Opus morale R.P. Ferdinandi de Castro Palao, legionensis, Societatis Iesu

발행: 1649년

분량: 749페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

411쪽

381 De infidelitate.

tum proximum,& morale est,non sol im ipsa Eeelesia, GA ipsi met s delea a iurisdictione infidelium se subtrahere possunt,si alia uia non suppetit se tegdendi se e tos, quia quilibet potest se defendere,& damnum imminens praeeavere,& impedite.Item Ecclesae commissa

est potestas eontinendi 1 bi subditos in fide, & bonis

motibus. Ergo ad hune finem necessarium est eos a iurisdictione instilia principis erimere,potetit id escere. Ergo eum adest perieulu petu etsonis ex subiectione,poterit eos a subiectione eximere quod fieri no potest. nisi priuandos Ptineipem infidelem iurisdictione. Haee tamen potestas nε est directa in infideles, sed indirecta, id est . solum quatenus ad bonum fidelium n cessaria iudicitur. Neque requiritur ad eognoscendum hoe perieulum peruersionis, expediate fidelem esse petis uersiam;susscius minis,vel importuna persuasone e nerui infidelis illum peruertere; quia haec tentatio gra vis iniuria reputat ut . quam metitδ fidelis sugere potest.& Eeeles a illum 1 tali iniuria eustodite. Advertit tamen optime Suareae . . . ct a duplicitet posse fideles , potestate infigelium libetati.Piimδ. mutando domiellium, & transeundo ad regna Plineupum fidelium & hie modus etiam absque perseisonis

perieulo seti ab ipsi fidelibus potest. Quod si ab infideli Principe hie liberationis modus impediatur,iuuare eos Ecelesia poterit, & bellum aduersus impedientem mouere, ut ab iniuria facta des stat. Secund h. possunt fideles a potestate infidelium liberari perseuerando in temo infidelium, ex eo quod Princeps priuetur iurisdictione. At hoc fieti non potest, nisi ad snt hae conditiones. Prima,ut adsi morale perieulum, & proximum peruersionis. Secunda,vi non si alia eo minois

dior uia vitandi illud periculum. Tettia, ne ex illa priuatione sequantur grauiora mala, quae communiter timeti debent. Nam clim priuatio huius iurisdictioni, fieri viae possit,nis pet depositionem Principis,& haee tot malis solet esse ea posta,escitur sane magna opus esse ei reumspectione in hoe remedio. 8 in potestate dominij maior est dubitatio, an Prin-eeps infidelis priuari ea possit ei rea seruos fideles ob num , & honorem fidei ν Assirmant plures eum D.

Thom. 2.2.quas. .art i o. etiam in ea si quo nullum sit periculum peruersonis. Lorca abi, Bannes diab.vis. conis

crus Aeputat probabile Valent. a. 1 Ai0.LPas. op.8 pag. 4 o. de cόm adest peticulum peruersonis docet absolute,& addit hcie perieulum communiter adesse excommunicatione, & habitatione fidelis eum infidelitide ue posse Ecelesiam eximete fidelem seruum a potestate infidelis eonsentit Malder. 2.2 quaest. o. art. C.

cunctas 3.ct . Et primo probatur,quod priuatio dominii fieri possit.etiamsi non adst petieulum peruersionis silum ob sauote fidei, quia tae priuatio dominij non si ab Eeelesa ex dilecta potestate quam habeat in infigetes, sed ex late quod habet defendendi,& tuendi sub

ditorum fidelium dignitatem i quae negati non potest multu extolli,ex eo quM sestertione fidei a seruitute liberentur. Seeundo ex conuersone unius infidelis ad fidem altero in infidelitate permanente;disset uitur matrimonium sauore fidei.& priuat ut coniux infidelis iure aequisito . quod habebat Gergo etiam piluin potetit dominio serui infideli faex eo quδdad fidem seruus conuertatur,quamuis periculum peruersionis absit. Vettims periculum peruersionis agst,tune videtur necessatideon cedendum , posse Eeelesam , dominio seruitutis fidelem liberate, quia iii hae libertate solum exercetur defenso, &indi tecta iuriaictio. Tertio, quia ratione infidelitatis metentui priuati dominio in se tuos fide res. Ergo executio huius metiti ab Ecelesa est f

eienda.

s Ceterum dieendum existimo, per se loquendo, &tatione fidei non potest Ecclesa fideles a gominio iti-

esus 3.ct 4.Turrimntasp. 11.dab .Ratio est quia nullibi eo tistit a Christo concessam esse hane potestatem; sed potius eoiligitur contrarium ex multis loeis Seripturae, ubi mandantur se tui dominis suis obedire , is Tiattim I. a Epho. s. a. peiν. h.& alibi Quapropter in eap. s quis serMum, .quas. .grauiter reprehenditur svageris seruo fugam praetextu religionis: si autem libet existeret suaderi ei poterat fuga, ipsique libete eam attipere posset.

I o Secundδ dico ratione periculi peruersionis, si st

tute ; sed hoc non est speetale in seruo fideli respectu infidelis, sed in quoeunque fetuo respectu sui domini

fi enim dominus minis, vel persuasone importuna, seruum ad peecatu tentaverit pertrahere,potetit seruus

ab illius dominio se eximere,& Eeelesa poterit paries illiti, suseipere, & sbi subditum ab imminenti damno

liberare. se supradicti Doctores. Ex praeelsa tamen habitatione fidelis eum infideli, non censeo perieulum peruersonis adesse ita graue . ut μssit Ecelesa dominum insdelem dominio selui priuate.Nam ipse seruus non potest ob tale remotum perieulum , seruitute sa- .gere; quia non est necessaria fuga, ut se indemnem setiauet.Ergo neque Ecelesia poterit sugam praecipere, quia in tantum eam praecipere potest, in quantum ad seruandum indemnem suum fidelem necessiatia est. Adde grauius periculum adesse,elim seruus fidelis virtuti deditus habitat eum Aomino figeti vitioso i sed si domi nus ad peccatum non pertrahit suasone importuna. aut alia via iniusta non potest seruus dominum desit re i quia illud non eeesset ut graue periculum, eui,Deo adiuuante, succurri motaliter non possit. Ergo neque erit censendum morale petieulum habitate fidelem cum infideli,s nulla adest vis,aut importuna suasio ad

peccatum. i i Rationes contrariae non urgent.

Adltimam admitto aliquem esse fauorem fidei, si fetui fideles ob fidem rereptam a seruitute liberarenis tui i sed dico longe maiorem esse eos non liberari,quia ex tali libet late redderetur odiosa sdes infidelibus , di suspecta iniustitiae. Item ipsi serui, ut libertatem obti

netent, ite simulate eonuerterentur.

Ad secundam eoneedo matrimonium infidelium per conuelsionem unius ad fidem altero pertinaei manente dissolus ex dispensatione Christi explicata per PavLI.Corinιώ. . Nego tamen idem esse dieendum in seruitute , quia nulli bi habetur Christum Dominum exemisse seruum fidelem 1 dominio infidelis ob fidei sus

ceptionem.

Ad tertiam nego ob instilitatem semper dignos esse infideles priuati dominio;sed aliquando infidelitas est

pute negativa quae peccatum non saeit;quando autem

ins delitas positiva est , & peceaminosar tune admitto infideles dignos esse , vi dominio priuent ut , sed priuandi sunt ab eo, qui eorum fuerit supelior,no ab Ecelesia, quae nullam in illos habet dilectam potestatem.

infidelibus prohibita sit.

torum receptionem.

3 si

412쪽

3 Si Deli imminet peruersionu periculum, aura tura tendi, ut bene relato Cypriano, Athanasio, & Irmae prelabitae,st commumcatio. ponderauit Coninch duo.i .de fide. b. .n.i73. 4 Iure Ecclesiastieo prohibitum est se Ii admistere non ab Quarto certum est iure Eeelesiastieo prohibitum iam adDemitam UMusa , lene ad oratio- esse fideli admittere infidelem non bapti patum ad sanem. Crificium Missat,iuxta textum in cap.Episcopas, dia ς-ue Hararieuid nωntiatus sitandia, est a fideli in quae-- sera. di ines. r. bene tamen ad orationes priuatas, alque communicatione qua racessaria nori si ι. concionem , de ad alia quae Missae Catechumenorum c Enum/rantiaν eastis, in quibia, rure Delesiastica viaem vocantur, ut constat ex supiadicto te, t. si autem ex ad-εων rammunieat os lis eiam infideli prohibua. missione ad sacrificium spe latet ut fiuctus aliquis spe-ν Fumaliaνitis eum Iaderari se periolos, prahibeι-. ciali, ut eius,vel alterius conuerso ; tune admitti posset g Ali' easus suum proissent ν, eum iure rasare prohia infidelis non nominatim excommunieaius Egid. Co-

s Mus ae Muis prohibetur,s fise risu Iudaico, ct non s Quinto certum est tute Eceles asti eo infidelem hae.

