장음표시 사용
621쪽
Quid sit eleemosyna, A quot uplex.
i Expendisur de itio eleen dira, ct a qua virtute proin
1 Duplex es beneficentia, corporadu, piritualia, O
a Leemos,na est alienae miseriae subleuatio. sc D.
L. Thomas x. i. quo. I. -. i. & cum eo omnes
Doctores. Hae subleuatio s procedat ex voluntate praeci se, qua tibi aliena miscita displieet, eamque te- mouere intendis , etit actus extetior virtutis motalis latitatis, sellieet misericordiae. si autem procedit ex voluntate placendi Deo ; placet enim ips , ut proximis ab ipso et eatis benefacias, eorumque miseriam subleues, erit actus charitatis theologicae. Potes aliquando misellam pauperis subleuare ex assectu ali, tum vittutum, verbi gratia , ex affectu satisfaciendi Deo,& tune erit actus imperatus a vii tute poenitentia; vel ex affectu reeognoscendi Deum, ut tui superiorem,ottiniumqtie Dominum: de tune erit actus impetatus a virtute religionis. semper tamen externa subleuatio miseriae plocedit immediate a virtute misericorgiae, vel chalitatis,quia semper procedit ex amore, quo intendis a proximo malum remouere: quae voluntas,cum
sit voluntas bene faetendi illi semper est voluntas eharitat A theologicae, vel moralis. Neque est in nueniens inferiorem virtutem imperate posse supelioti, quia non imperat supelioti, nisi media voluntate, cui omnes virtutes sub ordinantur & solum imperat, quatenuι sibi utilis est ad proprium finem consequendum. Cum autem superior virtus sepe utilis si inferiori vi tuti ad suum finem eonsequendum , potetit in serio tvit tus supeliori imperare. Quog exemplo viti ut is pcenitentiae est manifestum. Ex assectu enim satisfaciendi
Deo potes Deum amare super omnia,qui est actus cha. xitatis. Item ex assectu virtutis spei, qua poenas in sese ni vitate intendis,potes velle ita conieri vi extra sacramentum gratiam consequaris,quod nisi per contriti rem quae a char Ita te procedit fieri non potest. Ita ergo potetis velle ex assectu iustitiae, vel poenitentiae,vel te- Iigionis alienam miseriam subleuate,& actum chat ita. tis theologicae, vel moralis virtutis et ieete. Et in his communiter Doctores consentiunt paucis exceptis, ut videre est apud interpretes,D.Th m. a. .equas.uel. r. r. speetalit et V alentuὐρώι. 3. quast.'law.i. Coninchae ui. 1 .dus. I.
1 Duplex est in genere benefeentia se ut est duplex proximi miseria , alia est corpo talis, alia spiritualis:
utraque autem plures actus habet, iuxta plures proxumi necessitat est hos comprehengit D. Thom. com
muniter receptus. 2.2 q. si trι. 2. sequentibus versibus,
Visso δοιο da,redimo tego, colligo coni. Consus..eastigasolucremstrefer,ora. quaeque in Catechismis eat holicis continentur. Corporales sunt visitate infirmos,subleuando eorum infirmitatem opera &cura eis impensa; potum sitienti,&cibum egenti tribuere captiuum redimere,nugum opexire. peregrinum recipere, mortuum sepelire .Hine constat sepelire mortuos opus ese misericordiae,quia subleuat magnam miseriam,qualis est sepultura earere, di quia exeitat fideles ad me incitiam ut pro defunctis ora hicines tundant. Qua de eausa in seliptura, ct 1 sanctis patribus plurimum hoc opus commendatur, ut pluti-sus exornat Valent. di0.3qua Τ.seunti. 2.Vnde pecca- um erit motiale insepultum corpus relinquere, quod sine graui tuo incommodo sepeliri potest. se Bannes
stui. a s .iab. 3 nur 1. H ne. Spirituales sunt docere igno rantem,consitum egenti prabeie,errantem punire,in iuriam remittere,moestum consolari,patientet aduersitates,& proximorum molestias serre, pro vivis, & defunctis orare Alia dantur tam spiritualia, quam corpo- talia opera, quae expresse in supradictis non continentur,ut recte probat valent. 1.2.δJur.3 qua'. 9lunct. a.
Sed quia haec sunt praecipua, de ad haec reduci possunt, ea de causa tetinenda est haec communis diuiso, quam que Catechismus ph V.approbauit. Neque video dissicultatem alicuius momenti,in qua necesse si immora ti .solum aduerto in prx senti disputatione esse praecipue sermonem de eleemosyna eorporali: in sequenti, ubi agemus de eorreptione delinquenti de eleemosyna spirituali. Esse de eleemosyna praeceptum tam diuinum,qu mnaturale nulli Catholico esse potest dubium. Nam ipsa ratio nobis dictat proximum esse amandum,quod fieri non potest, si in necessitate constituto non suecurras. Non enim amor verbo,& lingua. sed opere,& veritate
ostendendus est,tiann. I .cap. 3.In Scriptura autem toties neeessitas eleemosynae commendatur,ut superuacaneumeenseam immorari in eius probatione. Pro om
ribus testimoniis, quae adduci possunt sussietat loeus Maith. 1s .ubi Christus Dominus testatur in extremo iudicio sententiam damnationis,vel salutis pronuntia tutum,iuxta illius studium, vel negligentiam. Qua via ergo commendati eleemosyna amplius poterat Dimeultas solum versatur in explicando tempus huius obligationis,quod in sequentibus praestare onabimur.
Punc TvM II. Quando obliget praeceptum cleemosynae.
, Triplex est proximi necessi as,extrema grauis comis munis,s qualibet explica tir. 1 Bona ex quibus est facienda eleemo na,alia sunt ne
cessaria uas, ρεν ari qua' hac sint. ι Non es obligatis ex charitate inquirendi egenum pro ximvim piciis pararim ses sebuιnire, secu, si prae Dius A. Obligario ex charitate solam es quando proximus pa
timvir nees talem ilias non subleuandam. s In extrema ne egrare ex nec aras satiat, se suis natura ι κου proximo subuenire.s Salis est probabiti ex nec sar ipsarui non esse obtigmtionem luemenda proxima extremam necessitatem patienti. Non es obligarm magnas Huitiinpra redimenta visa pari euiaris proxima expendere. 8 Frastute proxιmι non es obligatu. Medisos a longe voeare,o mea cinas exquφιδι agereris cindemnaIo isse ad mortem non teneris si uenire,
o Extra extremiam necessitatem aliqui negam ιὸ es. obligariam eleemosynam facere. ii Proponitiar secundia senientia astimans. a a Tertia sententia media via prociait.
13 Sub graui etilpa obligaris proximo natiiser indigemistibu/ηινι εxsperi u tuo salua. Proponiικν Madam obiectis,ost , Issa M. is In communi necessare pavertim ala quando obligaris elimosnam facere de summis. is Fusatis argum.ntim. I .ct seqq. adducΤὼ.17 Eleemosina in propellen pro mi advisia cis si Ioanda eius necessitate sta es. I DRo huius explicatione praemitto primδ tripli- L eem esse proximi necessitatem, aliam extremam, aliam
622쪽
aliam grauem aliam communem. Extrema est,si proximus in probabili, & moraliter certo petieulo vitae versetur, nisi illi sueeutras. Ad haee teduci potest periculum mutilationis membri, perpetui eareetis, aut alieti ius infirmitatis perpetuae ; quia haec morii comparant ut , ideoque a Doctoribus necessitas horum eventuum vocat ut quas extrema Grauis neeessitas est. in qua proximus perieulum moraliter certum subiit alicuius grauis damni, tum in corpore, tum in hon re,tuna in peeunia , a quo tamen nisi adiuuetur, se ii herare non potest.Communis necessitas est quam pauperes communiter patiuntur,cuique non possunt suo currere,nis eum magna 3ifficultate, Ze extraordinalia diligentia se Valent .a 1. duiut. 3.quast. 9. toto panes. 4. Conineha J. Is .iab. 8anum. 13 I Vasqueet in opuscul. de eleemosna,cap. t .dub. 3 sub n. 8. Suareae ἀθ. .sea. I.
r Seeun AA praemitto. Bona, ex quibus facienda est eleeinosyri ι , in dupliei sunt Aifferentia. Alia sunt se pet sua. seu non necessaria vitae tuae, & tactum. Alia sunt superflua, seu non necessatia tuo statui. Illa autem dicunt ut bona non necessaria vitae tuae, s ne quibus propriam vitam , ct illorum , qui ad te perti.
