장음표시 사용
661쪽
quδd denuntiatio iuridiea non habet dependentiam, secreta eorrectione , neque iure naturae, neque druino,neque canonico , eum nullibi ob eius omissionem irrita reddatur. Non in tute canonico de quo poterat esse dubium )Nam in eapit. 'saliter st quando, dicitur. de nune lationem gebere praecedete secretam monitio. nem, seut Meusationem libellus t sed non diei tui de here praecedere eodem ordine necessitatis, alias debe-get eonstare semper eum denunciatio fit, praecise , secretam eorrectionem testesque suisse inductos 1 quod est contra praxim. Q propter cap. licet Heli, de ο-nsa eum Abbas Pomposianus ad summum Pontificem delatus esset ob vati, elimina, & ipse opposuisset secretδ non fuisse eoitectum , & delatores testarentur cor revisse: Pontifex nihil ge hoc puncto eutauit,sed ad causae decisionem processit. Vetum est proe essille ero Seio ob clamorosam de delictis intinuationem, ac proinde non videt ut huiusmodi res adaequale proba re denuneiationem valere omita correctione. 3 Quapropter eenseo direndum teneti iugiem de- nunciationem admittere, etsi denuneians non proh Derit monitionem praecessisse , quod mihi persuadetvsus iugi eum nihil de monitione interrogantium. F teor tamen ipsum denunciantem non praemist a correcti ne,cum deberet praemittere,peceare, & iniustitiam facete,at valide denuntiare. Quia aliud est esse iniustam denuntiationem, aliud elle validam.Verum s i diei aliquo modo eonflatet monitionem secretam non fuisse praemissam, casu quo esset praemittenda, s quod diaeilh eois stare potest existimo denunciationem omnino esse repellendam a iudieso . utpote iniustam, &contra praeceptum Domini: ita tradit expresse Glossa in eap. eum diis 1 .ao. Laeost. pet text. ibi si eonstiterit praesitum Episeopum de iam dia is excessibus non fuisse praemonitum ab eisdem, , de nunciatione reis
tam eorrectionem aesti sque induxerit a quod si ita secisse non probauerit, causamque omissionis legitimam non allegauerit omnino esse repellendum. Sed quod gitimus vetius est ob usum tereptum. 4 Ad rationem dubitandi patre ex dictis: mandatu tenam ille ordo ecitrectionis secretae praemitti denunciationi, ut lieita, & iusta denuntiatio hat, non ut valida, eum non possit denunciatio iuridica 3ependere 1 monitione secreta,quae eo ipso, quo stetere fit, non potest de illa eonstate.
De odio nutara, discordia schismaicatissique i
elaruata contrariis. I e v et charitas plures actus habet tam internos. qu in externos , de quibus insuperioribus dictum est έ se etiam habet pluta vitia sibi eontiatia . scilicet odium
Dei. de ptoximi, inuidiam . aeciliam , discordiam , contentionem, schisnaa, rixam , segitionem. bellum,
α seandalum de omnibus his in hae disputatione agemus. Solum de seandalo , quia materia latior est,in sequentem dil-
quale peccatum. t Diuum est charitati conirarium,ct est oplex, abomi-
ra Satu φι eon rario sendam. n. o. aianso. Dium charitati oppos tum est velle alicui mainluin, qua malum illius est. Dupliciter contingiti Primo abominati do ipsam pet scinam tanquam tibi contrariam,& desidetando, ut noti si & hie actus est odium abominationis. Seeuna d. desidetando illi ali- qu. Q m. lum ex sepiadicta ab Qtninaiic ne quod vDe tur L dium iri imieitia . Sie omnes Doctotes in discuta reserendi; trumque odium versari posse circa Deum,& circa pio, imum de fide est Circa proximum versavit uiui ob malum quod in ipso te fidei,vel ob iniuriam tibi illa iam aduerseris, velisque illum perimere, aut aliquod aliud malum illi euenire. Circa Deum vestia luit non qualentis in se est,quia ut sic nihil mali habere potest, sed quatenus te punii, tibique d sicilia imperat : ob has enim raciones potes illum aurisaii, α quantum in te est velle,vi non st.
a Quod si obiteias.Nollus potest velle alteri malum, nisi illud malum sibi essi bonum apprehendat. At iciaruersone Dei. eiusque inimi eitia nulla ratio boni esse potest Ergo. Respondeo nullam rationem boni este, apprehendi tamen,& existimari; quod susscit, ut posisit Deus odio haberi 1 non videntibus ipsum At illi qui
Deum elai ἡ uid .nt,cum v deant obiectum sumine diligibi L, nequeunt illum odio liabere:sic D.ΤhOm. a. a. q. 34. ibi Caietan. valen. d.J 3 q. i. p. a. in s. Si iustes. Seeunde, qui alieti m odit, & auellatur. est ob aliquod malum in eo exiliens at in Deo nullum malum bile potest. Et go non est capax odii,& aueiso nis Respondeo non sempei esse necessarium ad odium. ut malum existat in persona,q et odio habetur sussicit,s malum aliquod ea usit Qu1 propter eis in Deo nullum malum esse possit. quia m. n potest ullo bono e rere at potest esse causa alicuius mali poenae & tibi iu- iucundi. & ob hane talionem potes ex pexu ei sic ne tuae voluntati, illum odio habere. 3 modeumque ex iis odiis .s circa Deum versetur. est mortale pec . atum .inxta illud Num. IO. Surge IIo.mιm,s duoenrαν inimici /tii magiant Pi ad. nι te a
I 8. Nonne qui oderunt ea Domine,od. ram.& alibit ire dex genere suo est peceatum omnium maximum , quia directe opponitur charitati,quae est praecipua viri ut,&quia per se, & directe auertit hominem a Deo summo bono; eum tamen reliqua peccata sol utra honsentite ab ipsa auertant,quatenus peruerse ferunt ut in obiectum diuinae voluntari contrarium : ratione cuius amicitia cum
662쪽
odium contra Deum ita esse graue peccatum , At setinon possit leue ex leuitate materiae .sie Torres 1. 1 uis'.
ni festa,quia cum Deus in se summe bonus sit,& iiistiGree in sitis actionibus procedat, grauissimam iniuriain illi innis. si illum aliqua ratione auersetis,& quantum in te est,eupies non esse, ex talIque assectu aliquod malum etiam leuissimum illi velis, cum ab omni malo
summe alienus sit. si autem odium ei rea proximum versetur , etiam est graue peccatum iuxta illud Leuit .is. Non odems
trem ttium in corde tuo. de r. Ioan . i. Atii dicit se in loce
esse,st Otre suum odit in tenebris est. Ratio est,quia velle creaturae rationali aliquod malum qua illi malum est, si si indo ibi inordinata est voluntas. Et go Nequaqualicet. Hoc autem odium proximi aliqando elle potest veniale peccatum,non solum ob des, istum plenae deli-beiationi,sed etiam ob materiae leuitatem. Vt si quis proximum absque iusta ratione leuiter auersetur, eius. que praesentiam fugiat, malumq;aliquod lene exoptet. si e Tolet.tib.deseptem putatu e. o. Conineli dis'. adi. dub. 3.n 6o Eman Saa verbo isdignatisa disp.