is Buid de famulara. as Non tieeι christiana naasi hemeriι , vel legatarios

facere

ar suanda st precariam mortale in seprauactu e sistis

communiciatio.

stensara. a π, Uplex esse potest eommunieatio. alia in rebus diuinis. alia in humanis. & politieis. Item po test esse communieatio fidelis . eum ius deli baptiΣato, α Eeelesiae subdito vel cum infideli non baptizato. Ac denique prohibitio esse potest tute diuino, & naturali, ves solum tute Ecclesiastico Primo eertum est tute diuino , & naturali prohibi- eam esse communionem fidelis eum infidelibus in suis

ritibus,& superstitioso colici v. g. sacrifieando citando, de alia essetendo.quae ips infideles piae stant. Ratio est clara,quia cum talis cultus intrinsece malus st, nequitvlla ratione honestati ; alias idololatria externa hon stati posset. An .e id si eius saetissetis, & orationibus intellis,eensearis eum illis communicare,& qu.indo te a peccato excusate potes, diximus supro, cum de eo n- fessione externa sdei loqueremur. Item an sit coope ratio & eommuniealio ad superstitiosum eultu in veniadere animalia laeti seanda Iudaeo, vel Gentili, dicemus in Hisp. de seandalo. a Secundo certum non est licere Catholico admittere in fiselem ad saeramentorum partier pationem,quia

est in ea pax idorum huctus.qii 34 s infidelis se per vim

ingerat potetit Eeclesia eum t inquam iniuriosum religioni repellere.& punite. Ex quo si non lieere fide ii cum infideli matrimonium contrahete , non solum ob peliculum peruet sonis; sed etiam ob reuerentiam sacramenti, quod non potest unus Meipere , alio non

recipiente

3 Tettio certum est iure diuino.& naturali prohibitam esse fideli communicationem eum infidelibus quibuscumque, fi e2 tali communicatione imminet pet- uersonis periculum i quia quilibet tenetur saluti suae

consulere,quod non censetur sacete , quando periculosa , de noctua non vitat. sie D. Thomas 2.2. quast. io. artis. s. ab omnibus receptus. Hoc autem periculum ex communieatione frequenti, de diuturna semper timeri potest, praeeiphὸ s Catholici sinpliciores sint, de

communieatio sit cum Iudaeis, vel haereticis, qui nul- Iam occasonem omittunt fideles animas peruetis reticum, si denuntiatus st. aut clerici manifestus pet- cuint,vitandum esse a fideli in quacumque communimcatione,quae omnino necessatia non si,ut late dicimus in materia de exeommunicatione. Fe supponit in praesenti Valent. Coninch. Suater,&alij statim allegandi. Dixi, s denuntiatus sit. nam ante denuntiationem etiamsi notorius haeret leus sit, non est ex obligatione vitai us. sane her lib. x .es.s. num s.ct 6.Ex quo fit ex vi iuris Eeelesastici tibi non esse prohibitum orare,sactificio assistere, eelebrate, etiamsi simul adsit hae teticus, quia nulla est obligatio hunc uitandi; neque in humana conuersatione,nec diuina,quousque denuntiatussi. se Aetot tam l. lib. 8. instistitionum moriarium , cap. I. quast. Nauart. d. s. o Iaar. is haretricis,consas man. . R 1. edat. SancheΣ lib. 2. p. 9. m. .Itera ex vi iuris Eecles ast iei non obligatis υitare haereticum non denuntiatum in administratione laetamentorum , sed potes ab illo faciamenta ieeipete . si ritu Giholieo administret, iis in casibus,in quibus a ministio peccatore tibilieitum est. so sanehez ntim. i . cum Sual Σ m. 3. da sacrament ιι μι.a8sA . . mpia. Item lieet tibi filium haeretiei de laeto sonte suscipere . illumque ad Eecissam . de scholas admittere eadem ratione. Ari 2 ιb 8.

licet tibi haereticorum scholas adite ob petieulum et uersonis i neque hae teticum patrinum tui sit j ad. ibere quia non potest obligationi illum docendi rudimenta fidei sitis aceret eo quod hae testeo prohibi tum sit docendi munus. Nauarr. ques. 1 f. Azor, 3es anche et supra. Solsem de matrimonio est grauis disseulta , an tibi liceat eum hae rei leo non denuntiato contrahere 'Respondeo bleuitet latius tractandum in materia de mairimonio , in terris Catholicorum nullo modo licere , quia adest periculum peruersonis , & specialis Ecclesiae prohibitio. At in lettis , ubi passim versantur Catholici mixti eum haereticis, consuetudo obtinuit licere, quia non adest regulatii et tale periculum , si tamen aliquando adsit . quia Catholicus non est permi tendus christiane vivere. sed potius timetur vexandus, ut fidem deletat, nullo modo licet; & fortiori ratione non licet pacta inire vi aliqui filij hae telim profiteanis tui, alij Catholicam fidem. esset enim infi3elitati eo nissentire , de approbate , ut bene dicit Sanchez I b. . a.

matrim.ῶψαι. a. m. Dcto. ct in Deealoga b. L.ev s. num. s. verum etsi ratione excommunicationis, quam . haeteileus contrahit, eius familiaritalem non teneatis

vitare . quousq e 3 enuntiatus sit ; tamen s inde hae toticus occasionem sumit perseuerandi in hales, vel alii

praesumunt te illis erroribus consentite, omnino illum vitare debes. Quapropter in soro externo ex nimia eum haeretico familiaritate convcrsatione vi statione. munerum oblatione,haeresis suspectus reddetis, & sat tot haeretiei indieatis, ex text. in cap .inter sol citMAnetiversinpaeniam , de pargat.can . v bi indieitur purgatiose cum haeretico conuersanti ob suspicio m , ecab ossicio suspenditur. suspicio autem modo leuis,

413쪽

384 De infidelitate.

modo grauis iugieanga est pro qualitate cireunstantia-xum quae omnia tradit optime Ermericus 1 .p. quo. 36.& ibi pegna, Fatinae. pluribus exornat, ut solet. q. 82.

6 Restat examinare,qui sint easex in quibus iure E eles astico prohibita ut cum infidelibus eommunicatio. Et quidem genet alit et prohibet ut familiaritas eum

Iudaeis,eap. Is si eap. ahae cap. ..e Iud M. Speci litet autem undecim ea sus enumerantur a Doctoribus.

Pti md , pio hibetur Christianis cum ludatis habitate. Seeunddi, eorum aetymis uesti, Terith,iis medicis vii. Quarth,ab eis medicinas acet pere. Quintd,smul eum. eis in balneum ingredi. Ii casus habentur an evrerum,

iani. Et transgredientibus imponit ut poena depositionis si eletieus sit:exeommunieationis, s latetis, non ipso facto, sed serenda. sexto, prohibetui fideli Iussaeos militare. vel ad eorum eonuiuia aeceAere. cap.omm, 28.

quest 1.qui est ex Coneilio Agathenses. o. SeptimQ, esse obstetrie es,aut nutriees eorum filiorum, in eorum domibus. Octauh, eis famulati.Nono,ne Iudaeis in testamento aliquid relinquant,vel le3atarios faciant, e p. s quia Episeopis .ae haereta, ,ev ane,el. 1. 1 2.De-eim, seruitutis vineti tostibii ei. Hi tres easos habeo me in eap. ad hae. δε Ddris. Vnde ei mo , ne publiea offeta alis eommittantur p. netvstuit, ε .quest. 4.ubi pei mittentes exeommunieandi sent. Hos cases referunt.& laiatὸ explicant Sylvest. Armilla. Ang. Tab. Rosella verbo

γ Bleuiter tamen per singulos discurremus. Et inprimis quantum attinet ad generalem prohibitonem de familiatitate eum Italaeis solom existimo eam sam iis I lialitatem prohibeti, ex qua perieulum peruersionis, scandalum timeti potest. Quare iiseessantibus, cessat prohibitio. sie D. Thom. h. i. quast 1o Conine hnum G sM. Sanchez num. I.o 3. Probabile tamen est etiamsi in particulati ea su eas et periculum petuo scilis,aut scandali, adhue familiaritatem prohibeti i quia

ex non easus lingulares, sed ea quae communiter eon tingunt. respicit. se Suater num. 6. ubi solum ex illi mat

miliaritatem eum Iudaeis permitti iis solis personistin fide ita filmis,ut infidelium eorum conuelso specia- iter commissa sit.