nent , conseruare potes. Illa vera dicuntur non ne-eessaria statui, sine quibus status eonseruari potes . se supradicti Doctores . & ex ipsa terminis liquet. Sed est aguertendum necessaria ad stat8m non spe canda esse, praecipue ea praesenti conditione, sed ex ea, quae probabiliter futura est , quare quae neeellatias M ad infirmitatem, aut easum aliquem probabilitet contingentem . vel ad filios, aut domesticos in statu constituendos,vel ad conseruandum statum altiorem, ad quem credis probabiliter promouendum, absolui neeessalia statui diei debent. se Coninch dιθυι. as.
nacina ἀθω. 3. quae 3. 4. punct. s. num. s. Deinde est ad-Dettendum plura bona neque esse ita neeesaria statui, quin sine illis consituati possit, licEt non aequὸ bene , neque etiam esse ita superflua . quin litatui eonia uenientia snt : eollieit ut ex supradictis Doctoribus,mim dicunt necessaria statui non cons stete in limgiuisibili, sed latitudinem pati. S tradit expresse va
alui absolute necisaria, s pulchritudini eius , &aetentiae neeessaria snt. Ex quibus fit, ut bene dicit ConinehDp .3e Vasqueet num. 17.ὶ rarδ affirma ri posse quemlibet habete statui suo supet sua , quia raro de aliqua assimari non potest ea bona quae habet, nee sibi nee suis ag easus probabiliter contingenia
es, & statum altiorem procurarissum neeessaria non
3 Tettio praemitto tibi non esse obligationem ex charitate inqui iendi egenum proximum , ut subue mias, susscit, ii paratus sis subuenire, cum tibi eius meeessuas moralito constet:quia praeeeptum eleem 31nae solum obligat necessitati visae subuenire , quod non leuiter eolligitur ex illis verbis r.Ioan. 3.Ωsrat,s- ἀνὰ ratrem suum Melitatem haere, ist euaserit vipe. ν sua ab eo, dee. quas exeusatus si . s non viderit. Dixi ex e haritate te non elle obligatum inquatere rnam si osse tum habeas praelati, debes inquirere, quo modo se liabeant subditi, & illorum necessitates inuestigare, quia illotum euram geris. se Valentia 1.2.2illat. 3. quo. 4. punct. 4. eirea principium, versic pria
Ain. de eleemos κa, quae 3 . q. ad la autem. Malde r. quast. 3 i. Nic. s. .ub. 2. in princip. vasqueet inopusul.de Fe . de Cassio sum. Mor. Pars I. eleemos is, cap. I. das. 3. num. 2s.ct- Corduba ris. sis. a. quaest. l . Bonacina diqui. 3. quas. . punct.6. num. io. Suareet diovir. . de etiaritate, sed . r. num. 6. Quomodo autem constare tibi debeat de necessitate proximi, ut obligatus sa subuenire, eetia re gula definiri non potest,sed pludentis arbitrio mensu randum est. Illud certum , non suis cete testimonium patientis necessitatem,quia in causa propria infirmum est ob praesumptam fmulationem. se Bona cina a gy.3.
4 Quarto praemitto te solum esse obligatum proximo subuenire, etim eius necessitas tibi nota est,& coagnoscis alia via non esse subleuandam; si enim probabilitet praesumis alium sueeursurum,non erit auxilium
gens necessitas, nee apparet in promptu,qui ei subue niat. Iis postis. 'I Dicendum est in extrema proximi necessitate te obligatum esse ex neeessariis, hoe est, conuenientibus statui, & superfluis naturae eleemosynam facere. Alias nullum ellet eleemos)ndi praeeeptum .s pro hoc tempore non 'obligaret. Neque charitati fieret satis, si bona temporalia tibi non smplicitet necessaria pro vita tui proximi non expenderes. se lite omnes Doctores, eum Dahom. 2.2.qiust. 3 a. artis. s. in co p. quilliat ariis. εἰ gleat hoe esse opus lau flabile iacturiare te proximo ex super suis naturae, & statui neeessariis, non intendit asst mare esse opus e si ij, sed esse opus licitura, & laudabile, ut bene aduertit Ioan Medi n. L eleemosyna,quo. 3. s. vertim. Valent. 2.2. dispus. 3. qu . s. punc . 4. verss. neqae sane est probabilis,eo
6 Uerum s bona expengenda ita sunt tuo , tuo. rumque statui necessatia, ut absque illis nulla ratione conseruari status possit, sed neeessat id ab irro cadere debes ; censeo esse salis probabile te non esse obligatum ea in proximo particulari extremam necessitatem patientes expendere. se laiὸ , & optimὸ probat Aspidius Coninet, ἀθωρ. 17. dab.8. a num. 134. eonelus 4. Prim λ , quia non videtur te obligandum esse vitam proximi eon seruare eum tam graui tuo ge- trimento, quale est te fieti miserum. secundδ , quia non teneris arctius uitam proximi conseruare, quam propriam ; sed propriam non teneris consitu ate eum amissione proprii status, alias omnes tuas Opes deberes expengere iti coratione alicuius infirmitatis , si sat res hae via sanandum esse, & e contra moriendum. Item deberes te , & tuos in mendicitatem redueete , s alia via non posses a morte minata tibi ab inimieo liberari r quae omnino vident ut salsa. Tettid , quia reipublieae utilius videret nobilem retinere statum, quam priuatum pauperem vi ta finiri. Ergo non tenetot quilibet nobilis, de diues a suo statu cadete , ut vitam euiuilibet conseruet. Neque obstat vitam esse bonum longi3 nobilius omnibus fortunae bonis , ut tenearis omnia tua b na pro vita eui umbet expendete , qui a s non potes illa expendera, quin tuam vitam saetas miseram, non teneris te miserum reddete . ut alium in vita eonis serves. Esset enim te obligare ad malum aeqnὸ graue sustinendum . se est illud . quod proximo vitare conten s , quod nullo modo charitas dictate potest. Imo addengum existimo te non esse obligatum inaetiis opulentasque diuitias expendere. v. g. ter, vel
623쪽
qu,tuot mille aureos pro redimenda vita cuius ibet potes , alias obligatus esses cum aequali damno proprio, priuati. etiamsi obinde ab statu eadere non debeas. se subuenite alieno. Supet qua autem statui raro, vel nun- explesse tradit Coniuehu Lyatalla 2 .dum . num .i 3. quam tabes. eoactus. 6.re faciunt,quae tradit suare E disy. . de M i i Secunda sententia assiliat te esse obligatum subritare,sit . uum. . Ratio est,quia ille sumptus in m mortali, si habeas superflua statui, pauperibus, quos sali aestimatione, Ac quoad utilitatem reipublicae pre- elegetis,distribuere sue in graui,sue in communi ne-tiosa ot est ina homini priuati. cessitate; seeus ver3 si solum necessaria statui habeas. 8 Ex quo sit , si proximus infirmet ut , te non esse se Caietati. 1. i. quaest. 32.articos inopu es .de pracepta
obligitum Medi eos longe distantes vocare, & medi- eleemosyna , pracipue cap. 3. 4. G Q. Valentia iussul. 3. eitias exquisias afferte, etiams scires hac via esse cu- quaest. 9. pancto 4.3.2. versic ecκnda sententia, pag. cos. randum,& e conita moriendum. Quia non teneris de re alii plures,quos refert Bannes quast. 32.an.6AM. a. vita proximi ita esse selicitum. Neque charitas obligat extra id mariis mediis proximo succutiere, sed so-ltim ordinariis, de eommunibus sic Conineh ni m. i s. Fit sietingo patienti periculum vitae ab inimi eis , ni magnam summam expendas , te non esse obligatum expendete , etiam si Obinde ab statu eadere non debeas , quia alias facili negotio pollunt inimiet tem publieam inopem reddete , obligando ciues ad grauem summam expendendam minando mortem captiuis.
tatem extremam a causa naturali intrinseca, vel a earusa exit inseca iniusta. Nam si a causa extrinseca iusta necessitas inseratur . nullo modo tenetis subuenire, hine est te non elle obligatum eondemnato tolle vi s me pereat, cibum praebere, & eonidemnato ad trit mes , de perpetuum carcerem pecunia liberare , esto possis.Ratio est,quia reipublicae aeque utile est.& fot- te utilius , ut delinquetis poenam debitam iustineat, quam eum , tali poena liberum reddere.liem ipse con demnatus non tenetur se a tali morte liberare , etsi
possit ; sed po: est illam patienter sustinete. Ergo ne
ilet iustitiae. aut specialitet interdictus se condemna ro , ut fame perea, . cibum subministrare : sicut enim condemnatus potest illum sumere;& procurare obius conseruandi vitam, etiam tu potes illi in hae causa iuuare, quia solum condemnatur ad patiendum. Dixi te posse, nisi sis minister iustitiae, aut specialiter interdictus. Quia tunc ratione Omeii, cui executio iustitiae competii, vel ratione sperialis praecepit impeditis sie
mam obligetis eleemosynam sacere Variae sunt sententiae. Prima negat te esse obligatum stib graui etiloa. sie Gabr. in .. sine .ls. Past.
