Promptvarii execvialis pars prior, continens centvrias III. dispositionvm, qvibus themata funebria siue Scripturae dicta varia

발행: 1610년

분량: 955페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

371쪽

plissimam habeant occasionem seruiendi Deo Patet exemplo Mephibosethi. Si fuisset valido corpore, fortassis affectasset regnum avitum quod patruus Isbosethus se- osse legitur. Et sic Deum ost endisset atque misere periisset, corpore lanima. Cum vero ineptus sit ad regnum, contentus est sua sorte nec quicquam tentat. Sicque vivit ad longam senectutem in pace, qui alioquin occubuisset iuuenis in peccatis suis, sicut Saul. Satius itaque est illi, ut ingrediatur in coelum clauduS,&c Matth. S. V. 3O.&Matth. 18. v. 8. Explicari potest hoc latius&ad caetera etiam accommodari mala.

Quicunque igitur sunt claudi, coeci, s irdi, paralitici

S c patienter serat istam calamitatem, quς in boniana cedit: nec inuideant caeteris, qui re fius valent, nec De una accusent iniusticiae vel iniquitatis cum ipsi liceat facere de suo quod vult, Matth. r. O. v. 1J. Nec quicquam debeat cuiquam, cum nemo illi prior dederit, Om. II. V. S. II. Pars.

Si sua culpa ephibo fetus incidisset in hanc calamitatem, atque periculum sibi ipsi volens creasset, si incitato equo, aut saltu superbo atque non necessario Deum tentasset, c. utique digna factis suis accepist et praemia. At innocens ipse haec experitur mala Nam puerquiniaque annorum claudus sit. Licet enim ancilla, cui ipse erat commendatus, strenue fecerit officium, posthabitis

omnibus suis, filiolum sibi commissim regis nepotem, pr sentissimo hostium periculo subtrahere, atque per fugam salutem illius promouere voluerit, accidit tamen

in istis angustiis, ut puer singulari quodam&difficili casu luxatis membris claudus factus fuerit. At interim bonus vir senti Dei gratiam, cum pius fuerit,&pij patris filius Haeres enim sit omnium bonorum Saulis, quae priuatus possederat. Estque in magna gratia apud Dauidem licet non omni calamitatis expers atq; liberaliter sustentatura Rege, adhibitus mensae regiae, c. Vide 2. Sam. t. L. INe-

372쪽

L. L Nemo temeritate sursibiipsi accersat calamitatates, aut corpori suo arque membris damnum det quod multi faciunt, praesertim audaculi illi, qui interdum in nis gloriolae causa non necessariis sese implicant periculis. His minatur Sapiens, qui amat periculunt, peribit Syr. 3.v. 27.DocetChristu De una non tentandiim, Matt .v. T. Et semper cogitandum, Satanani ess e qui tales addat stimulos praeserti im ebriis aut nobilioribus ingeniis vide pinna templi sese praecipites dent, Ibidem. Hoc enim agit ut perdat homines.

Quod si quis praeter suam culpam ut Mephibo fetus incidat in magnas miserias, is sciat Deum pii iam paterne prospexisse, Dauidi ipsius curam dentandasse,ut habeat miser unde vivere poss1 t. Et debent hac inpatie Magistratus imitari exemplum Dauidis,ut miseris prospiciant deviectu: nisi ipsi vel posteri

eandem calamitatem sentire velint. Praesertim vero benefaciendum iis, qui bene sunt meriti de Repub. vel Ecclesia, aut quorum maiores boni fue . Tunt, sicut Ionathan maxime vero iis, qui invocation sua damnum acceperunt,pr aeter suam culpam.

L. II. Exemplum optimae nutricis Mephibosethici ἀrnitentur omnes, quibus cura liberorum est demandata: siue diuitum siue pauperum liberis serviant. Nihil temere negligant. Deus erit merces. Quod si praeter ipsarum culpam accidat quippiam, Deo, non ipsis est tribuendum, habent illae bonam conscientiam.