Conei lio Trullano, 3e relatis in eap .nust , 18. quas.ι.eenseo satis probahile nullam esse prohibitioaem, praeter eam , quae tute naturae inest,quia eanones illius Cone illi non sunt ex VI. Srnodo generali,prout Gra tiano videturii sed quorundam pontis eum qui vi Iustiniano Imperatori Romanae Eeclesiae in linteo, placerent, plura statuerunt, quotum statuta ab Eceses a Romana recepta non sunt, vi bene probat pannes a. a qMgi. an. l.dub. s.' . 1 38. de huiusmodi quinque casus non obligate affiniat Conineh L Itit. 8. Δώ. t r. v m. 68. Verum quia Alexand. III. in Coneilio Lateranensi.&alij Pontifice, iate eisdem verbis suprci dictos casus statuerunt,& e6mnniter a Doctoribus approbantur, placet eos expengere sgillatim. Primo est prohibita babitatio cum Iudaeis , eap. a ahae de Iudaeas a de extendit ut haee prohibitio ad Sarracenos, . Da ei, et 1.osdem tit. Nomine autem huius habitationi et intelligitur solum

gluturna Christiani in simulato subiectio . quia hae subiectio , de indigna est Christiani nominis in terris

Christianorum, & perieulum generat peruersonis. se Conineli num. t 6 .ct i58 Bonaei naai p. q. r. aluia . s. g. - . Ex quo fit prim A lieete Christiano Iugaeum habere in seruum,quod de eoneeditur in eapae si Iudai, da Δὰ es, Se tradit Sane her Io. a M'. 33 Aiam. s. Suareet dist. I sec .c. m. conine hiBonaei nasura Secund3, si lieete Christiano cum Iugaea Gmmorari si tengo. v.preterque Catholico domino si absit periculum pet-uelsonis,quia solum habitatio simula ius in stipralatiis es .ad hae,prohibetur. se Conincti supra. Expediet tamen viro Catholi eo quamcunque familiat italem , di habitationem sugeie. 9 secundus easus de esu sumorum. Existimo solam illam eomestionem esse prosibi tam iste Eceles asti eo. quae iure etiam diuino prohibit, est i quare cum iure diuino solum prohibita est eomestio arumorum , quaeritu ludateo fit , id est . quae fit ex obscruatione legis Moysis & illa. ex qua hoe scandalum potest genes ait, solism illa comestio prohibetur.colligitur ex cassat m

io Tertius casus de aduocatione medici Iudaei. vel Sarraceni ad eurandum, receptus est non tam ex supradicto eυ nustis,quam e2 speciali Bulla Gregorta III. edita anno i 18 i. quae incipit, Atias pia memoria, Ae esta 8 ipsius in Bullatio, in qua haec prohibitio continetur. sed cum omitis lex humana,& Eccles astica non obli pet in e su grauis necessitatis , ex benisna imerpretatione legislatoris ; haec obligat ici cellat. quoties fidelia insimus, grauit et indiguetit ope medici Iudaei, vel Satis raceni. Hae autem necessitas prudentis arbitrio pon-ὰe tanga est. Illa autem susscit, si Iudaeus est notabilitet doctus,vel motbos in/igat inustis medicis,& c hristia ni non susciunt: se alios reserens Saneheet lib. v. c. p.

it Cit ea quartum casum de medicinatum receptio ne , eredo solum prohiberi Chiistiano tecipere media cinas ii Iudaeo per manus, & ministerium eius,ita Sua rer num. 8 Bona cina, sane heEsepia;quia haec applieatio medicinatum est quaedam curatio, de reduci potest ad prohibitionem factam a Gregor. X III. unde non

poterit Christianus extra casum neeessiaris permitte te . vi Iudatis illi venam scindat , chirurgi offetum exerceat, uel alias medie inas applicet a se eos vero, vi barbam radat, aut capillos tondat, quia haec nullita prohibent ut i cum non stit medicinarum appliςatio. se Saneheet Sed num. i c. ex tengit suprad Ei mprohibitionem ad Christianum medicinas Iudaeo applicamena,& dieit non polia applicare extra necessitatem,quia est eadem caula prohib: tionis. At et edo comitatium probabilius quia prohibitio non est extendem da edi tra ea sum in verbis legis coinprehensum, etiamsi ea3em ratio militet 1 praterquam quod in ptu senti non videtur etiam ratio familiaritatis adesse respectu Christiani, quando ipse ossicium medici exercet , aequando ipse curatur. nam quando curatur ratione beneficii recepti, similiarior , & gratior se procurat ostengeie; itam similiaritatem non contraliat, quando ipse eurat.11 Quintus easus est ingressus in idem balneum eum Iugaeci : quem casum noli ibi reperio expressum . his in supradicto ιυ nurin, quoA iam dixi non es - films au thoritatis. At posta illa prohibitione non de quocunque intre su simultaneo intelligenda est. nam si easdCatholicus accedit lauari,cum Iudaeus balneum ingre d tur, non tenet ut expectare , aut a lotione abstinere; quia sol tim prohibetur lotio simultanea ex intentione, de conuentione ; haee enim eli, quae saniitialitatem inducit quam ille textus vitate intendit. 13 sextus eas s. ludaeorum conuiuia agmittere , vel illos ad conuiuium inuitate .ltationem huius pio hibitionis aliqui existimant esse .vitare similiaritatem cum Iudaeis, quia ex illa periculum peruersonis Oritur: sie alios reserens it adii sane et nam. h. At cresso probabiliti, lationem huius prohibionis este discretionem eibotum a Iudaeis factam 1 Iudai cimn aliqti scibos

414쪽

ibos ut immun/os respuunt, alios emunt, & quia chiistianus eorum conuiuia admittens exponitur petieulo eorum consuetudinem approbandi, vel saltem apparendi in seriorem in sanctitate. Quoeiti a s Iudaei et bos non discernunt cessare hanc prohibitionem exi

etho tum discretio si latio prohibitionis explesse ira ditur ive . o es, Ep. q. s. ubi ex Concilio Agat lienses. Aicitur : omnes deinceps clerici , siue Iaiei Iu-ἡoeotum conuiuia evitent, neque eos ad conuiuium quisquam accipiat, quia cum apud Cluistianos communibus cibis non viantur, in lignum atque sacrile-hum est rum et bos a Christianis sumi: cum ea quae Apostolo permittente nos sumimus,ab illis iudieentutim inunda ; ac si inferiores incipiant esse Christiani. quam Iu3ri , si nos quae ab illis apponuntur , ut amurilli .etb a nobis oblata contemnant. Aduerto supra/ictam pio habitionem quomodo. eumque sumatur, intelligendam esse de conuiuio scitia mali, n quo vel tui mutas,vel es inuitatusiam si casu in eodem diuersorio reperiaris,& in eadem mesa manduces,vel ab illo tanquam hospite ei s fumas eden dos in eadem mensa cum illo, non peceas aduersus hane rohibitionem;quia neque inuitas, neqne es ii uitatus. ses ancher d. lib. 1 cap. 3 1.n. I 3. q.Bonacina aes .i3 72. O. causis. Aduerto secundo laoia comprehendi supradicta prohibitione praedicatore in ad litissaeorum coivios emmiisum: quia ratione ossicis in fructus sperati permistitur illi ea familiaris ecim municatio, ut se facilius obtineatur coma erito et habetur Op. quam sit,is Iugeis. Sanchez num. 16.LOnacinas ra. sualeras*.i8μI.6.

Supradictam prohibitionem extendit sancternum. i . ad alia pluta , & affirmat nunquam licere fi deli ad nuptias ludaeorum accedere, neque ad eorum festiuitates,neque in eorum templa ingreἡi, praecipue cum superstitiosa ibi celebrantur ; neque cum eis sndos in choreas agitare,quia ex iis non modica familiaritas conciliatur. Caeterum,quia non inuenio aliquem textum . in quo specialiter naec prohibitio contineatur Aredo non extenδi prohibitionem vitta id , quod latio naturalis Aictat. Quare xbi tanta contraheretur similiaritas , quae vel periculum peruersonis . vel scandali generaret peccatum esset ea admittere;seeus illo periculo cessante. Et idem est de ingredieme intemplum Iudaeorum,ut eorum superstitionem spectet, & irrideat vel ornatum aspiciat, non peccabit, s absit peticulium peruersionis, Ad scandali docet Sana

14 Septimus easus est nutrire filios Iudaeorum. Aliqui existimant prohibitum esse Cluistianis nutrire si ialios Iudaeorum,non soluin in domibus Iudaeorum,sed extra; quia licet textus in cap.- bae, specialiter Alcat,ia rimibus uriorum : at illud videtur noti gratia restringendae obliuationis positum,sed quia frequentius contingit postum est in exemplum. At ita sensu prohibitionis est , ne Christianae insantes Iudaeorum

hibitionis est,uitare familiaritatem , se asse hionem eum Iudaeli;quae non vitatur, etiamsi Christianae in suis domibus filios Iudaorum alendos suscipiant,quia parentes amore prolis saepe nutrices inuisent. Quod si aliquando haec frequens vi statio cessaret, ita ut non censeretur contrahi specialis familiaritat eum Iudaeis ob nutritionem filiorum,existimat Sanchez.cum s)luest Tabienin Armilla prohibitionem celsare. Caet q. Fera ad Castro suo. Mors Pari L

rum credo probabilius mon eomprehendi sub dictu

qui sui litus prohibitionis non est vitare quemlibet assectum familiaritatem cum Iudaeis.sed familiaritat in famulatu , quia haec periculo sol est. &dignitati sdei videtur in signa; non enim deret, vi filius libere se istat filii 1 anelliae, ut dicitur A e . etsi de siduus. at quango Christiana multet in sua domo nutrit insantes Iudaeorum,non proprie sicitur il .lis seruire, & familiaritatem reuerentialem contrahe I quae animum eius submittat, & inclinetvoluntati somini,cui seruit. Aliai s familiaritas esset ratio prohibitionis,multa actiones prohibita essent, ut emere frequenter a Iudaeo,vel illi merces vendere colloquia miscerealium habere in seruum in alia huiusmogi quae apud citatos a 1thores ut licita admittuntur.