est quia in hac displici ni a persona,& in hoc prauci ἡes letio, no fit grauis iniuria Pioximo,scuti fit ipsi Deo quia proximus capax est mali et secus vero Deus , cuius tabernaculo fi gi lium non appropinquauit. 1 Sed inquites, an odium proximi diffetat specie ab odioDei 3 Respondeo differte quia licet utrumque chaiaritati opponat ut; at diuersimode opponitur. v tiu enim offendi directe maiestatem Dei,aliud indit die. Quapropter in conse ilione debes illa ditiinguere, ut iecte
6 Maiot di sevitas est de odio ploximi , an in illosnt plures actu, speeie distincti p
res septa.& Vue .HO. 3.q i 1.p. 1.tre qaisso dico. Mouentur,quia Odrum non sum t speciem, neque indiuiduitatem ex obiecto materiali, sed formalit obiectum tem formale semper est idem , scilicet d sp icentia personae. Ergo quantumuis obiecta materialia varien-aur,non variatur actus. Hinc inserunt septa dicti Doctores te non esse obligatum in consessione manife-
sate quae mala proximo deiidetasti, sed satisfacere, si
dicas te odio proximum toties fuisse prosecutum , Optando illi gratie malun ;quia omnia illa mala sub eaderatione appetita sunt, scilicet,quia proximo mala erant. ν Caetetum mihi Omnino dicendum uidetur contrarium cum Suar. disp.6.dei hiariisect. 1. n. a. Eoid. de Coninet, Ast. 1s.dub i. n.sI. Moveor , quia unum odium
proximi ab alio differre potest,tum ex fine , quo proximum adt is habes, tum ex parte mali, quod illi optas. Ex palle finis differt, si proximum auei seris, quia est
Dei imago ad beatitudinem creatus . qualiter Daemo nes nos odio habent: aut quia tibi aliquam iniuriam intulit; vitumque enim odium est odium proximi, etiams primum ex odio Dei otium habeat. Negati ergo non potest unum actum ab alio differte. Neque credo Me a Caietano, Bonae. & Torres improbari. Ex parte veto mali,quod proximo optas, etiam specie videntur diserte.Quis enim neget optare inimico Ob displieen tiam illius aeternam consemnationem . esse diuersum Meeatum in consessione manifestandum ab eo,cum se lum amissionem status, 3e temporalis vitae destitas; cum bonitate diuersae rationis piaueat confirmo. Voluntas insetendi proximo malum in vita,diuersum pi e-catu ira es , a voluntate insetendi malum in fama, S bonore,aut pecuniis. Ergo etiam voluntates quibus haec mala appetuntur euenite,ditiosae sunt Et ratio est quia species odii inimicitiae , on sumitur praecise ex Aisplicentia , S auersone personae , quam auersaris, sed ex malo quod illi desidetas. Alias nullitin odium proximi esset odium inimicitiae , cd solum odium abominationis. Ex quo inseri ut in e nsessione omnino explicanda esse, vi expresse doeent Conineh & Suar. .pr. 8 Secundo inquites , qua ratione odium proximi ab Ira,& indignatione,appetituque vindictae d)stinguatura Distingui assimant fere omnes Doctores; quia habent diuersas rationes formales. Ogiu enim est auerso re sonae, At ex illius auersone. ει displicentia illi malii υelle qua illi malu est sine .lla mentata. Ego autem alteri malum apprehendit odiens tanquam bonum proprisi. Dixi sine ulla mensula, quia ea quae pei appetuntur mensularion habent in appetitio ire. At ira est appetitus irrationalis.& immoderatus vindictae ob initti iam sibi
ab altero illatam. Ex quo fit non appetet e malum alterius absolute, scut odium,sed secundure mensuram iniuriae, illique satisfacere intendit. Est tam en peccatum de se graue quia modum excedit iam actionis . isi aliquando ob imperfectionem at ius tum ex Parie latio-Nis, tum lx patie Obie isti, velarale si . In Mignati iv. id peccaminosa est dolor, quod bona temporalia indis Di habeat. Aducrte tamen sepe indign itione& iram i ι itelicite haberi,si morti non excedat iuxta illud.ιν cI
ni,ct nolite precari. Ex q: ibus omnibus si lo, setid si proximi ab ira, seu appetitis vindic ae N ab ind sc. ii
9 Dixi in principio odium pio Yimi esse velle illima.llim,qua malu illi est. Quia ut se tibi esse bonu apprehendis, vi tacite innuerem,s ob aliquε finem extitiis cum botiuilli velis malu .excusati repose ab odio S a
peccato. Primo enim tibi licet ex amore virtutis auer-Dri peccatores,quatenus tales sunt iuxta illus , Inusuos odia habω .ct lepem tuam dilexi .imi taris enim hac in parte Deum .cui odio est impius N impietas eius. Tolet. 1. 4.c. I. inprane. secundo ex zelo iustitia tibi licet gaudere.& desiderate punitione. S moite males orum
publica potestate iussi gendam: non qna mala sui ii ipsis, sed quatenus sunt poenae peccatis debit r. actusque iustitiae vindieatiua, re in aliorum exemplum ; vi omnes supponunt cum Lesso hue. r. lea ,si s.c. atis. 4. n. 14.
Ioann.Saneh. ei, p. a. si M. ii. Ex qua doctritia insertlieittim tibi esse desiderate, di a Deo pctere vindictamini mantibus, dummodo non exce tasila petitione vindictae mensuram cul, ae .quia petis punitionem pes catia potestate superisti sieledam, non et Od O, sed ex zelo iustitiae vindieatiuae. Tertio ex charitate proximo Mlicet tibi desidetate , & gaudete de in orae peccatoris
lib. iro ti6. Ioann. Sanch. δ'. as.lect n. 6. Donae. δὴ 3.3. 4 p.PII.n. . Quattδ ex charitate circa iptum delinquentem, licet tibi ville infirmitatem,pecti malum am- missione, via pectat is des stat quia illi maius bolim desideras.Tolet.& Bonae. svri Eadem latione desae-
li proprio . vel alieno lieitum i bi est haec mala poenae aliis in esse aei assectu velle.quia tu hoe appetitu spirituale bonum temporali prascitur. Ergo ex hac parie inordinatus esse non potest. io Maiot
663쪽
, o Maiot est dissicultas, an ob bonum temporale & maliquanso inferioris Oiginis liceat tibi malum aliquod graue temporale proximi deside lare, di de illo gaudere,& de bono ipsius tristari,qiua tibi impedimenio est
ab boni temporalis conseeutionem,u .g. An pollis des-detate mortem alicuius, ut illi in bonis su ed.s , .el ne in eo sustentando, uel eurando grauetis Negat Nauati .cap. is. n. D. & a firmat esse omnium. Ratio esse potest . quia ex charitate obligaris prae se tre vitam proximi tuis diuitiis. temporalique emolumenio. Si autem ob habendam haereditatem illius mortem oppetis,iam temporale emolumen tam vitae proximi pra ters;quod esse eontra charitatem videtur. at Nihiloitiinus credo , si eum debita moderatione sacias,te posse absque peccato mortali ge vita alleuius tristari.& de illius morte naturali gaudete illimque inemeaei affectu petete , & desiderate, non quidein ex
displieentia personae, sed ob aliquod temporale em
lumentum inde seeutum.Sie docere videtur Eman Saa. ve a chantis .an utraqua eaitione.n. 8 ubi absolute dieitte posse proximo optate malum eorporale ad salutem animae, & mortem ob reipublicae bonum, & hosti tibi alioqui valde nocivo mortem,non odio, sed ad vitandum damnum tuum , item de morte eius gaudete ob bonum in deseeutom. AEO t. t. p. I Lb. 3.cra. l. a. deponae 60.3.3. Q.Vt L . assit mant licere matri mortem filiarum optate eo quod ob deformitatem, vel inopiam non pomi eas iuxta suum desiderium nuptuit ladete Et idem esse dicunt,si Ob illarum causam male tractaret ut a malito. posset illarum mollem optare, ut ab illo damno liberatet ut leon semit iis Ioann. Sanch disy 1stis.n s ubi inquit, Licitum est optare tibi, vel noximo mortem,ob vitandam molestam infirmitatem. mendieitatem, vitam pixi alcm a marito inflictam, flealia huius genetis.dummod4 desdetes t a Deo infli genda non ab homine iniuste, vel a daemone Ratio est, quia huiusmodi desiderium & gaudium de malo proximi , non tam est desidetium,& gaudium de malo illius , quam de bono inde sequuturo. Ergo non habet malitiam quia illam habete non potest, nisi finis illius
malus ut eum tota species actus inestieaeis ex sine de sumatur. EI eonfirmo. Tibi lieitum est, haeteditatem Optare. honorem appetere ad actus virtutis praestangos. Item eatere molesta instinitate, inopia inliisque malis, ut liberius Deo setuire possis. Cognoscis autem haee omnia eonsequi te non posse, nis Deus e vita praesenti proximum tollat. Poteris ergo ex 'ptas icto fine.& ob illius conseeutionem proximi mortem desiderare , de de illa suecedente gaudete , quia non gaudes de illa, quatenus proximo mala est,ibi s stendi, hoe enim Es.set tria lum) Ies gaudes de illa . quatenus est eausa tui emolumenti, di secundum hane rationem bona esse videtur,& appetibilis. secus vero esset, si velles ploximo absolute de essicae iter mortem,quia talis voluntas illi e ita, Ad peccaminosa eslet sub quocunque motivo illain hetbetes quia selles illam inferre,& consequenter velles homicidium, quod semper illieitum est ri Neque obstat sundamentum contrarium. Conee-do te debere bonis fortunae vitam proximi praeserre, quoad essectum, & voluntatem efficacem, ae proinde tenetis bona sortianae exponere,ut vitam proximi eoi serue . seeus de ineffieaci affectu, di simplici Omplaeentia diem umest, quia respieit obiectum secundum se . 3e ex illius bonitate sumit speciem, non es illius executione.