Imnes. s. num. 8. tersis ad primum argumensum. Mouetur
primo, quia charitas te obligate non potest ad subueniendum proximo, magis quam ad cibueniendum tibi. At tibi non es obligatus subuenite in graui necessitate, sed eam libenter pati potes proptet Deum. Ergo nee proximo teneris. Seeundo, s graui necessitati proximi esses Obligatus sueeuttere, cuin hae ne eessitates saepius occultant, non poste filiis thesi uti rare, neque diuitias ad stindaudam Eeclesiam obseruate. Tertio non apparent bona ex quibus teneatis hanc eleemosynam iacere. Nam ex honis tuo statui necessariis teneri non
cina, ut latis probabilem spianum. 3. Et videtur satis plobati eae illo tura it . ubi Christus Pharisaeis cons luit,ut a rapina, & iniquitate se liberarcnt. eleemosyna in Aeetent de iis quae sibi supererant. Neque illud videtur consilium sed praeceptum siquidem illud non implentes pleni iudieam ut rapina,& iniquitate. Item Luea 3. mittit ut in ignem arbor non faciens studium
bonum t tune autem censeris,ut ex ipso eontextu con
stat non Leete suetum bonum eum duas tunicas ha bens, neges nullam habenti, de habens escas, neges egenti. Ratio pro hae sententia est,quia iure gentium dominia rerum introducta sunt: at credendum est ense taliter ituroducta, ut quisque assumat quae sibi necessatia sunt, reliqua egentibus distribuat di alias in ot-dinata esset diuiso telum,& contra ordinem eritii tis. Ergo ex eo praeei se quod quis habeat superflua, erigitur in paupere, distribuere.
namque in graui proximi necessitate te esse obligatum ex sup ei fluo statui eleemosynam facete, secus in communi neeessitate. se Couatruuias 3. riarum, cap. 4. Pete. Nauatr. lib. de re ut. cap. . num. 3 1 8. Malde r. quaest. 3 r .am. s. dAb. 4 proposit. i. cr a de alis plures relati, sua te et ait r. . de chamare,peti. s. nAm. Ratio est,
quia diuites dominium habent omnium illorum,quae iusto titulo possident , etiam s suo statui superflua snt ό alias peceabunt contra iustitiam ea retinendo , & deberent ea distribuere ; etiamsi nullus exist rei, qui necessitatem pateretur. Quod si praetet superfluitatem bonorum ex parte tua , requiritur ne-eessitas ex parte recipientis eleemosynam , spectanda est , quaenam sit necessitas: nam si haee sit grauis via detur grauit et obligare, si leuis , & communis, le
Is Dicendum ergo est te obligatum esse sub graui culpa eleemosynam sacere proximo grauiter indigenii ex bonis,quae tuo statui praesenti supersunt se Couat
ridiea si neminersse. sectinrisemeritia.Τorrescia'. 8 1. b. I. LoreasA. 3. ἀθώ s. num a1. SuareZ dissut. 7ject. s. num. s. Coninch di 'ar. a 7. dub. 8. num. ras. ct i 3 c. Et probari potest ptimis ex illo i. Ioan . s. fui viderit fratrem sitim hetegratem habere,o' clauseris viser et sua as eo, uomodo charitas D/i manet in illo ' quasi dieetet, non stati et charitas Dei in illo , qui viderit statrem suum necessitatem habere,& non succurrit:neque dixit neeestitatem extremam, ut innueret glauem suffcere. Item A atth. ig. damnatus suit seruus, quia non fuit miserius conserui sui grauitet indigentis ' Asa th/i 1 s. damnantur in insteio homines, quia nec ei b runt sanat licum , nec potatunt sitientem, nec vesti Iunt nudum, nee re teperunt peregrinum, dee. Quarc m passim oceurrant, non debent intelligi esse neces.statis extremae. Idem eonstat Exod. Q.O Deuteron. 22. ibi mandatis leuare asinum proximi cadentem,& reta de te vestimentum in pignus acreptum ei, qui non habet aliud, quo se opeliat. Ratio est, quia charitas te
624쪽
obligat, ut proximi damnum graue vitare procures, quando sine tuo graui damno id sacere potes , idemque s Uideas domum proximi comburi,& facile possis impedite peccas mortalit et si non impedias sed expendendo aliqua bona,quae tuo statui praesenti necessaria non sunt,& ex alia parte non sunt in graui quantitate, non pateris aliquod graue damnum. Eigo obligatus es
14 Die es, nullus tenetur se impotentem reddere ad olliorem statum acquirendum ob subleuandam grauem proximi necessitatem , quia nullus tenetur cum gracii iactura propria aleno malo succurrete. At est grauis iactura alii filio altioris status. Ergo si bona ex. pendenda sunt tibi Decessatia ad altiorem statum ae qui tendum,non poteris teneri illa expendere,quamuis ad piae sentem statum conseruandum non sint tibi necessaria. Fateor hoc argumentum non parum urgere, ac proinde videri excalatos a graui culpa non si cutientes proximorum necessitatibus ex bonis , quae putant sibi necti latia ad altiorem statum acquirendum, quando habent ius ad conquirendum illum altiorem fatum pet illa bona: quod nota inter dieci propter bona titulo Ecclesiastici bene si is comparata, quae non videntui eoneella , vi med is illis pares viam ad aliatiorem statum , sed ad. yraesentem conseruandum, ut dicemus. At quia hinc sequitur raro diuites obligatos else ad eleemosyna in laciendam, s solum ex se perfluo status praesentis, & suturi tenentur, ut dicit Vasqueet is eleem νυ , cap. . dub. 3. num. 1 . Cr 32. quia, ut ipsemet dieit cap. . num. I . vix in Geularibus etiam Regibus superfluum inuenitur, cum nullux
se te si, qui altiorem gladum sibi, & domesticis pro curate non possit, vel cuius opeς ad fundationem alicuius eo: legii, vel monasterii non siit destinatae. Ideoeen feci ad obliga. ionem eleemosynae saeienAae in glaui necessitate non esse attendendum statum suturum, quem procurare potes, sed praesentem, quem habes, cui praesenti si illa bona tibi supersiuit , ita vi absque illi, sine speciali detrimen:o tuus praesens status conservari possit, teneatis eleemosynam Leere. sie Co
xs seeundo dico in communi necessitate paupe-xum te obligatum este eleemosynam facere, aliquoties ex bonis, quae tibi necessaria non sunt ad praesentem, M stitutum pratensum statum atquirendum, &conseruandum, eo uni necellatia , ut commoditis ilia ira flatu, sustinere possis. sic valent 2.1.2sp. 27.δει. 8. ml.Mrum. i 3 .Suarerat pur.' GHi 3.num. . Bonacina disp.3 quas. Αἴ- f. 6.versc.teri asentem , num. 8.& alis
apud ipsos. Ratio est, quia diues habens se superflua, & elee
mosynam omittens longo tempore pluribus egenis expostulantibus reipublicae graue detrimentum infert, eam totum onus alendi pauperes in ipsam transs rat, neque illi subsidiuin praestet, eum possit. Neque obstat omissionem cuiuilibet eleemosynae non esse peecatum mortale imo nec veniale; quando voluntatem habes aliis succutiendi. & de facto aliis suectit ris : seeus vero . si illa voluntate rates, de nemini in tendis sueeurrere; quia in priori casu iam aliquo mo do leuas onus rei publicae , e; que subsidium praestas. At in secundo rempublieam glauas , S te inhumanum.& durum ostendis, & aliis impietatis exemplum pD:b s. is Argumentis . quae in confirmationem praedicta tum sententiat uiu adduximus,facile respondetur,quatenus nobis aduersa sunt.