a s Oct uius casus prohibet Christiano simulati Itiadae .d c a cap.isu Me. intelligo tamen s famuletur in propria domo Iudaei quia solum qui ibi habitat & petpropriam personam Iudaeo ministrat, famulus cense. tuti se Hostiens si Aliti cap. a. de ibi Ioan . Andr.

hanc prohibitionem as semulatum extra domum, sue sit rarus,sue frequens:quia intiti prohibitionis est efiiij liberi serviant filiis ancillae: Quae ratio procedit de quocumque similatu;sne extra sitia intra. domum. Addit item --1 1 . iterae Christianis locare suas operas Iudaeis ad colenesos agros, fabricandem domun ι modo tamen Iugaetis non se eontinu4ptaese laboth iram si frequenter assistit, videturore o familiarita, tem contrahengi, ae proinde militate prohibitionem. Caete iam eredo retinendam esse doctrina Ioan . Andria

Hostiens Conineh, Bonaei nitiana, sei licet solum simulatum in propria domo prohibeti ; quia is est,qui

proprie simulus nuneupatur;alij veto coloni,& iner-cenaiij nuncupantur.Neque obstat rationem prohibitionis esse . ne filii liberae serviant sitis anelliae , quia non prohibetur quo cumque seruitium Alias non liceret operas conAiacete, ut ipleinet satichea Ateit; sed prohibetur seruitium famulatus , qui proprie in sola domo Iudaeorum reperiri potest. Quod autem pra-s ns vel absen. st Iugaeus labori praestito, non potest esse cauta , vi impediatiu Christianus loea te illi suas operas:tuin quia ex tali locationem struitio non solet contrahi familiatitas a tum etiam , quia non quaelibet familiaritatis oceasio est prohibita;sed illa quae ex famulatu contingit: neque textus M Op m horam, de δε--,distinguit,absens, uel praesens sit ludaeus culturae

agrorum , vel domorum aediscatiotii.

.a 6 Nonus easus est,ne Cluistianus haeredes,vel legatarios faciat Iudaeos. Et quidem non licere Chiistiano uniuerstati Iudaeorum aliquid legat est omnium sententia,ex I s. C. de Iudaeis. Legare autem alicui pagano in particulati prohibitum est Episcopis . in eapse quis Episeopui P h. cis quod praeceptum ad clericos e

tendituriat In ereos,eodem insio Sed eam eonsuetu- M obtinuit nullum elle legatum, extra extrema Aelgia uena neris ualem relichim ludae , sue consantui., sue non consanguineo se Sylvest. verso Iurix D sis. ἀψL, 6.Sancherritim. 11. Suarer n. 9. Coninchramen dicit expectandam esse consuetudine rapa. Decimus , & undecimus casus in praecedenti puncto explicati fuerunt. Addendum omnibus iis, prohibitum esse Christiatu Aeseris arma,vestes,cibos,&alia suffragia Iudaei sin Paganis reipublicae Christianae

inimicis, sub poena excommunieationis releruatae in

415쪽

386 De infidelitate.

Bulla Cestiae, ut ibi explieamus.& itaὀituet prohibitio M

Extra hos easus lieabit Christiano eum Iudaeis, paganis communieatio , atque adeo licebit eum illiseontractus emptionis, di venditionis. Cauenda tamen est nimia similiaritas, ne perieulum peruersonis se eegat. sie sanchir dicta lib. I cap. 3I. num. 24. BDnacina δι ι. 3σ-s.1 lanci. s. eirca frim. Azor bb. g. cap.22.

uast. 4.

dictos easus. Prima,an sit peecatum mortale quemcumque ex illis violare ὶ Negat Emanuel Saa fimm. verba Iadvivi, na. i. nisi aAst perieulum peruet sonis,consentit Ar gon I . . quas . o n.'xirca pνinrip. At credo esse motis tale per se omnia illa, quae iure eommuni continentur,

quae sunt sex illi ea sus postremo loeo posti. Quapropter eraseo esse motiale disturae famulari Iudaeo,eius medici opera uti nutrite eius filios in eius domo,tolerare eos in ossetis publicis,cie. se Aetor cap. 22.quo. . Sanchri cap. 3 i. num. I g. Suareet dissis is di Mees. s. num. s. Ratio est . quia tum ex parte finis, tum ex parte materia, est sussiciens eausa , ut horum ea suum Obligatio tenseatur grauis esse. Aliquanso tamen ex leuitate materiae hoee exeusari possunt. quod eommune est omnibus praeceptis. se suareE, & Sane heΣsυνῶ. 18 secunda dissiculta est .an hae prohibitiones de Iu- axis solum, vel generaliter de omnibus paganis intelligendae sinta Aliqui assi ant Ae omnibus intelligendas esse.quia in omnibus militia eadem ratio, scilicet petientum subuersonis ex illotum communieatione. se Tabi .vribo uciatis,quast. l Amm. 2.Negat Sanchezli I. cap. 3 i. niam. I l. quia solum de Iudaeis textui I quuntur,& m Iugatos est specialis ratio ob eorum s

gulare odium iti Christianos. Suarer di φώι i 8.sees s. num. 1 . sub distinctione procedit, admittit quidem eum Sanchea prohibitionem non extendi ad quos i-bet Gentiles,& paganos i quia non omnes sunt ita re ligioni Christianae infesti r at extendi ad Satraeenos,& Mahometanos, quia hi aequἡ teligionem Christia-Dam oppugnant, ae ludat; & aeque est eorum simili ritas pernieleti Deinde. quia in iure haec extensio sae-ὸ tepetitutasti. s. c. d. 0 sopis, ct curacis , cap.M

d. Ad M. verum cum prohibitio extra uerba legis extendenda non sit.& prohibitiones sere omnes loquantur de solis Iudaeis, existimo alios infideles non com prehendi sed quia aliqui easus sunt, in quibus extenditur prohibitio tum ad Sarracenos, tum ad paganos. sollim illi easus,in quibus reperiatur talis extenuo ad mittendi sunt, non alii ij sunt simulari Iudaeis & sat-racenis , ex cap. Iuria. A 2. is uiis. praeponere Iudaeum,&quemlibet paganum publicis ossiciis,es.cum si cap. exsteri l. . d. Ivia vi. neqcle video alios ea sus , in quibus alii praeter Iudaeos comprehendendi

is Tertia diseultas est,quis possit in supradictis ea-sbus dispensate, dum est obligatio illos seruandi 3 δε- ei lis est resolutio solum Pontificim posse, quia est lex ab ipso lata resus dispensatio nullibi te peritur Epi se

pis concessa: se . plures sentena , Sanchea n m. 17.

At in easu speciali, ubi neeemias instaret. & esset perieulum in mora , posset Episcopus , quia tunc dispensatio eensetur eoncessa Episcopo ea benigna legissatoris interpres tatione sie suarer supra.

Non leuis est, nee patum damnosa eum haeretieis, di infidelibus communieatio , quae fit legen/oeotum libros Hebque merito Ecclesia suos figete, de-

sendens a tali communicatione abstinete prohibuit. Ρtimh in Bulla Crena Dam ni, clausula prima sub pα-na excommunicationis Pontisci reseruata, prohibitum est omnibus Christi fidelibus ne haereticorum libres hares m eontinentes, vel de religione tractantes , sine aut horitate sedis Apostolicae scienter legam , . aut retineant, imprimant , seu quomodolibet defendant, ex qua uis eausa , publice, vel Oeeul te,quovis insenio , vel eolore. Haee prohibitio ea tensa est in di quibus deetetis Pontis eiic Nam sis tus v.in quidam Bulla,quae est vigesma prima in ordia ne eius in Bullario sub excommunicationes bireserua ta prohibuit libros Astrologiae,seu de diuinatione ita. Danies , quibus sutura eontingentia intenduntur c gnosci. Clemens V III in indice libretum prohibitorum sub excommunicatione, non tame sibi reseruata, prohiboit haeresia te horum libros, etiams de religio ne non tractent, nisi prius expurgentor. Item libros aut horum , qui sunt He haeresi suspecti. imo de C tholicorum . quibus aliquae sunt haereses admixtae; quique ea purgatione indigent, prout latius in supt,

dictis tegulis habetur,quasque a/dueit Azor rom. .inmitinomiam moralium, ιιλ8. cap. 6. quest. 14. Insuper pro regnis Hispaniae extat constitutio nouissima Pan

li V. quae incipit, cim scut alcepimus, in qua prohibentur omnes libri, qui edi purgatione indigent. sibeensura pontifici, vel Inquisitori generali resere, is r qui autem sint hi libri per regulas tredecim generalitet explieantur,quae appostae sunt initio exput. gaioli, citea hane prohibitionem quatuor inquirunt Do ctores Pii mo,qui libri comprehendantur sub his prohibitionibus, speetaliter sub prohibitione Bullae Coe nae . seeundo, quae lectio,retentio impressio,vel de sen. sio sussiciat , & necessaria si ag incurrendas poenas. Terii δ, quibus personis facta si prohibito. Quam,

an Helinquentes aliis poenis praeter excommunieatio nem Melantur.