P v Ne et v M II. De inuidia, qua ratione sit peccatum
1 T Nuidia est tristitia de bono alietius quatenus per. I se, fle ratione sui proprium nostium diminuit.Vel est gaudium de malo illiu quatenus per se, dc ratione
sui nostium malum diminuit. Sic Doctores commuia
a Pto explieatione huius definitionis aduerte. multiplieiter te dolere posse de bono altetius , & de illius malis gaudete. Prim),s doleas, quia bonum i litis est, es gaudeas de malo quia malum illius est Et se dolor. de gaudium ad odium pertinet. Secundo, s doleas 3 ebono alterius, quia inde pet accidens sequit ut tibi aliquod nocumentum & hie dolor non est peccatum inuidia . sed sepe licitum esse potest, s nocumentum,quod times, licite restigis, quia tune non tam doles de bono alte titis,quam de tuo damno. Tolet. de septem precar. cap. 63 .ver erum. Nov. - .Tettio,dolere potes de bono alterius, non quia in illo est, sed quia tu illo eatos, qui solet non est inuidia,sedat mulatio,quae bena esse potest, s dolor moderatus sit, εe circa tes appetendas versetur.Tolet cap. 61. Si circa tes improportionatas. ut eum videtis Regem & Pontis e .doles quZd non Q. est veniale; si ei tea res turpes aut illi eitas pro qualitate malitiae peceatum erit Tolet .ae septem peccaιia,ea8.6s. Quatis.esse potest dolor de bono alterius quia illo in is dignus est. Hie autem dolor,qui voeatur Nemess, seu
indignatio,& esse po est bonus, & malus : bonus esse potest,s eum debita moderatione doleas tristetis & inia gigneris,quod beneficia publica, di osset a teipublieae indigni possideam;quia tune doles, de tristatis de aliqua actione peceaminosa, & mala , qualis est indigna horum bono tum possessio. Sic Tolet. de septem peccar.
man.cap. 64 ct e. 6s. Erit autem malus saltem veniali ter hie dolor, si doleas,quod mali pecunias possdeant, Ze bonis sortunae fruantur,ea tantiam praecise ratione, quia mali sunt. Sic D. Tho. a. i. q. 36 n. 2.& ibi Caietan Lessus. Ab . . 'ea 4. b. . n. a . agi d. Coni vetidq=.ιo.de narit.dia. 1.n. 16.suar Ho.ε.de chamis n. 3.Tolet. cap. 6 s. aduersiis Petr. de Lorea, negantem esse peceatum Sed ratio nostra est,quia mali, di pecea
tores iuste possident diuitias.& honores, ut suppono. Ergo inde non potest futui causa honesta ad dolendum; videtes enim diuinam pro uigentiam ineusare. Alia, si casu perderent, non deberes impedite. posses tamen dolere, es tristath quod diuitias possideant peccatores,
s inde sumant Oecasonem peccandi. εe tunc ex affectu charitatis procederes Iolet es 63. It m s doleres.
eo quod ob eam eausam iusti homines illis dioitii,
priuantur,quia tunc ellet a Ius miserie rdia in iustos. Sualde. i.4. n. x. Item posses inessica ei ter tristari ob defectum eonuenientis proportionis. qui adest . clam ij peeeat res diuitiis abundant,de iussi illis carent. valen. . 1 dio . 3. . I 3 φ. 2. circa finem.
3 Quinto . denique potes dolete de bono alietius, eo qu/4 pet se . de ratione sui proprium tuum bonum
gi minuati bonum .inquam, alterius potest esse oceatio diminuendi proprium tuum bonum. sine eo quod all- quam vim tibi inserat. actionemque iniuriosam exerceat: ut patet si existente te in aliqua ciuitate, in quanimis doctus, de peritus reputabaris. accederent ad illeque Aocti tua doctrina, de perilia non rami, ut autea aesti nubitur; quia non est ita rara.Ecce qua ratione b
664쪽
Tract. VI. Disp. IV. Punct III. 63s
ium alte Uut per se proprium tuum diminuat si ergo doleas de bono alterius, quia huius diminutionis est causa inaudus es, & peccas, &ex genere suo mortali
mm .de alij communiter. Ratio est.quia hoc vitium best charitati contrarium eum de brino re imi tristetur,& de malo illius gaudeat, quod ver A gau/eas de malo illius, vel tristeris de bono quin eroprium tuum
bonum, vel malum diminuit, non est 1ii meiens causationi stanfli actum. Fateor enim inam:nutionem propriae excellentiae malum eis. .& dignum .ut 3e illo tristetis Hed quia non s lum de .i io, leg de boni, pr x L mi per se, de non per accissi os tri laris , quin i,cr se, de immediate hane imminutionem cari at .ea de causa haee tristitia mala est Quod autem ex suo gerere peccatum mortale ait videtur constare ex illo is Rom. i. ybi plenosanuidia tragit Deus in reprobum selisum. 4 Loixa vecti 1., .36 a St, . in a. Mimat imuidiam solam esse mortale,cum ita vehementet bono toximi invides , ut sx illo allectu movearis ad iniue remouendum proximi bonum, secus si absque hoc periculo inuideas, fleuti auaritia,& vana gloria,in qua non sunt peccata mortalia , nisi aliqua circumstalatia mortali vestiantur. Et probari potest,quia do ere de Lono proximi, quatenus tuum bonum diminuit, no iaest absolute de bono proximi dolere, sed dolete de il- Io,quatenus hune essectum causet, & licet non causet 3 nedia actione iniuripi, negari tamen non poti st esse tibi molestum, & intuo dum : Siquidiam tollit opinionem, I honorem singularcm antea a te possessum, Ergo talis tristitia. & dolor non , idei r in Ordinatus, ut peccatum mortale tonsiliarat Adse. si a leti de bo no alterius , quia inde proximus Oecasonem sumit te vexandi non pereas , qaia doles praecipuε de tuo incommodo .Ergo idem erit,elim doles. Quuenus ex se causat tibi inc in modum Nam esse cauiam persi,vesper accidetis palum videtur re sirrc. 3 Nihilominus retinen/a est eommunis sententia obrationem ibi dictam , ex qua sun amentum pro se n-tentia Lorea solutum est. Alias si fundamentum illud verum esset, non sol .m probaret invidiam peceatum mortale non esse, sed iamve esse peccarum is mouea. aci inuigus ad remouendum in lyste a pio,imo bonum . quia dolere de biano a cerius, fi moderate fiat, quatenus inde per accidens sumit alius Occasionem me amnificandi. non est peceatum. ut supr, dixi. 6 Aduerte saepe inuidiam peccatum eue vieniale tu ob imperfectione consensus,tum ob leuitatε materiae, ut in pueris estingit..Egidia δ a. n. 21. Bonac. I. . .4. Valen p. I. propos . Saepe tristin aemulatione,& tunenti est peceatu, sciui solet mercatores inuidere,quod alii ei uidem conditionis merces vendit, k lucretur,&ipsi non;enim tam dolent de alieno luero,quam quod ipsi eo eareant: est tamen peticulosiis affectus ob si1-xularem tueri appetitum. Coninchsepse 13. γ Computat ut inuidia inter vitia capitalia,quia ex ibi tanquam ex radice alia vitia pullulant, sellicet odisi proximi,susurratio .detractio gaudium in aduerss,ttistitia in prosperiste quibus 4. 3 o. c. & ibi
De Accedia, qua ratione peccatum sit ch titati oppostum.
i A ccedia est tristitia de bono spirituali diuino, de eae fine creationis nobis ne latio. colligiat ut lixe definitio ex D.Τh N. a. 16.3 sistra. 2.incorp.OMI. . iaci a.& ibi sere omnes expositores a Pro euius explicatione aduerte te a Deo esse crea
tum ut filius illius si adoptiuus, beatitudinisque hae res: ad iussonsecutionem plura sunt i celsatia simpliciter . plura secundum quiA , plura conuenientia.
Necessaria sunt fimplicitet, quae iub praecepto graui
prohibentur,vel imperantur;fecundum quid sunt ne cellaria,quae sub leui culpa mandantur. Conuenientia dicuntur, quae Obseruantiam mandator a promouet. quaeque vocantur conflix si igitur dolcas, quod siecreatus sis, ut teneatis ami sessi Dei. eiusque manis data obseruare , sin minus , ditetno supplicio puniri, peccas peccato accediae speetalis,& graui mae, quia est contemptus maiestatis diuinae, cuius amicitiam refugis, & postponis executioim tuarum passontiira, M. 'o luptatum.Est tamen hoc peccatum eontra charit
tem,quia propitum charitatis est gaudere de amicitia Dei usque suitione .Ergo contrarium illi . rit de iis ἡ lere,& tristat etiams occasio illius tristitiae si labor illius consecutioni annexu 3 Notanter dixi ie eeare peceato accediae specialis, s doleas te es erratum in finem ita excelleiuem, ut Ieneat is mandua 8 vina ad illius consecutionem obcruare, sin minus aeternis supplieiis afldici, ut tacita insinuarem esse aerediam aliam generale,quae per alia vitia vagatur si enim doleas de ieiunio ob illius mole- stram,talis tristitia tepetantiae opponitur: si doleas tς- stituere ob assectum diuitiarii, pugnas eum iustula,&se de reliquis uirtutibus ; scut enim quaelibet virtus habet cito suum obi. ctum varios actus, tu desiderii, tum gaudii, ira vitium ei oppostum oppositos actus
liorum,qua quis tristatur de obligatione quam habet seruandi consilia, ut contingit in rellilio ,oui ob molestias,& dissicultate ,quas in religione sentit, trista tur , quod statum illum pet sectionis issumpserat Sic
Haec ergo aeeedia generesis non semper est precatum mortale, sed alaquando veniale , de aliquando uultui vi recte ex D Thom & Caieta supradicti D oores aduertunt. Est igitur peccatum veniale,s tristetur de obiecto,quod solum sub veniali exequi teneris.