Ad primum ptimae sententiae respondeo te non esse
obli atum proprii necessitati graui succurrere, quia es dominus tuorum bonorum fortunae, Je honori stat esse obligatum alienae, quia alienis cedere non potesse ut propriis. Vnde scut in bonis corporis, quia illorum dominium non habes, tenetis tibi succurrere,s graui necessitate vexetis,ita debes proximo in bonis fortunae , quorum dominium non habes. quae omnia confirmantur exemplo ereditoris, de debitoris, ereditor enim remittere debitum potest at tu si debitor es, teneris solvete. se patiens grauem in bonis fortunae necessitatem potest ob rectuiti finem sustincte : at tu non potes iemedium subtrahere,3um de illius voluntate tibi non eonstat. Ad se eundum dieci graues necessitates non ita pasism occurrere , ut te impediant ab illis operibus bonis : at s de facto Oeeutrant. non poteris ad sundandas Ecclesias , vel collegia diuitias obseruate, vi relato Azor. docet Bonacina diffut.3.quaest. . de charitate, princI.6. num.'. versesecundo; ne tamen quae necessaria sunt ad filios , & domesticos in stato constituendos , quia haee pertinent ad proprium statum conseruandum. Ad tettium satis constat ex quibus bonis Leeuitere debeas graui necessitati, scili cet ex iis quae tibi,tuorumque statui simplicitet necessaria non sunt, sed absque illis possis sine graui detrimento eonservari. Argumenta autem secundae & tertiae sententia ex probationibus nostratum conclusonum sussicienter expli
II Aduerto eleemosynam versati in propellenda ploximi adue istate , de subleuanda eius necessitate, quia est actus misericordiae.& compassionis. Quapropter necessarium est, ut necessitas praesens stinon praeis terita. Ex quo fit,si proximus infirmetur, teneris eurare illum , si alius non sit, qui illius curam gerat. Et ridem est si indiget tuo patroeinio ad famam, vel diu iatias tibi iniuste ablatas reeuperandas, quia vere nunquam illas amisit. Secus veto est , s eatu, vel iuste δε- mam,in diuitias amissiet,non tenetis, etsi facile possis procurare, vi reeuperet; quia illa recuperatio est lueti acquistio , eleemosyna aurem non Orδinatur ad lucrum proximo aequitendum, sed ad damnum petiden impediendum. se optime Vasque E in opustii de elaemo-
P vescet v M III. An in casibus, in quibus obligaris eleemosy
nam facere, tenearis ex iustitia, an solum ex charitate.
I quistis prolent te ex iasitia obtigatum esse. a Pygmandam es te soluo Ostiam ex charisale. 3 Sati,st arsum.num. i. adrili f. t TOn desunt Dociotes, qui hane obligationem eae iustitia ad lituant. se Caietan. a. a. quas. I 8. t. 4. Aragon quasi 3 1. art. 3. Turrecum. p. aeneraueris,ssidastissi. Sarmiento lis. i. de Eecli mos νeaA- tibi. 3 c. num. 3. seqq.6e fauet Augustinus atm . explicans illud, confortauit seras i,orrarum tuarum,
ubi inquit Superflua dimi necessaria sunt pauperi, aliena retinet, qui ista tenet. Item Ambrosius e mane gi. fus Mem , & Baslius in illud Lueae iD -srtiam horrea mea , de alis Patres voeant retinentes bona in iis oceasonibus esse raptores , de alie
cundum, vocat hoc debitum legale,quod condistinguit contra debitum morale, ac proinde esse ex iustitia.
625쪽
Probatur autem haee sententia primδ, quia ex iure ri tutae omnia erant communia ante diuisionem, iusque gentium diuisionem introguxit, sed non est et endam diuisonem introduxisse eum violatione charitatis. Ergo eum e haritas obligat relinquere egenti bona necessalia, iam illa bona celsat esIe illius,cui iure gentium fuerunt applieata. Ergo manent communia , aeptoinde illitis, qui illis eget. Secundo laborans exite ma necessitate imis & graui potest absque iniustitia,&peceatu surripere bona sibi neeeslatia, neque tu impedire potes. Elgo signum est illius esse, ac si a nullo possidetentui. Tettio iudex cogere potest se habentem superflua, ut egenis suecutiat, ab illoque bona tanquam iniust detenta auset te Ergo ipse ante talem
a Nihilominus cum communi sententia assimo te solum ex charitate , & non ex iustitia obligatum esse eleemosynam sacere. se Ioan . Med. CN res,t.quas. 3.
mus 3upli ei tanilim genere bonorum indigere potest ad propellendam necessitatem. scilieet tuis actionibus personalibus,vel bonis fortunae a te iam pollessi, mullum autem ex iis bonis teneris ex institia in eius obse quium impendete . sed solum ex charitate. Ergo. Et tu idem de actionibus personalibus videtur res mani-esta.Non enim ob necessitatem alterius amittis liberiatatem tibi a natura donatam, neque seruus indigentis egeeris,sed aeque liber inane de aeqae dominium retines tuarum actionum, ae s nullus eis indigeret.Ergo non peceas conita iustitiam eas actiones denegando. De bonis autem a te tam possessis sie probo. quia licet in te naturae illa bona ante possessionem nullius essent, idesque di euntur communiarat semel a te aecepta,&collina tua sunt Neque ob indigentiam alterius desinunt esse tua, quod a fortiori militat in pecuniis,vesti hus,& cibis ,quae tua, vel tuorum industria,& labore eomparata sunt .ae proinde sunt fructus magna ex parte personales , quorum dominio priuari non potes obvllius indigenitam. Neque eontra hane doctrinam processunt Autustinu , Ambrosius. & Baslius, aliique Patres agit- mantes rapinam committere, qui negat pauperi debita, quia per quandam exaggerationem loquunt ut v cantes rapinam , de surtum , quod est ex charitate debitum. D.autem Thom .dixit esse debitum legale, hoe est, a lege charitatis introductum, non autem iustitiae eommutatiuae. Esto e contra omne debitum iustitiae commutatiuae sit Aebitum legale. Neque obstat debitum legale distinguete contra gebitum morale, qsia morale debitum .voeat debitum ex quadam decentia,&honestate. Debitum autem legale est debitum strictui, quia est debitum ex rigorosa lege. Ad primum eonitatium eoncedo ius gentium , seu naturale non introduxisse diuisionem terum cum vi latione e halitatis: non tamen inde fit reliquisse res
extra dominium possidentis , sed solum obligaste posis dentem,ut eas ex charitate egenis impetiitetur. Dicuntur autem fieti communes in necessitate,quiaeha inas. quae non quaerit quae sua sunt, ea eommunes nisi t. ratione cuius egens potest eis vli absque ulla domini iniustitia . quia ipse dominus in tali usu teneteriit ex charitate consentire, quod si de facto repugnet, obstare non potest. quo minus egens iure sibi a cha. fine eoneesso viat ut , quia est repugnantia contra charitatem , ae proinde nullius momenti. Ex quo
Ad seeundum argumentum se accipientem in existrema neeessitate res sbi necessatias non peccare contra iustitiam, quia tu debebas eas illi ex charitate eon-eedere, neque sic accipientem impedire potes, quia ea conditione ab auth re naturae donata sunt, ut ex chaismate impertiri indigenti teneatis Ad tertium concedo a iudiee cogi posse diuitem superflua habentem , ut egenis succurrat, senti potest cogi ebrius, ne se inebtiet, vel fornieans ne sotniacetur , quia iudiei competit leges omnes sacete obsit
Ρv Ne TvM IV. Vt tum satisfacias obligationi eleemosynae , si rem, qua proximus indigeti mutues, vel di lata solutione vendas, vel dones sub condi tione,ut reddat acceptum,si ad pinguiorem
fortunam Venerit. x Si proximus indiget non re ,sa Uti fas uir , Utim
1 Si proximiti indigens Iasee alibi bona, suι is faei.
s Probalilam es i. obligastim esse donara extreme Q.
c Irim eis direnatim de patiente graium nec Itatem, iamis aliqui contrarium sentiant. Ciam obtiginis mutuare . non potes Lemmeusans deis
darare inpaestim. 8 Omittens dare aleemosnam, m ex charitare tenetur, non rentiar ad diam .
t T Ae in re primo eertum est, si proximus non re, I I sed Usu illius indi eat, te non esse obligatum rem donate . sed solum viam. Explico. Indiget proximus equo, veste, aut alia re. quae transacta neeessitate perseuerat, non teneris ei vestem, aut equum donate.
seg suffieit, si dones illius usum , quia solus usus est illi necessarius: ehatitas enim solum obligat, ut pro
lius indigeat hἱe,& nunc, habeatque alibi bona , quibus satisfaeete possit , vel spem proximam habendi ex
sue eessione, uel labat e proprio.& industria a suo statu non aliena, satisfacies obligationi eleemosynae , mutuando, vel commodando, vel vendendo. se Valent. ωσίγυιι- eernusmum. Coninehnum. I s.suar. viri. 3. Bonac.num. s.va .nwn. 1 3. Ratio est . quia hie non est absoluie pauper, ciuem non smplicii et indigeat; inis diget enim tantum pro determinato aliquo loco , &tempore. Ergo non tenetis illi absolute donate. Item
habens alibi plura bona diues est absolutὸ non igitur tespectu illius obligate potest eleemosynae gratuitae praeeeptum. Quod si alibi non habeat bena . habeat tamen spem habendi, eum illa spes pretio sit aestimabilis,absolute diei postst de praesenti bona habere. qui-hua imponi possit obligatio satisfaeiengi. Item si proximi neeessitati subuenire potes te seruando indem ne quae ratio esse potest,quominus facete no possis Quae
626쪽
Quae omnia cons rmantur , Genes2s. exemplo I cob , qui eluitenti states cibum vendidit, & exem
me laborantibus pro frumento tradito terras ac
opit , & exemplo Tobiae, qui gabello sub chirographo mutuum dedit; qui i ij omncs non erant absolu-re , de simpliciter pauperes , cum bona aliunde ha
3 Controuersia ergo est,an proximo existenti in extrema necessitate, qusque neque habet aliunde bona quibus sibi traditum reddere possit, neque spem habendi illa absque notabili dissimitate, tenearis gratis
dare, vel satisfacies mutuarido Assirinant plures te satisneere mutuando , neque teneti gratis dare. se Nauarr.wp. I 7 - .6 I. cr es. 24.
