장음표시 사용
431쪽
II. Quod si vero tactiones huius vitae, numero, pondere, qualitate, quantitate , c. est ent pares gloriae reuelandae tamen vel hoc unum facit discrimen ineriplicabile, quod afflictiones huius vitae sunt temporales,
gloria vero aeterna erit. Ideoque momentanea amictio dicitur. 2. Cor. . Breve tempus. I. Pet. I. V. 6. Momentum ira. Psal. 3O.V. 6. Inmomento dereliqui te. Esa. S .V. T. Quid enim sunt centum anni ad aeternitatem collati Certe non unum momentum. Mille anni alias coram Deo sicut una dies. Psal. λο.&2. Pet. . Gloria autem reuelanda aeternum gaudium vocatur Psal. Ι6.v. II. quod nemo tollet. IOan. Ι6. v. 22.4 tantoperfectius, quia non miscebitur dolore, sicut in hac vita, sed longe aberit mors, dolor Apocal.2I
II. Vsus. Numquid ergo Paulum recte subduxisse rationes fo
tebimur Numquid vere pronuntiauit, non esse pares affictiones Θ&c Maxime. Haec vero non scit tantum necessaria, sed ad sum nostrum transferenda sunt, quod Paulus tribus his ver bis innuit, dum vocat I. gloriam 2. eamq; reuelandam,s.&quidem in nobis. Quibus omnibus ceu validissimis argumentis patientiam in nobis excitare studet, desiderium vita alterius.
I. Primum enim tanto grauior est omnis afflictio, quod coram mundo videtur nonnihil nobis esse ii, notaminiosa Sic etiam Rex Iehishia de sese Esa. 38. v. Is Leniter incedam super amaritudine animae meae, per omnes
dies vitae meae. At cogitandum, tribulationem non tantum invita honorificam, si patiaris ut Christianu S.I. Pet. . V. I 6. sed etiam aeterna gloria compensandam Sicut extant pronis
432쪽
II. Deinde cogitandum illam gloriam etfemox reis uelandali' non post multas annorum Illyriades. Spe iam suinus in gloria&fatui Rom. 8. v. et . Illa a tem spes non fallit, sed reuelabitur. Est enim gloria iam parata ab aeterno Matth. 2s. v. 34. Estque iam reposita. M
III. Et revelabitur gloria in nobis. Non de longe videbimus sicut Moses terram Canaan Deut 34. sed inia obis erit gloria. Non erimus tantum inanes famelici speetatores,sicut qui pauperes admittuntur ad spectandum Comoediarum lusus, aut conuiuia pompos a Magnatum spectacula. Nobis gloria crit, nobis corona imponetur immata cessibilis, et Timoth. ubi patienter tulimus tribulationes&spe vicimus. Vincenti dabitur Apocal. 2. Iacob. I. vers 12. Hic usus est, Charissimi, Paulinae supputationis, de qua in prima parte diximus. Haec spes omnes alit affi-hos. Haec patientiam excitat, ut in mediis tribulationibus exclament ph, Scio quod redemptor, caetera Iob. 19. Haec faciunt ut omnia terrena pro stercoribus reputentur. Phil. I. Qui vero eligunt huius vitae gloriam, auersantur tribulationes, nec magni faciunt reuelandam gloriam,
illi similes sunt Esauo, vendenti nobilissimum ius primogeniturae pro pulte Gen. 2I. Pndgeben in Dion umb
Momentanea lauis ad fiction nostra mire supra
morum ternum pondin gloria parit nobis, dum nouριct in ea qua identur, sed ea qua non identur.
433쪽
mNam qua videntur, temporariasunt: at quae non viden-aur aterna.