δέν. 3. .us .f. 3 nil tem si tristetur se obiecto gi Diter praeceoto non seeundum se , sed ob aliquam illius circumstantiam, t. mporis, uel loci, vi s tristetis, quod tali die si praeeeptum ieiunii, rati hora concio habeaturIe Regines d. IIb. 1 . n. i 8. Tolet. ae septem
s. Nullum tamen erit peccatum , s de obsera tione consiliorum taedeas qua ratione excusaris a me-cato dolens te esse religiosum sacerdotem , si absque perieulo transgrediendi praeceptaeontingat. sic suar. ἀθ.6 in. o. 4. Corai nichais C. dia. i. num'. Valen.
supra , quia cum nulla st obligatio suscipiendi talem
665쪽
statum .nulla est obligatio ge illo suscepto gauden81,
aut de illo non dolengi Est tamen hie assictus nimiseericulosus,ut bene dieunt Suar. de coninchsep.quia apetit viam defetensi statum. 3 Accedia tamen specialis, quae charitati contraria est, At de fine supernaturali necessati A dolet, est semper moi tali ,nisi Ob desectum pleni consensus exculetur,quia materia est grauissima,& in grauissimam Dei
iniuriam, & eontemptum cedit. Ex hac ergo accedia speciali fere omnia vitia oriuntur Quem enim taedetam ieitia Dei,eiusque beatitudo ob laboriosam eonse cutionem,taedent et i im omnia, quae ad illius consee Honem sunt necessiria,ae proinde omnes virtutes,pa ritque viam omnibus contrariis. 6 sex tamen speetales filias acce3iae enumerauit. s. Gregor. . 3 I .mor ap.; I. D. I s. & ex illis molet. cap. c. len. In fine. Reg. n. io 8. Prima. Malitia, hoe est Aetestatio , & odium bonorum spiritualium in se vi s velis, ea non else , non impleuisse mandata. non sutile ad finem supernaturalem creatum, non cognouisse Deum, quae sunt graui ilima peccata, odii Dei . & beneseiorum diuinorum eontempti S. Seeunda est rancor erga eos, qui te ad spiritualia mouent,& in tueunt, qui si sinus prorumpat in cfliuin, quo illis uliquod malum graue desidercs,erit mortale, secus e contra a les.'. a. Tertia,pusis animita erga bona spiritualia,quia ardua ibiit,quae s non sunt pr e cepia, non erit mortalis, si tamen sint praecepta . erit torpor, quae est quarta sita accediae eo sistens in negli sentia sui, ore missioneque Asiainoria praeceptorum,&lest mortala. Quinia est evagatio mentis ad alias res illieitas, quae oblectant, & lixe aliquando est mortalis aliquando venialis, prout sunt res,quibus quis per cogitationem desectatur: eum hae autem euacatione coniungi solet Hesectus attentionis dehitae tesus spiritualibus exercendis . quae si ex praechpto exercenda sunt ..t est Missam flie festo audite, horas Milonicas ex praecepto recitare.talis Aese ius volunta iij notabilis precatim mortale constituit: secus si haec ea praecepto
s Exs geniis es peccatum mo rate. si 'sp itur sibilesion si illi faeti. i 'Iseordia est dissenso voluntatis a voluntate I proximi circa bonum,quod velle ex charitate teneris non enim est dissenso intellectus, sed uoluta. ti .quia dissentio intellectus in rebus fidei est preeatu fidei ennitarium non charitate,& ita voeatur nare sis,n5 discordia; in pliis vero opinionibus, & iu liciis ,ra. id est peccatum, nisi scanaalu caulet aut pace turbet. Diti esse diis sionem voluntatis circa bonum quod
velle teneris, nam si velle ι,5 teneris, quod alius inte-Ηat, nullum erit peccatu ab eius voluntate giscordarer hac enim ratione nia peccas eontemnes consilia amici de teligioso statu iuscipiendo. Aliquando etiam erit bonum viscordare a voluntate alterius, quia alterius voluntas mala est, prout haec omnia notauit Valen. disp. 3.3.i pl.et res dammm, o seqq. Conincti H ν. 3 α
a Diseorgia ergo voluntatum, circa bonum , quod velle ex cliaritate teneris, Peccatum est aeraritati contrarium, elim enim proprium si charitatis volunta ea unire N ex pluribus vinum escere, charitati opponitur, qui voluntates diuidit praecipue in iis ad quae His-ritas obligat eum autem enninas obliget communi. atis nec is late proui/ere, postposta utilitate specia ii,& neeessitatem euiusque particularis, quando saei lε possis, si procurantibus haee te opponas, contra chariis tari in peccas. Diees,saepe lixe proculare est Obligatio iustitiae,ut contingit in iis qui ex osse io tenentur b Da communitatis & subditorum procurare Ergo non est peccatum contra charitatem, sed contra iustitiam in iis discorgia. Respondeo negando honsequentiam non enim est in conuenies unum numero actum physeum in duplici speeie morali existere; atque adeo decsse contra charitatem, S contra iustitiam. Est quidem contra charitatem illa voluntatum oppositio; quia bonum commune impeditur ob utilitatem propriam. Est contra iustitiam : quia impeditur executio
obligationi iussitiae pro pieten Ai bono publico ex onficio orta Dbitide a3do saepe dissensionem voluntatis
non contra charitatim, sed contra alias virtutes eis G v. g. dult ntit subbitiis a voluntate superioris, cui se conformare tenetur, peccat afluersus virtutem illam, in qua est res praecepta. idem distentit debitor a voluntate ereditoris Aebitum exigentis, peccat contra
iustitiam & se de alii . Quapropter dixi di ordiam
charitati contrariam esse diuentionem voluntatis in re, quam ex eliaritate velle teneris. 3 Hinc constat ex suo etenere graue peceatum esse discordiam .ium quia et, si itati opponitur,tum quia in ter peceata quae a regno Dei excludunt,illam enum eiarauit, Apostolus a /GIAE. t. Tum quia seminatorem discordiariim inter satres stim me Deus abominatur, Pr e .s. dAi ex teneret nam aliquando ex deseiactu pleni reti isti di ex materiae leuitate eontingit elle venise,ut notauit. Valen & Copinet si a B
n. . bi infert considentcna testatorem , ne relinquat haeredem,quem v libat Se elee orem, ite eligat ad bonefici m.quem eligete intendebat, non peccaturun
moit aliter, si absque odio, inuidia , & iniuria fiat, &sepe nullum est e peccatum, si aliqua rationabili causat oueaturequia seclusi ne istare non teneris proximo si bueni e illique benefacere. ae proinde nec consentite in voluntate illius,qui illi subuenire, de ben sacere intendit. 4 Contentici charitati contraria effectus est dii eo diae.In praesenti definitur, ve sit concertatio quaedam
verborum cum proximo ad impugnandam veritatem. Sic ex D. Thom. 1.1 quaest. 38. an. i. 1.docet Valem di p. q. I p. r. Suar dysp. I ect mica num. s.ct s. C vinci, ae p. o. atis q. Bonae. dAp. cymest. P. Ut.6.4. n. . de alii e mmuniter. Dixi ad impugnandam veritatem ut excluderem contentionein . quae pro veritate defendenda, indaganga, aut aliquo modo elatissis eanda desumitur , ut fieri solet in ordinariis Aisput tionibus, quia haee non est contratio vitiosa, nis ex aliquo accidenti extrinseco vitium illi contingat. Re- oui rhur ergo,ut altercatio sit ad veritatem oppugnam dam. Mane ergo oppugnare potes. Primo si eam elate cognosca, & hie est Limalissima contentio. secvn-dd si dubiu, Ae illa sa. 81 time est virtualis oppugnatio veritatis. squidem absque praevio examine verumne st,an falliam, quod oppugnas, conteririonem assumis.Tertilicium sub praetextu iniquo salsitatis verit tem impugnas, & falsum persuadere procuras, utinet urit haeretiei. s Hanc triplicem altercationem esse pereatum, &cx genere suo graue, satentur sere omnes Doctores cum D.Τhorri.quas et p. ari. 1.& vigetur probari ex illo ad Rom. i. plenos inuidia, homicidio,contentione. Haec
666쪽
IIaec eontentio inter peccata grauia enumerata est. Item est etiam peccatum contra cliaritatem.Tum quia
animos diuidit, & defungit. Tum N praecipue , quia
ex elialitate teneris abstinere a noecimento proximi. Est autem non leue nocumentum salsa illum doeere, Ee errores petsuadere.