Tolet. lib.3. ωρ. . sequuti Adrianiar aene a retia. a. cisca meditim, ct in . in mae. de resituri Paest 3 3. Mouentur, quia soldm tenetis necessitati proximi subuenire, de haec subuenitur aeque mutuo , ac donatione. Ergo potes quod malueris eligere. Item facta mutua tione tollitur necessitas pro'imi : sublata autem necessitate non obligat eleemosyna. Ergo. Hanc tamen
sententiam approbant grauissimi Doctores sub quadam limitatione , scilieet ut mutuum non si ablolu tum, sed conditionatum, scilicet si proximus ad lauatici rem scit tunam deuenerit. se Vasqueet in opti Sia. δε
tis saeis praecepto eleemosynae,cum gratis dones, quae proximo neceilatia sunt : cui donationi non obitat grauamen impositum restituendi acceptum, casu quo venerit ad pinguiorem fortunam. Quod vero mutuum absolutum esse non possit,probant,quia s absolute mutuares, obligares egenum transacta necessitate , ut pro viribus conaretur satisfacere obligationi contractae, ipsumque a religione, statuque persectionis assumendo impedites, si manens in saeculo posset acceptum reddere. At exceutio unius praeceptimon debet alterius executionem impedire. Ergo executio praece eti eleemos na non debet obligate a Lpientem abiblute , ut reddat acceptum. Ex obligatione autem sub conditione non impeditur ab statu persectionis. Ergo bene potest eleemosyna triaticii sub hae obligatione conditionata, de non ab
soli ira.s Dicendum ergo existimo probabilius esse te non posse sub obligatione ab suta , aut conditionata ei,
otii extreme indiget, & vere pauper est , succurrere: De pluribus relatis docet Valent. 2.2.diotit r. v s. 9.pωH. versic.septimo cenis m est. Torres di Itit 81. dub s. O . AEgidius Coninch Ap. a .rib. v. num a s 3,
Ratio praecipua est, quia seriptura, ct patres nomine eleemosynae praecipue intelligunt donationem a solutam sine ullo onere, de obligatione retributionis, ut colligitur ex parabola incidentis in latrones , Lmca io cui vulta fuit imposta obligatio reddendi Mee- tuin,& cx modo loquendi Patrum,qui dicunt diuitesuperflua dispensantes, non bona propria, sed pauperum dispensare. Si autem pauperibus imponi posset obligatio reddendi acceptum etiam sub eonditione, non bona ipserum , sed potius diuitum dispensarentur. Vt ergo hanc obligationem excludetent, videntur usi satile illo modo loquendi. Meundδ, vel accipiens eleemosynam spem habet absque magna dissi cultate sore , ut possit xeceptum restituere, vel non 3s habet . iam non est re,de spe pauper,& ita poteris illi non donare, sed a lute mutua e a s autem eatet
tali spe , illi obligatio absoluta imponi non potest:
tum quia esset eontra charitatem talis impost io,cum ex charitate tenearis proximum a graui neeessitate, seu dissicultate liberare, si Deile possis: tum quia esset inutilis talis obligatio, quam ipse subire non tenetur ob opus ex charitate sibi debitum. Imponere autem obligationem sub conditione, expectando praecise sum fortuitum, si forte, inquam, proximus ad lautio. rem sortunam venerit, praeterquam quod auarissimi est, tollit liberalitatem , quina Patres in eleemosyna sicien Aa reeognoscunt. Adde,illud onusin obligatio etiam sub illa conditione imposita pretio est aestimabilis. Ergo tribuens eleemosynam sub hoc onere non gratis tribuit. Ergo praeceptum cleemosynae i. unquam obligabit ad gratuitam,& liberalem donationem: nam si in aliquo easu obligare pollet, maxime cdm proximus eget extreme,& re,5 spe pauper est. Dicere autem hoc praeceptum nunquam ligare ad liberalem,& sbsolutam donationem nee pium est,nee practies probabile assirmat Suareastis, a. Ergo. Neque obstant in
contrarium adducta. Ad primum negri te solum teneri subuenire neces.sitati proaeimi sed debes eam debito modo iuxta regulas charitatis subuenire. Ad secundum concedo facta mutuatione tolli necessitatem,sed nego mutuationem valere,quia contra charitatem est quo3 non silum procedit in mutuatio ne absoluta sed etiam conditionata, ut ex probatio nonostrae sententiae liquer. ε sed inquites, an idem dicendum si ge eleemosyna sacienda patienti grauem necessitatem et communi)Negat tam de communi,quam de graui necessitate Lorca I. a. eti. sis put. 39. num 13. Mouetur , quia iis non debetur sustentatio aeque ac patientibus necessitatem extremam. Ergo quomodocumque eis subueniatur, siue gratis, sue ex mutuo fit satis huic obligationi. At elego issem prorsus gieendum esse in utraque ne cessitate, eum obligatus es subuenire; quia ratio, bquam asseruimus in necessitate extrema te esse obligatum donatione , & non mutuo proximo sucoirrere, est, quia erat mutila.& nulla obligatio, cui nulla erat spes satisfaciendi, sed e im patetis grauem, vel communem necessitatem , tanquam vere pauper ea res spe satisfaciendi acceptum in remedium illius. Ergo si obligatus es in extrema necessitate per donationem succurrere, etiam in iis es obligatus. Adde . eleemosynae , quae pro iis necessitatvius praecipue communibus subleuandis impertiuntur,ita leues sunt,&modicae , ut ridieulum videatur velle accipientem ad restituendum obligare,cum nuda st spes fore, ut possintsne notabili dissicultate acceptum restituere. Item ab auiliore naturae omnia haec temporalia conceduntur ad subleuandas hominum indigentias .Ergo posita indigentia in proximo , ei debent ex charitate donari. Vnde enim eonstat,qu)d possint inutati 3 se Couinclidi*at.1 .atis. 8. n. i s s.ct is s. Suar eZAg t. sis. s r. . Valent. 1.2AJut. ἔ.quis 3 panes. versis eptimo cerisse smum. Neque obstat fundamentum contrarium. Fateor non aeque deberi sustentationem trauem necessitatem patienti,ac patienti extremam, sed quia utrique absolute debetur , esto uni strictius, quam alteri, ideo asermo te obligatum esse in v traque lueessitate eo situlo gratis luccurrere. Secundo inquites, an in iis eas bus, in quibus debes eleemosynam mutui facere, possis lucrum cessans deducete in pactum Assirmat Bonacina du'. 3.quas 4. di charitate, punies.s. - .is. , se ea msi probabilim. Mouetur, quia non peccas eontra iustitiam, cum non tenearis ex iustitia ad mutuandum sne pacto. Dicendum tamen est nullo moso te posse ad luctum cessans Obligate mutuatarium quia in tantum obligare potes, in quantum licite lucrum poteras acquirere. At stante
627쪽
nee essitate mutuandi non poteta lucrum acquirere, quia tenebatis mutuate. ergo. se vasque et de eleemos .
io Tettid inquires, an omittens dare eleemosynam, eum tenetur ex charitate, bligatus sit testituere damna inde consurgentia
Respondeo probabilius esse non teneri, quia obligatio restituendi solum oritui ex laesione iustitiae. se
PvNC TvM V. Qua ratione Ecclesiastici arctius obligentur, quam saeculares ad eleemosynam.
dem in Uus,quos volvierit venuere.