Magnas in his terris esseApostolorum,ut omnium piorum, tribulationes, refert Paulus hoc capite Epistolae secundae ad Corinthios. Premimur, inquit, laboramus, persecutionem patimur, deiicimur, semper mortificationem Christi in eorpore nostro circumserentes: In mortem tradimurin mors in nobis agit Ioterim vero ipsos non defatigari asserit. Licet enim externus homo corrumpatur, internum tamen renouari per dies singulos obsecro autem te, qua ratione fuit renouatus er Etus animus Apostolorum, tam miser laceratorum Hac scilicet, quam verbis praelectis recitauimus, insigni consolatione quod maior ipsis exspectanda gloria, quam quae possit comparari cum huius vitae tribulat nibus. Ideoque se non spectare terrena sed coelestia,asserit Co gruit naec sententia cum ea quam Rom. 8 vers 18 habeta Quia vero insignis hic locus est, ideoque etiam ad nostrum usum accommodabimus. Primum itaque videamus, quomodo Paulus inter se conferat tribulationes huius vitae gloriam alterius. Deinde etiam expendamus, quibus Paulo teste coel
stis illa gloria sit parara vel qui illius gloriae possint esse
I. Pars. Collationis Paulinae duo sunt membra. I. Levitatem afflictionis terrenae cum pondere siue grauitate coelestis glori, comparari posse negat.Ideoque extenuat amictiones huius vitae quae si maxime grauis . simae videantur, tamen si conferantur cum immensa&ineffabili gloria, leuissimae sunt. Notanda autem vocabula in hac collatione appositissime usurpata Levitatem enim afflictionis exprimit per λαροὶ, hoc eit, κουφον, denotat id quod est porta-
434쪽
tu facile. Quia non sinit Deus ultra vires tentari quenquam. I. Corinth. IO Et ipse semper supponit manum alleuat onus. Hi 1κ Christus, Onus meum leue. Matth. II. Gloriam vero copiosam descripturus, pondus gloriae vocat. Et quidem pondus mire supra modum Tanta enim est gloria, ut oculus non viderit, nec auris audiuerit Esa 6 . Q. Cor. 2 quam etiam lingua non potest enfari Paulus enim vidit ἁρiηὼ λη κ b. 2. Cor. 12. Ideoq; eXuberantiam gloriae vocat Apostolus.
2. Deinde temporis etiam ratione nulla potest este collatio. Nam 'amictio est momentanea temporaria exprimitur id per voculam et, υῖ. μ, atque exigui temporis spatio durat. Si enim maxime duret centum annis, tamen coram Deo vix est una horula, cum mille anni sicut dies una Psal.9O. 2. Pet. 3. Itaque Psal. 3Ο Momentum ira eiu tris a. . In momento dereliqui te. At pondus gloriae dicitur aeternum. Etenim non habebit finem. Et gaudium nemo tollet.Ioan. I 6. Psal. I s. In aeternum abundantia gaudiorum. Magna hinc nobis accedit Co NsoLAT Io, quod amictiones omnes respectu aeternae gloriae sint leues atque momentaneae. Queritamur alioquin omnes degrauitate tribulationum, cum Hiobe cap. 6. Si appendatur dolor meus instatera, grauior esset arena maris, Sic de duratione aduersitatum queritur David, Psal. 13. Vsquequo Domine obliuisceris mei in finem. Numquid oblitus est miserationum suarum. Psalm. 77. At ex schola Spiritus sancti diuersum nos oportet discere, scili nec tam graues, neque tam diuturuas esse calamitates, ut non poscsimus ferre. a quod graue videtur, alleuari poterit collatione futurae gloriae abundantissimae respectu cuius non pares iudicat Paulus afflictiones huius virae Rom. 8 Considerata etiam aeternitate gloriae fatendum erit, afflictionem multorum annonina tantum esse momentaneam. Ideoq; patienter ferenda omnia, dicendum, Bonum est mihi Domine.Psalm 119. Et orandum pro auxilio
435쪽
xilio Spiritus sancti confortantis nos, sicut conserta hAngelus Christum, Luc. 22.&Paulum. Act. 27. Notandum etiam responsum Paulo datum. Suffcit tibi gratia mea. 2 Cor. Id. Semperque tenendum id Fidelis Deus. I. Cor. 1 o.
Vide elegantem similitudinem. Esse 28 in fine, vers 1ς.1L Pars. Porro addit Paulus, quibus haec gloria copiosast parata Levitas inquit asilictionum pondus gloriae parit nobis. Quomodo Tamen in illa amictione vobis pereundum, mihil nisi ignominia cernitur Ita sane mundus iudicat. Nos autem non spectamus ea quae videntur, non praesentia,quae in oculos incurrunt, respicimus, sed ea quae non videntur. Nam quae videntur temo oralia
sunt, evanida & mox peritura. At quae invisi: sunt
Diae sis hic locus longissime a via veritatis aberrare,&aeternae gloriae nunquam participes fieri eos, qui tantum respiciunt terrena, hoc ynum agunt, ut gloria,honore&omni felicitate fruantur in his terris Deliis Paulus Philip 3. quod terrestria curantes cum habeant ventrem. Et finis illorum perditio. Sunt enim inimici cru
cis Christi garte Sthritieii die nichis laidei mollan
Ad illos etiam non pertinet gloria aeterna, quia non volunt compati Christo, quod omnino requiritur, Ro
Quod si Apostoli martyres ita fuissent assecti de
voluissent subterfugere afflictiones huius vitae, nullam etiam gloriam futuram reuelandam Rom. 8 sperare potui sient. Semper itaque hoc tenendum, permultas tribulationes Act. I .v. 22. Et quicunque pie vice Ie Volunt. 2. Tim. 3.