rectam motum institutionem contra fidem est. Oppugnatio veth veritatis philosophicae contra virtutem vetitatis. Item decipere proximum eonira iustitiam est, eum unusquisque ius habeat,ne ab alio cedatur, praecipue in potentiis superioribus animae Elgo nulla Aaror impugnatio veritatis aduersus chalitatem direct3. Respondeo,ine hoc argumento conuinci impugnati Dem vetitatis tunc solum esse cDntra charitatem, quan do fit eY animo alteri contradicendi communi,&vero aliorum sensu separandi. Sed sie finis, ta 4 dieitstiar. ilia a J. it. Idct. unica numen 6. γ 7. de peccatum mortale. Erit autem peccatum contra fidem, si veritatem figet oppugnes, aut aliquomodo opprimas, ει obscureis & eontra iustitiam in re graui, si proximum in ii; deeipias. In aliis autem materiis raris orpugnatio vetitatis est peceatum mortale; quia rat3 fit eum notabili proximi detrimento, quod ad peceatum moriale requiritur. sic Suar. Valen. Bonaci Conine h
Pe sehismate quid sit, & quale peccatum.
3 Asbi mane ponti eis te separare potes directe, i d
quam riui atem non Meognoscis.
Chisma in praesenti sumitur pro seisione, vel di-ouisone ab Melesia eiusque capite; cum enim E et si a vita si ac moinde indiuisa constans ex fideli huc tanquam membris,& ex Christoaetusque Vieatio tan quam capti erimi se ab huiusmoai membris, vel eapite separatJehismaticus est. 1 Duplicitet te ab Ecclesia separate potes, iuxta duplicem unionem, quam Ecclesia in se retinet. Primo, deserendo fidem,quae unio est in Ecelesa,& tune hae- relicus es.& consequenter schisinaticus, quia a praecipua unitate Eeelesiae, quae desumitur a fide te separas. seeundo, te separate ab Ecclesa potes deserendo eius unitatem quam fideles omnes inter se habent eum suo capite,tum in celamentis.& eultu diuino, tum in sub lectione,& subordinatione ad suum caput. Si enim sacramentorum usum contemnis,religiosumque cultum omitiis.& Christi vieario tanquam vero capiti te sub-iseere non vis iam exinde non communicas cum reliqui, fidelibus , sed potius ah eoium communione te separas, de ae proinde schisua committis. Requiritur ergo ad vetu se hisma rebellio in pontificem.vel Eeeleiasam qu e rebellio in eo sta est,ut quis vel bis, vel fa .ctii ostendat se nolle E sesam, ver pontificem, qua talis est,tecognoscere : sic ex omnium stilenita tradit D.Thom. 1. a.' aut Caietan. Valen. disp. 3.θuo. eracipue proposι. 3 Auar Ag iai H.i a. rd. vi cora sum a vir. Pura Li. seqq.prae vie 8.Conincti a qui. 3o.Ab. tinti.
3 Dupliciter autem te potes a subiectione pontificis,& Eumae unitate diuidete. Primo dilecte , se eundbin dilecte.Directe te diuidis, cum ea presse, de formaliter intendis non reeognosce te pontificem, ut superiorem;indirecte eum facto ipso ostendis non ieeognoscere:quod videtur eontingere existentibus in Anglia, de
exhibentibus Regi obedientia signa, quibus testantur esse Chiissi vicat tu in spiritualibus, quamuis interius se esse nullo modo eredant,quia seiunctio ab unitate Ecclesiae,eiusque obedientia in opere ipse externo co-sstii;ae ploinde ij v et E schismatici sunt;esto non siit haeretici.sic suar.is censu dissur. Ei M. a. ih Maach.
hinc pater. Item indirecta recesso ab Ecelesa contingitiis, qui praesumunt absque debita aut holitate congregate synodos uniuersales, vel eas postquam per legitis mam authoritatem dissolutae snt, prosequi: Sic Caiet. dim q. 3 9.aνt. .valen p. i 'Nost. tres m qua sep .
Coninch ntim. 38. Ruisus quaelibet eo his dissemioniabus,tam directa.quam in directa,potest dupliciter contingere,primo mixta haeres, secundo, siae ulla. Miaeta haeresi eontingit,si cam te subtrahis ab obe/ientia Potitieis.& vnitate Eeclesae negas eius unitatem, vel Potis eis praelationem. Sine haeres stat schisma , eum de unitatem Ecelesiae te gnoscis, de poni isseis proe latio. nem, non vis tamε illi eae malitia subito di in hae si lectione eum reliquis membris Eeelisae communica
4 Quoeitea quicunque ab unitate Eeclesae . & suo capite se separat schismaticus est An autem possit Pontifex se te separare, gubitant aliqui. Tenendum tamen est posse, quia potest nolle eum fidelibus in sietamentis.& eultu diuino communicare ac proinde te separat ab ipso,& a Christi capite. Adde non esse de eniantia selii sinatis separationem a Pontisce , cum sede vaeante committi possit si susscit enim esse separationem ab unitate . quam fideles inter se, de eum Christi capite habent .sie bene probat Valen. aeq. L qui s. i s. p. ilrVost. Coninch Lo.3o. m. a. 1 Esie autem seliisna grauissi iniim peceatum charitati contrarium nulli dubium esse potest. Qui, scin/it quantum est de se unitatem Ecclesiae , quam charitas constituit Neque dati posse credo leuitatem materiae in hac patie, quia nunquam leue esse potest, te seiungete ab uniuersa Ecclesia. 3 supeliorem illius non te- cogno pete etiam in re leuissima. Est enuti summa arrogantiain diabolica superbia, & Eecletiae Dei gratii i
nae. δέ'. 3. q. . de charit. p uti. g. s. proposis. 2.5 Verom quia aliqui a communione fidelium se s parant,qisi tamen proelie schismatici non sunt, placet illos enumerare, ne aequi uocatio conlingat. Primo, ste sepaies ab unius Episcopi, de Cleti obedientia, &communicatione, si simul eum aliis Ecclesis, & Pon lisce communicas, non eris schismaticus, quia non ieseparas ab unitate Ecclesi. At sille Episcopus.& Cletus eum aliis Ecelesis.& Ponti see communicat in illare, in qua tu ecim municare non visa chismatieus eris. si ab illius obedientia te separas. Quia implicit δ te separas ab unitate Eeclesae. cum tota Ecclesa tibi res stat. Sic Vil post ι preposit ora sera earim ratione. Coninchas*.3o.dab. n. o. Lorea diu s. num. I i. Fatinae. q.
secundo insito te non esse schismaticu,si Poniisei,
667쪽
m .in datum non impleaveo quoA tibi .ideatur dissicile , 8e at doum vel extra Ponti fieis potestatem, vel in odiunx illius.& vindictam, quia eum hae inobedientia stat recognitio praelationis Potiti fici .ae proinde debita illi in diis materiis subiectio i ali s quilibet trans-nesset Ecclesiastiei ptaecepti esset schismatieus, quod
3 Tettid inlato te non elle schismatieum eo quod dominium Pontificis in aliquam ciuitatem non recognoscas, di ob illam eausam nolis mandatis parere,quia hae e non est separatio ab unitate Eeelesae, eiusque capite,quatenus illius caput est Sie Sarith. num .4 Bonac.
in optimo.ae alii apud ipsos.s Qualia, insito te non esse phismaticum, eum te subtrahis ab obedientia pontificis, quem Hobabilitermedis talem non esse quia tune non peeeas.Non enim teneris obessite supeliore, nisi tibi prilis motali cet titudine eonstet superiori esse. Valen. prepast. s. Saneh.
s.ct i in a. imo potius fouetes schisma, si dubio poniatisset te subiiceres,Vnde cum aliquis in Ponti fieem est
electus,de cuius canonica elevitone non satis constat, non tenelut EeMesa illum ut Pontificem acceptare,
ill ἱque obeat te,& consequenter neque ipse potest o seium Pontificis exercere elim ad hoc metum necessatio spectet posse cogete subditos . ut sbi obediant; imo potius tenetur ipse tuti illi dubio cedete . ut Eecles a de pastole prouideat; earet enim illo , dum dubium habetute ex Caiet.bene notauit Coninch dist soaus. s.num. 4. Ubi num. s.Airit aliquando Ponit hcem, de euius canoniea electione prudenter dubitari non potest, obligatum esse αδ ere iuri, qui ἡ h bet,& reis munei a re Ponti fieatum, s alia via crinoicit heclesiamtidn esse pacem habituram. Quia osse tum boni pasi eis est ammam ponere pro ovibus suis, Ioann. t O. Ergo, setii oti honorem , di aut holitatem. Item pro bono communi quilibet tenetur proprium expendere. Eigo aut horitatem Pontificiam tenet ui Pontifex expende re pro pace Ecclesae quae bonum commune et . to Quinto , insito peeear rem mortaliter non essei sthisinati eum,quia non se separat ab unitate Ecclesae.' quae in fide , satramentorum vi u . eum debita ad Christum. e usque vicadium subiectione consstit. Si e
Sexto . excommunicatum non esse schismatieum proprie. quia non sepatat ipse , sea potius separat ut 1 communione fidelium. Si e Bonae. 5e Reginald. Iura.