s Idem est siparee mi aendo minias insumae insui sti en-
grua eias sestentatione. 9 Pro qualitate bene lair maior,vel minor quantita3 ass-gnanda ast leae ficiato praeongrua eim sustentatione. io Quoelirieus est nobιlior,ct daictior,eo plus assignandum pro conditia eius flustentatione,ta es aliqvi eon
a WYon est dubium in omnibus easbus , in quibus I, latet obligantur eleemosynam sacere. Ecclesiasti s arctius obligatos esse, quia ratione status debent esse patres pauperum,& aliis exemplum ; ut bene dixit Suar.dissut. de harat sect.6.ntim. s. controuersia enim sollim est,an in aliis eas bus obligent ut: eum enim ex satis probabili sententia saeculatis obligati non sint in glaui necessitate constit ut is luccurrete ex iis, quae s binecessaria sunt tam ad praesentem statum eum deeentia conseruandum qum ad altiorem probabilitet obuenturum.& constitutis incommuni necessitate,se te nullus est, qui assiimet ex iis bonis sbi ad statum praesentem, vel suturum neeessariis obligatos esse. Est dissicultas an idem dicendum sit in personis Eeclesiastieis pPto euius deeisone. 1 Ρ mitto triplicia bona habere posse clericum.pti. mo , bona patriinonialia,quae suecessione obueniunt: ad quae reducuntur, quae don itione.labote & industria sunt aequisita diecundo.bona intuitu Eeelesastici mini stetit aequisita v g.stipendia pro celebratione Missarum, pro verbi Dei pt edicatione pro agministratione sacramentorum , etiam si haec omnia ex obligatione
sint. Item quae dantur pro vicaria temporia ; de haec vocantur quasi patrimonialia. Tertio, sunt bona metia Eeelesiasti ea sed ieet eae benescio percepta,qualia sunt annui fructus ex deeimis, capellaniis, aliisque piis legatis beneficio annexis se Cordubib. t. q.quastis. ira
s Secundo praemitto ex bonis primi, & seeundi generis,scilicet patrimonialibus, non alia via obligantur clerici eleemosynam facere, ae obligantur latet , quia eodem modo illa possidem,aes laici essent, illotumque plenum habent dominium. de liberam dispostioncm,cum sint industria fluctus ; dantur enim illa bona a fidelibus in stipendium,& mei cedem operis impe si s ne ullo onere,&obligatione: se ea omnium sententia testat ut vasquer, Conincti,& Lessius supra. Ex quo innitur poste eleri eum ex iis bonis consanguineos ditare.& ad altiore n statum promouere.seut qui libet alius saeculatis ; quia solum ex redditibus benes. eis,quae bona sunt mere Eeeles astica, hoe illi est prohibilum Trident legis .cap. 3.de re ormariae Docti res statim reserendi. 4 secundo insero, si clericus haec bona patrimoniaialia vel quas patrimonialia in suam sustentationem insumat, poterit compensare ex redditibus beneseii, &ex illis tantundem in usus, quos voluerit insumere quia intesta sustentatio beneficiato debet ut ex fructibus beneficii Ergo ii aliunde eam accipit,poterit comia pensare. Et idem est, si in opera pia fructus patri in Diales consumat, poterit tantundem ex fluctibus beneficii Meipere quae in opera pia debebant impendi. Excipe nisi exiressam voluntatem habuisset non saetendi recompeia rationem nam in ea su dubio praestimendum est habuisse,nemo enim praesumendus est se velle i re suo priuare e se ex Nauart. de aliis assit mat Molin. tract.1- itistit. dou .i s. in prisc. Lessius ι, a. cap. 4.
s Tettio insero,s benesciatus parce vivendo minus insumat quam insumere posset in suam congruam suis stentationem fi potetit de se reseruatis disponere,ae de bonis patrimonialibus, seu quasi , quia se reseruata computari debent, ut fructus industriae, & laboris.
his praemissis.s Dicendum est beneseiarios teneti sub mortali elemmos, nain sacere,vel in alia pia opera experidere Omnia bona, quae ex fluctibus benes eis tuae congruae sustentationi sui eis .est sere Omnium sententia,ut testat ut Vasq. de eleemos cap. .num. 8. Valent. a. 1 .distit. 3.qAU. .s disp. io.q. p. .ver exta certum es. Conineli disp. 27. Ab ii .num. is a. Motali iussit.tME . 1 .dis vir. 344. -υ prior vera eiusium semensia. LAlius de itidi lib. a. cap .dub. 6.num. 7.de alis innumeri. Fundamentum praecipuum sumitur ex Tridentsessa 1 op. I. de reformar ubi sancta Synodus omnino Episcopis inter diei t. ne eae redditibus Ecclesiae eonsanguineos, amiliaresque suos augere studeant, chm de Ap stolorum canones prohibeat,neres Ecclesia sti eas quae
Dei sunt, consanguineis donent, sed si pauperes sint, eis, ut pauperibus distribuant & paulo inflatius subiunia sit.Quae veris de Episcopis dicta sunt, eadem non solum in quibuscunque Eeelesiasti ea beneficia, tam sicularia,quam regularia obtinentibus pro gradu suae eonditionis obseruari , sed etiam ad sanctae Ecclesiae R. mandi Cardinales pertinere decernit.Ex quibus uerbis, quae strictissimum praeceptum continent, constat m nisesse non licere beneficiatiis ex tedgitibus Eeelesiae. hoe est, ex fluctibus benescii aliquid in prosantis v se et pendere, eum donatio facta consanguineis,quae pro fana, prodigaque non est prohibeatur. Secundo probo ex
628쪽
ex ipsomet statu. sum enim beneficiath praeeipue euis
ram animarum habentes patres pauperum, iuxta Tri-Hm.fg 18. eap. r. Ratione cuius debent pietate, &misericordia praelucere, & aliis esse in exemplum. Ergo se luso praeeepto postiuo, ex ipsemet statu est illis obligatio dat, i eleemosynam ait plius quam lai ei. Tertio, quia bona bene se ij non censentur data a fidelibus, nisi in sustentationem minis rorum, di ad pauperum miseriam subleuandam, bonique opera sa-cienda. Ergo qui in alios usus in cimetet, adfersus hane intentionem peccaret: scuti peccat eoi lcga. qui in aliquo collegio . de uniuerstate alitur eo fine. vestudeat, di postea teipublieae prosit, s otio vacet, &tempus terat, qnia defraugat grauiter intentionem fundato tit eollegii , qui sustentationem illi suppeditat, ut studeat. non ut otiosus sit. & sottὸ luxurio sus. Quapropter non est aodien/us Lessus edi illimans line tantum postiuo sub graui lpa obligatum esse bene seiatium omnia , quae sbi supe sunt congruat sustentationi, in pauperes, piosque usus insumete, non autem iure naturali. Quia licet hoe stati qua in ordinatio, non tamen inquit videt si mort sera. Die dum ergo est esse mortiferam. si in giὲui quantitate fiat, eum reliqui Doctores id asseuereni: ita ut vasqueet de eleemosynis , eap. 4 num. 3. dieat se nullum legisse, qui asset ei et tute tantum humano ad id teneri. Ex quo si grauiter peerare , tum obstanda I m . tum aduersus praeeiptum Tride' t. tum aduerasiis ius naturale, qui lixe sit perflua sui status in quan . titate graui donaret venatoribus, histrionibus. aueu
pibus, patas iis, & smilibus , quia neque est opus Pium, neque statum Eccles astieum decet. se expresse
Nasquea de eleemostra,cap. . num. 1 . Secundo sit Eecres, sticos obligatos esse amplius quam l aleos necesitatibus pauperum subuenite. Nam obligantur pauperum neeelstates inquirere, ne iati Φ ratione illaxis in a tecto iustitiae tramite desectam. lie Valentia 3 a. di fur. 1 o. es. I. punct. . verse. se . eertam est. VasqueEde eleemosyna, east 4. num. 14. Νeerandia obli pantur omnia , quae suo statui praesenti stipei sunt in
eleemosynas , aliive nia opera insumere , eum tamen
laici non obligem ut superflua status praesentis , s n ossaria sunt futuro praetenso insumere a quia ex bene-fieii fructibus non lieet beneficiato aliorum statum quaerere, sed praesentem decenter sustentare , eum tamen id lateis liceat. se in Beet pra. Ad praesentem
augem statum pertinet non lotum prouidere suis, suo. Matraque necelsitatibus piae sentibus , sed etiam verosia
militet suturis. τj nilai, peccare mortalitet benes elatum ex fructiis hos benefici, eongruae sustentationi super suis expenis gentem in profanos usus in gravi quantitate: quae auistem hae sit ,'atbitrio prudentis est mensurandum; illa
enim in praetenti uidetetur necessaria,quae tertiam,velo itam partem horum annuorum reddituum expen-aetet, alias non potest dici notabilis exeessus. se Co
II Sed inquires, quae reputent ut cuiusque beneficiati congruae sustentationi debita, ut inde constet quae te meatur in pia opera expendere IRespondeo non posse certa regula definiri non Rm quia pro varietate temporum, loci, de persona rum plus,minusve uni, quam alteri requiritur: sed quia intra latitudinem eongruae sustentationis dari potest infimum, medium. & summum . scut in pretiis rerum enalium eernitur.Verbi gratia .itifimum eongrus f sentationi designatur suo. medium soc. supremum τω poterit beneficiatus cici. insumere,quod si aliquid
inde subitabit, potem ut fructus industriae, & laboris in quos Let usus expendere, & ad gitandos consania
guineos obseruare e se ex Nauare.tradit Lessus lib. a. e. q. diab. s. num. 4 . Molin. ιν-. a. aerustu. dispia .r s.