Expenditur prima difficultas, de qualitate

librorum prohibitorum.

hisericoram Mosm conrinenses , uri da religionerratiantes.

a Lausula Bullae Coena prohibet solum libros

haereticorum ἔ haereticorum inquam,qui proprie sunt haretici, quales sunt, qui a hde per Baptis

416쪽

ntum suscepta defecerunt. Quog si sint libri aliquorum tui bapti rati non sunt,sua hae prohibitione non continemur, quia is non sunt haeretiei Ecelesae subiecti in quorum detestationem,& punitionem liare prohibitio habetur. sic Suare a disput. 2C. M. 1 num II . e. Sancheet Iib. 1. in Decalog.cap. i C. num. a. Farinacius de hos, quas. iso. num. o. Non tametti necellarium est,

ut hi haeretici fuerint de elarati,& denuntiati .susscit si

tur primo, quid dicendum de libris Glaeotum.& At-menotum, de suis titibus tractantibus. Sanehe et n. 17. de Farinae.ntini io & Azot tom. Aap. 1 6. quast. 8.dicunt

noti eisse sub libi is hoetei ico tum complehensos. quia bi ritus non sunt ab Eecletia tanquam haeretici habiti. At dieendum existimo , s authores illorum librorum sunt verὸ haeretia i ut communiter solent esse Graeci,&Armeni,quia a Romanae Ecclesiae fide& eius ob dientia secernuntur, sine dubio sub praedicta prohibitione Bullae Coenae comprehenduntur, quia sunt libri haere licorum de religione tractantes. suarea dιν. 1 .deside,

a Sectingo in sero non esse sub hae censura Bullae Coenae comprehensum ti brum autholis Catholici, etiam ii errores aliquos pet ignorantiam autholis, vel per malitiam alicuius haeretici insertos habeat a quia solute libet ille ea tholici est,non haeretici se Suare Σ

Hae sint attenta prohibitione Rullae Coenae at alia tenta prohibitione ClementNil I. 5e Pauli v.quilibet libet infidelis, aut eatholici, cui aliquis error insertus si Iegi. retinetique non potest,quin primum expurga tus sit . & emenga ius ab his, quibus in expurgatorio expurgandi cura commissa est. 3 Tertio insito, sub nomine libri manu seriptum eontineri quis adest eadem ratio, de vete libet dieetur; alias sicillimo negotio haee pio hibitio eludi . &eneruari

posset ; de ita ex communi sententia testatur Suare E Ly. a odin. . . o. SancheΣ ιλχ cap. t o r. 28.3c DO -

res statim allegandi. Quatto infero quid dicendum de breui seriptura,

oratione, concione, quaestione, epistola. An inquam. time sol, prohibitione Bullae eontineantur, Assirmant aliqtii, ut probabit ius. sic Su area dissut. 1 feci. 2.nu. i D. Farina d. heres,quis'. i 8 .n. 3 o. ct 33. Harth. Vgolin.

fract. de censuras, 1 .part inglosse,ae eorundem labras,nu. I. verse rono excommuniearaonem. Mouentur, quia haee

prohibitio librotum non est ita odiosa sed fauorabilis, quia est: in saliorem fidei, de desensionem Catholieorum. Ergo debet extendi, ae non limitati ad librum. Secundo, quia in his est ea3em ratio,& petieulum peruersionis. rti/, quia congregatio Concilii deelatans Meletum de editione librorum latumὲ φ .ditiit eomprehendere sub illo decreto annotationes , lectiones,

Hisputationes .coneiones,&alia similia, nemon tractatos pertinentes ad deuotionem,& quietationem e Oniaseientiarum, stimulationes si atrum, δc extera huiusmodi, quae sibi inuleem communicant stat res, modo communicent ad effectum imprimendi.se Capueein.

νὰ. Aogustinus Rarbosa de potestate Epas ρι ι .paνI.ati is c. e. Quarto.qitia haec omnia pals libri esse possutit Aia.de Cora Sam. I r. Pars I. salte aptitudine. Ergo hoc suscit, ut sub prohibitione libri eo prehendantis r. Probo cosequentiana. Quaelibet pars libri haei etiei etiams minima sit, di diuisa ab aliis partibus, sub prohibitionem eadit, ut leniit idem Sanache Σ, & omnes.ltem prooemium libri,& praesitio . seu epistola. Sed lixe itoli alia latione,nis ouia prohibito libro omnes partes.quae fuerunt illius libri, quantumcunque dividantur, manent pio hibila .Ergo etiam Aebent manere prohibitae partes l: bri, quae possunt esse. Quinto, quia non est signata magnitudo, quae ad eonia si tuendum librum requitatur Ergo conci , disputatio, annotatio, quae decem solia habeat, libet dici poterit. Sext3,quia nomen libri gratia sequentioris usus videtur appostum, non quia paries, ex quibus liber componitur,exeludamur.3 Nihilominus eis supradicta sententia in praxi tenenda sit at credo probat te esse sub eenseta Bullae

has breues annotationes, lectiones,disputationes, conciones non comprehendi .se Sanchealis. a an me log.

. tur, quia haec in communi modo loquendi libi i non reputantur. Neque obstant fundamenta contraria. Non primum, quia hac lex reputanda est poenalis, de odiosa r nam licet in fauorem fidei, & defensionem fidelium ordinata st ; quia tamen immediata materia non fauorem, sed gravamen continet, scilicet priuare fidelem, etiam in fide simum lectione librorum haere-lic tum,S Iuli graui pcena,Odiosa,& poenalis est rem. tanda,non saucii abilis. Alias omnis lex poenalis, qua latrones, de homicidae puniuntur, fauorabilis esset:elim ad bonum reipublieae.& defensonem innocentium oris dinetur.Adde eis eo needamus isse legem sauorabilem non videt ut extendenda vitta proprietatem verborum: sub nomine autem libri hae annotati nes, disi ut aliones, & epistolae non eontinentur Ergo. Secundδ non obstat: tum quia non militat eadem ratio, squidem libri diutius permanent, de magis euulganturrium quia esto militaret . non comprehenditur sub verbis legis. Tertio admitto libenter sub illo decreto Concilii Trident .annotationes, de scholia Misputatione, , 3e alia s- milia comprehendi,ere eo quod illud decretum si explieatio in te nouatio Aeeteci Concilii Laietanens sobLeone X.ubi expresse dicit ustui I Mum aliquim etiali quam quamcumque stripluriam, tam an urbe nostraisti man a s qtillustiu civitatibu ,seu dioecosm 1mprimerasti imprimiseere praesumat, ns prius an wbe ριν vitaritim nostrum. Ecc. Ecce qua ratione comprehenduntur amnotationes, quia Concilium Laterancia se dixit quam iacumque seripi uram. Et quo non leue desumitur argumentum sub prohibitione Bulla has scripturas paruas non comprehendi. Ex confirmo,s sub nomine libit liae paruae scripturae eomprehenderemur, non liceret eas publieare, sine nomine aut horis subscripti,quia conci lium expostula uitiat communis usus obtinuit, ut haesne nomine aut horis communicentur,ut testator AI ortom. .lib. 8. p. 17.quast. Ergo.Qum autem hae sne approbatione imprimi, de communicari non possint, non est, quia sub nomine libri eo mineantur,sed quia continentur sub nomine euiuscumque seripturae quae

imprimi & publicati non potest absque approbatione, ex supradicto Laletanes Concilio,& tradit Azor supra quast. a. que obsta . Qu. tio, concedo omnia illa partem esse posse libri, sed quia nee sunt,nec unquam suerunt, ideo nunquam sunt pio hibita illa clausula Bullae Coenoe; secus de praefatione.qua ἁe facto eum aliis librum prohibitum composuit, quia proh bito libro,&partes prohibitae manent. Ad quintum fateor disputationem,' lectionem Aecem solia continentes librum esse.& sub prohibitione Bullae Coenae e agere Ad .lii- mun) nego gratia stequentioris usus nomen libri suisse

417쪽

De infidelitate.

appostum,sed quia in libro in alias periculum inueni-iut,& facilius haereses texuntur, difficiliusque eogno-seuntur. 6 Caeteto in si prohibitionem expurgatori j Romani, ex decreto Trident. editi, de expurgato iij Hispani attendamus ; haec omnia si ab haereticis sint composina,

quamuis errorem non contineant, sunt prohibita iubpoena excommunieationis ipso facto , quousque ex minata,approbataque fint.