De MO Rege agro expedibus, θλ

Li funere Podagrici tractari potest historia.

Recte dicitur, Nemo sine crimine vivit. Licet enim Asa Rex

373쪽

i ex Iuda, in historiis faciis, legatur fecisse, qliod bonumerat coram Domino 2. Par. I . v. a. tamen hoc loco etiani

facit, quod non est bonum nec placitum in conspectu Dei sui: praesertim cum aeger esset pedibus. Et sicut cum

sanus esset reprehensionem meretur, 1. Parat. Us. v. i. ita et iam cum aeger est. Et hic tamen inter pios Reges Iudam uis meratur, quorum numeruS Octauum non excedit.

videbimus I. Quio morbo laborauerit Asa. a. Quomodo durante aegritudine sese gesserit. I. ars. Rex Asa biennio ante obitum ex pedibus laborat. Et quidem grauissime. Est enim dolor Podagricus intensissimus, quod experti sorsitan testari poterunt. Nec minuntur dolores progressu temporis, sed augentur. Nec quicquam medicina alat. Estque illi hic morbus lethalis. Mortuus enim legitur

anno regni ΑΙ cum anno 39. aegrotare coepisset.

Causa huriis ae gritudinis non quidem disertis verbis ponitur sed ex praecedetibus facile potest colligi. Etenim cum ex mandaro De Propheta Hanani Regem obiurgasset, ille Irophetam carceri inclusit, indigne scit ferens reprehensionem ,&nonnullos etiam ex populo iniuste oppressit. Et dicunt Hebraei, Regem iniecisse Prophetae compedes Ideoq; etiam poenas luisse dolore pedum. Quod si

verum est, expertus cst Asa illud Papientiae II vers 17. Per quae quis peccat, c. Vtut sit propter peccata sua sensit dolores hos Podagricos, quibus etiam consectus est L. Multi etiam hodie sunt podagrici, qui ardent podagrae doloribus interdum etiam noli nullos morti tradit tarda nodosa podagra. Sicut autem generaliter omnes morbi, quae sequitur morbum mors, stipendium sinet peccati: ita etiam po

dagra, Rom. a.

Et fatendum omnino, quod sicut Asa certis peccatis, ita

374쪽

ita multi etiam laodie, intemperantia, ira&l1bidinibus,&c. podagram sibi accersunt De hoc egregie Syr. 38. V. II. Discant itaque ali horum exemplis edoctoi,vitare talia peccata, quae tantos dolores mortem tandem afferunt Sunt enim multi propri corporis carnifices excori. tores, Syr. 37. in sine iuxta Lat. Qui vero iana in corpore suo sentiunt poenos suorui peccatorum, illi agnoscant culpam, cum latrone, Luc. 23

v. I. quod digna facto is suis recipiant. Patienter etiam ferant doloresin resipiscant. Sic erit illis hic morbus carnis mortificatio,&salutaris, neque animae nocebit. Iuxta tamen&hoc certum est, multos hoc graui motabo assisti, de quibus non possumus dicere quod vel ebrietate libidinibus, c. sibi ipsis authores fuerint huius mali. Quia tamen simi peccatores, ideoq; prernit illos miseria huius vitae. Illi praeter testina onium bonoconscientiae, quod est magnu leuamen hanc habent consolationem, quod intelligui, a Domino immitti hanc plagam.Ideoq; bono possunt esse animo, quod haec nihil possit nocere animae, sed paternitatum sit castiga tioin probatio, ne pereant cum mundo, r. Cor. H.V. 31. Et quod ultra vires non

retetDeus, I. Cor. IO Quod si maxime inter hos cruciatus vitam finiant,bene tamen cum Issis agitur, cum ad quietem sic perueniant, Apoc. I .in liberetur ab omni dolore. L. II Posset etiam tiactari hic locus: Reges cillustres personas noli minus subiacere morbis Morti, quam pauperes Testatur exemplum Asiae. Nec iuuat Medicorum opera exquisitissima, Sap. D .v. 11. Imo illis magis infesta est podagra quam rusticis.Hinc apud Iuvenalem locuples podagra vocatur. Quod ipsum Germani imitantur, appellantes illa Diemcheni ancro heit rc.Et par est hac in parte conditio omnium, quod omnes coguntur tandem Ori,Syr. I .V. 18.&4I.V. I. in Lac.