Fatinac.multos reserens num. 26.
3 Fotis es recep sortissi arieorum non ligamur haebialia excommunicatione.
6 suaria paena euumeratur ab aliquibus irregulari a sed non appretatur.
io Octavi s stibistiis Ecer astitas iudicibus pro paenas,sinenda. Rima poena, quae enumerati potest , in ptiuatis 1 potestatis Ecelesiasti eae, ordinis, & iutisdicti
nis. De potestate ordinis eonsistente in spirituali eh ractere certum est apud eat holi eos non posse priuat schismati eum;quia non potest priuaricharacterea quo
talis potestas mouenit, ut constat ex eap. ordiniat sanes s.
q. . In iis enim operatur homo ut dicito.Thom. statim allegangus ut instrumentum Dei, ideεque effectussae amentales ob eulpam eonserentis non cessant i at
bene priuari potest , & de facto priuatur legitimo usui lis potessatis. Non enim licet ips eam potest tem
exercete, dum est in schi. mate, sic ex D.Thom. q. 39. au. έ. Tutreeremata sue sim. Parte s. cap. . di aliis D Oiabus. piobat Valen.1 1aisp. quassas φώκεῖ. 4. in pri-ti pisanae. q. ι - num. 3. De potestate iurisdicti cinis sete omnes Doctores moueniunt schismaticum pii vatum esse ipso iure, & merit3, quia indignus esti tui potestata Eecles ae,qυi se pertinacitet ab illa sepaiarat . unde non potest excommunicateiabloluere,indul- semias se bencscia conserte, fle alia, quae iurisdictionein requirunte sed omnia illa inualida sum nisi aliunae ex communi errore ob titulum praesumptum tutis
in cap. a. d. shismati is . ubi dicit ut ordinationes ab Octauiano,& Guidone haerescite his factas,&ab ordinatis ab eis illitas esse eensemus. id est, quod exemtionem earum legitimam, ut bene eum glossa notat valen. πνMadiicuntes, ut qui dignitates Ecclesini- eas . seu beneficia phe dictos schismati eos acceperunt, careant ira peltatis; alienationes quoque quae per eondem se hismaticos, seu pet lateos factae sunt de rebus Eeclesiastieis, omni careant firmitate, & ad Eecksias sne ullo onere te uertantur. Ad idem est text. sn ea MAatrantis γ.q. .ubi Cyprianus dixit. Qui nec unitatem spiritus, nee conuentionis pacem asserit, & se ab Ecelesiae vinetito,& a sacerJotu meollegio separar, neque Episcopi potestatem habete potest, neque hon rem : ct cap. iuduimas. 14 qtias i. gem C prian .inquit. Di diei mus omnes omnino hstetitos, fle se hismati eos nihil habere potestatis, & tutis. Idem habetur cap. -- diu mus,eadem causa es q. a Dubium tamen est, an hac potestate tutisdictionis. pii uentur schismatici manifessi.& occulti,uel necessario debeant esse publiea denunciati, iuxta extra g. de enuandas diala,Concilii Constant in. Qua
668쪽
Qua in te quadruplex est sententia. Prima negat Pellendos. Idem habetur ex eap. l. destas M. eap. Ipso facto priuati, sed else per sententiam privandos, de lauritas. a 3. q. di tradit Abbas in νωι. d Ahis . .
quia nulli bi habetur ipso iure priuatos esse. Sic Caiet. n. a. de multis relatis Carcia. M. p. de Mn.f. es. 1o. n. a 5.ri avitiam. Papa, ct conciIy.ωρ. 1 2 . Q. Cano. rs6. E eq. Quocirca di. endum est schismatievi non Id. .d uou. 8.1., eapit. vla. ad. a gum. t 1. Solus is hae Ieticos ipso iure excommunicatos non esse , quod . διψε. II. Pas. I. an. a. Secunda concedit priuari ip- pluribus firmat Farinac. quo i8 . n. ι s. aut dicendum
so acto iistisdictionis potestate quemlibet i hismati- est esse excommunicatos in elausula bialae Crena D
eiura quantumuis Occultum. Sic D. Thom. I. a. q. 3 s. mini , ut vere dieit debet. Nam eum in dicta titilla a r. 3 Tutieer .ls. 45ml. a. cap. 1 O. Castro tib. a. schismatici ipse iure exeommunicentur . de nomineae ivisa s rarie ρtinu. cap. a . ct a 4. Azor. r. p. lib. a. schismaticorum non solum schismati ei haeretiei , sede . h. q. s in fine. Mouentur, quia oeculius schismati- etiam qui haeretici non sunt , suspicionem tamen hae eos emetior ab unitate Eceles E 3e subordinatione ad resis habent, proprie intelligant ut , effetiui sine eos illius e,put se subtrahit. Ergo indignus estaui iurisdi- omnes excommunieatos esse: & ita tenent alios te is cito in Eeelesa eoncedatur. Tertia negat oeenitum rentes Azor. I. p. M. s. cap. IO. qaes. s.' Valentia ismati eum priuari istisdictione , concedit mani- q. r. Hout. 3. quo. II. p. 3. - ιHIM υνιum est. festum . siue si manifestus per sententiam , sue ex Ia- SancheE ιι. a. cap. s6. num. H. --a num. 14. SuateEoo 'optio. sie Valen. a. a. ἀθ. 3. . 3 p. 3. vers. ιιν- s. t. de censum di tit. 1 I. sem . a. n media i 8. O Aa,asmemia. Et probat, quia dum est occultus aliquis, AMUMat. uιθώιaιωno a. siatiis, a. in primip. Bonaeum Ecclesia unionem tetinet. ae proinde iurisdictio- ein. Assataιιone s. quassione 4. de narit ρ. Dis. f. n. s.