Quinto innio lub prohibi lone Bullae Coena comis prehendi solum eos libios haereticorum,qui vel haere sna continent, vel de relisione tractanta quaelibet enim ex his eonditionibus suilaeit..t sub prohibitione comprehendantur,ut de se eonstat. Citea quae verba est aduertendum , s libet solum unam haeresim contineat, etiamsi totus libet de te pio sana st, illa sume it, ut totus liber prohibitus maneat, quia vete liber est continens hae tes m. Neque requiritur, ut ex prosello libet tractet de haeres,ua vi argumentum libri sit de haeres, sufficit, si haeresin contineat, quia hoc tantum Bulla

ct contra communem.

Neque ualet si tu ab illo libro haeresim expungas, quia particulatis expulso non tollit communem libri

π. s. Dicitur autem de teligione tractare liber, si ita-ctet de scriptura sacra, aut aliqua illius patie,de Theologia scholastica. vel motali,hoe est, de mysteiiis fidei, de cultu Dei,& Sanctorum, de tecta morum institutione,& de his contrariis. Requiritur tamen, ut ex professo.& ex instituto de his tractet,non obiter; alias non eadet sub prohibitionem 1 sic sane licet ntim 2 . Suareae supra. Fattilae n. 3 1.Coninch stipia. Verum s prohibitionem spectes expurgato iij Romani editi iussu Clement. VIII. & Bullam Pauli V.pro regni, Hispaniae,&Inquis totis generalis mandatum, prohibitus est qui- eumque liber haereti eorum , etiamsi de religione non tractet, neque haeresim contineat, nis prius approbetur examinetur per ibidem siet natos ; quia Ecclesia intendit, ne filio sui ex iam turbido sonte veritatem cliciant, neve aut horitatem aliquam tribuant iis, qui a suo gremio recesserunt: se. aliis relatis, Farinac. n. 21. saneheg ntinet. 26. Coninch di . 18.dub. 1 i. n.79. Azorrem t Iiba. p. 6. quast. i 4.

g. II. Expenduntur actiones prohibitae in Bulla Coenae, aliisque decretis circa supradictos libros.

I Enumerantu actiones, Gr ignorantia excuset ias eurrenda censura.

8 svid si au eonfutandos errares , as que periculo peruos is retineas. 9 Tenenssum est te censuram incurrere.

m haereticorum.

i Λ clioues prohibitae sunt, lectio, retentio , imis

pressio densenso,venditio, emptio,& asporta tio. De singulis breuiter est dicendum,de pro omnibus aduertendum est ob has actiones non ineutri censu ram . nisi scienter fiant; quia ita ea uetur in supradictis decretis. Quapropter si detur ignorantia vel prohibutionis, vel censurae,ad cena incurrenda excusat,ut conis

stat ex dictis δ legibtis,s censerti,de in praesenti tradit SuareΣ dispur. 1o f. a. m. II. Sanchez ib. 2. Decialis cap. 3O.num. 38. sis Farinacius ae heresi, qtiast. iso. m. .cr . Malii ab eisdem telati. Adde non solum ignorantiam vicumque excusate, sed ignorantiam crassam,& aflectatam, modδ non si ingens temetitastquia laborans illa ignotantia scite dici non potest. Si autem adsit ingens temeritas,iam aaest scientia,quia haec non contingit sine graui suspicione malii ix. se Sancher M. a an aereatu cap. i c.num. 3 2. Duard.tib a. in cana I .quas. 6. m. 3. Bonacina diis a.de censuriq. s .punct .

num. 8.

1 Prima actio prohibita est lectio, non exterior, &materialis,quae solum verba perficit,sed sol malis, quae sensum verborum intelligit, quia hae sola est lectio

propria.quamuis Bonacina contratinm sentiat disput i, sae censur.q.s in n. i . seg non est audiendus , quia sacontrarium stat communis sententia, ut ex Doctoribus statim reserendis,& ex relatis constat. Non tamen ea necessarium, vi verbis proferas rem lectam, susseti svisu, & mente scripta percurras. se Sane heΣ , relatovgolino, Classis S aliis lib. 2.cap.ro .n. l. ct 3 r. suatea

di p. 1 o. ect a n. i 3. Bona cina Ἐθ. a.decensua . . l.ε. n. t r. se omnes communiter.

Difficultas est, an vites censuras, si alium legentem hos libros audias Negat absolute Suareetnum. i s. etiams legentem ad lectionem non induxeris. Mouetur ptimo Ruia idem est peticulum in hoc modo legendi libros , ae est in lectione facta per propriam Personam. Secundo quia ratio prohibendi lectionem medio visu ,est, ne percipiatur doctrina praua,& haereti ea, sed per auditum csscacius percipitur.Ergo aequi lectio per auditum est prohibita. Tettio, lectio duis cetri actionem inclussit, prolationem verborum,di illus tum intelligentiam,& haee secunda est praeeipua.Ergo ratione illius potest dici vete legere. Alii distinctione utuntur, dicunt en Ilia,s causa non es lectionis tuo consito, aut mandato non esse comprehensum; secus vero, si aliquo modo ad legendum induetisti. Priorem partem probant, quia tunc nequa quam propriὸ dici potes legere,etiam per alium squ dem alius non nomine tuo legit, neque lectio illius tibi tribui potest; at quando consulis, mandas vel induiscis, vere dici potes legere medio asto,quod videt ut sissetens,ut sub nomine legentis comprehendaris praecipue in prohibitione tespiciente bonum commune. de

Caetetdm mihi probabilius apparet in neutroeasa audientem ligati hae plohibitione, se relato Ugolino

doeet Sancheet lib. a. Op. ic. m. o. AEjidi ius Coninchdilput.is,ub. i r .num. 37s ubi ait non esie omnino im-ptobabile inducentem ad legendum exeusari a censuraconita legentes lata; putat tamen certum,quando a

diem Di ili o

418쪽

gietis non est'causa lectionis Farinacius iti hos,quast. Vi S . . summaris, num. Renuit. Regina id. Duar. Filliu eius,ct alis,qui,s rcciti, & sequitur Bonacini Assur. 1.L censum, quae .s . nii. .nMm. D .Ratio est,quia leges poenales extendendae non sum ultra propriam signi fi eationem; sed sub verbo legentis non comprehenditur audient legere,etianas ad legendum induxerit, quia itiductio ad legendum non est lectio,iaeque etiam auditus est lectio, quia ligete pioprie est viii . ct mente seripia percutiete. Ergo ob auditum lectionis , cuius audiens causa fuit, nequit sub prohibitione aduersiis legentes comprehendi. 1 Ex qua ratione soluuntur fundamenta contraria. Ad primum pro sententia Suaica nego esse idem p riculum in auditu, ae in lectione; quia auditus non potest esse sine alio, seeus veto lectio Fe non ita Deile nimittit ut peccatum, cum indiges tertio,quam ctim solus potet efiicere Adde concesso gratis Ule id. m petieulum, si auditus non eomprehenditur sub lectioile, nequit pio hibitio ad auditum extendi. Ad secundum dico rationem prohibitionis esse, nepet cipiatur doctrina. hae teri ea medio ita Deili.& Deieto, quare est lectio,cuius facilitas, di secretum in auditu esse non potest. IAd tertium admitto perceptionem sensuum,& verborum esse praecipuam patiem lectionis ; at nego sne perceptione per visum ptoprium dari posse lectionem. Argumenta illius sententiar mediae soluta manent dicendo impropriὰ 8e metaphotice dici auditum lectionis esse lectionem per alium, &cum audis legere petalium , de in legibus poenalibus non debet heri extenso ad sensus proprios. Famulus autem de manis dato domitii legens,ii sensum verborum percipit, non est dubium,quin incurrat in excommunieationem contra legentem, nisi sorte grauis damni petieulo excuso tur : iae omnes Doctores supra relati. 6 Seeundo dubitaturam exeuseris a censura,& pee cato mottali ob patuitatem materiae, de quae haec sit 'Negant plures te excusari. se Ugolin. tractas. aece stiris

quo intendisti plura soli a libri haereti ei legere, he poenitentia ductus post paucas lineas teliquisti p Et ratio esse potest . quia iam illa actio exterior est peccatum mortale. Ergo suseiens ad incurrendam eensuram. Nihilominus probabilius censeo, qui paucas lineas te geret . etiams itius animum habuisset plura leaendi, non contrahete censuram ; quia lieet lectio illa si pee