s Aduerto tamen pro qualitate beneseii congruam sustentationem bene seiato esse assignandam χ ac pro inde maiorem similiam , splendidiorem mens. na, ia upellectilem deberi Episcopo,qu in meano,& huisquam canonico eiusdem Eeelesin, & se de aliis. In hae amem congiua sustentatione elauduntur non ει:lum ea,quae neeelsatia sint ad se , suamque familiam alendam . sed etiam ea quae nee effaria sunt ad atrio
moderata eonuiuia amicis.& con singuineis exhiherida . pro hi h eii qualitate, hospithique iecipienda
quos recipere cogit urbant as . mim illἱsque aliqua ilia ter recreari. Non ecim et endum est Eelaesam ianligare suos ministros avstetana. A 'aggreste a nati degere se Moliniri Ia af . - . vose. ιeritam U. Ob eandem rationem in cringrum sustentatione , inquit Molina in clauduntur nisi scit do istiones remune. ratoriae , sed etiam liberales . iuxta benefieii qualitatem. Et quidem de donatione remuneratoria mellatis pro p rtionata est res indubitata ; edm hae sit ox gia litussi ne debita , & aliquando sob eulpa venisti Donatio ainem liberalis s moderata st,expedit heno. seiarii stat i,& eonditioni. tum ad animos e cilianagos, tum ad beneuolentiam ostendendam , essetque nimis durum obligare hhnosi aricis, ne ex restitibus bene fieti aliquid possint hae talloiis insumererae curiis sentit valent r. a Ut in quas.3lunct. . versic. isaaque. Quapropter regula generalis . ccngruae sustc nta tionis ea est, quae nDn excedit sump3tis solitos fieti avitia timoraria eius ere statviae cotiditidius. is seimi
per proe oeulis habendi sunt, de spectandi quam famialiam habeant, quem vinum, quem vestituita ι at sua pellectatem , quot item ianuiuia, aut don titiones Haetant, εe munuscula minant, quae ab Omnibus amit bantur,& iis te conformate potetis. Vnde cunὲ Deneias eiciti timorati s beneficium pioque obtineant,vel ad dignitatem epi copalem euehantur, si leam parentiabus , saltibus , aliIsque piopimois consanguineis, si iste in panpertate degoni , alimenta subnum strate, quibus paupertatem expellant , imo quibus possint via nate ita honeste , ut defleens non est beneficiatio eos propinquos habere. Id m tu saeere: potest & tradit
nmn. 8 Tolet. Iis. g. Gmm. cap. 8. Ex eadem ratione
potetis ex fructibu, bene fimi filios spurios alete , si quod absi) habeas, quia posio delicto illis sustentaatio iure natura A betiit t inii, illis debetur sustentatio iuxta qualitatem beneseia iij, ita ut maicit debeat ut dot filiae sputiae saeetdotis nobili saltiam pauperis, in Cmaeque conditionis; in ira limites tamen filiae spuriae. quae longe infrictis condylonis est . ac filia legitima. se Molin. disp. ilia i c. in e. Qui antecedenti versi- eulo hane doctrinam limitat, ut intelligatur east quo beneficiat iis non habeat alia bona, quibus possit hae
alimenta filiis spuriis piabere,qui a s alia habet . ad illa filius habet ius te pro nde pauper diei non potest Fateor hoe semper esse consulendum. At non audeo as
firmare ex Obligatione saetendom esse quia filius sputius ad omnia bona pare citis aequale ius h. bet,qui a s lum habet ius respectu persona parentis, ut sbi detur sustentatio. Item ipse parens obligatus est alete filios spurios. Et o ex suctibus benescii eos alere potest.
etiamsi alia bona habeat,quia omnia onera,quae bene
ficiatio sunt annexa, ex suctibus benefici, adimplere
potest, alias non posset donationes remuneraiotias sacere ex fructibus beneficii, si alia bona pat timonial
629쪽
liaberet docet Valent x. x. d. to. quo, p. 7. v sh, εαι is halum Ecclis sic . . io Solum est dubium, an quo clericus est nobilior, x doctior, eo plus illi pro congrua tiastematione blassonandum 3 . . - Negat Lotea num. 9. quia beneficii fructus dantur pro competenti braaeficiatis stentatione.quatenus beneficiatus est. Ergo non pol sum ex mitori nobilitate, ut doctrina crescete , quia ex illi, non crescit digni ins ossicii, ad cuius conteriis tionem fluctus ordinuitu . Contraria nihilominus sententia renenda est , quia sic est in praxi recUta ,saosque colligitur ex cap. dam ita , de prabena. v b. ,1 inocent. III. cum Concilio
tininem statuit in pluralitate benesi tum posse eum sibe nobilibus, leu notabiliter do his dispent tinnutilis autem elisiaspen in , si plusquam alii in sua meis suam sustentation ut insumere no possem donsentitque Tridem v. 17.
dispensationum, quas ibi commemorat, exc pli Cardinale S. Rom. Eeclesiae, ob utilitarem , quam Ecclesiae afferunt, & filios Regum ptopter sublunatatem eorum. Milene eis claritatem. Est ergo haec ea utatum taedis, ut plus possint insumere. Ratio vitam ea est, quia he personae ratione suae nobilitatis. R doctrinae testulariter plus aliis Ecclesiae prosum , tum aut horitate , tum docuim : cedis eoim in honorem , & aucticilitatem Ecclesiae habete beneficiatos valde nobi-las,ec docto , cuius aut hoc it te , bc domina iacile ab aduet sit se possiti tueri. Ergo quoiplus Ecclesiae pro sua ,eo maiorem ab illasiastemationem meremur,iux- is illia i . ad Timoth.1.ροι bene prasum probiscra, duin iei honoraud est,stipmdio,detu habe mηrMunquam tamen ob nobilitatem exeedere possunt limites humilitatis,& paupertatis Christi uim semper enim praeoentis habenti est tegula , Trident .seus as .eap. I. da armat. tradita, ut scilicet non solum Episcopi, de. aut beneficiati modesta supellectitude mensa, ae frugi vi
ctu eontenti sim, vetilinei inin in Leliquo vitae genere. ae tota eius domo emeant, ne quid appareat,quod hancto hoe itistituto sit alienum, quodque non sim plici talem, Dei et elum,ae vanitatum contemptum prae Attengendum tamen est . ne sabliea Ecdesiae .&ornatus obinde pericli et uti haec enim praeferenda sunt. Non enim Aecet ob silendidiorem mmulti s stentationem . Ecclesiam ruere, & immundam ei lepermittere.& ita tradit Abgid. de Coninch δέναι. r.
ctus betiesse ii in sustentationem Mntifici mi, quatenus beneficiatus E esae vidis est: eum autem valde nobilior. notabilior doctior sit Ecclesiae utilior at te, illi noctus ici sustentionem debentur. ii Ex his instat non esse facith condemnandos benesciatos, qui suos consanguineos ditant,& statum augent . maiora iumque instituunt; quia et edendum est eos nee te non ex tedditibus beneficii . sed eae aliis bonis patrimonialibus, seu quasi patis monialibus: ips tamen tenent i scandalum vitare, quoad
possint. & omnia. quae sibi ex fructisui beneficii supellant, fidelitet in
pauperes. operave pia expendete
sv Nc TUM VI. An benesciatus peccet contra iustitiam,&ad restitutionem teneaturis quae ex fructibus benefici j suae congruae sustentationis tapei sunt,in profanos usus insumat. x quo penabat te obmiti ai Getillaria.