- item ab illa accipere potest. Deinde quia textus hane 6 Secundo, dubium circa prdidi vim excommutii ea priuationem imponentes loquuntur de haereticis , de tionem est, an non solum schismaticus propite, qualem 1ehismatteis publicis , non occultis, ut expendenti eos esse diximus puncto praece3entit sed etiam qui quo patebit. Qtiaria senientia dieit post Concilium Conis modolibet Pontisci inobediens est , hane pretia tu ex stantiense nullum schismatieum iurisdictione priuati. communieationis contrahat 'qui denuneiatus non si, aut manifestus clerici pete us- Assirmat Farinae. sibi contrarius quas. 18 . n. H. ιsor. Quia eum sol tim hos vitare teneamur , selum ii in De de adducit Tolet. ιιι. . e p. I9. m. io. ii σearere debent iurisdictione nobis conueniente. sic M. 4. c. I a. n. a.Sed in edit. Lugdunens in ptimo nihil Bonae. disp. .ae charit. p. vlt. F. 6. n. s. dicit, in secundo dicit contratium. probari tamen po-3 Inter has sententias seeunda D Tlio m. mihi magis test,ex eo quδd in bulla Pontifex exeommunieai se his
Probatur,quia lear.an cap. i Aeschιμπιιcu, eq. vitia- maticos, fit eos, qui se ab eius,& euiusuis Pontisci, pionias v. a.dimm , p. diuramus. expresse notant ipso tempore existentis obedientia pertinaciter subtrahunt,
iure hane priuationem incurrit dicunt enim ordinatim vel recedunt. Clim ergo nihil in Pontiueis Meteilanes esse illitas,&conserentem nihil habere iuris , de superfluum esse dicendum si, ese itur non siluiti te potestati, . &ex alia parte hane priuationem ad omnes cedentes a Pontificis obedientia tanquam a vicatio, sehismaticos ea tendi probat textus in cap. didιcamus, sed quomodo eunque recedentes intelligi debere. Nam omnes omnino haereticos , Ee schsmati eos nihil ha- recedentes pertinaciter ab Obedientia Ponti fieis, ian tace potestatis, de iuris. Vetum ut huiusmodi priua- quam a Vicario Christi. & Ecclesiae capite sub se his .io iurisdictionis effect im habeat , necessaria est malicorum nomine comprehens et ant. Vt quid ergo saltem declaratoria sententia eraminis , ut ex ha quae reliqua verba addunt ut diximus de hae mena haereti eorum eonstare po- 7 Nihilominus a Armangum est solum sit, ita, te test . ω et dit in ptaesenti SuareE AEqui. ix .sect. a recedente, hae excommunicatione ligati. Sie Aetor. a. m/ra a. p. tib. 8 p. 1 o. quast. s. Suar. de censur. ius'. at .sect. a. 4 Seelanda poena schismatici est excommunicatio, num.D.Τhon .sanch. lib. r. cap. testatutde qua talis eontrouersum est , an olim fuerit ipso iure esse omnium Bonae .iu p. s. qua'. 4. de chinali et .s.s. imposta . an imponenda per sententiam , ut videre num. s Ratio est, quia recessus a sedis Apostolies, ob est in Azor. i p. tib. 8. cap. ao. quaest. ε. Farinae. quasi dientia proprie non stat eum illius reeognitione. Ergo is ... ιν. o 38. Sed iam nemini est locus dubitandi dum Pontificem , ut superiorem tecognoscis , etiamsi esse sthismati eis exeommunicationem impositam in illi ob aliqua causam inobedias, a Pontifice ut tali notibulla Crenae Domini.Haus a prima in fine e ubi inquit videris absolute recedere ; ae proinde excommuniea Ponii ex. Exeommunicamus , di anathematizamus tionem illam non contrahis. Quocirca eis sub nomi se hismaticos,& eos, qui se a nostra, N a Romani Pon- ne schismaticorum is recedentes comprehens erantitiseis pro tempore existentis Obedicntia pertinaciter suerunt tamen expressi ad maiorem claritatem, speei subtrahunt, vel recedunt. lena timorem inculi cndum, ita sua rea Saneh. SBos Citea quam excommunicationem, Pti md gubita- nac. alios reserentes stipra. tur, an comprehendat se his naticos non haereticoa' 8 Aduertunt supradicti Doctores hae excommuti Negat Tolet .in eau. Lugdiam .l b. 4. sum. cap. l. e. catione bullae non ligari saniores, delati res, reeepia ubi dieitur . . qui credit potestatem Papae , ex passione tores schismaticorum, quia in supradicta bulla non eY tiliqua motu, ab illios obedientia se subtrahit . iste est primuntur, de exprimuntur haeretico tum fautores , depule schismai ietis . quia schisma est eontra unitatem . in odiosis non est ultra proprietatem verborum extene haritatis non eon ta fidem .& tale schisma substat ex- so facienda ligantur tamen excommunicatione noneommunieatione papsi,non quidem in Coena Domi- reseruata,pet textum in cap. licertae eles . cap. 1 .visehiserii. nis si eum haeres, sed a iure, quod habetur rapuι- marios in ε. tradit Sylveu. verbo schisma. num. s. Decii , d. elictisna ct eap. nuJli. do. 19. At ut recte Aetori clan. traei. crim. 5b. s. cap. ca8. 6 . sub n m. Ivν. q. s. ex iis eapitibus non colligitur excommuni- a. Farinae. quas. 18 n. 7. O is. Sed elatior est exeationem ipso iacto quemlibet schismatieum contra- constitutione Pauli. I v. quae incipit. Cum eae Aposto herὰ : quia ev.Mea . loquitur in easu speciali, scilicet tarm ossicis, ubi excomm tini eantur, aliisque poenis a δὴ Caidinalibu1, qui post electum Pontificem ex dua- seiuntur fautores se hismaticorum , ut bene notauitrum partium consensu , alium ex tertia parte in Ponti- Bonae sura.
seeiti reeipiunt, & smul eum qui electioni consentit, 9 schismatici , qui haeretiei non sunt , absoluies ut podiiseem se getit. Caput vero, nulti fas es , Ω- possunt semel in vita , & semel in morte virtute . tum habet schism licus eae ex eo municatione ex- Cruciat*: de s militer absolui possint virtute Iubilaei. Hia.de Cathro Sinn.Mον. Para L HH h 1 vel
669쪽
vel priuilegii rasus coenae eoneedentis i quia sola haeretis ob eius grauitatem resetuatur. sc Sancha b. a. p.
1o Tetita pretia schismaticorum est inhabilitas ad benefieta Ecelesiastica in posterum habenda : constat
in Episcopum electo alipensati ite coti firmate permittitur. Non igitur valida erit electio ante dispensationem:& ita tradit glossa di, de omnes. ii Dubium et .an prenitet, ibus schismatieis & Eexlesae reconciliatis tollatur haec inhabilitas. Assima
eedit ex si hisinate. Etso illo iublato cessat. Neque obstare vide tui tex. in .. cap. quia iuruentia; quia He-ctio illius sthismati ei in Episeopum sorte suit duranteschismate, ideoque indiguit constra aiione, &dispensatione, quibus tamen non indigetet, si sublato stlitia male , & Ecel sae tenonciliatu . electio facta esset. Neque etiam Obstat tex. in capit remo ,rishfnrare eis. in s. ubi se hi latici , de eorum fautores perpetuo inhibiles ad beneficia declarantur . quia loquitur rex. de ea se speciali , in quo duo Caluinales noluerunt Pontiscem canonice electum recognoscere, &alitim in pontificem elegerunt.11 Nihilominus probabilius , & secutius censeo, si hismatieum Eeclesiae reconciliatum adhue inhabilem esse afl benescia Melesassica , nisi pi r Pontificem , aut vices ipsus habentem fuerit dispensatus ut e
Moveor ex supradicto capis . quid disgentia , ubi glosnexplesie dicit abiurato schismate ita Episcopum electum fuisse , & nihilominus indiguit dispensationewt-sosgnum est inhabilem remansisse. 1ι Dieti huius inhabilitatis neminem . Pontifice, aut vices ipsius habente dispensare posse , quia eius eth luere , oti ius fuit ligare. Habet tamen Episeopus
ex deorio Didem. sus a . capit. 6. eoncedente casus occulitis potestatem ad dispensandum in qua .
eumque inhabilitate ad belles ta ex delicio oeeulto proueniente. Quare s dilictunt schismatiei oeculium sit. poterit ab Episeopo schismaticus ad unitatem Ec-riesae tediens habilis leddi , se Sancti.& bonae. supra. si tamen se hisma publicum se , nin desunt Doctores, qui assit metit posse Episcopum dispensare ad beneficia
omnia praeter episcopatum , & dignitatem exemptam,s selentet ordinem a schismati eis non receperint: si et radit Abbas in cap. a. de schismar. n. 7. Decius cap Urier i. s. de ad seriis. viati iis. nti./- ia . ct in capite quia ἁιiuentia , de elemon/. numera i . ubi indistinctὸ tenet si meere dispensationem Epicopi s consentit Lambertiri. i.p. 2. Lb. qae'. o. art. 8.& ut probabile reputat glossa capite a. d. sibi maiicu. sed huius potest tis nullum apparet in iure firmum sundamentum ; ae proinde di endum est non posse ab alio, quam Pontifice dispensare:& tradit ψltra sancti. de Bonae. IMiscitat M. Carcia ii. parto ae benesis. capite i C. m. 1εη.glosiae. 1.ὸ εὐ- ι , in f e. patinac. q. I 84. n. 36.34 Adde esse probabile hune oee ultum set ismaticum, & peelesiae reeonciliatum dispensitione non im digere quia poena inhabilitati a non cuilibet schismatiso videtur imposita, sed pubi eo, & manifesto;qualis erat ille Episcopus relatus in es quin diligentia; quare
Occultus, Ed maxime emendatus, de eonuersus hane poenam nullo modo contrahit, ut multis piobat etiam de ha rei ieci . Gatcia Iiφ-.ώe benefici eap. IO. numeros, . di speet,liter de schismatico , n. t 62. 13 De beneseiis ante schisma obtentis reputat Reis
benesciis perpetuo priuanies, & inhabiles ieddent ad habenda. At dicendum est, si schisma haeres coniunctum non sit , hane priuationem non inducere, quia supradicti tex. quia datigentia. O cap. nos consuet dis non loquuntur de benesciis antea obtelnus , de Opite nos con emssinem loquitur de ii reticis capitι uniciam , de schismat. loquitui in casu speciali . quo postposita electione ea nonica alleuius Doniis eis alius eligitur , di ita schisinatieuin ncn hareitcuiu , ptiuatum non esse beneficiis antea obtentis, decet Garc.
6 Quarta pcaena , quae secundum plures Doctores schismaticis imponit ut , est irregulatitas : se ex pluritium sententia defendit Aetor. Lb. 8. insit. cap. a C. quas. 3. Pegna. 1φώι reci quas. Q cem. 3. At, ut refleexpendii sanch. nullus est tex. ex quo hae irregularitas clare colligatur, A cum it tegularitas non ineuir tur, nisi in casibus a tute expressis . essi ei tui sui elchis. maiieos ii tegulates non ess. . sic Sanch. lib. a. ωρ. 36. n. ao sine suar de eensiν.dist. 3. seci.I. n. 7. Bonae. dig.