atum mortale, non est ni itale ex ratione lectionis exterioris, sed ex voluntate , qua orta sitit, se ut si animo plura sutandi assumetes assem,& statim desisteres, riceatum mortale committeres, non ex extetiori sutiato , sed ex praua intentione plura surandi. Excommunicatio autem non intentionem punit, sed ex e eutionem illius ; in executione autem non est materia glauis peccati mortalis , quia regulati ter non videtur esse graue peticulum peruersonis in lectione quatitor, vel . decem lineatum : se suarer a put. 2o. sea 2. num. 2O.5 anchea tib 2.cap. io.num. 3r. Coninch dis'. 18.2tib ri. n. irs fine. Bonacinia diripui. a.de.censuriquas tunsi. 4. m. I 3. A r tom. l. lib.8. cap. 16 qu .3. & alii ab eisdem telati. Hanc autem materiae paruitatem extendunt aliqui

ad unam paginam libri in solio impressi eo quZd non

uideatur in tam breui lectione adesse tegularitet graue periculum, si e relato Eman. Vt ualdo,& Saa, iocet Sancheae num . si . e. Coninet, supra num. 8. Fasio ac degae si 'tiaep. isc. num. II. videtur consentire, squidem resert hoe dictum Sancher, nee reprobat. At sua reΣ,&Bonae inae nimia haec extenso videtur,quia est materia

reiiculosa in qua non sunt liabenae laxandae. FO a.de Castro Sum. Mori para L Seeunda actio prohibita est retentio : finis huiu prohibitionis est, ne tales libri conseruentur, neve sint in retiam natura quare siue libri sint tui, siue alietii. si tamen illos retines, hanc legem violas, quia iam illos conseruas. Et idem est, si apud alios depositos habea

8 Sed dubitat ut primo,ai, excusetis ab hoc peccato,s ad consucidos errores sine periculo petuet sonis illos retineas 3 Assirmate videtur aliqui , quatenus dicunt ex hae retentione ii on reddi hae ieiis suspectum retinentem supradictos libros r sic relin. in cap. sutiis Episcopus in sine, versseero quo issertur. de hareius. Al

I bri h ess,iesse limi a,ius repetiantur penes uliquem consutandi eos gratia. Decian. intra Par. crimia. libo. cap. 3 F .num. 2 i . e sic I mita primo. 7 cun tandi gratia O cap. 6 nu et s.ct i . Mascard. det γοLuib. a. nes. 861num. I . Ratio esse potest . quia naee retentio non sau et hae te si , sed potiti, destruit. Ergo non debet sibprohibitione tetentionis Luemis haeres compte-hendi. 9 Caeteram haec sententia relinenda non est, sed asit mandum potius, quocumque sine libros haeretici reii nos, absque licentia illius. qui illam date potes,te incurrere censuram, de suspicionem haeresis, ut postea di

manifesta,quia lex prohibet retentionem absolute, neque enim curat qua intentione fiat. Adde in illa retentione,& refutatione ex propria voluntate accepta,esse potest perietilum peruersonis: qui enim fimus esse praesumitur, saepe odit, de laqueis, quos existimabat facile dissbluere. eomprehenditur. Deinde et ii in tali retinente nullum esset Delieulum , suscit generalitet adesse & venenum coieruati, quod petite Eeclesia sua prohibitione intendit. io Tettio dubitatur, an ab hoc peecato, & censura excuseris, s breue tempus retineas per unam, vel aliam

diem, ex suppositione, quod illos Inquisitori tiadete possis. Nam ii nulla suppetit tibi facultas, clarum est

retentionem non esse malam, vi bene dicit Saneheet statim allegandus. In qua dubitatione Suare ruis sui. 2 sesi.i 11.distinguit .s animo retinendi librum absolute retineat, etiamsi post horam poeniteas,& Inquisitori tradas, eensu tam non effugies; secus ver5 si animo tradendi librum ex negligentia per breue tempustiora tradas. Priorem pariem probat , quia peccatum quod ex obiecto,& cireum stantiis mortale est, in momento committi potest, quia in voluntate coiis stit, non in morae voluntas autem absoluta tetinendi li-btum . peccaminosa est mortaliter secundum omnes,& ex illa proeedit retentio exterior, ei iam breuissimo tempore. Ergo sumit ad inevitendam cen

su tam

ni Nihilominus eredo probabilius te non incurrere censuram ob talem retentionem 1 se docet Sa3tus

tentionis non desumitur solum ex libro,qui tetinendus est, sed etiam ex te pote , quo retinendus est , quod

419쪽

De infidelitate.

contat nitri si hiberes volantatem retinendi vim Iiora librum, de statim illum tradendi, non video qua ratione quis dicere Polli e grauem culpam commi- lusci equiritur ergo ad ictentionem grauem mora temporis: ergo si tempus, quo de facto retines librum, . bleue est , etiamsi voluntatem haberes longo temporeis retinendi, tetentio illa exterio leuis censuit debet alei sectum ineuirendi censuram ; quia non inci irrit ut censara ex voluntate retinendi, sed ex voluntate executioni mandata, quae cum non sit integra,& in mate- Pia σtaui exercita. sed in materia leui, non susticit ad incutiendam censurani. si evi dixi de legente paucis lineas. Et ex hoc fundamentum contra tum manet lolutam. Addendum est hane excommunicationem extenti ad eos, qui patieni libri retinent, liciat extenditiit ad eds,qui patiem libri haeretici legunt. se Bonaci-

tinentem unum tantam solium , quia non videtur tam orauis materia in retentione, quam in lecti me: non enim ita grauiter laedit tetentio. quam lectio ix Tettio dubitatur, an excuseris x centura Uullae, si eum Ptimum agnoscis librum esse hae te taci, com

buris 3 ia

Respongeo te excusati a censura B illae ; quia com bustio impedit retentionem in Bulla damnatam i se Sinchea liι. itan mea g. cap sium so Suare et de iis,

in Bulla tulit ill .quae incipii,c um me arae, quam a J-dueit Pegna in vlt. art.Δ ecto 1. f .mihi. i i s. ubi post alia se habet. Onuies ta stingulos Itoros, Lut heianos, aut allax haereticos, seu Luthe anam, aut sal sana iectam in se continentes vel a nebis,3c dicta sede quomodolibet reprobatos, penes se eos ex quaui cauta , e Nam mercaturae,re ex nostra, ac eiusdem Sedis permissione, ac licentia etiam speciali, ut praeserta r. per es cos ex l- stentes. Inqiuisito tibus bxresicae prauitam, in ciuitati s in quibus libri huiusnodi existum , consignare debeant realiter. & cum essectu. de contra inobedientes apponit excommunicationem , dc alias pamas ad' i Mn pio , bitione, aut combustione digni ., Assi Hiiei,sis haereti eos latas : dc ne aliquis i melligeret su- su ic Z V u. cis r s. esse defensionem , quia iam V ibi pia dictam Bullam loqui tantum de personis illo tempore existentibus, & habentibus libros probibitos. Pius iv. in alia Bulla edita anno is si . quae incipit, Locum pro m.ιnoe,supradiciam prohibitionem 5 censatam extendit ad eos,qui postea habuerint. Idemque cauetur in tegul. i. Indicis librorum prohibitorum, au-xhositate Trident. editi, de a Pio Iv.confirmati,&n LiClea em Vlu.renouati,& in Bulla IPauli v. pro Hispa- nix requis. quae babel ut in principio expurgatoi ij. Finis autem huius mandati est,ut author libri cognoic tui, de errores, qui in eo simi , melios emendemur. Quaproptet inquisito es cum ad eos libet defertur. interrogare debent de tentem, unde tribuerit, , quo

lib. .cap. t 6.qui 3. in DelaioAHE Hi m ici s. Ita. i 7. Ucsura .ti rem tales Pariliaciusue - 1, t. ibo. NMI. Q. Aligustinu, Balbosi ue .pa tu. Di P. . . aegat. 9o. m. s. Nua ed de se, ἀ put. 2α ei. t. de in iis nullus subitat, eum hae sint in media e caiisae implestionis. Secundo patronum pietnaeaeliantii propriis manibus non laboret , quia vere imprimete diei- tur,& implesset ii minaturi Teiai 5 authoi m libit, seu eum, in cuius nomine liber imprimit ut . quia in eo minutii modo loquendi hic est . qui impii mii. Negant tamen eo reprehendi eum,qui e pensas pro impressio. . ne saceret i quia hic valde remore ad impremonem,

concurrit. nec imprimere dicit ut, neque impletior ti minatur Et idem elidem,qui littet as aeneas trameti-ium, papulum. 5c reliqua ad imprcisonem neces alii donat. vcl vendit; timi enina hae actiones nimis rem

tae. Et idem iudicant supradicti Doctobes decollecto te, quia hie non tam imprimit, quam impressuri, in cit; dubito tamen de hoe . quia licet corrigat, & inspi ciat impletium,& ex relatione ad implesimu quod inspicit . si ibi sisteretur, non uidear ut sub impii en te

compte tunditat quatenus eius inspectio, & coit ecli, titubat ad illud ina pressum iterum emendate utipitii endum . comprehendi videtur. Adde complebe si s l- tem sub asto ne legendi quia vete librum legit. Deque est aduertoidum eos, qui remore sd irripiessionem concuirunt, polle s. utores haec et i tu in elle. ii eas actioires praestent , ut haeresa faueatite sic Sal. clitet .