H .mationa beneficiaris est propria, ct id in habe
I in Endet magna ex pat te huius puncti deessio e , ibi la quaestione, an beneficiatus dominium integrum habeat suorum re/gituum. Nam si illud habet, diffieile est ex iustitia obligate illum in v sua pios superflua expendete ι s veto Aominio caret, de penes pauperes existit , ipteque pauperum dispensator est, nullus dubitate potest peceate eontra iustitiam denegando pauperibus ius debitum.1 Pro huius decisone supponendum est eum omniabus Doctoribus tempore nascentis Eeelesiae, & usquaad tempus Simplacii,qui anno i. Ecclesiam gubernauit,cleticos in communi vivere, nullumque reddi
tuum beneficiorum habuisse dominium , sed Epi sempus omnia administrabat, & ex illis sbi, cletieis. 3efablicae quae iudicιbat necessaria, concedebat, reliqua in pauperes expendebat. constat ex tota causi 11. quisse. i. Sed quia in hae partitione non ita fideliter Episcopi procedebant , multatque querimoniae essento hortat pro parte elericorum, sabiicae . de pauperum; ideo Simplicius Pontista in eap. da reddusias, ra. q. . in quatuor partes fluctus divisit. Primum assignauit Pontifici. Secundum eletieis pro meriti qualitate diantibuendam.Tertium fabricae. Quatrum pauperibus. Idemque confirmauit Gelasus I. in cap. viau emms 4sqq. a a. quasi . a. 8e Gregor.Magnus su cap cuso uinetis,eaaem cause,ct quas. Postea veto sueeetiu tem- potis aliae diuisones pro locorum commoditate ne tunt sactae, de quibus Gratian. in cap. constitaelum, quas. i .& eonstat ex eap.re usisti, ise restamen/. ubi di. citur , tertia , vel quarta pals ad Episcopos pertineat
secundum eo diluetudinem , & sn cap. antiquos, Io. tiast. a. ex Concilio Aureliano , media pars eorum,
quae offerebamur, Episcopo contingebat. Ex hae igiatur varietate factum est, vi sere in nulla Ecclesia pars pauperibus desgnata reportat ut intacta . sed potius cum alii, partibus permixta. Igitur ante hane bono- , tum partitionem otianes assimant neque Episcopum. neque cletleos reddituum habere dominio m , ptaeeipue edae satis recipitim si omnes voto pauperta tis adstringi,ac proinde quidquid superet at , em iustitia debebat diuidi, tum pauperibus fabricae, aliisque elaticis. ι Facta autem Aiuisone, eis Nauarr.eum aliis q. .ri reddisiatis, fera per totam, contendat benesciatos non
esse domino, , sed dispensatores resdituum , qui sibi
apphcant tit, contrarium omnino dicenAtim est, et1e,
inquam vete dominos illius pariis, quae sbi pio con gitia sustentatione est assignata. Tum quia est illis assignata in praemium , ct retributionem iussi laboris impensi. tum quia inutilis esset talis diuisio . si dominium
630쪽
dominium non compararent. Tum quia diuisio rerum communium , de illarum assignatio euilibet sa-cta dominium transfert, iuxta l. i. et mmunia virtusque iudie,. Diuisonem praediorum inquit lex) vicem emptionis obtinere placuit. Adde hoe satis colligi
format. ubi explesie dieii ut i Absentes nullo modo fluctus, di prouimus saetant suos neque illorum do. minium aequitant. Supponit ergo Concilium interessentes Aeete stuctus suos, de dominium aequirere: alias tisicula esset piluatio dominii facta a Cone illo, si absentes alias incapaces illius essent. Item sess. a .
cap. r a.de reformat. mandatut omnibus prouisis de beneficiis , euram animatum habentibus, dignitatibus, aut canonicatibus fidei pro sessionem Aeete inita duos menses a die adeptae possessionis , alias non saeient
ructus suos. Item in eodem eap. mandatur , ne obtinentes in ea thedralibus, aut eollegiatis Ecelesis eam Onieatus, dignitates , aut portiones vltra tres menses absint quolibet anno alioquin primo anno priuetur unusquisque ὀimidia parte fructuum , quos rati ne etiam praebendae, ae tesdentiae iacit suos. Quδd a iterum eadem suerit usus negligentia, priuetur omnibus fructibus , quos eodem anno lucratus fuerit, quae verba luetatum esse, suosque lieisse fructus,indiis eant sane eomparasse illorum dominium e & ita tenet,latsque defendit Satini to 4 part de reddititas, cap. .cti quent. Soto lib. I . da iusti P . . artic. 3. Couaris tuuia eap. eum in o xe83, de testament. num. D Vasquea
AEgidius de Conineha, uetit. 17.άι. b. ii. num. ias. V lent. iussur. Io.quas. D punct. . versiciquicquid aurem sis di hoc. 4 Dissicultas autem est , an teneatis ex iustitia sub obligatione restituendi, quae tibi tuaeque congruae se stentationi supersunt, pauperibus exhibere. Stat enim optime dominium illotum huctuum acquirere posse, de hane obligationem habere, quia potuit eleticis hoc dominium ab Eeelesia Medi sub hoe onere,& obli- satione. Hi ne ergo olitur ratio dubitandi potuit enim Ecelesia clericis & Episeopia fiuctus beneseij conoedere in tam ampla magnitudine, quae regulari or praemium , ut mercedem laboris impens eqeedat cum hoe onere , & obligatione, vi si ex illis aliquid supersi congruae sustentationi non necessarium , pauperibus impendatur. Ergo credendum est ita sinum esse. Tum quia hae e disposito paupetibus sauotabiliotetat. Tum quia hae ratione pars fructuum , quae tibi erat antea applicata, non omnino extinguebatur.Tum quia sancti Patres hoe satis indicant voeantes eleticos res , Se latrones . s fiuctus beneficiorum male ex pendant, ut videri potest pluribus in textibus , i 6.
quia non satis intelligi potest . qua latione benefietaris obligati sitiit tute naturali. & diuino ad hae supe sua e Ypendenda in pios usus,magis quὲm reliqua alia bona patrimonialia r s enim omnes fiuctus benescio. tum dantur benefietario in praemium osseti impensi, se etiam damur ob Missas, administrationem aer mentorum, praedicationem. dcc. aliquae eleemosynae spetiales. Ergo se ut potes libete de his acquisitis disponete, poterit etiam de Auct: bus beneficii aut unde eonstat laeetalis holum prohibitio a Ergo dicendum est benenciatvi ex iustitia obligati super ρ ua in pia opera expendere, Ae eontra iacientes ad restitutionem teneti, i aliunde bona habeant, ipsosque se aecipientes Araeda Camo Stim. Mor. Pari L
non esse in conscientia tutos. se pluribus relatis de
& alij plures, quos refert, sed non sequitur, Molin. de
s Nihilominus his temporibus eontraria sententia
a. 1.ἀθ-.IO. quas. 3em A. . post medium, Ac alij apud ipsis. Ratio praeeioua est , quia non est imponenda obligatio iustitiae tine manifesto textu . vel ratione : at nullus est textus, neque esseax ratio hane obligari
nem parsuadens. Eigo. Et quidem quEd nullus si
textus, inde eonuincti M. Nam esto in supradictis decretis vocent ut clerici proniae expendentes bona, raptores , & homicidae pauperum , id non conuincit: tum quia per exaggerationeis dictum est ; tum quia desaeulatibus avitis id ipsum saeph Patres testantur, ut dicit D. Thomas 1. a. quast. IS s. artis. 7. ad primm Quos certum est ex iustitia obligatos non elle superflua expendere et cum autem dicitur in aliis decretis Ecclesialiteos non dominos, sed administratores esse, vi in cap.qvia Christi, I 2.quas. 1 re cap. res Ecclesia, a 1.
quast. I. vel intelligendum est de honis ipsius Ecelesiae, uel de redditibus ante diuisionem, 'el facta diuisone de redditibus Abriem applicatis vel deniques de applieatis ipfs eleticis intelligatur , dicendum est non esse dominos absolutos , quin habeant stti.ctissimam obligationem misericordiae in pauperes supersua expendengi. Quod autem nulla adsit ratio es- fcax obligationem iussiliae persuagens , se probo. Haec enim obligatio otiti debet ex eo quod ij fructus dati sint a fidelibus , uel ab Eeelesia sub .hoe On
re, de obligatione r nulli bi autem eonstat se data esse a populo, sed potius eonstat absolute esse donata in sustentationem ministri , de ut ipsi Deo simulatentur se tuentius , maiotεque eum splendore proces rent,& apud populum honorabiliotes existerent. Adde. FruAus beneficis praecipue consuunt in decimis, primitiis . te oblationibus, quae tamen non liberalii et, sed ex Aebito iustitia dantur a populo ministris Dei. Ergo in his non potest populus obligationem aliquam iustitiae imponere. Ab Ecclesia autem non constat sub praedicto onere datos cile fluctus,in Apolli,s eonitatium non Luitet eo ligitur ex eo quod Eeelesia non rescindat donationes profanas , R excessivas factas a eleticis in detiimentum pauperum : senim paupetes ius iuvitiae habetcnt aia viperflua suissentationi ministrorum , non est credendum Eccle-sam permissuram eos saepe ita defraudati. Item posisent pauperes Hana simipete , s ipsa constaret diuitem non esse erogaturum , & siluentes decimas partem reseruate, ut pauperibus iti ant, illosque indemnes seruent; de denique concederγμr a peribus acti Q in iudicio contra clericos non ei nantes: qua Omnia
absurda sunt. Non ivitiit dicendunt est ex iustitia pau
6 Neque obstant in contraiium addisna : lieὸt enim pauperibui fauorabilior elset applicatio stactuum sub onere pauperihus e pendendi quae si peism : at ministris Ecclesiae est odiosor, quod stillicit, ut se a p.
plicati non snt: obligatio autem ministrorum ex charitate expendendi superflua bene sciolum non prouenit tam ex donatione, seu modo , quo fructus reeipiunt,quam ex statu eletieati,quem habent. Hic au. E Ee tem