II. Pars. At qua ratione Rex cruciatus podagrae sedare vel tol lere

375쪽

fere conatur Quaerebat in aegritudine sua Medicos. Et soc quidem illi vitio vertitur. Numquid igitur non licet hoc 3Imo At Asa quaerit Medicos non Dominum Debebat primum couerti ad Dominum,&agnos ere, quod propter peccata commissa sic amigatur. Et non magis i.

Medicorum opera, quam in Domino debebat conndere. Grauissime ergo peccat hac in parte, peccatum peccato cumulat. Neq; tamen est dubium, quinante mortem fuerit conuersus ad Dominum, una de omni naedicina cogeretur desperare. Quaesimit illam Ouem errantem Dominus absque dubio, cum alias fecerit placitum coram Deo suo;

L. Quia scriptura hoe exprobrat huic Regi, caueandomnes aegroti, ne idem faciant, quod Asa. Multipliciter autem in his casibus peccatur. Alij consul ut Magos,&c sicut Ahasia suum Baal Sebub inEhron.

Σ.Reg. I. Hoc est Diabolum consulere. Ali non Daemonem sed nec Dominum quaerunt, ast mortales homines, sicut Asa hic tantum Medicos Pe cant xli LAli nec Dominum nec Medicum quaerunt,& Omnem contemnunt medicin-na. Hi Deum tentant Cauenda Argo omnia illa extrema. Hoc vero agendum, ut 1 eonvertamur ad eum, qui

percussit nos, Ose. 6. Et qui vexus est Medicus, Exod. II. vers 26. Deinde quaeramus Medicum, ita mur legitimis modiis A Deo enim Medicina, Syr. 38. V. 2. . Manc methodum medendi scriptura praescripsit Syri

Hac methodo Hishia procedit. Primo quaerit Dominum,&precibus ab ips,contendit anitatem, Esaiae 8. Vers . Deinde etiam applicatur illi medicina, Ibidem

plerumque enim Deus agit per media.

376쪽

Dedormi Regis Iuda morb iliaco ct morte 'dis

Recte sapiens Syr.Io. Quare superbit homo, qui terra est&cinis Quia etiam dum vi uita intestina sua proiecit Et quamuis ni edicus inultum laboris in curancio morbivido corpore insumit, tamen hodie Rex est,& cras moritur. Haec elle verissima vel praesens de Ioram Rege historia testari potest: qui vivus intestina proiecit,&ex euiscera tione illa moritur nec ulla cuiusquam medici opera sanari potest. Quia igitur haec historia valde es memorabilis, quae terrorem impiis incutere debet, noS primum circumstantias singulas enucleabimus Deinde addemus doctrinam unamin alteram. I. Tex Iaraphratis. r. ' Primum sciendum est, peculiari morbo amictunisuisse Ioramum Regem, qui filius erat Iosaphati Viscearum enim dolores patitur. Estque intestinorum morbus vehementissimus. a. De die in diem augetur morbus Volo etiam rita ut continuos senserit cruciatus. 3. Durat etiam hec aegritudo toto biennio. Quod est tempus longissimum homini aegro, continuos sentienti dolores, cui una hora videtur superare pactum integri mensis.

. Quod si finito biennio sanitati restitutus f. isset,

potuisset postea omnem obliuisci dolorem. At nutia 1t spes restitutionis. Diciturn. fuisse morbus in curabilis. s. Quare in curabilis fuerit morbus, additur: quia scilicet non erat morbus aliqui epidem ictiS, aut naturalis,vel communis, sed Dominus percussu ipsum. Contra

377쪽

c. Ideoque moritur foedo in curabili hoc morbo, viscerum sc.proiectione,ves euisceratione ut vocant)4 no aetatis quadragesi in o. 7. At quae causa indignationis Dornini&huius mali ivit Illud paucis verbis in sequenti vertu O ponitur.

