipsum pro me, Galat. 2. Vers a. O. Hiob. 19. Scio, quod meus redemptor vivit. Ergo nihil iuris in nos exercebit
II. In morte etiam angunt tenebrae illae, de quibus Psal. 23. vers Et Luc. 1. v. 79. Vbi iter periculosum dubium. At Christus lumen cilluminatio nostra, qui ostendit viam quae ducit ad vitam, De hac illuminatione
III. Terret etiam morituros ignominia illa, de qua I. Cor. IJ seminatur in ignominia, ignominiosum quidem est, vermibus escam fieri, computrescere corpus humanum,&c. At Christus gloria plebis suae sepulchrum etiam sanctificauit, ut cubile sit pie defuncto, Esse 16. J6. in quo tantisperquiescat, donec resurgat in gloria, quod seminatum est, in igno
188쪽
pla mortis sepulturae matronarum piarum, senio consectarum, quae themata in seneribus eius. modi non inconuenientia suppeditare possunt.
Saepius nobis scriptura commendauit Saram,non tan eum ab eximia corporis venustate, Gen. I a. quam etiana in senectute non amisisse asserunt Iudaei sed etiam a pleuetate&reuerentia erga suum maritum Abrahamum, II Tri 3.v. 6. Atq; magna fuit victi sim Abrahami erga coniugem dilectio. Mors autem nec Abraham nec Saraepa cit: sed coniunctissimos soluit,&multo moerore bonum Abrahamum assicit, cui ut praesens lugubris historia do. cet)dimidiam corporis partem abripit. Possunt autem tres partes historiae tractari .. a. obitus Sarae. Σ. auctus Abrahami. 3. sepultura siue curatio funeris. I. Pars. Non sine eansi Spiritus sanctus omnes circumstam tias circa mortem sarae considerandas accuratissime de scripsit. Et I. quidem mentio fit aetatus Sarae. Oritur anno aetatis Ιχ7. sic admodum senex Propter insignem. pietatem enim in ut Abrahamus fideli adiutorio non priuetur, Deus illam ad longam senectutem vivere per misit. a. Mortua autem est in terra Canaan: quae promissa erat:
189쪽
erat filio Sarae, Isaaco posteris Gen. II. V. 19 in qua tamen ipsa cum hero suo peregrinabatur.3. Mortua autem legitur in Metropoli terrae Canaan, quae primum iriath Arba, post vero Hebron dicta fuit Abrahamus enim sedem denuo mutare coactus fuistat, nec sine molestia, cum ante habitasset in Gerar. . Moritur autem absente marito, quod illi hau dubi ξ fuit praue Textus enim habet, Abrahamum superuenisse cum mortua esset. Non enim putabat Abrahamus peregre absens, uxorem charissimam mox extremum diem clausuram. L. Sed quorsum haec de Sara tam accurate annotata leguntur Ccrte plurimarum matronarum mors inscriptura prς teritur Demorte Euae, imo etia ipsius Saluatoris Matris Mari non verbu quidem ullum facit scriptura. Sara autem admodum pretiosa fiuit in oculis Domini, ut etia filius Dei illi apparuerit in forma viatoris, Gen. I 8.
Apetro tanquam exemplar omnium sanetarum matronarum proponitur, mater omnium fidelium vocatur, I Pet. 3.v. 6. Tamen legitur hic fuisse mortua,sepulta,co pus illius corrosum a vermibus foetet,&tande plane consumitur. Haec omnia nobis hanc praebet consolationem,
quod cum etia fanctissimos meo charissimos homines videanuis mori quidem, at eosdem non interire, sed cum Deo vivere credamus, nihil dubitemus, quin etiam idem de nobis sit futurum Mors a Christo nos non separabit, Rom. 8 Est quidem mors peccati stipendium, Rom. s. At Christus aculeum mortis sustulit, I Cor. IS. Ideo Sara
quidem moritur, sed vivit tamen cum Deo. Idem de omnibus piis matronis futurum, nemo pΟ-test dubitare. Alacri ergo animo subeant mortem. Non cogitent se meliores esse Sara. Exemplum autem Sarae imitentur omnes pia matronae, ut utriusq; sortunae fidae sint maritis comites, omnem Galamitatem patienter ferant, castitatem tueantur, fidi m&s cm retineant, atque tandem antisam Domin
190쪽
commendent. Sic etiam in resurrectione mortuorum cum Sara exultabunt
II. Pars Abrahamus audiens Saram diem suum obiisse, domu
Properat, &mzgna super hoc XOris obitu asticitur tri- .sticia Luget enim atque deflet suam Saram Agnoscit se sic et adiutorium, vita sociam , dimidium sui amisisse.
Dolet quod13on potuerit consolari morituram, non oculos defuit supclaudere. Dolet propter mortis saeuitiam, quae propter peccatum in omneSeXercet imperium.
Et serio ipsum fleuisse super laoc tam tristi obitu cha-Essimae coniugis nemini dubium esse potest. At ita tamen moderatur luctum, ut non insurgat aduersus Deum. Dicit u enim surrexisse a funere. Cogitat I. a Domino Ipsam euocatam, 2. non interiisse sed resurrecturam 3. se illam recepturum in nouissimo die Locus Lugendi defuncti, amici, coniuges inprimis, cum duo sint una caro Christiani enim non sunt Stoici, sui ferrei vel saxei, sed natura illis ργία naturalem induit charitas iubet ut alter alterius malis iliciatur
Lugent M osen, Samuelem, c. omnes Isiraelitae. Saepe
publicus indicebatur luctus Ipse Christus fiet ad sepulachrum Larari Ioan . II Peccant autem coniuges in utramque partem Ali super obitu alterius coniugis laetantur, id unice optant, ut alterium mors abripiat. Si tamen non grauiora illi imprecantur. Bestiis hi sunt deteriores. Ali non seruant in luctu modum, sed aduersus Deum raurmurant, consolationem non admittunt. Neque hoc placet Deo Syr. 38.v. 21. Non vigente Squae spem non habent. I. Thess .v. 13. Vide quid Deus praecipiat Prophetae EZech et . . IJ Imitandus hac in parte Abrahamus. Explica hoc latius Argumenta enim supra pauci,annotata sunt.