Atque multo satius est leuiter hic affligi, perpet ubi bi gloria frui, quam hic momentum laetari&ibi perpetuo cruciari. Dicendum potius, Hicure, hic seca, ibi parce. Reiici-
436쪽
Reiicienda omnia terrena post terguna, Phil.3. v. 13. creaspicienda bona inuisibilia, quae possidemus in spe. Romι
Ne abieceritusduciatn vestram, qua magnam habet pramis retriburioncm. Nam parientia vobis opin est, ut bi poluntatem Dei peregeritu, reporteris promissonem. Adhuc enim perpusilum temporis, O qui venturin est, veniet, Onon tardabit.
In hoc capit author Hebraeis inmemoriam reuocat magnam illam fidei constantiam, quam Deo probarint in summis difficultatibus, quando varia probra& pressuras, direptionem quoque suarum facultatum aequi sesimo animo pertulerunt. Quia autem perseuerantia in maximis aerumnis videtur esse difficilis, ideo verbis hisce praelectis tribus argumentis firmissimis consolatoriis Ipsorum animas munit, quae singula cum iuis doctrinis iam excutere animus est
Fiduciam vestram ne abieceritis mct enus semper suistis magno animo in aduersis. Quia spes vobis erat in Deo vestro. Nolite igitur quicquam remittere desid cia semel concepta. Sic enim magna accipietis praemia a Deo: ita ut intelligatis vos non fruitra omnem fiduciam in Deo collocat se Jh dorstis mch vergebens thun. Qui enim manent fideles, his rursum fidelis erit Dominus remunerator ri Locus Discimus non satis esse, siquis bene coeperit
437쪽
in serendis afflictionibus, sed requiri perseuerantiam. Neque enim qui in medio cursu subsistit, brabeum accupit, sed qui ad metam praefixam tendit.
Neque enim dignus est regno coelorum, qui manum posuit ad aratrum 4 etrospicit Luc. s. Atqui perseuerauerit saluus erit Matth. 24. Certandum itaque rades seruanda, his reposita est corona a Tim . . Vincenti labitur de ligno vitae.Apoc a.
Spe itaq; huius praemi amplissimi semper pergamus, nec abiiciamus fiduciam nostram. Vae enim his quic II. Pars. At inquis, Quomodo poterimus perseuerare in tantis difficultatibus Quam graue est carni sanguini nihil
nisi probra, aerumnas, dolores,&c experiri simus homines, non sumus ferrei aut saxei. Quomonia mala poterimus sustinere 3 Respondet Apostolus, Patientia opus est. Vnde autem patientia animis hominum instillari&quomodo in cordibus eorum ali atque foueri possit,mox addit, paucis verbis, hoc innuens scilicet voluntatem hanc esse Dei clementissimam ut cruce exerceantur electi. Ideoque non posse ipsos voluntati Diuinae reluctari. . emper enim oramus, Fiat voluntas tua. Neque etiaim potest voluntas Dei es e non bona. Ideoq; patienter ferenda omnia,qu Deus imposuerita D Isca Mus, in hoc patientiam consistere, ut nos subiiciamus voluntati diuinae. Et cum certi simus sine illius voluntati non cadere capillum de capite nostro, Matth.Io Certo etiam statuere debemus, nihil nos calamitatis experiri ipso nolente aut nesciente. Quod si is ita voluerit, qui postiumus aliter quam cum Christo ducere, Non sicut ego volo, sed sicut tu vis.Matth. 26. Ita David, 1 Sam. Is Si dixerit, non placet,praesto sum. Faciat de me quodcunque voluerit.
438쪽
Sic Eli tristissimum audiens nuncium, patienter accipit id, dicens, Ipse Dominus, faciat quod vult. I. Sam. 3. Sic His hia Esia. 39. Bonum est verbum Domini. c. Est haec patientia magnus Dei cultus, habet promistiones amplissimas Commendabitur etiam in nouissimo die fides patientia illa sanctorum Apoc Iq. 11. Sic leuior fit omnis tribulatio. Imitandum Xem - plum Christi Esse. 13. vers Contra qui impatientes sunt, contra Deum insurgunt, tanto grauius ferunt onus, dum calcitrant contra stimulum, sibi ipsis Accelerant interitum. Simile. Sicut equus excusiurumsessorem durius tractatur, c. Ita hic.