Adueitat tamen di bene Sanch. & Bonae. β'a , si si hi sitia notorium si , illo dotante scismata cum irregulatem esse irregularitate generali proue mite ex crimine notorio depositione digno r haec tamen itreis gulatitas per pennitentiam aboletur. i Quinta poena est suspenso ordinis a schismatieis scienter recepti , ex es i. cst 1. Ashismatuti ct ea
18 Sexta poena est , ut collatio beneficiorum ab eis acta irritetur. cap. i. risu H. ibi, caleant impetratis. se Suar. sancti. Bonae.& Farinae. svra . Adverte pro his duabus poenis debet e schi alicos notorios este secundum latis probabilem sententiam declaratos.
dentur fideles post Conciliom Constantieti se obligati non esse vitare illos,quousque de nunciali snt. Denique non earent pore state imisdictionis , ut diximus in prima poena , quousque eorum erimen de claratum sit. Adde has poenas solum videli impos-ras recipientibus scientet ordines seu beneficia a schismaticis haeretieis , ut satis eois igitur ex capite I. de jusmartiis , cap. oriunationes. s. quaest. i. Nam in iuretariticus, de se hismaticus aequip iramur , ex cap. μ- missime de hedimicis, & multis exornat ratinacius, qvies.
is septima scena est suspicio lintess, & meo iudicio vehemens : nam licet est quando contingat dari se hisma absque iniel ectos errore, ut dii tum eli ε, raro tamen contingit , ae proinde omnis schismaticus Mnsolum abiurale tenetur se hisma si d etiam haeress suspicionem , ut benὸ notat lyegna. a. p. Ana. quast. 48. m. s. vgolin. tract decen ν. pons sca rasotiat s. at in glossa , nec non schismaticas Farinae. quas . I sq. Mumero 3 l . T latius. 3 .MenCch. de praesump/.hb. I. praesumpt. 6.
670쪽
n. I .via dieit sibi atteo vel schismaticorum sequaces dire vehementer de hares suspectos. o Octaua poena schismati eorum est esse subiectos iudici Moesiastico, ut pro qualitate criminis eos pu-Hiat, tum poena pecuniaria, tum exilio, tum carcere, tum triremibus md Be relaxatione blaehio saeculati, si pertinaces evi stant,sie Betnard. Diat. in piau. p. i l . n. OIN. Farinac. q. 84. NHI. Valen. q. I s. p.3ver vim a cenum est, coitigatum ex cap.Δ ligurabis. a 3. q. s . p.non μι. 23 d. ρ.is unione domini as tas.
De bello, rixa, o daelio, quatenus Chari usi
conaria sunt. Issvetari a de bello, rixa, & duello potius ad virtutem tollitiae, quam charitatis videbatur pertinere, sed
quia D.ThOm.1.1.q o.& eius me pretes communitet agentes de eliatitate de iis tractint . utpotE contrariis Daci, quae est charitatis effectus . ideo moueot
QuIg si bellum, fle an licitum sit.
1 ν ά. deitur bellum,ter qua ratione definiae uri
quae hi sint , Π Ellum dicitur , ut pristian sentit per antiphra-II sim quas tithil belli, & pulehii habeat per se. Non enim bellum pet se est appetibile ; imδ potius
quantum fieti possit vitandum . ob grauissima mala, quae tecum trahiti caeduntur enim musi, de saepe inti centes, vi bes deripiuntur, diuitiae dilapidantur. S regna pereunt non igitur appeti debet per se,sed eo modo, quo medicina appetitur. Alis econtra a bello , &bono dedueunt, quia ex fine bono , de pulchro fit, qualis est pro pullate imuriam , pacem Obtinete. Alii. vi Testus a belluis derivant,quia belluarum est mutuo se tantiatu confleete Sed undecunque bellum dieatur, communiter a Doctoribus definitur, ut si diseordia hostium arma sibi mutud inserentium, cui Opponitur pax . vel est conflictus ipse, de hostium eongresso, quae & pugna dicitur. Debet tamen versari inter duos Principes iupremos , vel respublicas 1 nam quan/cidite ordiam inter Principem,& sium rempublicam,velintei ciues,& rempublicam habetur, est 1editio.Si au tem inter priuatas personas, rixa vocatur , vel duellum.1 Duplex autem est bellum, iuxta dupliem eauiam. ob quam sumi Iotest, aliud est defensuum,aliud in usuum. De sentivum est, cum in defensionem vitae honoris, di fortuitae allum itur, vi s quis te vellet vita. vel honore priuare, vel a postessione diuitiarum deiieete. Tu verδ vi impedias iniuriam, arma assimis, bellum gelis de sensuum. Fensuum seu aggressuum est, tum in satis actionem iniuriae iam factae.& ad telam vindicandam st. Vocati etiam potest huiusmodi bel 'ia de Carin Sum. Mori Fars I. Ium aliquo modo defensivum, quatenus vindicatione iniuriae factae defenduntur iniuriati, ne simili iniuriarietum alticiamur. Negari enim non potast vindicatio ne iniuriae tactae contineti iniuriantes, & alicis , similia uiuria committenda.
3 Dieendum ergo est de fide esse licitum esse bellum
cuilibet reipublicae etiam Christianae, si conditiones seruentur,quas in seqtientibus opponemus.Conclusionem multis locis sacrae Scripturae tam veteris, quam noui Testamenti aduersi,s Iiaereticos, exornam Doet in praesenti, specialiter Ualen. 1.2. dith. . q.16.ya. Suar. ias.Is .de charsiseel. I. AS id .de Coti inchduba. Moliae Iustit. Di. s. Ex veteri namquc Testamento eonstat bella esse licita, siquidem illa perentes teputati sunt viri sanctissimi, ut Abraham, qui Deo protegente hostes vicit, GDus.14. Moyses, Iosue, David,Samson,Gedeon, Machabaei, fit alij, qui etiam iuilia Domini bella gesIerunt. Et in nouo Testamento, s. militibus rogantibus , quid sibi faciendum ellet, ut diuinum iudicium, & condemnationem vir renti non illis fuit mandatum arma deponere;imo potius illis dictum fuit, ut suis stipendiis contenti ellent. Ex quo manifeste inferebat ut lieitὶ in bello perseuerare alias stipendia accipere non possent. Item Ma b. d.laudat Christus fidem Centurionis,& AE . o. Cornelius Centurio erat vir religiosus, ae timens Deum,ce absque depositione militiae baptietatus est , accepἱtque Spiritum sanctum. Ergo militia licita ist. Nan , t dic:t D. August. epis. s. ad Micillin. si Christianix Della prohiberentur, primum consitum aeeipientibusndem esse debebat,ut alma deponerem. & a militia se subtraherent. Alia induci possent ex Paulo au Rom. tr.er a. Pere. I. ubi magistratus, & duees ministii Dei, &a Deo missi in vindictam malefactorum vocamur. 'lura item in eonfirmationem huius vetitatis adducit Gratian.ex Patribus, praecipue August. 13. q. I a. Et quidem de bello defensi uo euident et probatur. Nam euilibet iure naturali permissura est se ab iniuri clefendere,& iniuriam saetam amovere,agere quae pro illius recompensatione, dum illam intutiator tenetiat praestare,quia dum non praestat,iniuriam factam eonti nuat. Sed haee omnia saepὸ fieri non possunt abs uehello cum pars offendens superiorem non habet .Ergo hellum Ilestum Est ad huiusnodi finem consequem dum Eadem ratione de bello aggressuo probati potest: cuilibet enim reipublicae eoncessum est, ut se in eoi mem set uet,& iniurias faciendas propulset, iniuria to- reique flamet. & eontineat. At ag huiusmodi finem eonsequendum saepe necessarium est iniurias aeceptas vindicare in punire Nam si semel illata iniuria seitent malefactores nullam sbi punitionem esse in feten Aam, audaciores redderentur, & viam habetenr apertam multiplieandi crimina , de nouas iniurias probis viris anferendi, nullaque respubliea tuta esse postit. Ex qua ratione.non sollim constat lieitum esse pocie bellum, sed etiam aliquando esse in praecepto; quia ex praecepto etiaritatis,oc iustitiae tenentur gubernatores diuitatis bono ipsius prospicere Gad euius finem fripe necessarium erit bella mouere & iniurias vindicare.
Restat satissaeete friuolis quibusdam argumentis naer eorum , & praeeipuὸ Lutheti intendentis bella esle Christiani, interdicta. Ρrimum desumit uter variis locis seripturae. Nam Isarae seeundo , de tempore legis gratiae dicitur . eonfabunt Iludos suos