i SQuatta actio prohibita in Bulla uiri e Donitii.

eli aesentio, sine publica sit, siue occulta librorum i reticorum quoius ingenio , vel colore salia. Haec au tem d. sensio,& verbis, Je factis contingere 1 est : Ω- ctis contingit,si librum occultas. aut alio modo imi dis, ne eomburatur, neve iudicibus fidei trassa r. in Sancti ea alios ieserens, li a cap. io. num. 1 8. Suaro di 'tit. 3 o seli. r. num as. Verbis contingit, si ratiotiti 'quaeras, ut persuadeas librum hae reiici non elle eost

burendum. Item s argumenta disti tuas quibus impii gnatur,vel in sui sauciem rationes inuestiges : eriam haec Omnia occulte, & solus facias,& occasione inqui retidae vetitaris: se Sancher, At suater suis. Sed quid si di de te tui: Hie liber optimus est, seclusa haeresi,

r I Tertia actio prohibita est impri is , sub qua completienduntur omnes illi. qui proprie illius causae sunt. quique uete imprimete dicunt : quos optime eni merat Vs dii, eos . . po alari V i

licitui pomb.componentis littera 'pr. finiantcs P 'iuni, de atramentum , prementes tui culat, sti lia: de odis; credo intelligendum esse, quando coi an aliis dissimat. secus si nullus audite iunc enim titilla ui

dei ut esse illius libit de seni o. Neque obstat s scripti,

in suo cubiculo librum laudes, vocati defensorem, quia , scripturam est quid pernianens, & per illam continuo d. sendis, at verba transeunt : se tradit vgolinu,

iem libet de r. ligione tractat , neque vitatu haeresi contineat . non censendus es desens ot illius ex eos, lum ., quod eius doctrinam laudes. quia laudas . qubonum est de idem est, si laudes stylum, ingrinium , modum procedendi rat caute d. bes si oec de te, Devi deatis authoti sauete , Leue ii, tendere minus bene a

Ecelesa e se proh bitum. se D oles sipi i elari, rFarinacius ut haeresirim .iso. 31 .mri a. insuper dubita Doctores, an diearis ita sensor, si sol uni dieas te vel defendere hune librum ' Negant farinae. sambea Vpolin. supra : quia id solum est signiscale' 1nim 'defendendi, non defendete ; secus vere s iam iii : ro

cinctu elles , 8e proiiocares ad celtamen. quia ipsam p i, uocatio, di ad certamen praepares io , est desci; quaedam. Ego velo in viroque caci credo em est iseniorem,regulariter loquendo : quia illa volutit stignificata tetrabit impugnatotes.& qu ui bis sit 3 liores redait librum si ibi emele . cum uide iii l pati orati in quat Hic et haec ii ii iocatio tinti sit illa fetis per certa mera sed allius significatio: ilia tati eti. catio est quadam de se si . . i, uointo loco pG:lar. ua de aliis actio b i

raro

420쪽

tale an sub prohibitione Bulli eomprehendantur,sci licii detraui cliptis υς libri haeretici deque illius xen.

gitione .aspoitatiun & emptione it e spondeo has actiones,etu explesse iii Bulla Cce- non coiit ineatitur sub lectione, re tenticiae, vel de-

constat ex pulla Pauli V.apposita in principio Exput

6 Ere . his constat neminem a Pontifice , aut cui Ipse expresse concesserit, polle dare facultatem leaendi libros haereticorunt haeresim continentes, vel de teligione tractantes, quia in dicti Bulla Crenae sibi Poti sentio, e coiitincri. Transcriptio enim libri,cum te iove libri illiusque retentione coniuncta est .Et idem ii sex tese at :& ita neque linquisitores, ncque spiscopi Hi de asportatione,emptione,& venditionc, quae abc hane facultatem dare possitiat. se Pegna tame/M-m he retentiolae feri nullatenus pollunt. Adde decretis. 3 versuum: tu Murem. Sanche χ' 3. satinacius 1 3 . Pes by adictis Iuli j iii. Pis iv. Clementis v I u.& Pauli v. Agor tis. 3 quae . . ct ir. Barbosa utim. Concilium

Citca quas personas cadat haec prohibitio legendi, dc retinendi haereticorum libros.

Omnes comprehen Mutti .

Ex is civili prii illa o Inqustores ex mansuri Eaet uisur fiat ita, aci com Issiarios. Linicia vir doctrina di regno His Ivinia. peti tu, uter Poni cera dare potes facultatem Dran- A ior ericorum. autem Cardinalium sede vacante hanc secultate concedere nemini poterit, nisi tam graue, tamque euidens periculum immineret, ut omnibus . & snstulit Cardinalibus videretur celeriter cile occurrendum . quia in his quae ad potestatem,& iurisdictionein Pon tisicis pertinent, non postsint se alia via intromittere, ut constat ex Gemotare Roman de elees de tradit Sanchea ni m. .suarea λ'. ro de de is a M. 28. Dixi non pone Episcopos , neque inquisitores s euitatem eo cedere legendi libros haereseorum haere sin continentes , vcl ac religione tractantes Nam si libri de religione non tractent, neque sarei in contineant,aut ab haereticis conscripti fuerunt dum erant

Catholici, ut postquam Ecclesis suerunt reconciliati, optime possunt inquisitores dare cui visum suetit si

cultatem legendi. ce Aror tom. i ik8. cap. t f. quaest. 3, segna 1 p.comment. 3 .ad capstaternuin M, tres . quorun aum. Patinacius de haeresi,quae . asci. num. 3 . & habetur a. reg. expurgat ordi Roma LConstat ex Bulla Crenae quascumque per nasquacumque dignitate , sue Ecclesiastica, siue

saeculari fulsentes, comprehendi. Vnde comprehen-

dum ut Episeopi Archiepiscopi,primates, Patriarchae,

Caldinales:&ea saeculatibus ut iam Rex,& In erator; quia in iis , qua ad telisionem , de bonum Ddei pertinent directioni Ecclesia subduntur.

Solum est dissicultas,quibus ex speciali pituite io hoe lieitum st 3

Cui dissicultati te spondeo nemini steti praeter ria quislores haereticae orauitatis esse generaliter concesilurio constat ex Bulla Iuth IlI. supra relata.& ex Bulla Pauli l V. & Pi IV. quas Omnes adducit Pegna λ . Arriri, θ, ter litteras At olicas, fol. mihi at 3. G iry. . reuocante omnes saeuitates Episcopis, & aliis quibuscumque personis conec las,inquisitoribus,& commissari is exceptis. Ex qua exceptione inserunt plures Doctores In uilitotes , & eommissarios facultatem habete legendi,& retinendi hae teticorum libros Nam

illebi in si pradicti, Bullis positive illis haee facultas

concessa non sit, sed solum excipiantur , reuocatione lis e tali, illa exceptio videt ut ese tacita concessio se

. 3 supra dictam facultatem legendi libros extendunt Grassis Pegna & Farinae: ad commissilios inquisitionis noti somnia sede Apostolica constituto .seos etiam constitutos ab ipsis Inquisitoribus, quia absolute dici possunt a Sede Apos liea constituti. Limitanda hane omnia simi in tesno i lii patriae ubi scillim inquisitor eteneralis habet potestatem legendi . librosi teticorum, de eui ipse commitetit, non altu .

g. IV. De panis impositis harum legum transgressbribus.

His poenis foliam siriles baptie res a sic uni tir.

, Onstat scienter legentes ,retinentes,imprimia et tes, aut de ridetates haereticorum libros de religione tracitantes, vel heresim continentes , cile excommunicatos, exeommunicatione te seruua in Bulla Co me clausula prima. seeundo constat de haeresi esse suspectos se legenies, retinentes,&c. Tertii, reputati haereticorum fautores. Vt autem hete plenius coen seantur , pro soto externo breuiter singula petur ii

gemus.

1 Et primδ dieendum est de componente librum, in quo haereses continentur; is enim si ex proposto haereses scripserit & defensavelit,ut haereticus puniendus est, quia est vere haereticus , clim scientel eontra Eeclesiis selisum doceat , de maiori cum deliberatione. quam si verbis haeresim protulillet. Quod intelligendum est, etiamti in principio libri plotestationem se-eerit, quia contrario secto eam abrogauit ; secus vero dicendum est, si non ex pro osto,sed quas per trasea nam letipsi haeresim praesumitur enim non ex mali tia, sed ex ignorantia scripsisse; praesertim si te obseu ra crat, & dii scilis, de protestationem fecit, vel aliis Catholicus, de probus communi hominum Opimione

SEARCH

MENU NAVIGATION