Ambulauit non recte.

8. Et sic ipse sibi omnis mali author est. Potuis set vitique poenitentia seria Deum iratum placare, si non fuisset obstinatus Etenim miserat magnus ille Elias Prophetaliteras ad Regem, quibus ipsi hunc morbum cettera mala praedixit. At ille nihil remisit de sua linpietate. Fuit a tem parricida, idololatra,&it summa dicam omnia, assianis in domo Ahab. Et deseruit Dominum Deum suum. Ideoque etiam deseritur vicissiti a Deo. Legatur totum

hoc caput 2. Paral. 2I.

L. I. Variis sunt morbis obnoxi homines , cillorum multi sunt in curabiles cum doloribus intensissimis

noniuncti. Hic varias solemus inquirere causas, unde ta tam orbi vehem entia,&c. At hic locus planissim h nobis edisserit causam,Dominus percussit. Vae illi quem Domianus percutere vult, singulari aliquo morbi genere, ut hoc Ioco Regem impium. At qua de causa Dominus percutiehominςs Hoc per Mosen Deut. 28 indicat Sinon obe, dieris voci Domini Dei tui, percutiet te Dominus plaga incurabili,&c. Vide v. 2 r. 27. 29. 3J.J9.6O. dc seqq. Magna enim&graui asciae ra, ut sunt parricidia, idololatria, c0ntemptus verbi Dei apud Ioramum, magnio etiam, dedissimis interdum grauissimis morbis punit

Deus. Estq; fere idem Iorami Iudae atq; Aru interitus: istis quod dolores loram sunt diuturui. Sic Herodes ille percusius ab Angelo Domini, factus Et notandum hic , quod apud Deum nullus est perse-

378쪽

potenteSpotenter patientur Ormenta, Sap. 6. v. T. Palec exemplo Herodis, Iorami, Antiochi, 2 Mach.9. v. . ω'. magni illius Monarchae, qui non ante multos annos

morbo pediculari exti nectus est. Discant itaque impi exemplis talibus edocti ambulare recte, quod non fecit Ioramus. Desistite a malo, he- ne agere discite,Esa. I. At, inquis, numquid Mipse Hlobus, Dei testimonis. vir reci us&simplex, fuit percussus grauissimo morbo, de quo Iob 2. versώ.&seqq. Et hoc etiam piis nonnunquam accidit. Respondeo. Verum est, nonnunquam pios sic etiam alitigi at haec est differentia inter horum civi ter impio-1um affictiones, quod hi sentiunt manum Dei offensi.

nec habent consolationem, sed pereunt inter calamitantes anima corpore illi vero tantum probanturin exercentur igne tribulationis, sentiunt cos lationem Dei, nec ultra vireStentant tur, I. Cor. IO. Esse. 18. v. 26. Et cooperantur illis omnia in bonum Rom. 8. estq; illis cosi ea itio diuina salutaris, tantum corpus tangit, non antin

. Prouer. 3 Apoc. 3. Vno verbo in impiis est ustio 2μι ,α:In piis est probatio ιδυκι κη Ma. Et quos pios pei cudit Dominus, illos etiam sanauit: Iob. s. v. 18. Os 6. v. I. si non corporaliter spiritualiter ta-Π; en De impiis alia est ratio. Di eant itaq; ex hoc loco pi patientiam:impij vero respiscant, nisi velint eadem aut grauiora experiri. Quibus autem impiis hic parcit Deus, illi post hanc vitam tanto

grauiores sentient cruciatus in lacu ardenti, Apoc. 2I. v. g.

L. IL Multi saepius praesertim Magnates Mitiores)aonantur Medicis extorquere sanitatena At non est in Medico semper, releuetur vi iger: sed saepius medica plus valet arte malum. Quare Quia quando Dominus percussit, ibi homo certe non sanabit Sic ipse Deus nos edo- CcΓ, De ut. 2. V. 2. Ideoq; non ad Medicum, sed ad percutien-

379쪽

tientem te conuerte, piis&seriis precibus Vbiis pere tere cessarit, ibi Medici manus fanare poterit. Vide de hoc in praeced. Dispos plura.