III. Pars. At cinis semper&in omnibus prςs et patientiam, si non graue t tantum afflictiones, sed etiam tam diuturnae ZRespondet Apostolus, no vltra quam par sit differendam liberationem diuinam Atlagat dictum Propheta Habacuc cap. . Adhuc perpusillum temporis veniet qui venturus est,&n6 tardabit. Estq; is adiutor in opportunitate. L. Magnam ex his verbis afflicti CoNsoLATION EM capere possunt, quod crux non sit multo tempore duratura. Hoc enim fere maxime remoratur patientiam, quod videtur Dominus diutius quam par sit differre auxilium . . Hinc illae querelae, Psalm . . vers. Usquequo Domine. Et Psalm. 13.7 9 89 vers. 7. Usquequo,&c. Et sicut alias omnis mora longa est, ita hic maxime. At scienduin Dominum non moras nectere, sed coram ipso mille annos loco unius diei esse .Psal.9O. Praeterea, si conferantur dies afflictionis cum aeternitate gloriae reuelandae, vix unum momentum sunt. Ideoque momontanea amicti vocatur 2 Corin. .
Quae huc pertinent praeterea, pleraque in duabus praecedentibus Dispositionibus quarum Themata adeundem sinem tendunt sunt annotata. I HE-
439쪽
Si castigationem sustinetis , illiis sese s ert robis
Innuit Psaltes Psal. I. v. 7. Deum nonnunquam in iuuvocari ab hominibus: iustificari sapientiam Dei a filii, suis,author est Christus , Luc. 7. At vix est aliud, de quo magis litigent homines cuni Deo, quam hoc , inlare Deus affligat pios impiis vero parcat Super hac quaestione ipse etiam magni ominisycopheta Deo litem intendere non veretur, HIAem. Iaaveis LHunc vero nodum egregi soluit Apostolus in verbis praelectis. Hanc itaq; bimembrem quaestionem examina bimus: audituri. I. Quo SDeus aflligat&quare Σ. Quos vicissim non castiget,& quae causa, cur illis parcat. 1. Pars. principio, cum quaeritur, Quos Deus affigat pleriissi que&prae caeteris ξ Respondet Apostolus, Filios suos directos. Et quidem omnes Sequitur enim mox, Quod castigationis participes sint omnes Est itaque castigatio illa druina signum paterni animi erga filios. Hoc enim volunt verba Apostoli, si castigationem sucisnetis ut filiis sese vobis os cri pater. Sed instat aliquis quare filios prae caeteris affligit αquidem germanos atque Christianos sinos 3 Respondet Apostolus ex Salomonis ore, Prouerb. 3. Quia diligit illos. Et quis est pater pludens atque cordatus, qui non interdum castigat filium errantem Ratio
440쪽
tirnentem, S felice in erreoli cimi et rcandi)me emebeir Ideoque siepius corripit, atque diligentius etiam obser uat&seuerius castigat filium germanum, quam vel priuignum, vel quem uis alium pers grinum. Notanda autem phrasis scripturae, quae ad filios Dei pertinet. Non inquit desii iis, quod puniantur,miro di dantur, affigantur, contundantur, iercu Dantur,&c. sed quod castigentur. Sic enim innuit quaesit disti rentia inter virgam patris erga filios, inter plagas quibus puniuntur improbi ea c. quae est inter virgam parentis cac nisicis. Vatins itur, ndhencters Niu rubsehrvngiei in Eleganti minae itaque loquitur de castiga.
in ulci sit bulo etiam sum castigationis paternae exprimit, quod scilicet per hanc disciplinam erudiamur,ut simus cauti in omni vocatione, ne Offendam US patrem. Sic enim prasimus locum illum Tit. . exprimit, quod ratia Domini sit erudiens nos. dem autem vocabu-um ibi quod&hὶ c&I Cor. IO. e Xtat. Usura huius loci docet ipse Salomon sapientissimus, verbis quae ab ipso Apostolo ex Prou. 3. allagantur, his scilicet Filimine neglexeris correptionem Domini, neque deficias cum ab eo argueris. Est itaque duplex admonitio. I. Non negligendam illam castigationem. Erudire enim illa de bot de peccato, quod haereti etiam in renatis. Et de inobedientia quam Paulus deplorat Rom. 7-Hanc mortificare cupit Dominus illa disciplina paterna. Hoc agnoscendum, cum Dauide, Cal. II9. vi correptii disciplinati discamus iustificationes Domini. 2. Deinde vero non propter illam paternam castigationem deficias a Deo Cauenda impatientia, quae solicitat ad defeetionem a Deo. Estque illa impatientia imago uxoris Hiobis, quae iubet maledicere Deo. Iob. 2. v. 9.