Militia effrita hominu super terram, dira iritu

dies mercenarii. Et quae sequuntur usque ad versum c

Expertis credendum esse, prouerbio dicitουr. At si quicquam alius expertus est huius vitae miserias, certeHiobus est. Itaq; nobis poterit is explicare rem omnem,prout geritur in his terris Hoc facit duabus appositissimis similia tudinibus, quarum na sumpta est a vita militari, altera adurissima mercenariorum seruorum vita. Has ordindexplicabimus,&adisum nostrum accommodabimus,ut vel tandem lobo credere experto discamuS.I. Pars. Primum comparat Iobus vitam hominis militiae, quidem porpetuae. Nec in conuenienter tum propter hostes, tum propter alia incommoda, quae militiam comu

tantur.

I. Aod hostes attinet, sunt nobis perpetui adueris

sarij,& quidem plurimi ut Satan , cum quomctbis αασον-δ ἡλεu Q. Pet. S. v. 8 Ephes 6. V. I2. Item mundus De quo Ioan . IS. V.I'. Imo propria caro, qua semper concupiscit aduersus spiritum, G. I lat. F.V. IT.&ROm. 7.V. IS. Hinc recte Paulus: Quis me liberabit,Rom. 7 v. 24. Et 2.Cor. T. Foris pugnae, in tu terrores.

II. Deinde varia sunt, quae militem affigunt, cum quibus non minus pugnare cogitur: ut sunt,aestus,frigus, pluuiae,nebulae, sanies, sitis,&infinita alia i

380쪽

Ita homini perpetuo conflictandum ci In variis adversitatibus, ut sunt calamitate cloii esticae, morbi, paupertas,&c. Et mille mortibus cauotidie obiicitur hQmo. sum ima, labor c dolor, Ptal. 9 O. D incini vi, Perpetuo in iis terris standum in acie, Contra varios uoltros hostes Arque pugnandum strenue. Non decet milites ignauia, non fuga, non metus, non trepidatio. State, Ephes s. v. I . Resis ite, I Pet. s. Iac. q. Vers . Pugnandum auteni contra Diabolum armis illis, lutibus nos instruit Paulus, Ephes 4.vide ibi. Contra mundum his armis, de quibus I. Ioan. 2. v. I s.

Galat. s. v. I . I. Corin. T. V. H.

Contra carnem his quae Rom. 8. V. s. n. atque seqq. At ut possimus fortius pugnare victoriam reportare, vigilandum, sobrietati studendum, orandum 1.Pet. I. Matth. 24 Mar. I 3. Luc. 22. Contra varias afflictiones pugnandum:

Fido, fia. 7 v. 9. Nisi credideritis, Ioan . Is confidite.

Spe, Esa. 3 o. In silentio Rom. 8. V. 17. 2 Cor. . V. 17.

2. Tim. 2. V. II.

Patientia, Matthainu. 38. Mat. II. V. 29. Luc. I. V. I9. Qui legitime certauerit coronabitur, corona imma cessibili, et Tim. r. v. s. 4. v. 8. I. Cor. 9. Veis 2S. Vincenisti dabitur, Apocalyps 2 cap. II. Parg. Comparat etiam dies vicae nostrae Hlobus seruorum & Mercenariorum conditioni. Illorum sane dura mi- era est vita,& fuit olim multo asperior, cum essent mancipia. Neces se est illos portare pondus diei, aestum. Desiderant itaq; gratam umbram, praestolantur finem operis. ei)usto I maim es ei rei ab disi ut possint respirare a laboribus. quiescere paulisper. Ita inquit Hiobus, multos absumpsi menses, vanis de-ssideriis, ubi de mane desiderabam videre vesteram. Quanta

SEARCH

MENU NAVIGATION